໑໐. ໂຄຕ຺ຣຠຸຎາຓນິທ຺ເທສວຓ຺ຓນາ

໕໙. ໂຄຕ຺ຣຠຸຎາຓນິທ຺ເທເສ ອຠິຠຸຍ຺ຍຕີຕິ ອຠິຠວຕິ ອຕິກ຺ກມຕິ. ພຫິທ຺ຘາ ສງ຺ຂາຣນິມິຕ຺ຕນ຺ຕິ ສກສນ຺ຕານປ຺ປວຕ຺ຕອກຸສລກ຺ຂນ຺ຘໂຕ ພຫິທ຺ຘາຠູຕໍ ສງ຺ຂາຣນິມິຕ຺ຕໍ. ໂລກິກສງ຺ຂາຣາ ຫິ ກິເລສານໍ ນິມິຕ຺ຕຕ຺ຕາ, ນິມິຕ຺ຕາກາເຣນ ອຸປຏ຺ຐານໂຕ ວາ ນິມິຕ຺ຕນ຺ຕິ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ. ອຠິຠຸຍ຺ຍຕີຕິ ໂຄຕ຺ຣຠູຕິ ຈ ປຸຖຸຊ຺ຊນໂຄຕ຺ຕາຠິຠວນໂຕ ໂຄຕ຺ຣຠຸຠາໂວ ວຸຕ຺ໂຕ. ປກ຺ຂນ຺ທຕີຕິ ໂຄຕ຺ຣຠູຕິ ອຣິຍໂຄຕ຺ຕຠາວນໂຕ ໂຄຕ຺ຣຠຸຠາໂວ ວຸຕ຺ໂຕ. ອຠິຠຸຍ຺ຍິຕ຺ວາ ປກ຺ຂນ຺ທຕີຕິ ໂຄຕ຺ຣຠູຕິ ອຸໂຠ ອຕ຺ເຖ ສມາເສຕ຺ວາ ວຸຕ຺ຕໍ. ວຸຏ຺ຐາຕີຕິ ໂຄຕ຺ຣຠູຕິ ຈ ວິວຏ຺ຏຕີຕິ ໂຄຕ຺ຣຠູຕິ ຈ ມາຕິກາຍ ວຸຏ຺ຐານວິວຏ຺ຏນປທານຸຣູເປນ ປຸຖຸຊ຺ຊນໂຄຕ຺ຕາຠິຠວນຕ຺ໂຖເຍວ ວຸຕ຺ໂຕ. ສມຖວເສນ ວຸຕ຺ຕໂຄຕ຺ຣຠູນໍ ປນ ນີວຣຓາທິໂຄຕ຺ຕາຠິຠວນໂຕ ໂຄຕ຺ຣຠູຕິ, ‘‘ໂສຕາປຕ຺ຕິຜລສມາປຕ຺ຕຕ຺ຖາຍາ’’ຕິອາທີສຸ ຉສຸ ສມາປຕ຺ຕິວາເຣສຸ ອຸປ຺ປາທາທິໂຄຕ຺ຕາຠິຠວນໂຕ ໂຄຕ຺ຣຠູຕິ, ‘‘ສກທາຄາມິມຄ຺ຄໍ ປຏິລາຠຕ຺ຖາຍາ’’ຕິອາທີສຸ ຕີສຸ ມຄ຺ຄວາເຣສຸ ໂສຕາປນ຺ນາທິໂຄຕ຺ຕາຠິຠວນໂຕ ໂຄຕ຺ຣຠູຕິ ອຕ຺ໂຖ ເວທິຕພ຺ໂພ. ໂຄຕ຺ຕຕ຺ໂຖ ເຈຕ຺ຖ ພີຊຕ຺ໂຖ. ວຕ຺ຕນິປກຣເຓ ກິຣ ວຸຕ຺ຕໍ – ໂຄຕ຺ຕໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ນິພ຺ພານໍ ສພ຺ພປຣິປນ຺ເຖຫິ ຄຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ, ຕໍ ປຏິປຊ຺ຊຕີຕິ ໂຄຕ຺ຣຠູຕິ, ອຏ຺ຐ ສມາປຕ຺ຕິໂຍປິ ໂຄຕ຺ຕໍ ໂຄຕ຺ຣຠຸປຣິປນ຺ເຖຫິ ຄຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ, ຕໍ ໂຄຕ຺ຕໍ ປຏິປຊ຺ຊຕີຕິ ໂຄຕ຺ຣຠູຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ‘‘ຈຕຸນ຺ນໍ ມຄ຺ຄານໍເຍວ ໂຄຕ຺ຣຠຸ ນິພ຺ພານາຣມ຺ມຓໍ, ຈຕສ຺ສນ຺ນໍ ຜລສມາປຕ຺ຕີນໍ ໂຄຕ຺ຣຠຸ ສງ຺ຂາຣາຣມ຺ມຓໍ ຜລສມາປຕ຺ຕິນິນ຺ນຕ຺ຕາ’’ຕິ ວທນ຺ຕິ. ວຸຕ຺ຕຎ຺ເຫຕໍ ວິສຸທ຺ຘິມຄ຺ເຄ – ‘‘ຕສ຺ສ ປວຕ຺ຕານຸປຸພ຺ພວິປສ຺ສນສ຺ສ ສງ຺ຂາຣາຣມ຺ມຓໂຄຕ຺ຣຠຸຎາຓານນ຺ຕຣໍ ຜລສມາປຕ຺ຕິວເສນ ນິໂຣເຘ ຈິຕ຺ຕໍ ອປ຺ເປຕີ’’ຕິ (ວິສຸທ຺ຘິ. ໒.໘໖໓). ເຕເນເວຕ຺ຖ ມຄ຺ຄວາເຣສຸ ໂສຬສມໍ ກຕ຺ວາ ຄຫິຕສ຺ສ ພຫິທ຺ຘາສງ຺ຂາຣນິມິຕ຺ຕປທສ຺ສ ສມາປຕ຺ຕິວາເຣສຸ ຉຏ຺ຐໍ ກຕ຺ວາ ຄຫຓໍ ນ ກຕນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ອິຕຣຖາ ຫິ ມູລປທຄຫເຓນ ຄເຫຕພ຺ພໍ ຠເວຍ຺ຍ.

ອຎ຺ເຎ ປນ ‘‘ໂຍ ນິພ຺ພາເນ ປຐມາໂຠໂຄ ປຐມສມນ຺ນາຫາໂຣ, ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ໂຄຕ຺ຣຠູ’’ຕິ ວທນ຺ຕິ. ຕໍ ຜລໍ ສນ຺ຘາຍ ນ ຍຸຊ຺ຊຕິ. ປນ຺ນຣສ ໂຄຕ຺ຣຠຸຘມ຺ມາ ກຸສລາຕິ ເອຕ຺ຖ ອຣຫໂຕ ອຠິຠວິຕພ຺ພນີວຣຓາຠາວໂຕ ວິຕກ຺ກວິຈາຣາທີນໍ ສຸເຂເນວ ປຫາຕພ຺ພຠາວໂຕ ຈ ອຠິຠວນຏ຺ເຐນ ໂຄຕ຺ຣຠຸນາມໍ ນາຣຫນ຺ຕີຕິ ກຕ຺ວາ ໂຄຕ຺ຣຠູນໍ ອພ຺ຍາກຕຕາ ນ ວຸຕ຺ຕາຕິ ເວທິຕພ຺ພາ. ອຣຫຕາ ປນ ຜລສມາປຕ຺ຕິໍ ສມາປຊ຺ຊນ຺ເຕນ ສງ຺ຂາເຣ ອນຠິຠຸຍ຺ຍ ສມາປຊ຺ຊິຕຸໍ ນ ສກ຺ກາຕິ ‘‘ຕໂຍ ໂຄຕ຺ຣຠຸຘມ຺ມາ ອພ຺ຍາກຕາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕາ. ເກຈິ ປນ ‘‘ອຏ຺ຐ ສມາປຕ຺ຕິໂຍ ນິພ຺ເພຘຠາຄິຍາ ເອວ ອິຘ ນິທ຺ທິຏ຺ຐາ, ຕສ຺ມາ ອຏ຺ຐ ສມາປຕ຺ຕິໂຄຕ຺ຣຠູ ກຸສລາ ໂຫນ຺ຕີ’’ຕິ ວທນ຺ຕິ. ຕຖາ ສງ຺ຂາຣຸເປກ຺ຂາຍປິ ເວທິຕພ຺ພໍ.

໖໐. ສາມິສຎ຺ຈາຕິອາທີສຸ ວຏ຺ຏາມິສໂລກາມິສກິເລສາມິສານໍ ກິເລສາມິເສນ ສາມິສໍ ສນິກນ຺ຕິກຕ຺ຕາ. ກິໍ ຕໍ? ອຏ຺ຐວິຘໍ ສມຖໂຄຕ຺ຣຠຸຎາຓໍ. ວຏ຺ຏາມິສນ຺ຕິ ເຈຕ຺ຖ ເຕຠູມກວຏ຺ຏເມວ. ໂລກາມິສນ຺ຕິ ປຎ຺ຈ ກາມຄຸຓາ. ກິເລສາມິສນ຺ຕິ ກິເລສາ ເອວ. ນິຣາມິສນ຺ຕິ ທສວິຘໍ ວິປສ຺ສນາໂຄຕ຺ຣຠຸຎາຓໍ ອນິກນ຺ຕິກຕ຺ຕາ. ນ ຫິ ອຣິຍາ ໂຄຕ຺ຣຠຸສ຺ມິໍ ນິກນ຺ຕິໍ ກໂຣນ຺ຕິ. ໂປຕ຺ຖເກ ‘‘ສາມິສຎ຺ເຈ’’ຕິ ລິຂນ຺ຕິ, ຕໍ ນ ສຸນ຺ທຣຕຣໍ. ເອວເມວ ປຓິຫິຕຎ຺ຈ ອປ຺ປຓິຫິຕໍ ສຎ຺ຎຸຕ຺ຕຎ຺ຈ ວິສຎ຺ຎຸຕ຺ຕໍ ວຸຏ຺ຐິຕຎ຺ຈ ອວຸຏ຺ຐິຕໍ ເວທິຕພ຺ພໍ. ນິກນ຺ຕິປຓິຘິຍາ ຫິ ປຓິຫິຕໍ ປຕ຺ຖິຕນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຕທຠາເວນ ອປ຺ປຓິຫິຕໍ. ນິກນ຺ຕິສຎ຺ໂຎເຄເນວ ສຎ຺ຎຸຕ຺ຕໍ. ຕທຠາເວນ ວິສຎ຺ຎຸຕ຺ຕໍ. ວຸຏ຺ຐິຕນ຺ຕິ ວິປສ຺ສນາໂຄຕ຺ຣຠຸຎາຓເມວ. ຕຎ຺ຫິ ນິກນ຺ຕິຈ຺ເຉທກຕ຺ຕາ ວຸຏ຺ຐິຕໍ ນາມ. ອິຕຣໍ ອວຸຏ຺ຐິຕໍ. ພຫິທ຺ຘາ ວຸຏ຺ຐານຕ຺ຕາ ວາ ວຸຏ຺ຐິຕໍ. ຜລໂຄຕ຺ຣຠຸປິ ຫິ ນິພ຺ພານຊ຺ຌາສຍວເສນ ນິພ຺ພານາຠິມຸຂີຠູຕຕ຺ຕາ ພຫິທ຺ຘາສງ຺ຂາຣນິມິຕ຺ຕາ ວຸຏ຺ຐິຕໍ ນາມາຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ເຫຏ຺ຐາຠິຠວນວຸຏ຺ຐານວິວຏ຺ຏນວາເຣສຸປິ ຜລໂຄຕ຺ຣຠຸ ອຊ຺ຌາສຍວເສນ ນິພ຺ພານາຠິມຸຂີຠູຕຕ຺ຕາ ອຠິຠຸຍ຺ຍຕິ ວຸຏ຺ຐາຕິ ວິວຏ຺ຏຕີຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ຕິຓ຺ຓໍ ວິໂມກ຺ຂານ ປຈ຺ຈຍາຕິ ຕິຓ຺ຓໍ ໂລກຸຕ຺ຕຣວິໂມກ຺ຂານໍ ສມຖໂຄຕ຺ຣຠຸ ປກຕູປນິສ຺ສຍປຈ຺ຈຍາ ໂຫນ຺ຕິ, ວິປສ຺ສນາໂຄຕ຺ຣຠຸ ອນນ຺ຕຣສມນນ຺ຕຣູປນິສ຺ສຍປຈ຺ຈຍາ ໂຫນ຺ຕິ. ປຎ຺ຎາ ຍສ຺ສ ປຣິຈ຺ຈິຕາຕິ ປຸພ຺ພຠາຄປຎ຺ຎາ ຍສ຺ສ ປຣິຈິຕາ ປຣິຈິຓ຺ຓາ. ກຸສໂລ ວິວຏ຺ເຏ ວຸຏ຺ຐາເນຕິ ອສມ຺ໂມຫວເສເນວ ວິວຏ຺ຏສງ຺ຂາເຕ ໂຄຕ຺ຣຠຸຎາເຓ ກຸສໂລ ເຉໂກ, ປຸພ຺ພຠາຄຎາເຓນ ວາ ກຸສໂລ. ນານາທິຏ຺ຐີສຸ ນ ກມ຺ປຕີຕິ ສມຸຈ຺ເຉເທນ ປຫີນາສຸ ນານປ຺ປກາຣາສຸ ທິຏ຺ຐີສຸ ນ ເວຘຕີຕິ.

ໂຄຕ຺ຣຠຸຎາຓນິທ຺ເທສວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.