໔໔-໔໙. ວິວຏ຺ຏຎາຓຉກ຺ກນິທ຺ເທສວຓ຺ຓນາ

໙໕. ວິວຏ຺ຏຎາຓຉກ຺ກນິທ຺ເທເສ ເນກ຺ຂມ຺ມາຘິປຕຕ຺ຕາ ປຎ຺ຎາຕິ ເນກ຺ຂມ຺ມໍ ອຘິກໍ ກຕ຺ວາ ເນກ຺ຂມ຺ມາຘິກຠາເວນ ປວຕ຺ຕາ ປຎ຺ຎາ. ກາມຈ຺ຉນ຺ທໂຕ ສຎ຺ຎາຍ ວິວຏ຺ຏຕີຕິ ເນກ຺ຂມ຺ມາຘິປຕິກຕປຎ຺ຎາສມ຺ປຍຸຕ຺ຕສຎ຺ຎາຍ ເຫຕຸຠູຕາຍ, ກຣຓຠູຕາຍ ວາ ກາມຈ຺ຉນ຺ທໂຕ ວິວຏ຺ຏຕິ ປຣາວຕ຺ຕຕິ, ປຣມ຺ມຸຂີ ໂຫຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເອສ ນໂຍ ເສເສສຸ.

໙໖. ກາມຈ຺ຉນ຺ໂທ ນານຕ຺ຕນ຺ຕິ ກາມຈ຺ຉນ຺ໂທ ສນ຺ຕວຸຕ຺ຕິຕາຍ ອຠາວໂຕ ນ ເອກສຠາໂວ. ເນກ຺ຂມ຺ມໍ ເອກຕ຺ຕນ຺ຕິ ເນກ຺ຂມ຺ມໍ ສນ຺ຕວຸຕ຺ຕິຠາວໂຕ ເອກສຠາໂວ. ເນກ຺ຂມ຺ເມກຕ຺ຕໍ ເຈຕຍໂຕຕິ ກາມຈ຺ຉນ຺ເທ ອາທີນວທສ຺ສເນນ ເນກ຺ຂມ຺ມໍ ປວຕ຺ຕຍໂຕ. ກາມຈ຺ຉນ຺ທໂຕ ຈິຕ຺ຕໍ ວິວຏ຺ຏຕີຕິ ທິຏ຺ຐາທີນວໂຕ ກາມຈ຺ຉນ຺ທໂຕ ເນກ຺ຂມ຺ມກ຺ຂເຓ ຈິຕ຺ຕໍ ວິວຏ຺ຏຕິ. ເອສ ນໂຍ ເສເສສຸ.

໙໗. ກາມຈ຺ຉນ຺ທໍ ປຊຫນ຺ໂຕຕິ ເນກ຺ຂມ຺ມປວຕ຺ຕິກ຺ຂເຓ ກາມຈ຺ຉນ຺ທໍ ວິກ຺ຂມ຺ຠນປ຺ປຫາເນນ ປຊຫນ຺ໂຕ. ເນກ຺ຂມ຺ມວເສນ ຈິຕ຺ຕໍ ອຘິຏ຺ຐາຕີຕິ ປຏິລທ຺ຘສ຺ສ ເນກ຺ຂມ຺ມສ຺ສ ວເສນ ຕໍສມ຺ປຍຸຕ຺ຕຈິຕ຺ຕໍ ອຘິຕິຏ຺ຐຕິ ອຘິກໍ ກໂຣນ຺ໂຕ ຕິຏ຺ຐຕິ, ປວຕ຺ເຕຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເອສ ນໂຍ ເສເສສຸ.

໙໘. ຈກ຺ຂຸ ສຸຎ຺ຎໍ ອຕ຺ເຕນ ວາຕິ ພາລຊນປຣິກປ຺ປິຕສ຺ສ ກາຣກເວທກສງ຺ຂາຕສ຺ສ ອຕ຺ຕໂນ ອຠາວາ ຈກ຺ຂຸ ອຕ຺ເຕນ ຈ ສຸຎ຺ຎໍ. ຍຎ຺ຫິ ຍຕ຺ຖ ນ ໂຫຕິ, ເຕນ ຕໍ ສຸຎ຺ຎໍ ນາມ ໂຫຕິ. ອຕ຺ຕນິເຍນ ວາຕິ ອຕ຺ຕໂນ ອຠາເວເນວ ອຕ຺ຕໂນ ສນ຺ຕກສ຺ສປິ ອຠາວາ ອຕ຺ຕໂນ ສນ຺ຕເກນ ຈ ສຸຎ຺ຎໍ. ໂລກສ຺ສ ອຕ຺ຕາຕິ ຈ ອຕ຺ຕນິຍນ຺ຕິ ຈ ອຸຠຍຖາ ຄາຫສມ຺ຠວໂຕ ຕທຸຠຍຄາຫປຏິເສຘນຕ຺ຖໍ ອຕ຺ຕາຠາໂວ ຈ ອຕ຺ຕນິຍາຠາໂວ ຈ ວຸຕ຺ໂຕ. ນິຈ຺ເຈນ ວາຕິ ຠງ຺ຄໍ ອຕິກ຺ກມິຕ຺ວາ ຕິຏ຺ຐນ຺ຕສ຺ສ ກສ຺ສຈິ ອຠາວໂຕ ນິຈ຺ເຈນ ຈ ສຸຎ຺ຎໍ. ຘຸເວນ ວາຕິ ປວຕ຺ຕິກ຺ຂເຓປິ ຖິຣສ຺ສ ກສ຺ສຈິ ອຠາວໂຕ ຘຸເວນ ຈ ສຸຎ຺ຎໍ. ສສ຺ສເຕນ ວາຕິ ສພ຺ພກາເລປິ ວິຊ຺ຊມານສ຺ສ ກສ຺ສຈິ ອຠາວໂຕ ສສ຺ສເຕນ ຈ ສຸຎ຺ຎໍ. ອວິປຣິຓາມຘມ຺ເມນ ວາຕິ ຊຣາຠງ຺ຄວເສນ ທ຺ວິຘາ ອປຣິວຕ຺ຕມານປກຕິກສ຺ສ ກສ຺ສຈິ ອຠາວໂຕ ອວິປຣິຓາມຘມ຺ເມນ ຈ ສຸຎ຺ຎໍ. ອຖ ວາ ນິຈ຺ຈຠາເວນ ຈ ຘຸວຠາເວນ ຈ ສສ຺ສຕຠາເວນ ຈ ອວິປຣິຓາມຘມ຺ມຠາເວນ ຈ ສຸຎ຺ຎນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ສມຸຈ຺ຈຍຕ຺ໂຖ ວາ-ສທ຺ໂທ. ຍຖາຠູຕໍ ຊານໂຕ ປສ຺ສໂຕຕິ ອິຈ຺ເຈວໍ ອນຕ຺ຕານຸປສ຺ສນາຎາເຓນ ຍຖາສຠາເວນ ຊານນ຺ຕສ຺ສ ຈກ຺ຂຸນາ ວິຍ ຈ ປສ຺ສນ຺ຕສ຺ສ. ຈກ຺ຂາຠິນິເວສໂຕ ຎາຓໍ ວິວຏ຺ຏຕີຕິ ຈກ຺ຂຸ ອຕ຺ຕາຕິ ວາ ອຕ຺ຕນິຍນ຺ຕິ ວາ ປວຕ຺ຕມານໂຕ ທິຏ຺ຐາຠິນິເວສໂຕ ຕທງ຺ຄປ຺ປຫານວເສນ ຎາຓໍ ວິວຏ຺ຏຕິ. ເອສ ນໂຍ ເສເສສຸ.

໙໙. ເນກ຺ຂມ຺ເມນ ກາມຈ຺ຉນ຺ທໍ ໂວສຊ຺ຊຕີຕິ ເນກ຺ຂມ຺ມລາຠີ ປຸຄ຺ຄໂລ ເນກ຺ຂມ຺ເມນ ຕປ຺ປຏິປກ຺ຂໍ ກາມຈ຺ຉນ຺ທໍ ປຣິຈ຺ຈຊຕິ. ໂວສຄ຺ເຄ ປຎ຺ຎາຕິ ກາມຈ຺ຉນ຺ທສ຺ສ ໂວສຄ຺ຄຠູເຕ ເນກ຺ຂມ຺ເມ ຕໍສມ຺ປຍຸຕ຺ຕາ ປຎ຺ຎາ. ເອສ ນໂຍ ເສເສສຸ. ປີຬນຏ຺ຐາທໂຍ ເຫຏ຺ຐາ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຖາ ເອວ. ປຣິຊານນ຺ໂຕ ວິວຏ຺ຏຕີຕິ ປຸຄ຺ຄລາຘິຏ຺ຐານາ ເທສນາ, ມຄ຺ຄສມງ຺ຄີປຸຄ຺ຄໂລ ທຸກ຺ຂສ຺ສ ຈຕຸພ຺ພິຘໍ ອຕ຺ຖໍ ກິຈ຺ຈວເສນ ປຣິຊານນ຺ໂຕ ທຸຠໂຕ ວຸຏ຺ຐານວເສນ ວິວຏ຺ຏຕິ, ຎາຓວິວຏ຺ຏເນປິ ຎາຓສມງ຺ຄີ ວິວຏ຺ຏຕີຕິ ວຸຕ຺ໂຕ.

໑໐໐. ຕຖຏ຺ເຐ ປຎ຺ຎາຕິ ເອຕສ຺ສ ປຸຄ຺ຄລສ຺ເສວ ຕຖຏ຺ເຐ ວິວຏ຺ຏນາ ປຎ຺ຎາ. ເອສ ນໂຍ ເສເສສຸ. ອິທານິ ມຄ຺ຄກ຺ຂເຓ ເອວ ກິຈ຺ຈວເສນ ອາກາຣນານຕ຺ຕໂຕ ຉ ວິວຏ຺ຏຎາຓານິ ທສ຺ເສຕຸໍ ສຎ຺ຎາວິວຏ຺ໂຏຕິອາທິມາຕິກໍ ຐເປຕ຺ວາ ຕໍ ອຕ຺ຖໂຕ ວິຠຊນ຺ໂຕ ສຎ຺ຊານນ຺ໂຕ ວິວຏ຺ຏຕີຕິອາທິມາຫ. ຕຕ຺ຖ ສຎ຺ຊານນ຺ໂຕ ວິວຏ຺ຏຕີຕິ ສຎ຺ຎາວິວຏ຺ໂຏຕິ ຍສ຺ມາ ປຸພ຺ພຠາເຄ ເນກ຺ຂມ຺ມາທິໍ ອຘິປຕິໂຕ ສຎ຺ຊານນ຺ໂຕ ໂຍຄີ ປຈ຺ຉາ ເນກ຺ຂມ຺ມສມ຺ປຍຸຕ຺ຕຎາເຓນ ກາມຈ຺ຉນ຺ທາທິໂຕ ວິວຏ຺ຏຕິ, ຕສ຺ມາ ຕໍ ຎາຓໍ ສຎ຺ຎາວິວຏ຺ໂຏ ນາມາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເຈຕຍນ຺ໂຕ ວິວຏ຺ຏຕີຕິ ເຈໂຕວິວຏ຺ໂຏຕິ ຍສ຺ມາ ໂຍຄີ ເນກ຺ຂມ຺ເມກຕ຺ຕາທີນິ ເຈຕຍນ຺ໂຕ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕຎາເຓນ ກາມຈ຺ຉນ຺ທາທິໂຕ ວິວຏ຺ຏຕິ, ຕສ຺ມາ ຕໍ ຎາຓໍ ເຈໂຕວິວຏ຺ໂຏ ນາມາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ວິຊານນ຺ໂຕ ວິວຏ຺ຏຕີຕິ ຈິຕ຺ຕວິວຏ຺ໂຏຕິ ຍສ຺ມາ ໂຍຄີ ເນກ຺ຂມ຺ມາທິວເສນ ຈິຕ຺ຕາຘິຏ຺ຐາເນນ ວິຊານນ຺ໂຕ ຕໍສມ຺ປຍຸຕ຺ຕຎາເຓນ ກາມຈ຺ຉນ຺ທາທິໂຕ ວິວຏ຺ຏຕິ, ຕສ຺ມາ ຕໍ ຎາຓໍ ຈິຕ຺ຕວິວຏ຺ໂຏ ນາມາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຎາຓໍ ກໂຣນ຺ໂຕ ວິວຏ຺ຏຕີຕິ ຎາຓວິວຏ຺ໂຏຕິ ຍສ຺ມາ ໂຍຄີ ຉພ຺ພິຘໍ ອຊ຺ຌຕ຺ຕິກາຍຕນໍ ອນຕ຺ຕານຸປສ຺ສນາຎາເຓນ ສຸຎ຺ຎໂຕ ວິທິຕໍ ກໂຣນ຺ໂຕ ເຕເນວ ຎາເຓນ ທິຏ຺ຐາຠິນິເວສໂຕ ວິວຏ຺ຏຕິ, ຕສ຺ມາ ຕໍ ຎາຓໍ ຎາຓວິວຏ຺ໂຏ ນາມາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ໂວສຊ຺ຊນ຺ໂຕ ວິວຏ຺ຏຕີຕິ ວິໂມກ຺ຂວິວຏ຺ໂຏຕິ ຍສ຺ມາ ໂຍຄີ ເນກ຺ຂມ຺ມາທີຫິ ກາມຈ຺ຉນ຺ທາທີນິ ໂວສຊ຺ຊນ຺ໂຕ ຕໍສມ຺ປຍຸຕ຺ຕຎາເຓນ ກາມຈ຺ຉນ຺ທາທິໂຕ ວິວຏ຺ຏຕິ, ຕສ຺ມາ ຕໍ ຎາຓໍ ວິໂມກ຺ຂວິວຏ຺ໂຏ ນາມາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຕຖຏ຺ເຐ ວິວຏ຺ຏຕີຕິ ສຈ຺ຈວິວຏ຺ໂຏຕິ ຍສ຺ມາ ໂຍຄີ ຈຕຸພ຺ພິເຘ ຕຖຏ຺ເຐ ທຸຠໂຕ ວຸຏ຺ຐານວເສນ ວິວຏ຺ຏຕິ, ຕສ຺ມາ ມຄ຺ຄຎາຓໍ ສຈ຺ຈວິວຏ຺ໂຏ ນາມາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ມຄ຺ຄຎາຓເມວ ວາ ຕຖຏ຺ເຐ ທຸຠໂຕ ວຸຏ຺ຐານຠາເວນ ວິວຏ຺ຏຕີຕິ ສຈ຺ຈວິວຏ຺ໂຏຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ຍຕ຺ຖ ສຎ຺ຎາວິວຏ຺ໂຏຕິອາທິ ສຈ຺ຈວິວຏ຺ຏຎາຓນິທ຺ເທເສ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ ສຈ຺ຈວິວຏ຺ຏຎາຓກ຺ຂຓເມວ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ມຄ຺ຄກ຺ຂເຓເຍວ ຫິ ສພ຺ພານິ ຍຸຊ຺ຊນ຺ຕິ. ກຖໍ? ຎາຓວິວຏ຺ເຏ ຎາຓຎ຺ຫິ ວຊ຺ເຊຕ຺ວາ ເສເສສຸ ອຣິຍມຄ຺ໂຄ ສຣູເປເນວ ອາຄໂຕ. ວິປສ຺ສນາກິຈ຺ຈສ຺ສ ປນ ມຄ຺ເຄເນວ ສິຊ຺ຌນໂຕ ວິປສ຺ສນາກິຈ຺ຈສິທ຺ຘິວເສນ ຎາຓວິວຏ຺ຏຎາຓມ຺ປິ ມຄ຺ຄກ຺ຂເຓ ຍຸຊ຺ຊຕິ. ມຄ຺ຄຎາເຓເນວ ວາ ‘‘ຈກ຺ຂຸ ສຸຎ຺ຎ’’ນ຺ຕິອາທິ ກິຈ຺ຈວເສນ ປຏິວິທ຺ຘເມວ ໂຫຕີຕິ ມຄ຺ຄກ຺ຂເຓ ຕໍ ຎາຓໍ ວຕ຺ຕຸໍ ຍຸຊ຺ຊຕິເຍວ. ອຕ຺ຖໂຍຊນາ ປເນຕ຺ຖ ‘‘ຍຕ຺ຖ ມຄ຺ຄກ຺ຂເຓ ສຎ຺ຎາວິວຏ຺ໂຏ, ຕຕ຺ຖ ເຈໂຕວິວຏ຺ໂຏ. ຍຕ຺ຖ ມຄ຺ຄກ຺ຂເຓ ເຈໂຕວິວຏ຺ໂຏ, ຕຕ຺ຖ ສຎ຺ຎາວິວຏ຺ໂຏ’’ຕິ ເອວມາທິນາ ນເຍນ ສພ຺ພສໍສນ຺ທເນສຸ ໂຍຊນາ ກາຕພ຺ພາ. ອຖ ວາ ສຎ຺ຎາວິວຏ຺ຏເຈໂຕວິວຏ຺ຏຈິຕ຺ຕວິວຏ຺ຏວິໂມກ຺ຂວິວຏ຺ເຏສຸ ຈຕຸນ຺ນໍ ອຣິຍມຄ຺ຄານໍ ອາຄຕຕ຺ຕາ ສຈ຺ຈວິວຏ຺ໂຏ ອາຄໂຕເຍວ ໂຫຕິ. ຎາຓວິວຏ຺ໂຏ ຈ ສຈ຺ຈວິວຏ຺ເຏເນວ ກິຈ຺ຈວເສນ ສິທ຺ໂຘ ໂຫຕິ. ສຎ຺ຎາເຈໂຕຈິຕ຺ຕວິໂມກ຺ຂວິວຏ຺ເຏສ຺ເວວ ຈ ເປຍ຺ຍາເລ ວິຕ຺ຖາຣິຍມາເນ ‘‘ອນຕ຺ຕານຸປສ຺ສນາຘິປຕຕ຺ຕາ ປຎ຺ຎາ ອຠິນິເວສໂຕ ສຎ຺ຎາຍ ວິວຏ຺ຏຕີຕິ ອຘິປຕຕ຺ຕາ ປຎ຺ຎາ ສຎ຺ຎາວິວຏ຺ເຏ ຎາຓ’’ນ຺ຕິ ຈ, ‘‘ອຠິນິເວໂສ ນານຕ຺ຕໍ, ອນຕ຺ຕານຸປສ຺ສນາ ເອກຕ຺ຕໍ. ອນຕ຺ຕານຸປສ຺ສເນກຕ຺ຕໍ ເຈຕຍໂຕ ອຠິນິເວສໂຕ ຈິຕ຺ຕໍ ວິວຏ຺ຏຕີຕິ ນານຕ຺ເຕ ປຎ຺ຎາ ເຈໂຕວິວຏ຺ເຏ ຎາຓ’’ນ຺ຕິ ຈ, ‘‘ອຠິນິເວສໍ ປຊຫນ຺ໂຕ ອນຕ຺ຕານຸປສ຺ສນາວເສນ ຈິຕ຺ຕໍ ອຘິຏ຺ຐາຕີຕິ ອຘິຏ຺ຐາເນ ປຎ຺ຎາ ຈິຕ຺ຕວິວຏ຺ເຏ ຎາຓ’’ນ຺ຕິ ຈ, ‘‘ອນຕ຺ຕານຸປສ຺ສນາຍ ອຠິນິເວສໍ ໂວສຊ຺ຊຕີຕິ ໂວສຄ຺ເຄ ປຎ຺ຎາ ວິໂມກ຺ຂວິວຏ຺ເຏ ຎາຓ’’ນ຺ຕິ ຈ ປາຐສມ຺ຠວໂຕ ຎາຓວິວຏ຺ເຏ ຎາຓມ຺ປິ ເຕສຸ ອາຄຕເມວ ໂຫຕິ. ຎາຓວິວຏ຺ເຏ ຈ ອນຕ຺ຕານຸປສ຺ສນາຍ ວຸຏ຺ຐາຍ ອຣິຍມຄ຺ຄໍ ປຏິລທ຺ຘສ຺ສ ກິຈ຺ຈວເສນ ‘‘ຈກ຺ຂຸ ສຸຎ຺ຎໍ ອຕ຺ເຕນ ວາ ອຕ຺ຕນິເຍນ ວາ’’ຕິອາທິຍຸຊ຺ຊນໂຕ ສຈ຺ຈວິວຏ຺ໂຏ ລພ຺ຠຕິ, ຕສ຺ມາ ເອເກກສ຺ມິໍ ວິວຏ຺ເຏ ເສສາ ປຎ຺ຈ ປຎ຺ຈ ວິວຏ຺ຏາ ລພ຺ຠນ຺ຕິ. ຕສ຺ມາ ເອວໍ ‘‘ຍຕ຺ຖ ສຎ຺ຎາວິວຏ຺ໂຏ, ຕຕ຺ຖ ເຈໂຕວິວຏ຺ໂຏ’’ຕິອາທິການິ ສໍສນ຺ທນານິ ວຸຕ຺ຕານີຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ.

ວິວຏ຺ຏຎາຓຉກ຺ກນິທ຺ເທສວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.