ນຍສມຸຏ຺ຐານວາຣວຓ຺ຓນາ

໗໙. ເອວໍ ນານາສຸຕ຺ຕວເສນ ເອກສຸຕ຺ຕວເສນ ຈ ຫາຣວິຈາຣໍ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ອິທານິ ນຍວິຈາຣໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ນຍສມຸຏ຺ຐານ’’ນ຺ຕິອາທິ ອາຣທ຺ຘໍ. ກສ຺ມາ ປເນຕ຺ຖ ຍຖາ ‘‘ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ເທສນາຫາໂຣ, ອສ຺ສາທາທີນວຕາຕິ ຄາຖາ. ອຍໍ ເທສນາຫາໂຣ ກິໍ ເທສຍຕີ’’ຕິອາທິນາ ຫາຣນິທ຺ເທໂສ ອາຣທ຺ໂຘ, ເອວໍ ‘‘ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ນນ຺ທິຍາວຏ຺ໂຏ, ຕຓ຺ຫຎ຺ຈ ອວິຊ຺ຊມ຺ປິ ຈາຕິ ຄາຖາ, ອຍໍ ນນ຺ທິຍາວຏ຺ໂຏ ກິໍ ນຍຕີ’’ຕິອາທິນາ ອນາຣຠິຕ຺ວາ ສມຸຏ຺ຐານມຸເຂນ ອາຣທ຺ຘນ຺ຕິ? ວຸຈ຺ຈເຕ – ຫາຣນຍານໍ ວິສຍເຠທໂຕ. ຍຖາ ຫິ ຫາຣາ ພ຺ຍຎ຺ຊນມຸເຂນ ສຸຕ຺ຕສ຺ສ ອຕ຺ຖສໍວຓ຺ຓນາ, ນ ເອວໍ ນຍາ. ນຍາ ປນ ນານາສຸຕ຺ຕໂຕ ນິທ຺ຘາຣິເຕຫິ ຕຓ຺ຫາວິຊ຺ຊາທີຫິ ມູລປເທຫິ ຈຕຸສຈ຺ຈໂຍຊນາຍ ນຍໂຕ ອນຸພຸຊ຺ຌິຍມາໂນ ທຸກ຺ຂາທິອຕ຺ໂຖ. ໂສ ຫິ ມຄ຺ຄຎາຓໍ ນຍຕິ ສມ຺ປາເປຕີຕິ ນໂຍ. ປຏິວິຊ຺ຌນ຺ຕານໍ ປນ ອຸຄ຺ຆຏິຕຎ຺ຎຸອາທີນໍ ຕິຓ຺ຓໍ ເວເນຍ຺ຍານໍ ວເສນ ມູລປທວິຠາຄໂຕ ຕິຘາ ວິຠຕ຺ຕາ. ເອກເມໂກ ເຈຕ຺ຖ ຍໂຕ ເນຕິ, ຍຎ຺ຈ ເນຕິ, ເຕສໍ ສໍກິເລສໂວທານານໍ ວິຠາຄໂຕ ທ຺ວິສງ຺ຄໂຫ ຈຕຸຉອຏ຺ຐທິໂສ ຈາຕິ ຠິນ຺ໂນ ຫາຣນຍານໍ ວິສໂຍ. ຕຖາ ຫິ ວຸຕ຺ຕໍ – ‘‘ຫາຣາ ພ຺ຍຎ຺ຊນວິຈໂຍ, ສຸຕ຺ຕສ຺ສ ນຍາ ຕໂຍ ຈ ສຸຕ຺ຕຕ຺ໂຖ’’ຕິ (ເນຕ຺ຕິ. ສງ຺ຄຫວາຣ). ເອວໍ ວິສິຏ຺ຐວິສຍຕ຺ຕາ ຫາຣນຍານໍ ຫາເຣຫິ ອຎ຺ຎຖາ ນເຍ ນິທ຺ທິສນ຺ໂຕ ‘‘ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ນຍສມຸຏ຺ຐານ’’ນ຺ຕິອາທິມາຫ.

ຕຕ຺ຖາຍໍ ວຈນຕ຺ໂຖ – ສມຸຏ຺ຐຫນ຺ຕິ ເອເຕນາຕິ ສມຸຏ຺ຐານໍ. ເກ ສມຸຏ຺ຐຫນ຺ຕິ? ນຍາ. ນຍານໍ ສມຸຏ຺ຐານໍ ນຍສມຸຏ຺ຐານໍ. ກິໍ ປນ ຕໍ? ຕໍຕໍມູລປເທຫິ ຈຕຸສຈ຺ຈໂຍຊນາ. ສາ ຫິ ນນ຺ທິຍາວຏ຺ຏາທີນໍ ນຍານໍ ອຸປ຺ປຕ຺ຕິຏ຺ຐານຕາຍ ສມຸຏ຺ຐານໍ ຠູມີຕິ ຈ ວຸຈ຺ຈຕິ. ຕຖາ ຈ ວກ຺ຂຕິ – ‘‘ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ນນ຺ທິຍາວຏ຺ຏສ຺ສ ນຍສ຺ສ ຠູມີ’’ຕິ (ເນຕ຺ຕິ. ໘໑). ປຸພ຺ພາ ໂກຏິ ນ ປຎ຺ຎາຍຕິ ອວິຊ຺ຊາຍ ຈ ຠວຕຓ຺ຫາຍ ຈາຕິອາທິ ນນ຺ທິຍາວຏ຺ຏສ຺ສ ນຍສ຺ສ ຠູມິທສ຺ສນໍ. ຕຕ຺ຖ ປຸພ຺ພາ ໂກຏິ ນ ປຎ຺ຎາຍຕີຕິ ອສຸກສ຺ສ ນາມ ພຸທ຺ຘສ຺ສ ຠຄວໂຕ, ອສຸກສ຺ສ ວາ ຈກ຺ກວຕ຺ຕິໂນ ກາເລ ອວິຊ຺ຊາ ຠວຕຓ຺ຫາ ຈ ອຸປ຺ປນ຺ນາ. ຕໂຕ ປຸພ຺ເພ ນາໂຫສີຕິ ເອວໍ ອວິຊ຺ຊາຠວຕຓ຺ຫານໍ ນ ກາຈິ ປຸຣິມາ ມຣິຍາທາ ອຸປລພ຺ຠຕິ. ກສ຺ມາ? ອນມຕຄ຺ຄຕ຺ຕາ ສໍສາຣສ຺ສ. ວຸຕ຺ຕຎ຺ເຫຕໍ – ‘‘ອນມຕຄ຺ໂຄຍໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ສໍສາໂຣ, ປຸພ຺ພາ ໂກຏິ ນ ປຎ຺ຎາຍຕີ’’ຕິ (ສໍ. ນິ. ໒.໑໒໔; ກຖາ. ໗໕) ວິຕ຺ຖາໂຣ. ຕຕ຺ຖາຕິ ອວິຊ຺ຊາຠວຕຓ຺ຫາສຸ. ຍທິປິ ອວິຊ຺ຊາຍ ສໍໂຍຊນຠາໂວ, ຕຓ຺ຫາຍ ຈ ນີວຣຓຠາໂວ ປາຬິຍໍ ວຸຕ຺ໂຕ, ຕຖາປິ ອວິຊ຺ຊາຍ ປຏິຈ຺ຉາທິຕາທີນເວຫິ ຠເວຫິ ຕຓ຺ຫາ ສໍໂຍເຊຕີຕິ ອິມສ຺ສ ອຕ຺ຖສ຺ສ ທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ‘‘ອວິຊ຺ຊານີວຣຓໍ ຕຓ຺ຫາສໍໂຍຊນ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ.

ອວິຊ຺ຊາສໍຍຸຕ຺ຕາຕິ ອວິຊ຺ຊາຍ ມິສ຺ສິຕາ, ອວິຊ຺ຊາຍ ວາ ອຠິນິເວສວຕ຺ຖູສຸ ພທ຺ຘາ. ອວິຊ຺ຊາປກ຺ເຂນ ວິຈຣນ຺ຕີຕິ ອວິຊ຺ຊາປກ຺ເຂນ ອວິຊ຺ຊາສຫາເຍນ ທ຺ວາທສວິເຘນ ວິປລ຺ລາເສນ ອຠິນິເວສວຕ຺ຖຸຠູເຕ ອາຣມ຺ມເຓ ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ເຕ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ທິຏ຺ຐິຈຣິຕາຕິ ເຕ ອວິຊ຺ຊາຠິຠູຕາ ຣູປາທີນິ ນິຈ຺ຈາທິໂຕ ອຠິນິວິສນ຺ຕາ ທິຏ຺ຐິຈຣິຕາຕິ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ, ທິຏ຺ຐິຈຣິຕາ ນາມາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຕຓ຺ຫາປກ຺ເຂນາຕິ ອຏ຺ຐສຕຕຓ຺ຫາວິຈຣິເຕນ. ທິຏ຺ຐິວິຈຣິເຕ ຕຓ຺ຫາວິຈຣິເຕ ຈ ປຏິປຕ຺ຕິຍາ ວິຠຊິຕ຺ວາ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ທິຏ຺ຐິຈຣິຕາ’’ຕິອາທິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຕ຺ຖ ອຕ຺ຕກິລມຖານຸໂຍຄນ຺ຕິ ອຕ຺ຕໂນ ກາຍສ຺ສ ກິລິສ຺ສນປໂຍຄໍ ອຕ຺ຕປຣິຕາປນປຏິປຕ຺ຕິໍ. ກາມສຸຂລ຺ລິການຸໂຍຄນ຺ຕິ ກາມສຸຂສ຺ສ ອລ຺ລີຍນປໂຍຄໍ ກາເມສຸ ປາຕພ຺ຍຕໍ.

ຍທິປິ ພາຫິຣກາ ‘‘ທຸກ຺ຂໍ ຕຓ຺ຫາ’’ຕິ ຈ ຊານນ຺ຕິ ‘‘ອິທໍ ທຸກ຺ຂໍ, ເອຕ຺ຕກໍ ທຸກ຺ຂ’’ນ຺ຕິ, ‘‘ອຍໍ ຕຓ຺ຫາ, ອຍໍ ຕສ຺ສາ ວິຣາໂຄ’’ຕິ ປຣິຎ຺ເຎຍ຺ຍປຫາຕພ຺ພຠາເວນ ປນ ນ ຊານນ຺ຕິ, ອິຕິ ປວຕ຺ຕິປວຕ຺ຕິເຫຕຸມຕ຺ຕມ຺ປິ ນ ຊານນ຺ຕິ. ກາ ປນ ກຖາ ນິວຕ຺ຕິນິວຕ຺ຕິເຫຕູສູຕິ ອາຫ – ‘‘ອິໂຕ ພຫິທ຺ຘາ ນຕ຺ຖິ ສຈ຺ຈວວຕ຺ຖານ’’ນ຺ຕິອາທິ. ຕຕ຺ຖ ສຈ຺ຈປ຺ປກາສນາຕິ ສຈ຺ຈເທສນາ. ສມຖວິປສ຺ສນາໂກສລ຺ລນ຺ຕິ ສມຖວິປສ຺ສນາສຸ ຠາວນາໂກສລ຺ລໍ, ຕາສຸ ອຸຄ຺ຄຫປຣິປຸຈ຺ຉາສວນມນສິກາຣໂກສລ຺ລໍ ວາ. ວິປສ຺ສນາຘິຏ຺ຐານຎ຺ເຈຕ຺ຖ ສມຖໍ ອຘິປ຺ເປຕໍ. ອຸປສມສຸຂປ຺ປຕ຺ຕີຕິ ກິເລສານໍ ວູປສມສຸຂາຘິຄໂມ. ວິປຣີຕເຈຕາຕິ ມິຈ຺ຉາຠິນິວິຏ຺ຐເຈຕາ. ນຕ຺ຖິ ສຸເຂນ ສຸຂນ຺ຕິ ຍໍ ອນວຊ຺ຊປຈ຺ຈຍປຣິໂຠຄສຸເຂນ ກາຍໍ ຈິຕ຺ຕຎ຺ຈ ປຏິປ຺ປສ຺ສທ຺ຘທຣຖໍ ກຕ຺ວາ ອຣິເຍຫິ ປຕ຺ຕພ຺ພໍ ອຸປສມສຸຂໍ, ຕໍ ປຏິກ຺ຂິປຕິ. ທຸກ຺ເຂນາຕິ ກາຍເຂທນທຸກ຺ເຂນ.

ໂສ ໂລກໍ ວຑ຺ຒຍຕີຕິ ໂສ ກາເມ ປຏິເສເວນ຺ໂຕ ອຕ຺ຕຠາວສງ຺ຂາຕໍ ໂລກໍ ວຑ຺ເຒຕິ ປີເນຕິ. ປຸຕ຺ຕນຕ຺ຕຸປຣມ຺ປຣາຍ ວາ ສໍສາຣສ຺ສ ອນຸປຈ຺ເຉທນໂຕ ສຕ຺ຕໂລກໍ ວຑ຺ເຒຕິ. ພຫຸໍ ປຸຎ຺ຎໍ ປສວຕີຕິ ອຕ຺ຕໂນ ປຎ຺ຈຫິ ກາມຄຸເຓຫິ ສນ຺ຕປ຺ປເນນ ປຸຕ຺ຕມຸຂທສ຺ສເນນ ຈ ພຫຸໍ ປຸຎ຺ຎໍ ອຸປ຺ປາເທຕິ. ອຠິນິເວສສ຺ສ ນາຕິທຬ຺ຫຕາຍ ເອວໍສຎ຺ຎີ. ທຬ຺ຫຕາຍ ເອວໍທິຏ຺ຐີ ທຸກ຺ເຂນ ສຸຂໍ ປຕ຺ຖຍມານາ ອຕ຺ຕກິລມຖານຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ຕາ ກາເມສຸ ປຸຎ຺ຎສຎ຺ຎີ ກາມສຸຂລ຺ລິການຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ຕາ ຈ ວິຫຣນ຺ຕີຕິ ໂຍເຊຕພ຺ພໍ.

ຕທຠິຎ຺ຎາ ສນ຺ຕາຕິ ຕຖາສຎ຺ຎິໂນ ສມານາ. ໂຣຄເມວ ວຑ຺ຒຍນ຺ຕີຕິ ອຕ຺ຕຠາວໂຣຄເມວ ກິເລສໂຣຄເມວ ວາ ອປຣາປຣໍ ວຑ຺ເຒນ຺ຕິ. ຄຓ຺ຑສລ຺ເລສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ໂຣຄາຠິຕຸນ຺ນາຕິ ຍຖາວຸຕ຺ຕໂຣຄພ຺ຍາຘິຕາ. ຄຓ຺ຑປຏິປີຬິຕາຕິ ຍຖາວຸຕ຺ຕຄຓ຺ຑພາຘິຕາ. ສລ຺ລານຸວິທ຺ຘາຕິ ຍຖາວຸຕ຺ຕສລ຺ເລນ ອນຸປວິຏ຺ຐາ. ອຸມ຺ມຸຊ຺ຊນິມຸຊ຺ຊານີຕິ ອຸປປຊ຺ຊນຈວນານິ. ອຸຄ຺ຆາຕນິຄ຺ຆາຕນ຺ຕິ ອຸຈ຺ຈາວຈຠາວໍ. ໂຣຄຄຓ຺ຑສລ຺ລເຠສຊ຺ຊນ຺ຕິ ຍຖາວຸຕ຺ຕໂຣຄາທິຕິກິຈ຺ຉນໍ, ສມຖວິປສ຺ສນໍ ສນ຺ຘາຍ ວທຕິ. ເຕເນວາຫ – ‘‘ສມຖວິປສ຺ສນາ ໂຣຄນິຄ຺ຆາຕກເຠສຊ຺ຊ’’ນ຺ຕິ. ຕຕ຺ຖ ໂຣຄນິຄ຺ຆາຕກນ຺ຕິ ໂຣຄວູປສມນໍ. ‘‘ສໍກິເລໂສ ທຸກ຺ຂ’’ນ຺ຕິອາທິນາ ສຈ຺ຈານິ ເຕສໍ ປຣິຎ຺ເຎຍ຺ຍາທິຠາເວນ ກເຖຕິ.

ຕຕ຺ຖ ສໍກິເລໂສ ທຸກ຺ຂນ຺ຕິ ອຕ຺ຕກິລມຖານຸໂຍຄກາມສຸຂລ຺ລິການຸໂຍຄສໍກິເລສວນ຺ໂຕ, ເຕຫິ ວາ ສໍກິລິສ຺ສມາໂນ ຣູປາຣູປກາໂຍ ທຸກ຺ຂໍ ອຣິຍສຈ຺ຈໍ. ຕທຠິສງ຺ໂຄ ຕຓ຺ຫາຕິ ຕຕ຺ຖ ອຠິສງ຺ໂຄ ອາສງ຺ໂຄຕິ ລທ຺ຘນາມາ ຕຓ຺ຫາ.

໘໐. ອິທານິ ທິຏ຺ຐິຈຣິຕຕຓ຺ຫາຈຣິຕານໍ ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິທສ຺ສເນ ປວຕ຺ຕິເຠທໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ທິຏ຺ຐິຈຣິຕາ’’ຕິອາທິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຕ຺ຖ ທິຏ຺ຐິຈຣິຕາ ຣູປໍ ອຕ຺ຕໂຕ ອຸປຄຈ຺ຉນ຺ຕີຕິ ທິຏ຺ຐິຈຣິຕາ ທິຏ຺ຐາຠິນິເວສສ຺ສ ພລວຠາວໂຕ ຣູປໍ ‘‘ອຕ຺ຕາ’’ຕິ ຄຓ຺ຫນ຺ຕິ. ເຕສຎ຺ຫິ ອຕ຺ຕາຠິນິເວໂສ ພລວາ, ນ ຕຖາ ອຕ຺ຕນິຍາຠິນິເວໂສ. ເອສ ນໂຍ ເວທນນ຺ຕິອາທີສຸປິ. ຕຓ຺ຫາຈຣິຕາ ຣູປວນ຺ຕໍ ອຕ຺ຕານນ຺ຕິ ຕຓ຺ຫາຈຣິຕາ ຕຓ຺ຫາຠິນິເວສສ຺ສ ພລວຠາວໂຕ ຣູປໍ ອຕ຺ຕໂນ ກິຎ຺ຈນປລິໂພຘຠາເວ ຐເປຕ຺ວາ ອວເສສໍ ເວທນາທິໍ ‘‘ອຕ຺ຕາ’’ຕິ ຄຓ຺ຫນ຺ຕິ. ອຕ຺ຕນິ ວາ ຣູປນ຺ຕິ ອຕ຺ຕາຘາຣໍ ວາ ຣູປໍ. ຣູປສ຺ມິໍ ວາ ອຕ຺ຕານນ຺ຕິ ຣູປາຘາຣໍ ວາ ອຕ຺ຕານໍ. ເວທນາວນ຺ຕນ຺ຕິອາທີສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ເອເຕສຎ຺ຫິ ອຕ຺ຕນິຍາຠິນິເວໂສ ພລວາ, ນ ຕຖາ ອຕ຺ຕາຠິນິເວໂສ. ຕສ຺ມາ ຍຖາລທ຺ຘໍ ອຕ຺ຕນິຍນ຺ຕິ ກປ຺ເປຕ຺ວາ ຕທຎ຺ຎໍ ‘‘ອຕ຺ຕາ’’ຕິ ຄຓ຺ຫນ຺ຕິ. ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ວີສຕິວຕ຺ຖຸກາ ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐີຕິ ອຍໍ ປຎ຺ຈສຸ ອຸປາທານກ຺ຂນ຺ເຘສຸ ເອເກກສ຺ມິໍ ຈຕຸນ຺ນໍ ຈຕຸນ຺ນໍ ຄາຫານໍ ວເສນ ວີສຕິວຕ຺ຖຸກາ ສຕິ ວິຊ຺ຊມາເນ ຂນ຺ຘປຎ຺ຈກສງ຺ຂາເຕ ກາເຍ, ສຕີ ວາ ວິຊ຺ຊມານາ ຕຕ຺ຖ ທິຏ຺ຐີຕິ ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິ.

ໂລກຸຕ຺ຕຣາ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐີຕິ ປຐມມຄ຺ຄສມ຺ມາທິຏ຺ຐິ. ອນ຺ວາຍິກາຕິ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິຍາ ອນຸຄາມິໂນ. ຍທາ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິ ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິຍາ ປຊຫນວເສນ ປວຕ຺ຕາ, ຕທາ ຕສ຺ສາ ອນຸຄຸຓຠາເວນ ປວຕ຺ຕມານກາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເກ ປນ ເຕຕິ? ອາຫ ‘‘ສມ຺ມາສງ຺ກປ຺ໂປ’’ຕິອາທິ. ‘‘ເຕ ຕໂຍ ຂນ຺ຘາ’’ຕິອາທິນາ ອຣິຍມຄ຺ຄໂຕ ຂນ຺ຘມຸເຂນ ສມຖວິປສ຺ສນາ ນິທ຺ຘາເຣຕິ. ‘‘ຕຕ຺ຖ ສກ຺ກາໂຍ’’ຕິອາທິ ຈຕຸສຈ຺ຈນິທ຺ຘາຣຓໍ. ຕໍ ສພ຺ພໍ ສຸວິຎ຺ເຎຍ຺ຍເມວ.

ປຸນ ‘‘ຕຕ຺ຖ ເຍ ຣູປໍ ອຕ຺ຕໂຕ ອຸປຄຈ຺ຉນ຺ຕີ’’ຕິອາທິນາ ສກ຺ກາຍທສ຺ສນມຸເຂນ ອຸຈ຺ເຉທາທິອນ຺ຕທ຺ວຍໍ, ມຊ຺ຌິມຎ຺ຈ ປຏິປທໍ ນິທ຺ຘາເຣຕິ. ຕຕ຺ຖ ອິເມ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ອຸຈ຺ເຉທວາທິໂນຕິ ອິເມ ຣູປາທິເກ ປຎ຺ຈກ຺ຂນ຺ເຘ ອຕ຺ຕໂຕ ອຸປຄຈ຺ຉນ຺ຕາ ຣູປາທີນໍ ອນິຈ຺ຈຠາວໂຕ ອຸຈ຺ຉິຊ຺ຊຕິ ອຕ຺ຕາ ວິນສ຺ສຕິ ນ ໂຫຕິ ປຣໍ ມຣຓາຕິ ເອວໍ ອຠິນິວິສນໂຕ ‘‘ອຸຈ຺ເຉທວາທິໂນ’’ຕິ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ. ອິເມ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ສສ຺ສຕວາທິໂນຕິ ອິເມ ‘‘ຣູປວນ຺ຕໍ ວາ ອຕ຺ຕານ’’ນ຺ຕິອາທິນາ ຣູປາທິວິນິມຸຕ຺ໂຕ ອຎ຺ໂຎ ໂກຈິ ອຕ຺ຕາຕິ ອຸປຄຈ຺ຉນ຺ຕາ ‘‘ໂສ ນິຈ຺ໂຈ ຘຸໂວ ສສ຺ສໂຕ’’ຕິ ອຠິນິວິສນໂຕ ‘‘ສສ຺ສຕວາທິໂນ’’ຕິ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ. ‘‘ອຸຈ຺ເຉທສສ຺ສຕວາທາ ອຸໂຠ ອນ຺ຕາ, ອຍໍ ສໍສາຣປວຕ຺ຕີ’’ຕິອາທິ ສຈ຺ຈນິທ຺ຘາຣຓໍ, ຕໍ ສຸວິຎ຺ເຎຍ຺ຍໍ.

ອຸຈ຺ເຉທສສ຺ສຕໍ ສມາສໂຕ ວີສຕິວຕ຺ຖຸກາ ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐີຕິ ອຕ຺ຕາ ອຸຈ຺ຉິຊ຺ຊຕິ ອຕ຺ຕາ ນິຈ຺ໂຈຕິ ຈ ອາທິປ຺ປວຕ຺ຕນໂຕ ອຸຈ຺ເຉທສສ຺ສຕທສ຺ສນໍ ສງ຺ເຂປໂຕ ວີສຕິວຕ຺ຖຸກາ ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິ ເອວ ໂຫຕິ. ສພ຺ໂພປິ ຫິ ອຕ຺ຕວາໂທ ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິອນ຺ໂຕຄໂຘ ເອວາຕິ. ວິຕ຺ຖາຣໂຕ ທ຺ວາສຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິຄຕານີຕິ ອຸຈ຺ເຉທສສ຺ສຕທສ຺ສນໍ ວິຕ຺ຖາເຣນ ພ຺ຣຫ຺ມຊາເລ (ທີ. ນິ. ໑.໒໘ ອາທໂຍ) ອາຄຕານິ ທ຺ວາສຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິຄຕານິ. ເຕສນ຺ຕິ ເອວໍ ສງ຺ເຂປວິຕ຺ຖາຣວນ຺ຕານໍ ອຸຈ຺ເຉທສສ຺ສຕທສ຺ສນານໍ. ປຏິປກ຺ໂຂຕິ ປຫາຍກປຏິປກ຺ໂຂ. ເຕຈຕ຺ຕາລີສໍ ໂພຘິປກ຺ຂິຍາ ຘມ຺ມາຕິ ອນິຈ຺ຈສຎ຺ຎາ ທຸກ຺ຂສຎ຺ຎາ ອນຕ຺ຕສຎ຺ຎາ ປຫານສຎ຺ຎາ ວິຣາຄສຎ຺ຎາ ນິໂຣຘສຎ຺ຎາ ຈຕ຺ຕາໂຣ ສຕິປຏ຺ຐານາ…ເປ… ອຣິໂຍ ອຏ຺ຐງ຺ຄິໂກ ມຄ຺ໂຄຕິ ເອເຕ ເຕຈຕ຺ຕາລີສໍ ໂພຘິປກ຺ຂິຍາ ຘມ຺ມາ.

ເອວໍ ວິປສ຺ສນາວເສນ ປຏິປກ຺ຂໍ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ປຸນ ສມຖວເສນ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ອຏ຺ຐ ວິໂມກ຺ຂາ ທສ ຈ ກສິຓາຍຕນານີ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ທ຺ວາສຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິຄຕານິ ໂມຫຊາລນ຺ຕິ ທ຺ວາສຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິຄຕານິ ໂມຫຊາລເຫຕຸກຕ຺ຕາ ໂມຫຊາລຎ຺ຈ. ອນາທິອນິຘນປ຺ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ ປຸຣິມາຍ ໂກຏິຍາ ອຠາວໂຕ ອນາທິ. ອສຕິ ປຏິປກ຺ຂາຘິຄເມ ສນ຺ຕານວເສນ ອນຸປຈ຺ເຉເທນ ປວຕ຺ຕນໂຕ ອນິຘນປ຺ປວຕ຺ຕໍ. ຍສ຺ມາ ປນ ໂມຫຊາລເຫຕຸການິ ທິຏ຺ຐິຄຕານິ ໂມຫຊາເລ ປທາລິເຕ ປທາລິຕານິ ໂຫນ຺ຕິ, ຕສ຺ມາ ວຸຕ຺ຕໍ – ‘‘ເຕຈຕ຺ຕາລີສໍ ໂພຘິປກ຺ຂິຍາ ຘມ຺ມາ ຎາຓວຊິຣໍ ໂມຫຊາລປ຺ປທາລນ’’ນ຺ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ຎາຓວຊິຣນ຺ຕິ ວຊິຣູປມຎາຓໍ. ອຏ຺ຐ ສມາປຕ຺ຕິໂຍ ສມາປຊ຺ຊິຕ຺ວາ ເຕເຊຕ຺ວາ ຕິກ຺ຂສຠາວໍ ອາປາທິຕໍ ວິປສ຺ສນາຎາຓໍ ມຄ຺ຄຎາຓຎ຺ຈ ຎາຓວຊິຣໍ. ອິທເມວ ຫິ ຎາຓໍ ຠຄວໂຕ ປວຕ຺ຕໍ ‘‘ມຫາວຊິຣຎາຓ’’ນ຺ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ຕໍ ປນ ສສມ຺ຠາຣໍ ກຕ຺ວາ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ‘‘ເຕຈຕ຺ຕາລີສໍ ໂພຘິປກ຺ຂິຍາ ຘມ຺ມາ’’ຕິ ອາຫ. ໂມຫຊາລປ຺ປທາລນນ຺ຕິ ປຸພ຺ພຠາເຄ ວິກ຺ຂມ຺ຠນວເສນ ມຄ຺ຄກ຺ຂເຓ ສມຸຈ຺ເຉທວເສນ ອວິຊ຺ຊາຠວຕຓ຺ຫານໍ ປທາລນໍ. ອຕີຕາທິເຠທຠິນ຺ເນສຸ ຣູປາທີສຸ ສກອຕ຺ຕຠາວາທີສຸ ຈ ສໍສິພ຺ພນວເສນ ປວຕ຺ຕນໂຕ ຊາລໍ ຠວຕຓ຺ຫາ. ຕສ຺ສາ ຫິ ຕຓ຺ຫາ ຊາລິນີ ສິພ຺ພິນີ ຊາລນ຺ຕິ ຈ ອຘິວຈນນ຺ຕິ. ເອວໍ ອຕ຺ຕກິລມຖານຸໂຍຄກາມສຸຂລ຺ລິການຸໂຍຄທິຏ຺ຐິຕຓ຺ຫາຠິນິເວສສສ຺ສຕຸຈ຺ເຉທານໍ ນິທ຺ຘາຣຓວເສນ ໂມຫຊາລປຣິຍາຍວິເສສໂຕ ອວິຊ຺ຊາຕຓ຺ຫາ ວິຠຊິຕ຺ວາ ຍຖານຸສນ຺ຘິນາ ສໍກິເລສປກ຺ຂໍ ນິຄເມນ຺ໂຕ ‘‘ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ປຸພ຺ພາ ໂກຏິ ນ ປຎ຺ຎາຍຕິ ອວິຊ຺ຊາຍ ຈ ຠວຕຓ຺ຫາຍ ຈາ’’ຕິ ອາຫ.

໘໑. ‘‘ຕຕ຺ຖ ທິຏ຺ຐິຈຣິໂຕ’’ຕິອາທິນາ ໂວທານປກ຺ຂໍ ທສ຺ເສຕິ. ຕຕ຺ຖ ສລ຺ເລຂານຸສນ຺ຕຕວຸຕ຺ຕີຕິ ອນຸປທ຺ທຸຕສລ຺ເລຂວຸຕ຺ຕິ. ກສ຺ມາ? ຍສ຺ມາ ສລ຺ເລເຂ ຕິພ຺ພຄາຣໂວ. ທິຏ຺ຐິຈຣິໂຕ ຫິ ຕໂປຊິຄຸຈ຺ຉາທິນາ ອນຸປາເຍນປິ ເຍຠຸຍ຺ເຍນ ກິເລສານໍ ສລ຺ເລຂນາຘິປ຺ປາເຍນ ຈຣຕິ, ຕສ຺ມາ ໂສ ສາສເນ ປພ຺ພຊິໂຕ ຘຸຕຘມ຺ມວເສນ ສລ຺ເລຂປຏິປທໍ ປູເຣຕິ. ສິກ຺ຂານຸສນ຺ຕຕວຸຕ຺ຕີຕິ ອຈ຺ຉິທ຺ທຈຕຸປາຣິສຸທ຺ຘິສີລວຸຕ຺ຕິ. ທິຏ຺ຐິຍາ ສວິສເຍ ປຎ຺ຎາສທິສີ ປວຕ຺ຕີຕິ ໂສ ວິສຸຊ຺ຌມາໂນ ປຎ຺ຎາຘິໂກ ໂຫຕີຕິ ອາຫ – ‘‘ທິຏ຺ຐິຈຣິໂຕ ສມ຺ມຕ຺ຕນິຍາມໍ ໂອກ຺ກມນ຺ໂຕ ຘມ຺ມານຸສາຣີ ຠວຕີ’’ຕິ. ຕຓ຺ຫາວເສນ ມິຈ຺ຉາວິໂມກ຺ໂຂ ໂຫຕີຕິ ຕຓ຺ຫາຈຣິໂຕ ວິສຸຊ຺ຌມາໂນ ສທ຺ຘາຘິໂກວ ໂຫຕິ, ຕສ຺ມາ ວຸຕ຺ຕໍ – ‘‘ຕຓ຺ຫາຈຣິໂຕ ສມ຺ມຕ຺ຕນິຍາມໍ ໂອກ຺ກມນ຺ໂຕ ສທ຺ຘານຸສາຣີ ຠວຕີ’’ຕິ. ທິຏ຺ຐິຈຣິໂຕ ສຸຂາຍ ປຏິປທາຍາຕິອາທິ ປຏິປທານິທ຺ເທໂສ ເຫຏ຺ຐາ ເທສນາຫາຣວິຠງ຺ເຄ (ເນຕ຺ຕິ. ໕ ອາທໂຍ) ອາຄໂຕ ເອວ, ອຕ຺ໂຖປິ ຕຕ຺ຖ ສພ຺ພປ຺ປກາຣໂຕ ວຸຕ຺ໂຕ ເອວ.

ອປຸພ຺ພປເທສຸ ປນ ວິເວຈິຍມາໂນຕິ ວິໂມຈິຍມາໂນ. ປຏິນິສ຺ສຣຕີຕິ ນິຍ຺ຍາຕິ ວິມຸຈ຺ຈຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ທນ຺ຘຎ຺ຈ ຘມ຺ມໍ ອາຊານາຕີຕິ ຕຓ຺ຫາຈຣິຕສ຺ສ ມນ຺ທປຎ຺ຎສ຺ສ ວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕິກ຺ຂປຎ຺ໂຎ ປນ ຂິປ຺ປໍ ຘມ຺ມໍ ອາຊານາຕີຕິ. ‘‘ສຕ຺ຕາປິ ທຸວິຘາ’’ຕິອາທິນາ ອິນ຺ທ຺ຣິຍວິຠາເຄນ ປຸນ ປຏິປທາວິຠາຄໍ ທສ຺ເສຕິ, ຕໍ ສຸວິຎ຺ເຎຍ຺ຍໍ.

‘‘ເຍ ຫິ ເກຈີ’’ຕິອາທິນາ ຕາສໍ ປຏິປທານໍ ນິຍ຺ຍາເນ ຕີສຸປິ ກາເລສຸ ເອກນ຺ຕິກຠາວໍ ທສ຺ເສຕິ. ຕຕ຺ຖ ອິມາຫິ ເອວ ຈຕູຫິ ປຏິປທາຫີຕິ ອິມາຫິ ເອວ ຈຕູຫິ ປຏິປທາຫິ, ຕພ຺ພິນິມຸຕ຺ຕາຍ ອຎ຺ຎາຍ ປຏິປທາຍ ອຠາວໂຕ. ຈຕຸກ຺ກມຄ຺ຄນ຺ຕິ ປຏິປທາຈຕຸກ຺ກໍ, ປຏິປທາ ຫິ ມຄ຺ໂຄຕິ. ອຖ ວາ ຈຕຸກ຺ກມຄ຺ຄນ຺ຕິ ນນ຺ທິຍາວຏ຺ຏສ຺ສ ຈຕຸທ຺ທິສາສງ຺ຂາຕໍ ມຄ຺ຄໍ. ຕາ ປນ ຈຕສ຺ໂສ ທິສາ ທິສາໂລຈນນເຍ ອາຄມິສ຺ສນ຺ຕິ. ກິມຕ຺ຖໍ ປນ ຈຕຸກ຺ກມຄ຺ຄໍ ປຎ຺ຎເປນ຺ຕີຕິ ອາຫ ‘‘ອພຸຘຊນເສວິຕາຍາ’’ຕິອາທິ. ຕຕ຺ຖ ອພຸຘຊນເສວິຕາຍາຕິ ອປຓ຺ຑິຕຊນເສວິຕາຍ. ພາລກນ຺ຕາຍາຕິ ພາລຊນກາມິຕາຍ. ຣຕ຺ຕວາສິນິຍາຕິ ຣຕ຺ເຕສຸ ຣາຄາຠິຠູເຕສຸ ວສຕີຕິ ຣຕ຺ຕວາສິນີ, ຕສ຺ສາ. ນນ຺ທິຍາຕິ ຕຕ຺ຣ ຕຕ຺ຣາຠິນນ຺ທນຏ຺ເຐນ ນນ຺ທີສງ຺ຂາຕາຍ. ອວຏ຺ຏນຕ຺ຖນ຺ຕິ ສມຸຈ຺ຉິນ຺ທນຕ຺ຖໍ. ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ນນ຺ທິຍາວຏ຺ຏສ຺ສ ນຍສ຺ສ ຠູມີຕິ ອຍໍ ຕຓ຺ຫາວິຊ຺ຊານໍ ວເສນ ສໍກິເລສປກ຺ເຂ ທ຺ເວ ທິສາ ສມຖວິປສ຺ສນານໍ ວເສນ ໂວທານປກ຺ເຂປິ ທ຺ເວ ທິສາ ຈຕຸສຈ຺ຈໂຍຊນາ ນນ຺ທິຍາວຏ຺ຏສ຺ສ ນຍສ຺ສ ສມຸຏ຺ຐານຕາຍ ຠູມີຕິ.

໘໒. ເອວໍ ນນ຺ທິຍາວຏ຺ຏສ຺ສ ນຍສ຺ສ ຠູມິໍ ນິທ຺ທິສິຕ຺ວາ ອິທານິ ຕສ຺ສ ທິສາຠູຕຘມ຺ເມ ນິທ຺ທິສນ຺ເຕນ ຍສ຺ມາ ຈສ຺ສ ທິສາຠູຕຘມ຺ເມສຸ ວຸຕ຺ເຕສຸ ທິສາໂລຈນນໂຍ ວຸຕ຺ໂຕເຍວ ໂຫຕິ, ຕສ຺ມາ ‘‘ເວຍ຺ຍາກຣເຓສຸ ຫິ ເຍ ກຸສລາກຸສລາ’’ຕິ ທິສາໂລຈນລກ຺ຂຓໍ ເອກເທເສນ ປຈ຺ຈາມສິຕ຺ວາ ‘‘ເຕ ທຸວິຘາ ອຸປປຣິກ຺ຂິຕພ຺ພາ’’ຕິອາທິ ອາຣທ຺ຘໍ. ຕຕ຺ຖ ເຕຕິ ທິສາຠູຕຘມ຺ມາ. ທຸວິຘາຕິ ‘‘ອິເມ ສໍກິເລສຘມ຺ມາ, ອິເມ ໂວທານຘມ຺ມາ’’ຕິ ເອວໍ ທຸວິເຘນ. ອຸປປຣິກ຺ຂິຕພ຺ພາຕິ ອຸປປຕ຺ຕິໂຕ ປຣິໂຕ ອິກ຺ຂິຕພ຺ພາ, ຘມ຺ມຍຸຕ຺ຕິໂຕ ຕໍຕໍທິສາຠາເວນ ເປກ຺ຂິຕພ຺ພາ ອາໂລຈິຕພ຺ພາຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ຍໍ ປກາຣໍ ສນ຺ຘາຍ ‘‘ທຸວິຘາ ອຸປປຣິກ຺ຂິຕພ຺ພາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ, ຕໍ ທສ຺ເສຕິ ‘‘ໂລກວຏ຺ຏານຸສາຣີ ຈ ໂລກວິວຏ຺ຏານຸສາຣີ ຈາ’’ຕິ. ຕສ຺ສຕ຺ໂຖ – ໂລໂກ ເອວ ວຏ຺ຏໍ ໂລກວຏ຺ຏໍ. ໂລກວຏ຺ຏຠາເວນ ອນຸສຣຕິ ປວຕ຺ຕຕີຕິ ໂລກວຏ຺ຏານຸສາຣີ, ສໍກິເລສຘມ຺ໂມຕິ ອຕ຺ໂຖ. ໂລກສ຺ສ, ໂລກໂຕ ວາ ວິວຏ຺ຏໍ ໂລກວິວຏ຺ຏໍ, ນິພ຺ພານໍ. ຕໍ ອນຸສຣຕິ ອນຸໂລມນວເສນ ຄຈ຺ຉຕີຕິ ໂລກວິວຏ຺ຏານຸສາຣີ, ໂວທານຘມ຺ໂມຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເຕເນວາຫ – ‘‘ວຏ຺ຏໍ ນາມ ສໍສາໂຣ, ວິວຏ຺ຏໍ ນິພ຺ພານ’’ນ຺ຕິ.

ຕໍ ກຖໍ ທຏ຺ຐພ຺ພນ຺ຕິ ຕໍ ກຖໍ ເກນ ປກາເຣນ ທຏ຺ຐພ຺ພນ຺ຕິ ເຈ? ອຸປຈເຍນ. ຍຖາ ກຕໍ ກມ຺ມໍ ຜລທານສມຕ຺ຖໍ ໂຫຕິ, ຕຖາ ກຕໍ ອຸປຈິຕນ຺ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ເອວໍ ອຸປຈິຕຠາເວ ກມ຺ມໍ ນາມ ໂຫຕິ, ວິປາກວຏ຺ຏສ຺ສ ກາຣຓໍ ໂຫຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ສພ຺ເພປິ ກິເລສາ ຈຕູຫິ ວິປລ຺ລາເສຫິ ນິທ຺ທິສິຕພ຺ພາ, ທສນ຺ນມ຺ປິ ກິເລສານໍ ວິປລ຺ລາສເຫຕຸຠາວໂຕ. ເຕ ກຕ຺ຖ ທຏ຺ຐພ຺ພາຕິ ເຕ ປນ ວິປລ຺ລາສາ ກຕ຺ຖ ປສ຺ສິຕພ຺ພາຕິ ອາຫ – ‘‘ທສ ວຕ຺ຖຸເກ ກິເລສປຸຎ຺ເຊ’’ຕິ. ທສວິຘກາຣເຓ ກິເລສສມູເຫຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຕຕ຺ຖ ກິເລສາປິ ກິເລສວຕ຺ຖຸ, ກິເລສານໍ ປຈ຺ຈຍຘມ຺ມາປິ ກິເລສວຕ຺ຖຸ. ເຕສຸ ກາຣຓຠາເວນ ປຸຣິມສິທ຺ຘາ ກິເລສາ ປຣໂຕ ປເຣສໍ ກິເລສານໍ ປຈ຺ຈຍຠາວໂຕ ກິເລສາປິ ກິເລສວຕ຺ຖຸ. ອໂຍນິໂສມນສິກາໂຣ, ອໂຍນິໂສມນສິກາຣປຣິກ຺ຂຕາ ຈ ຘມ຺ມາ ກິເລສຸປ຺ປຕ຺ຕິເຫຕຸຠາວໂຕ ກິເລສປ຺ປຈ຺ຈຍາປິ ກິເລສວຕ຺ຖູຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ.

ຈຕ຺ຕາໂຣ ອາຫາຣາຕິ ເອຕ຺ຖ ອາຫາຣສີເສນ ຕພ຺ພິສຍາ ກິເລສາປິ ອຘິປ຺ເປຕາ. ຈຕສ຺ໂສ ວິຎ຺ຎາຓຏ຺ຐິຕິໂຍຕິ ເອຕ຺ຖາປິ ເອເສວ ນໂຍ. ‘‘ປຐເມ ອາຫາເຣ’’ຕິອາທິນາ ທສວຕ຺ຖຸເກ ກິເລສປຸຎ຺ເຊ ປຸຣິມໍ ປຸຣິມໍ ປຈ຺ຉິມສ຺ສ ປຈ຺ຉິມສ຺ສ ກາຣຓນ຺ຕິ ທສ຺ເສຕິ. ຕຕ຺ຖ ປຐເມ ອາຫາເຣຕິ ວິສຍຠູເຕ ປຐເມ ອາຫາເຣ ປຐໂມ ວິປລ຺ລາໂສ ປວຕ຺ຕຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເສສາຫາເຣສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ປຐເມ ວິປລ຺ລາເສຕິ ປຐເມ ວິປລ຺ລາເສ ອປ຺ປຫີເນ ສຕິ ປຐມໍ ອຸປາທານໍ ປວຕ຺ຕຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເສສປເທສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ຍໍ ປເນຕ຺ຖ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ, ຕໍ ນິທ຺ເທເສເຍວ ກຖຍິສ຺ສາມ.

໘໓. ອິທານິ ທສວຕ຺ຖຸກໍ ກິເລສປຸຎ຺ຊໍ ຕຓ຺ຫາວິຊ຺ຊາວເສນ ທ຺ເວ ໂກຏ຺ຐາເສ ກໂຣນ຺ໂຕ ‘‘ໂຍ ຈ ກພຬີກາໂຣ ອາຫາໂຣ’’ຕິອາທິມາຫ. ຕຕ຺ຖ ກພຬີກາຣາຫາຣໍ ຜສ຺ສາຫາຣຎ຺ຈ ອປຣິຊານນ຺ຕສ຺ສ ຕຓ຺ຫາຈຣິຕສ຺ສ ຍຖາກ຺ກມໍ ກາຍເວທນາສຸ ຕິພ຺ໂພ ຉນ຺ທຣາໂຄ ໂຫຕິ, ອິຕິ ອຸປກ຺ກິເລສສ຺ສ ຉນ຺ທຣາຄສ຺ສ ເຫຕຸຠາວໂຕ ໂຍ ຈ ກພຬີກາໂຣ ອາຫາໂຣ, ໂຍ ຈ ຜສ຺ໂສ ອາຫາໂຣ, ອິເມ ຕຓ຺ຫາຈຣິຕສ຺ສ ປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ອຸປກ຺ກິເລສາຕິ ວຸຕ຺ຕາ. ຕຖາ ມໂນສຎ຺ເຈຕນາຫາຣໍ ວິຎ຺ຎາຓາຫາຣຎ຺ຈ ອປຣິຊານນ຺ໂຕ ທິຏ຺ຐິຈຣິໂຕ ເຕສຸ ອຕ຺ຕສຎ຺ຎີ ນິຈ຺ຈສຎ຺ຎີ ຈ ໂຫຕີຕິ ວຸຕ຺ຕນເຍເນວ ເຕ ທິຏ຺ຐິຈຣິຕສ຺ສ ປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ອຸປກ຺ກິເລສາຕິ ວຸຕ຺ຕາ. ຕຖາ ປຸຣິມກາ ທ຺ເວ ວິປລ຺ລາສາ ປຸຣິມການິ ເອວ ຈ ທ຺ເວ ທ຺ເວອຸປາທານໂຍຄຄນ຺ຖາສວໂອຆສລ຺ລວິຎ຺ຎາຓຏ຺ຐິຕິອຄຕິຄມນານິ ຕຓ຺ຫາປຘານຕ຺ຕາ ຕຓ຺ຫາສຠາວຕ຺ຕາ ຕຓ຺ຫາວິສຍຕ຺ຕາ ຈ ຕຓ຺ຫາຈຣິຕສ຺ສ ອຸປກ຺ກິເລສາຕິ ວຸຕ຺ຕາ. ປຈ຺ຉິມການິ ປນ ຕານິ ທິຏ຺ຐິປຘານຕ຺ຕາ ທິຏ຺ຐິສຠາວຕ຺ຕາ ທິຏ຺ຐິວິສຍຕ຺ຕາ ຈ ທິຏ຺ຐິຈຣິຕສ຺ສ ອຸປກ຺ກິເລສາຕິ ວຸຕ຺ຕາຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພາ.

໘໔. ກພຬີກາເຣ ອາຫາເຣ ‘‘ອສຸເຠ ສຸຠ’’ນ຺ຕິ ວິປລ຺ລາໂສຕິ ຈຕູສຸ ອາຫາເຣສຸ ກພຬີກາເຣ ອາຫາເຣ ຈຕູສຸ ຈ ວິປລ຺ລາເສສຸ ‘‘ອສຸເຠ ສຸຠ’’ນ຺ຕິ ວິປລ຺ລາໂສ ທຏ຺ຐພ຺ໂພ ກພຬີກາຣາຫາຣສ຺ສ ອສຸຠສຠາວຕ຺ຕາ ອສຸຠສມຸຏ຺ຐານຕ຺ຕາ ຈ. ຕຖາ ຜສ຺ສາຫາຣສ຺ສ ທຸກ຺ຂສຠາວຕ຺ຕາ ທຸກ຺ຂປຈ຺ຈຍຕ຺ຕາ ຈ ວິເສສໂຕ ຕຕ຺ຖ ‘‘ທຸກ຺ເຂ ສຸຂ’’ນ຺ຕິ ວິປລ຺ລາໂສ. ຕຖາ ເຍຠຸຍ຺ເຍນ ສຕ຺ຕາ ວິຎ຺ຎາເຓ ນິຈ຺ຈສຎ຺ຎິໂນ, ສງ຺ຂາເຣສຸ ຈ ອຕ຺ຕສຎ຺ຎິໂນ, ເຈຕນາປຘານາ ຈ ສງ຺ຂາຣາຕິ ວຸຕ຺ຕໍ – ‘‘ວິຎ຺ຎາເຓ ອາຫາເຣ…ເປ… ອຕ຺ຕາຕິ ວິປລ຺ລາໂສ’’ຕິ. ປຐເມ ວິປລ຺ລາເສ ຐິໂຕ ກາເມ ອຸປາທິຍຕີຕິ ‘‘ອສຸເຠ ສຸຠ’’ນ຺ຕິ ວິປຣິເຍສຄ຺ຄາຫີ ກິເລສກາເມນ ວຕ຺ຖຸກາເມ ທຬ຺ຫໍ ຄຓ຺ຫາຕິ. ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ກາມຸປາທານນ຺ຕິ ຍໍ ຕຖາ ກາມານໍ ຄຫຓໍ, ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ກາມຸປາທານໍ. ‘‘ທຸກ຺ເຂ ສຸຂ’’ນ຺ຕິ ວິປຣິເຍສຄ຺ຄາຫີ ‘‘ສີລພ຺ພເຕຫິ ອນາຄເຕ ຠວວິສຸທ຺ຘີຕິ ຕໍ ນິພ຺ພຸຕິສຸຂ’’ນ຺ຕິ ທຬ຺ຫໍ ຄຓ຺ຫາຕິ. ‘‘ອນິຈ຺ເຈ ນິຈ຺ຈ’’ນ຺ຕິ ວິປຣິເຍສຄ຺ຄາຫີ ‘‘ສພ຺ເພ ຠວາ ນິຈ຺ຈາ ຘຸວາ ສສ຺ສຕາ ອວິປຣິຓາມຘມ຺ມາ’’ຕິ ສໍສາຣາຠິນນ຺ທິນິໍ ຠວທິຏ຺ຐິໍ ທຬ຺ຫໍ ຄຓ຺ຫາຕິ. ‘‘ອນຕ຺ຕນິ ອຕ຺ຕາ’’ຕິ ວິປຣິເຍສຄ຺ຄາຫີ ‘‘ອສຕິ ອຕ຺ຕນິ ກສ຺ສິທໍ ກມ຺ມຜລໍ, ຕສ຺ມາ ໂສ ກໂຣຕິ, ໂສ ປຏິສໍເວເທຕີ’’ຕິ ອຕ຺ຕທິຏ຺ຐິໍ ທຬ຺ຫໍ ຄຓ຺ຫາຕີຕິ ອິມມຕ຺ຖໍ ທສ຺ເສຕິ ‘‘ທຸຕິເຍ ວິປລ຺ລາເສ ຐິໂຕ’’ຕິອາທິນາ.

ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ກາມໂຍໂຄຕິ ເຍນ ກາມຣາຄສງ຺ຂາເຕນ ກາມຸປາທາເນນ ວຕ຺ຖຸກາເມຫິ ສຫ ສຕ຺ໂຕ ສໍໂຍຊີຍຕິ, ອຍໍ ກາມຣາໂຄ ‘‘ກາມໂຍໂຄ’’ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ຠວໂຍໂຄຕິ ຍໂຕ ສີລພ຺ພຕຸປາທານສງ຺ຂາເຕນ ຠວຸປາທາເນນ ຠເວນ ສຫ ສຕ຺ໂຕ ສໍໂຍຊີຍຕິ, ອຍໍ ຠວຣາໂຄ ‘‘ຠວໂຍໂຄ’’ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ທິຏ຺ຐິໂຍໂຄຕິ ຍາຍ ອເຫຕຸກທິຏ຺ຐິອາທິສງ຺ຂາຕາຍ ປາປິກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ, ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິອາທິອວສິຏ຺ຐທິຏ຺ຐິຍາ ຈ ສຕ຺ໂຕ ທຸກ຺ເຂນ ສຫ ສໍໂຍຊີຍຕິ, ອຍໍ ປາປິກາ ທິຏ຺ຐິ ‘‘ທິຏ຺ຐິໂຍໂຄ’’ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ອວິຊ຺ຊາໂຍໂຄຕິ ຍາຍ ອຕ຺ຕວາທຸປາທາເນນ ສກລວຏ຺ຏທຸກ຺ເຂນ ຈ ສຫ ສຕ຺ໂຕ ສໍໂຍຊີຍຕິ, ອຍໍ ອວິຊ຺ຊາ ‘‘ອວິຊ຺ຊາໂຍໂຄ’’ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ.

ຍສ຺ມາ ປນ ກາມໂຍຄາທໂຍ ອຠິຊ຺ຌາກາຍຄນ຺ຖາທີນໍ ປຈ຺ຈຍາ ໂຫນ຺ຕິ, ຕສ຺ມາ ‘‘ປຐເມ ໂຍເຄ ຐິໂຕ ອຠິຊ຺ຌາຍ ກາຍໍ ຄນ຺ຖຕີ’’ຕິອາທິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຕ຺ຖ ອຠິຊ຺ຌາຍ ກາຍໍ ຄນ຺ຖຕີຕິ ປຣາຠິຊ຺ຌາຍນລກ຺ຂຓາຍ ອຠິຊ຺ຌາຍ ນາມກາຍໍ ຄນ຺ຖຕິ ຆຏ຺ເຏຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຕຖາ ຠວປຕ຺ຖນາຍ ອປ຺ປຫີນຕ຺ຕາ ຠວທິຏ຺ຐິຠວຣາຄວເສນ ອາຆາຕວຕ຺ຖູສຸ ສຕ຺ຕາ ຈິຕ຺ຕານິ ປທູເສນ຺ຕີຕິ ອາຫ – ‘‘ທຸຕິເຍ ໂຍເຄ ຐິໂຕ ພ຺ຍາປາເທນ ກາຍໍ ຄນ຺ຖຕີ’’ຕິ. ຕຖາ ທິຏ຺ຐິວເສນ ອວິຊ຺ຊາວເສນ ຈ ສີລພ຺ພເຕຫິ ສຸຊ຺ຌຕິ, ອິທເມວ ສຈ຺ຈໍ ໂມຆມຎ຺ຎນ຺ຕິ ຈ ອຠິນິວິສຕີຕິ ອາຫ – ‘‘ຕຕິເຍ…ເປ… ອິທໍສຈ຺ຈາຠິນິເວເສນ ກາຍໍ ຄນ຺ຖຕີ’’ຕິ.

ຕສ຺ສາຕິ ຕສ຺ສ ອຠິຊ຺ຌາທີຫິ ສມນ຺ນາຄຕສ຺ສ ປຸຄ຺ຄລສ຺ສ. ເອວໍ ຄນ຺ຖິຕາຕິ ເອວໍ ອຠິຊ຺ຌາຍນາທິວເສນ ນາມກາຍໍ ຄນ຺ຖິຕ຺ວາ ຐິຕາ. ອາສວນ຺ຕີຕິ ອາສວຠາເວນ ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ກຸໂຕ ຈ ວຸຈ຺ຈຕິ ອາສວນ຺ຕີຕິ ກຸໂຕ ປນ ເຫຕຸໂຕ ເຕ ກິເລສາ ອາສວນ຺ຕີຕິ ອາສວເຫຕຸໍ ປຸຈ຺ຉຕິ. ຍສ຺ມາ ປນ ກິເລສາ ກຸສລປ຺ປວຕ຺ຕິໍ ນິວາເຣຕ຺ວາ ຈິຕ຺ຕໍ ປຣິຍາທາຍ ຕິຏ຺ຐນ຺ຕາ, ມຄ຺ເຄນ ອສມຸຈ຺ຉິນ຺ນາ ເອວ ວາ ອາສວານໍ ອຸປ຺ປຕ຺ຕິເຫຕຸ ໂຫນ຺ຕິ, ຕສ຺ມາ ‘‘ອນຸສຍໂຕ ວາ ປຣິຍຸຏ຺ຐານໂຕ ວາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ອຠິຊ຺ຌາກາຍຄນ຺ເຖນ ກາມາສໂວຕິ ອຠິຊ຺ຌາກາຍຄນ຺ເຖນ ສິທ຺ເຘນ ກາມຣາຄສຠາວຕ຺ຕາ ກາມາສໂວ ສິທ຺ໂຘ ໂຫຕິ. ກຕ຺ຖຈິເທວ ວິສເຍ ໂທມນສ຺ສິໂຕ ຕປ຺ປຏິປກ຺ເຂ ວິສເຍ ຕພ຺ພິສຍພຫຸເລ ຈ ຠເວ ປຕ຺ເຖຕີຕິ ອາຫ – ‘‘ພ຺ຍາປາທກາຍຄນ຺ເຖນ ຠວາສໂວ’’ຕິ. ປຣາມາສກາຍຄນ຺ເຖນ ທິຏ຺ຐາສໂວຕິ ສີລພ຺ພຕປຣາມາສກາຍຄນ຺ເຖນ ສິທ຺ເຘນ ຕໍສຠາວຕ຺ຕາ ອປຣາປຣໍ ວາ ທິຏ຺ຐິໂຍ ຄນ຺ເຖນ຺ຕສ຺ສ ທິຏ຺ຐາສໂວ ສິທ຺ໂຘ ໂຫຕິ. ອິທໍສຈ຺ຈາຠິນິເວສກາຍຄນ຺ເຖນ ອວິຊ຺ຊາສໂວຕິ ‘‘ອິທເມວ ສຈ຺ຈໍ ໂມຆມຎ຺ຎ’’ນ຺ຕິ ອຠິນິວິສນ຺ຕສ຺ສ ອໂຍນິໂສມນສິກາຣໂຕ ອເນເກຫິ ອກຸສເລຫິ ຘມ຺ເມຫິ ສທ຺ຘິໍ ອວິຊ຺ຊາສໂວ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ສພ຺ເພສໍ ວາ ອກຸສລຘມ຺ມານໍ ອວິຊ຺ຊາປຸພ຺ພງ຺ຄມຕ຺ຕາ ອິທໍສຈ຺ຈາຠິນິເວສກາຍຄນ຺ເຖນ ສິທ຺ເຘນ ຕສ຺ສ ເຫຕຸຠູໂຕ ອວິຊ຺ຊາສໂວ ສິທ຺ໂຘ ໂຫຕິ.

ຍສ຺ມາ ປນ ອາສວາ ເອວ ປຣິພຸທ຺ຘາ ວຏ຺ຏສ຺ມິໍ ໂອຫນນ຺ຕິ ໂອສາເທນ຺ຕີຕິ ‘‘ໂອຆາ’’ຕິ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ, ຕສ຺ມາ ວຸຕ຺ຕໍ – ‘‘ຕສ຺ສ ອິເມ ຈຕ຺ຕາໂຣ ອາສວາ’’ຕິອາທິ.

ອນຸສຍສຫຄຕາຕິ ອນຸສຍຠາວໍ ອປ຺ປຏິກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ຄຕາ ປວຕ຺ຕາ, ອນຸສຍຠູຕາ ວາ. ອຊ຺ຌາສຍນ຺ຕິ ຈິຕ຺ຕໍ. ອນຸປວິຏ຺ຐາຕິ ໂອຄາຬ຺ຫາ. ຫທຍໍ ອາຫຈ຺ຈ ຕິຏ຺ຐນ຺ຕີຕິ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ອພ຺ຠນ຺ຕຣສງ຺ຂາຕໍ ຫທຍໍ ອາຫນ຺ຕ຺ວາ ຕິຏ຺ຐນ຺ຕິ. ຕຖາ ຫິ ວຸຕ຺ຕໍ ອຏ຺ຐສາລິນິຍໍ (ຘ. ສ. ອຏ຺ຐ. ໕) ‘‘ອພ຺ຠນ຺ຕຣຏ຺ເຐນ ຫທຍ’’ນ຺ຕິ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ສລ຺ລາຕິ ຍສ຺ມາ ອຊ຺ຌາສຍໍ ອນຸປວິຏ຺ຐາ ຫທຍໍ ອາຫຈ຺ຈ ຕິຏ຺ຐນ຺ຕິ, ເຕນ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ‘‘ສລ຺ລາ’’ຕິ. ປີຬາຊນນໍ ທຸຣຸທ຺ຘຣຓຕາ ຈ ສລ຺ລຏ຺ໂຐ. ‘‘ເອໂສ ເມ ອຕ຺ຕາ’’ຕິ ຄຫຓມຸເຂນ ‘‘ເອໂສຫມສ຺ມີ’’ຕິ ຄຫຓໍ ໂຫຕີຕິ ທິຏ຺ຐິໍ ນິສ຺ສາຍປິ ມານໍ ຊປ຺ເປນ຺ຕີຕິ ອາຫ ‘‘ທິຏ຺ໂຐເຆນ ມານສລ຺ໂລ’’ຕິ.

ປຣິຍາທິນ຺ນນ຺ຕິ ອຎ຺ຎສ຺ສ ໂອກາສໍ ອທຕ຺ວາ ສມນ຺ຕໂຕ ຄຫິຕໍ. ຈຕູສຸ ຘມ຺ເມສຸ ສຓ຺ຐຫຕີຕິ ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈຍຕາຍ ອາຣມ຺ມຓຠູເຕສຸ ຈຕູສຸ ຘມ຺ເມສຸ ປຕິຏ຺ຐຫຕິ. ຕານິ ສຣູປໂຕ ທສ຺ເສຕິ ‘‘ຣູເປ ເວທນາຍ ສຎ຺ຎາຍ ສງ຺ຂາເຣສູ’’ຕິ. ນນ຺ທູປເສຈເນນາຕິ ໂລຠສຫຄຕສ຺ສ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕາ ນນ຺ທີ ສຫຊາຕໂກຏິຍາ, ອິຕຣສ຺ສ ອຸປນິສ຺ສຍໂກຏິຍາ ອຸປເສຈນນ຺ຕິ ນນ຺ທູປເສຈນໍ, ເຕນ ນນ຺ທູປເສຈເນນ. ເກນ ປນ ຕໍ ນນ຺ທູປເສຈນນ຺ຕິ ອາຫ – ‘‘ຣາຄສລ຺ເລນ ນນ຺ທູປເສຈເນນ ວິຎ຺ຎາເຓນາ’’ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ຣາຄສລ຺ເລນາຕິ ຣາຄສລ຺ເລນ ເຫຕຸຠູເຕນ ນນ຺ທູປເສຈເນນ ວິຎ຺ຎາເຓນາຕິ ອິຕ຺ຖມ຺ຠູຕລກ຺ຂເຓ ກຣຓວຈນໍ. ຣູປູປຄາ ວິຎ຺ຎາຓຏ຺ຐິຕີຕິ ຣູປເມວ ອາຣມ຺ມຓກຣຓວເສນ ອຸປຄນ຺ຕພ຺ພໂຕ, ວິຎ຺ຎາຓສ຺ສ ປຕິຏ຺ຐາຠາວໂຕ ຈ ຣູປູປຄາ ວິຎ຺ຎາຓຏ຺ຐິຕິ. ຕິຏ຺ຐຕິ ເອຕ຺ຖາຕິ ຐິຕິ. ປຎ຺ຈໂວກາຣຠວສ຺ມິຎ຺ຫິ ອຠິສງ຺ຂາຣວິຎ຺ຎາຓໍ ຣູປກ຺ຂນ຺ຘໍ ນິສ຺ສາຍ ຕິຏ຺ຐຕິ. ໂທສສລ຺ເລນາຕິ ສຫຊາເຕນ ໂທສສລ຺ເລນ. ຍທາ ເວທນູປຄາ ວິຎ຺ຎາຓຏ຺ຐິຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ, ຕທາ ອຸປນິສ຺ສຍໂກຏິຍາວ ນນ຺ທິຍາ ອຸປສິຕ຺ຕໍ ວິຎ຺ຎາຓໍ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ເວທນາປິ ໂທມນສ຺ສເວທນາວ. ຍທາ ຈ ອຸປນິສ຺ສຍປຈ຺ຈຍຠູເຕນ ໂທສສລ຺ເລນ ເວທນູປຄາ ວິຎ຺ຎາຓຏ຺ຐິຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ, ຕທາ ສຫຊາຕໂກຏິຍາ, ອຸປນິສ຺ສຍໂກຏິຍາ ວາ ນນ຺ທິຍາ ອຸປສິຕ຺ຕໍ ວິຎ຺ຎາຓໍ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ເວທນາ ປນ ຕິສ຺ໂສປິ ຕິສ຺ສນ຺ນໍ ເວທນານໍ ອາຣມ຺ມຓູປນິສ຺ສຍຠາວໂຕ. ຕຕ຺ຖ ປຐມນໂຍ ໂທມນສ຺ສາຣມ຺ມຓສ຺ສ ອຠິສງ຺ຂາຣວິຎ຺ຎາຓສ຺ສ ວເສນ ວຸຕ຺ໂຕ. ທຸຕິໂຍ ສພ຺ພເວທນາຣມ຺ມຓສ຺ສ ວເສນາປິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ.

ມານສລ຺ເລນາຕິ ມານສລ຺ເລນ ສຫຊາເຕນ, ອຸປນິສ຺ສຍຠູເຕນ ວາ. ໂມຫສລ຺ເລນາຕິ ເອຕ຺ຖາປິ ເອເສວ ນໂຍ. ເອຕ຺ຖ ຈ ອນາທິມຕິສໍສາເຣ ອິຕ຺ຖິປຸຣິສາ ຣູປາຠິຣາມາຕິ ຣາຄສລ຺ລວເສນ ປຐມາ ວິຎ຺ຎາຓຏ຺ຐິຕິ ໂຍຊິຕາ. ສພ຺ພາຍປິ ເວທນາຍ ທຸກ຺ຂປຣິຍາຍສພ຺ຠາວໂຕ ທຸກ຺ຂາຍ ຈ ໂທໂສ ອນຸເສຕີຕິ ໂທສສລ຺ລວເສນ ທຸຕິຍາ, ສຎ຺ຎາວເສນ ‘‘ເສຍ຺ໂຍຫມສ຺ມີ’’ຕິ ມຎ຺ຎນາ ໂຫຕີຕິ ມານສລ຺ລວເສນ ຕຕິຍາ, ສງ຺ຂາເຣສຸ ສມູຫຆນໍ ທຸພ຺ພິນິພ຺ໂຠຄນ຺ຕິ ໂມຫສລ຺ລວເສນ ຈຕຸຕ຺ຖີ ວິຎ຺ຎາຓຏ຺ຐິຕິ ໂຍຊິຕາຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພາ.

ອຸປຕ຺ຖທ຺ຘນ຺ຕິ ໂອລຸພ຺ຠາຣມ຺ມຓຠູຕາຫິ ວິຎ຺ຎາຓຏ຺ຐິຕີຫິ ອຸປຕ຺ຖມ຺ຠິຕໍ. ຕຎ຺ຈ ກມ຺ມນ຺ຕິ ຍໍ ‘‘ເຈຕນາ ເຈຕສິກ’’ນ຺ຕິ ປຸພ຺ເພ (ເນຕ຺ຕິ. ໘໒) ວຸຕ຺ຕໍ. ອິເມ ຈ ກິເລສາຕິ ອິເມ ຈ ທສວຕ຺ຖຸກາ ກິເລສາ. ເສສໍ ສຸວິຎ຺ເຎຍ຺ຍເມວ.

໘໕. ອິທານິ ອາຫາຣາທໂຍ ນຍານໍ ສໍກິເລສປກ຺ເຂ ທິສາຠາເວນ ວວຕ຺ຖເປຕຸໍ ‘‘ອິມາ ຈຕສ຺ໂສ ທິສາ’’ຕິອາທິ ອາຣທ຺ຘໍ, ຕໍ ອຸຕ຺ຕານເມວ. ປຸນ ກພຬີກາໂຣ ອາຫາໂຣຕິອາທິ ອາຫາຣາທີສຸເຍວ ຍສ຺ສ ປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ອຸປກ຺ກິເລສາ, ຕໍ ວິຠຊິຕ຺ວາ ທສ຺ເສຕຸໍ ອາຣທ຺ຘໍ. ຕຕ຺ຖ ທສນ຺ນໍ ສຸຕ຺ຕານນ຺ຕິ ເອກເທເສສຸ ສມຸທາຍໂວຫາເຣນ ວຸຕ຺ຕໍ. ສມຸທາເຍສຸ ຫິ ປວຕ຺ຕາ ສມຎ຺ຎາ ອວຍເວສຸປິ ທິສ຺ສຕິ, ‘‘ຍຖາ ປໂຏ ທຑ຺ໂຒ, ສມຸທ຺ໂທ ທິຏ຺ໂຐ’’ຕິ ຈ. ເອໂກ ອຕ຺ໂຖຕິ ເອກສ຺ສ ອຕ຺ຖສ຺ສ ນິປ຺ຜາທນໂຕ ວຸຕ຺ຕໍ. ພ຺ຍຎ຺ຊນເມວ ນານນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ພ຺ຍຎ຺ຊນຄ຺ຄຫເຓນ ພ຺ຍຎ຺ຊນຕ຺ໂຖປິ ຄຫິໂຕຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ທສຫິປິ ສຸຕ຺ຕປເທຫິ ສວຕ຺ຖຸກາ ຕຓ຺ຫາ ວຸຕ຺ຕາ. ຕຓ຺ຫາ ຈ ຣາຄຈຣິຕໍ ປຸຄ຺ຄລໍ ຂິປ຺ປໍ ທູເສຕີຕິ ອາຫ – ‘‘ອິເມ ຣາຄຈຣິຕສ຺ສ ປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ອຸປກ຺ກິເລສາ’’ຕິ. ຍຖາ ຈ ປຐມທິສາຠາເວນ ວຸຕ຺ຕຘມ຺ມາ ຣາຄຈຣິຕສ຺ສ ອຸປກ຺ກິເລສາ, ເອວໍ ທຸຕິຍທິສາຠາເວນ ວຸຕ຺ຕຘມ຺ມາ ໂທສຈຣິຕສ຺ສ. ຕຕິຍຈຕຸຕ຺ຖທິສາຠາເວນ ວຸຕ຺ຕຘມ຺ມາ ຍຖາກ຺ກມໍ ທິຏ຺ຐິຈຣິຕສ຺ສ ມນ຺ທສ຺ສ ຕິກ຺ຂສ຺ສ ຈ ອຸປກ຺ກິເລສາ ວຸຕ຺ຕາ. ເຕສໍ ອຸປກ຺ກິເລສຠາໂວ ວຸຕ຺ຕນຍານຸສາເຣນ ເວທິຕພ຺ໂພ.

ອາຫາຣວິປລ຺ລາສາທໂຍ ຍທິປິ ສພ຺ເພຫິ ຕີຫິ ວິໂມກ຺ຂມຸເຂຫິ ປຸພ຺ພຠາເຄ ຍຖາຣຫໍ ປຣິຎ຺ເຎຍ຺ຍາ ປຫາຕພ຺ພາ ຈ. ຍສ຺ສ ປນ ທຸກ຺ຂານຸປສ຺ສນາ ປຸຣິເມ ອາຫາຣທ຺ວເຍ ທຸກ຺ຂາກາເຣນ ພຫຸລໍ ປວຕ຺ຕຕິ, ຕສ຺ສ ວເສນ ໂຍ ຈ ກພຬີກາໂຣ ອາຫາໂຣ, ໂຍ ຈ ຜສ຺ໂສ ອາຫາໂຣ, ອິເມ ອປ຺ປຓິຫິເຕນ ວິໂມກ຺ຂມຸເຂນ ປຣິຎ຺ຎໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ເອສ ນໂຍ ເສເສສຸ. ເອວຎ຺ເຈຕໍ, ນ ອຎ຺ຎຖາ. ນ ຫິ ອຣິຍມຄ຺ຄານໍ ວິຍ ປຫາຕພ຺ເພສຸ ວິໂມກ຺ຂມຸຂານໍ ປຣິຎ຺ເຎຍ຺ຍປຫາຕພ຺ເພສຸ ໂກຈິ ນິຍໂມ ສມ຺ຠວຕິ. ອິຕິ ສພ຺ເພ ໂລກວຏ຺ຏານຸສາຣິໂນ ຘມ຺ມາ ນິຍ຺ຍນ຺ຕິ, ເຕ ໂລກາ ຕີຫິ ວິໂມກ຺ຂມຸເຂຫີຕິ ນິຄມນໍ. ຕສ຺ສຕ຺ໂຖ – ອິຕິ ເອວໍ ວຸຕ຺ຕປ຺ປກາຣາ ສພ຺ເພ ອາຫາຣາທໂຍ ໂລກສງ຺ຂາຕວຏ຺ຏານຸສາຣິໂນ ຘມ຺ມາ ເຕ ໂລກຠູຕາ ວຏ຺ຏໂຕ ນິຍ຺ຍນ຺ຕິ ອນິຈ຺ຈານຸປສ຺ສນາທີຫິ ຕີຫິ ວິໂມກ຺ຂມຸເຂຫີຕິ.

໘໖. ເອວໍ ສໍກິເລສປກ຺ເຂ ທິສາຠູຕຘມ຺ເມ ນິທ຺ທິສິຕ຺ວາ ອິທານິ ໂວທານປກ຺ເຂ ທິສາຠູຕຘມ຺ເມ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ຈຕສ຺ໂສ ປຏິປທາ’’ຕິອາທິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຕ຺ຖ ທິພ຺ພພ຺ຣຫ຺ມອຣິຍອາເນຎ຺ຊວິຫາໂຣຕິ ຈຕ຺ຕາໂຣ ວິຫາຣາ. ມານປ຺ປຫານອາລຍສມຸຄ຺ຆາຕອວິຊ຺ຊາປຫານຠວູປສມາ ຈຕ຺ຕາໂຣ ອຈ຺ຉຣິຍາ ອພ຺ຠຸຕາ ຘມ຺ມາ. ສຈ຺ຈາຘິຏ຺ຐານາທີນິ ຈຕ຺ຕາຣິ ອຘິຏ຺ຐານານິ. ຉນ຺ທສມາຘິຠາວນາທໂຍ ຈຕສ຺ໂສ ສມາຘິຠາວນາ. ອິນ຺ທ຺ຣິຍສໍວໂຣ ຕປສງ຺ຂາໂຕ ປຸຎ຺ຎຘມ຺ໂມ ໂພຊ຺ຌງ຺ຄຠາວນາ ສພ຺ພູປຘິປຏິນິສ຺ສຄ຺ຄສງ຺ຂາຕໍ ນິພ຺ພານຎ຺ຈາຕິ ຈຕ຺ຕາໂຣ ສຸຂຠາຄິຍາ ຘມ຺ມາ ເວທິຕພ຺ພາຕິ.

ປຐມາ ປຏິປທາຕິອາທິ ປຏິປທາສຕິປຏ຺ຐານາທີນໍ ອເຠທສນ຺ທສ຺ສນໍ. ຍທິ ເອວໍ ກສ຺ມາ ວິສຸໍ ຄຫຓໍ ກຕນ຺ຕິ? ທສວຕ຺ຖຸກສ຺ສ ກິເລສປຸຎ຺ຊສ຺ສ ປຏິປກ຺ຂຠາວທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ປຏິປທາທິທສກນິທ຺ເທໂສ. ຕຖາ ຫິ ວກ຺ຂຕິ – ‘‘ຈຕ຺ຕາໂຣ ອາຫາຣາ ເຕສໍ ປຏິປກ຺ໂຂ ຈຕສ຺ໂສ ປຏິປທາ’’ຕິອາທິ (ເນຕ຺ຕິ. ໘໗). ກິຎ຺ຈາປິ ຈຕູສຸ ສຕິປຏ຺ຐາເນສຸ ‘‘ອິທໍ ນາມ ສຕິປຏ຺ຐານໍ ອິມາຍ ເອວ ປຏິປທາຍ ອິຊ຺ຌຕີ’’ຕິ ນິຍໂມ ນຕ຺ຖິ, ຕຖາປິ ປຐມາຍ ປຏິປທາຍ ປຐມໍ ສຕິປຏ຺ຐານໍ ສມ຺ຠວຕີຕິ ສມ຺ຠວວເສນ ເອວໍ ວຸຕ຺ຕໍ – ‘‘ປຐມາ ປຏິປທາ, ປຐມໍ ສຕິປຏ຺ຐານ’’ນ຺ຕິ. ຍສ຺ມາ ປນ ອາຫາຣວິປລ຺ລາສາທີນໍ ວິຍ ປຏິປທາສຕິປຏ຺ຐານາທີນໍ ອຕ຺ຖໂຕ ນານຕ຺ຕໍ ນຕ຺ຖິ. ສຕິປຏ຺ຐານານິເຍວ ຫິ ຕຖາ ຕຖາ ປຏິປຊ຺ຊມານານິ ທຸກ຺ຂາປຏິປທາທນ຺ຘາຠິຎ຺ຎາທິນາມການິ ໂຫນ຺ຕິ, ຕສ຺ມາ ຍຖາ ສໍກິເລສປກ຺ເຂ ‘‘ປຐເມ ອາຫາເຣ ປຐໂມ ວິປລ຺ລາໂສ’’ຕິອາທິນາ ອຘິກຣຓເຠເທນ ວຸຕ຺ຕໍ, ເອວໍ ອຘິກຣຓເຠທໍ ອກຕ຺ວາ ‘‘ປຐມາ ປຏິປທາ, ປຐມໍ ສຕິປຏ຺ຐານ’’ນ຺ຕິອາທິ ວຸຕ຺ຕໍ. ເສເສສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ.

ອນ຺ຘສ຺ສ ປພ຺ພຕາໂຣຫນໍ ວິຍ ກທາຈິເທວ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນກໍ ອຈ຺ຉຣິຍໍ, ອຈ຺ຉຣາໂຍຄ຺ຄໍ ອຈ຺ຉຣິຍນ຺ຕິ ໂປຣາຓາ. ອຠູຕປຸພ຺ພໍ ຠູຕນ຺ຕິ ອພ຺ຠຸຕໍ. ອຸຠຍມ຺ເປຕໍ ວິມ຺ຫຍາວຫສ຺ສ ອຘິວຈນໍ. ນ ຫິ ມານປ຺ປຫານາທິໂຕ ອຎ຺ຎໍ ທຸຣຠິສມ຺ຠວຕຣໍ ວິມ຺ຫນີຍຎ຺ຈ ອຸປລພ຺ຠຕີຕິ ອຘິຕິຏ຺ຐຕິ ເອເຕນ, ເອຕ຺ຖ ວາ ອຘິຏ຺ຐານມຕ຺ຕເມວ ວາ ຕນ຺ຕິ ອຘິຏ຺ຐານໍ. ສຈ຺ຈຎ຺ຈ ຕໍ ອຘິຏ຺ຐານຎ຺ຈ, ສຈ຺ຈສ຺ສ ວາ ອຘິຏ຺ຐານໍ, ສຈ຺ຈໍ ອຘິຏ຺ຐານໍ ເອຕສ຺ສາຕິ ວາ ສຈ຺ຈາຘິຏ຺ຐານໍ. ເສເສສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ສມາຘິ ເອວ ຠາເວຕພ຺ພຕາຍ ສມາຘິຠາວນາ. ສຸຂໍ ຠຊຕີຕິ ສຸຂຠາຄິໂຍ, ສຸຂຠາຄສ຺ສ ວາ ສຸຂໂກຏ຺ຐາສສ຺ສ ຫິໂຕຕິ ສຸຂຠາຄິໂຍ. ເອກສ຺ສປິ ສຕ຺ຕສ຺ສ ອສຸຠຠາວນາທໂຍ ວິຍ ເອກເທເສ ອວຕ຺ຕິຕ຺ວາ ອນວເສສປຣິຍາທານໂຕ ນຕ຺ຖິ ເອຕິສ຺ສາ ປມາຓນ຺ຕິ ອປ຺ປມຎ຺ຎາ.

ປຐມາ ປຏິປທາ ຠາວິຕາ ພຫຸລີກຕາ ປຐມໍ ສຕິປຏ຺ຐານໍ ປຣິປູເຣຕີຕິ ປຐມາຍ ປຏິປທາຍ ຠາວນາພຫຸລີກາໂຣ ປຐມສ຺ສ ສຕິປຏ຺ຐານສ຺ສ ຠາວນາປາຣິປູຣີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເສສປເທສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ຍຖາ ຫິ ອຣິຍມຄ຺ເຄ ຠາວິເຕ ສຕິປຏ຺ຐານາທໂຍ ໂພຘິປກ຺ຂິຍຘມ຺ມາ ສພ຺ເພປິ ຠາວິຕາ ເອວ ໂຫນ຺ຕິ, ເອວໍສມ຺ປທມິທໍ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ.

ກາຍານຸປສ຺ສນາຍ ກາມຣາຄສ຺ສ ອຸຊຸວິປຈ຺ຈນີກຠາວໂຕ ‘‘ປຐໂມ ສຕິປຏ຺ຐາໂນ ຠາວິໂຕ ພຫຸລີກໂຕ ກາມປຏິປກ຺ຂໍ ປຐມໍ ຌານໍ ປຣິປູເຣຕີ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຖາ ປີຕິປຏິສໍເວທນາທິວເສນ ປວຕ຺ຕມານໍ ທຸຕິຍໍ ສຕິປຏ຺ຐານໍ, ສປ຺ປີຕິກສ຺ສ ທຸຕິຍຊ຺ຌານສ຺ສ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ອຠິປ຺ປໂມທນວເສນ ປວຕ຺ຕມານໍ ຕຕິຍໍ ສຕິປຏ຺ຐານໍ ອຸກ຺ກໍສຄຕສຸຂສ຺ສ ຕຕິຍຊ຺ຌານສ຺ສ ອນິຈ຺ຈວິຣາຄາທິວເສນ ປວຕ຺ຕິຍາ ສງ຺ຂາເຣສຸ ອຸເປກ຺ຂກໍ ຈຕຸຕ຺ຖໍ ສຕິປຏ຺ຐານໍ ອຸເປກ຺ຂາສຕິປາຣິສຸທ຺ຘິຠາວໂຕ ຈຕຸຕ຺ຖຊ຺ຌານສ຺ສ ປາຣິປູຣິຍາ ສໍວຕ຺ຕຕິ.

ຍສ຺ມາ ປນ ຣູປາວຈຣປຐມຊ຺ຌານໍ ຣູປາວຈຣສມາປຕ຺ຕີນໍ, ທຸຕິຍຊ຺ຌານໍ ພ຺ຍາປາທວິຕກ຺ກາທິທູຣີຠາເວນ ພ຺ຣຫ຺ມວິຫາຣານໍ, ຕຕິຍຊ຺ຌານໍ ປີຕິວິຣາເຄນ ສຸເຂນ ວິປສ຺ສນາຍ ອຘິຏ຺ຐານຠູຕໍ ອຣິຍວິຫາຣານໍ, ຈຕຸຕ຺ຖຊ຺ຌານໍ ອຸເປກ຺ຂາສຕິປາຣິສຸທ຺ຘິອາເນຎ຺ຊປ຺ປຕ຺ຕໍ ອາເນຎ຺ຊວິຫາຣານໍ ວິເສສໂຕ ປຈ຺ຈໂຍ ໂຫຕິ, ຕສ຺ມາ ‘‘ປຐມໍ ຌານໍ ຠາວິຕໍ ພຫຸລີກຕໍ ປຐມໍ ວິຫາຣໍ ປຣິປູເຣຕີ’’ຕິອາທິ ວຸຕ຺ຕໍ. ອິຕິ ໂຍ ຍສ຺ສ ວິເສສປຈ຺ຈໂຍ, ໂສ ຕໍ ປຣິປູເຣຕີຕິ ວຸຕ຺ໂຕຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ.

໘໗. ອິທານິ ປຏິປທາທໂຍ ໂວທານປກ຺ເຂ ທິສາຠາເວນ ວວຕ຺ຖເປຕຸໍ ‘‘ຕຕ຺ຖ ອິມາ ຈຕສ຺ໂສ ທິສາ’’ຕິອາທິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍ ສຸວິຎ຺ເຎຍ຺ຍເມວ. ປຸນ ‘‘ປຐມາ ປຏິປທາ’’ຕິອາທິ ປຏິປທາຈຕຸກ຺ກາທີສຸ ເຍນ ຍສ຺ສ ປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ໂວທານໍ, ຕໍ ວິຠຊິຕ຺ວາ ທສ຺ເສຕຸໍ ອາຣທ຺ຘໍ. ຕໍ ເຫຏ຺ຐາ ວຸຕ຺ຕນຍເມວ. ຍທິປິ ຕີສຸ ວິໂມກ຺ຂມຸເຂສຸ ‘‘ອິທໍ ນາມ ວິໂມກ຺ຂມຸຂໍ ອິມາຍ ເອວ ປຏິປທາຍ ອິຊ຺ຌຕີ’’ຕິ ນິຍໂມ ນຕ຺ຖິ. ເຍສໍ ປນ ປຸຄ຺ຄລານໍ ປຸຣິມາຫິ ທ຺ວີຫິ ປຏິປທາຫິ ອປ຺ປຓິຫິເຕນ ວິໂມກ຺ຂມຸເຂນ ອຣິຍມຄ຺ຄາຘິຄໂມ. ຕຖາ ຍສ຺ສ ຕຕິຍາຍ ປຏິປທາຍ ສຸຎ຺ຎຕວິໂມກ຺ຂມຸເຂນ, ຍສ຺ສ ຈ ຈຕຸຕ຺ຖາຍ ປຏິປທາຍ ອນິມິຕ຺ຕວິໂມກ຺ຂມຸເຂນ ອຣິຍມຄ຺ຄາຘິຄໂມ, ເຕສໍ ປຸຄ຺ຄລານໍ ວເສນ ອຍໍ ປຏິປທາວິໂມກ຺ຂມຸຂສໍສນ຺ທນາ. ສຕິປຏ຺ຐານາທີຫິ ວິໂມກ຺ຂມຸຂສໍສນ຺ທນາຍປິ ເອເສວ ນໂຍ.

ເຕສໍ ວິກ຺ກີຬິຕນ຺ຕິ ເຕສໍ ອສນ຺ຕາສນຊວປຣກ຺ກມາທິວິເສສໂຍເຄນ ສີຫານໍ ພຸທ຺ຘານໍ ປຈ຺ເຈກພຸທ຺ຘານໍ ພຸທ຺ຘສາວການຎ຺ຈ ວິກ຺ກີຬິຕໍ ວິຫຣຓໍ. ຍທິທໍ ອາຫາຣາທິກິເລສວຕ຺ຖຸສມຕິກ຺ກມນມຸເຂນ ສປຣສນ຺ຕາເນ ປຏິປທາທິສມ຺ປາທນາ. ອິທານິ ອາຫາຣາທີນໍ ປຏິປທາທີຫິ ເຍນ ສມຕິກ຺ກມນໍ, ຕໍ ເນສໍ ປຏິປກ຺ຂຠາວໍ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ‘‘ຈຕ຺ຕາໂຣ ອາຫາຣາ ເຕສໍ ປຏິປກ຺ໂຂ ຈຕສ຺ໂສ ປຏິປທາ’’ຕິອາທິມາຫ. ຕຕ຺ຖ ເຕສໍ ປຏິປກ຺ຂຠາໂວ ປຫາຕພ຺ພຠາໂວ ປຫາຍກຠາໂວ ຈ ອາຫາຣວິຎ຺ຎາຓຏ຺ຐິຕີນຎ຺ເຈຕ຺ຖ ປຫາຕພ຺ພຠາໂວ ຕປ຺ປຏິພນ຺ຘຉນ຺ທຣາຄວເສນ ທຏ຺ຐພ຺ໂພ. ຕຕ຺ຖ ‘‘ວິກ຺ກີຬິຕໍ ຠາວນາ ສຈ຺ຉິກິຣິຍາ ຈາ’’ຕິອາທິ ຕສ຺ສາຍໍ ສງ຺ເຂປຕ຺ໂຖ – ເຕສໍ ວິກ຺ກີຬິຕນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ຍເທຕໍ ວິກ຺ກີຬິຕໍ ນາມ ຠາເວຕພ຺ພານໍ ໂພຘິປກ຺ຂິຍຘມ຺ມານໍ ຠາວນາ, ສຈ຺ຉິກາຕພ຺ພານໍ ຜລນິພ຺ພານານໍ ສຈ຺ຉິກິຣິຍາ ຈ. ຕຖາ ປຫາຕພ຺ພສ຺ສ ທສວຕ຺ຖຸກສ຺ສ ກິເລສປຸຎ຺ຊສ຺ສ ຕທງ຺ຄາທິວເສນ ປຫານໍ ພ຺ຍນ຺ຕີກິຣິຍາ ອນວເສສນນ຺ຕິ. ອິທານິ ຕໍ ສງ຺ເຂເປນ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ‘‘ອິນ຺ທ຺ຣິຍາຘິຏ຺ຐານໍ ວິກ຺ກີຬິຕໍ ວິປຣິຍາສານຘິຏ຺ຐານ’’ນ຺ຕິ ອາຫ.

ອິນ຺ທ຺ຣິຍາຘິຏ຺ຐານນ຺ຕິ ອິນ຺ທ຺ຣິຍານໍ ປວຕ຺ຕນໍ ຠາວນາ ສຈ຺ຉິກິຣິຍາ ຈ. ວິປຣິຍາສານຘິຏ຺ຐານນ຺ຕິ ວິປລ຺ລາສານໍ ອປວຕ຺ຕນໍ ປຫານໍ ອນຸປ຺ປາທນໍ. ອິນ຺ທ຺ຣິຍານິ ສທ຺ຘມ຺ມໂຄຈໂຣຕິ ອິນ຺ທ຺ຣິຍານິ ເຈຕ຺ຖ ສທ຺ຘມ຺ມສ຺ສ ໂຄຈຣຠູຕານິ ປວຕ຺ຕິເຫຕູຕິ ອຘິປ຺ເປຕານິ ສທ຺ຘິນ຺ທ຺ຣິຍາທີນີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ວິປຣິຍາສາ ກິເລສໂຄຈໂຣຕິ ວິປລ຺ລາສາ ສໍກິເລສປກ຺ຂສ຺ສ ປວຕ຺ຕິຏ຺ຐານໍ ປວຕ຺ຕິເຫຕູຕິ. ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ສີຫວິກ຺ກີຬິຕສ຺ສ ນຍສ຺ສ ຠູມີຕິ ຍາຍໍ ‘‘ຈຕ຺ຕາໂຣ ອາຫາຣາ’’ຕິອາທິນາ ສໍກິເລສປກ຺ເຂ ທສນ຺ນໍ ຈຕຸກ຺ການໍ, ‘‘ຈຕສ຺ໂສ ປຏິປທາ’’ຕິອາທິນາ ໂວທານປກ຺ເຂປິ ທສນ຺ນໍ ຈຕຸກ຺ການໍ ຕຓ຺ຫາຈຣິຕາທີນໍ ອຸປກ຺ກິເລສໂວທານວິຠາວນາມຸເຂນ ນິທ຺ຘາຣຓາ, ອຍໍ ສີຫວິກ຺ກີຬິຕສ຺ສ ນຍສ຺ສ ຠູມິ ນາມ.

໘໘. ອິທານິ ອຸຄ຺ຆຏິຕຎ຺ຎຸອາທິປຸຄ຺ຄລຕ຺ຕຍວເສນ ຕິປຸກ຺ຂລນຍສ຺ສ ຠູມິໍ ວິຠາເວຕຸກາໂມ ຍສ຺ມາ ປນ ນຍານໍ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎານຸປ຺ປເວສສ຺ສ ອິຈ຺ຉິຕຕ຺ຕາ ສີຫວິກ຺ກີຬິຕນຍໂຕ ຕິປຸກ຺ຂລນໂຍ ນິຄ຺ຄຈ຺ຉຕິ, ຕສ຺ມາ ປຏິປທາວິຠາຄໂຕ ຈຕ຺ຕາໂຣ ປຸຄ຺ຄເລ ສີຫວິກ຺ກີຬິຕນຍສ຺ສ ຠູມິໍ ນິທ຺ທິສິຕ຺ວາ ຕໂຕ ເອວ ອຸຄ຺ຆຏິຕຎ຺ຎຸອາທິປຸຄ຺ຄລຕ຺ຕເຍ ນິທ຺ຘາເຣຕຸໍ ‘‘ຕຕ຺ຖ ເຍ ທຸກ຺ຂາຍ ປຏິປທາຍາ’’ຕິອາທິ ອາຣທ຺ຘໍ. ຕຕ຺ຖ ອິເມ ທ຺ເວ ປຸຄ຺ຄລາຕິ ອິເມ ປຸຣິມານໍ ທ຺ວິນ຺ນໍ ປຏິປທານໍ ວເສນ ທ຺ເວ ປຸຄ຺ຄລາ. ເອສ ນໂຍ ອິຕຣຕ຺ຖາປິ. ປຸນ ‘‘ຕຕ຺ຖ ເຍ ທຸກ຺ຂາຍ ປຏິປທາຍາ’’ຕິອາທິ ຍຖາວຸຕ຺ຕປຸຄ຺ຄລຈຕຸກ຺ກໂຕ ອຸຄ຺ຆຏິຕຎ຺ຎຸອາທິປຸຄ຺ຄລຕ຺ຕຍໍ ນິທ຺ຘາເຣຕຸໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຕ຺ຖ ໂຍ ສາຘາຣຓາຍາຕິ ທຸກ຺ຂາປຏິປທາຍ ຂິປ຺ປາຠິຎ຺ຎາຍ, ສຸຂາປຏິປທາຍ ທນ຺ຘາຠິຎ຺ຎາຍ ຈ ນິຍ຺ຍາຕີຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ກຖໍ ປນ ປຏິປທາທ຺ວຍໍ ເອກສ຺ສ ສມ຺ຠວຕີຕິ? ນຍິທເມວໍ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ເອກສ຺ສ ປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ເອກສ຺ມິໍ ທ຺ເວ ປຏິປທາ ສມ຺ຠວນ຺ຕີຕິ. ຍຖາວຸຕ຺ຕາສຸ ປນ ທ຺ວີສຸ ປຏິປທາສຸ ໂຍ ຍາຍ ກາຍຈິ ນິຍ຺ຍາຕິ, ອຍໍ ວິປຎ຺ຈິຕຎ຺ຎູຕິ ອຍເມຕ຺ຖ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ຍສ຺ມາ ປນ ອຏ຺ຐສາລິນິຍໍ (ຘ. ສ. ອຏ຺ຐ. ໓໕໐) ປຏິປທາ ຈລຕິ ນ ຈລຕີຕິ ວິຈາຣຓາຍໍ ‘‘ຈລຕີ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ, ຕສ຺ມາ ເອກສ຺ສປິ ປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ຌານນ຺ຕຣມຄ຺ຄນ຺ຕເຣສຸ ປຏິປທາເຠໂທ ອິຈ຺ຉິໂຕວາຕິ.

‘‘ຕຕ຺ຖ ຠຄວາ’’ຕິອາທິນາ ເທສນາວິຠາເຄຫິປິ ຕເມວ ປຸຄ຺ຄລວິຠາຄໍ ວິຠາເວຕິ. ຕໍ ເຫຏ຺ຐາ ວຸຕ຺ຕນຍເມວ. ຕຕ຺ຖ ອຘິຈິຕ຺ຕນ຺ຕິ ອຘິຈິຕ຺ຕສິກ຺ຂຎ຺ຈາຕິ ຈ-ສທ຺ໂທ ລຸຕ຺ຕນິທ຺ທິຏ຺ໂຐ. ເຕນ ອຘິຈິຕ຺ຕສິກ຺ຂຎ຺ຈ ອຘິປຎ຺ຎາສິກ຺ຂຎ຺ຈ ວິປຎ຺ຈິຕຎ຺ຎຸສ຺ສ ປຎ຺ຎເປຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອຘິສີລນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖາປິ ເອເສວ ນໂຍ. ອຘິສີລສິກ຺ຂໍ ອຘິຈິຕ຺ຕສິກ຺ຂໍ ອຘິປຎ຺ຎາສິກ຺ຂຎ຺ຈາຕິ ໂຍເຊຕພ຺ພໍ.

ຈຕ຺ຕາຣິ ຫຸຕ຺ວາ ຕີຓິ ຠວນ຺ຕີຕິ ລິງ຺ຄວິປລ຺ລາເສນ ວຸຕ຺ຕໍ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ປຸຄ຺ຄລາ ຫຸຕ຺ວາ ຕໂຍ ປຸຄ຺ຄລາ ໂຫນ຺ຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ອຍໍ ສໍກິເລໂສຕິ ອຍໍ ອກຸສລມູລາທິທ຺ວາທສຕ຺ຕິກສງ຺ຄໂຫ ສໍກິລິສ຺ສຕິ ເອເຕນາຕິ ສໍກິເລໂສຕິ ກຕ຺ວາ. ອິທໍ ໂວທານນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖາປິ ເອເສວ ນໂຍ.

ຕີຓິ ຫຸຕ຺ວາ ທ຺ເວ ຠວນ຺ຕີຕິ ນນ຺ທິຍາວຏ຺ຏນຍສ຺ສ ທິສາຠູຕຘມ຺ມທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ເຕເນວາຫ – ‘‘ຕຓ຺ຫາ ຈ ອວິຊ຺ຊາ ຈາ’’ຕິອາທິ, ຕໍ ສພ຺ພໍ ສຸວິຎ຺ເຎຍ຺ຍເມວ.

ກສ຺ມາ ປເນຕ຺ຖ ນຍານໍ ອຸທ຺ເທສານຸກ຺ກເມນ ນິທ຺ເທໂສ ນ ກໂຕຕິ? ນຍານໍ ນເຍຫິ ສມ຺ຠວທສ຺ສນຕ຺ຖໍ. ປຐມນຍໂຕ ຫິ ປຸຄ຺ຄລາຘິຏ຺ຐານວເສນ ຕຕິຍນຍສ຺ສ, ຕຕິຍນຍໂຕ ຈ ທຸຕິຍນຍສ຺ສ ສມ຺ຠໂວຕິ ອິມສ຺ສ ວິເສສສ຺ສ ທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ປຐມນຍານນ຺ຕຣໍ ຕຕິຍນໂຍ, ຕຕິຍນຍານນ຺ຕຣຎ຺ຈ ທຸຕິຍນໂຍ ນິທ຺ທິຏ຺ໂຐ. ຘມ຺ມາຘິຏ຺ຐານວເສນ ປນ ຕຕິຍນຍໂຕ ທຸຕິຍນໂຍ, ທຸຕິຍນຍໂຕ ປຐມນໂຍປິ ສມ຺ຠວຕີຕິ ອິມສ຺ສ ວິເສສສ຺ສ ທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ອນ຺ເຕ ‘‘ຕຓ຺ຫາ ຈ ອວິຊ຺ຊາ ຈາ’’ຕິອາທິນາ ປຐມນຍສ຺ສ ຠູມິ ທສ຺ສິຕາ. ເຕເນວ ຫິ ‘‘ຈຕ຺ຕາຣິ ຫຸຕ຺ວາ ຕີຓິ ຠວນ຺ຕິ, ຕີຓິ ຫຸຕ຺ວາ ທ຺ເວ ຠວນ຺ຕີ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຍທິ ເອວໍ ‘‘ທ຺ເວ ຫຸຕ຺ວາ ຈຕ຺ຕາຣິ ຠວນ຺ຕິ, ທ຺ເວ ຫຸຕ຺ວາ ຕີຓິ ຠວນ຺ຕິ, ຕີຓິ ຫຸຕ຺ວາ ຈຕ຺ຕາຣິ ຠວນ຺ຕີ’’ຕິ ອຍມ຺ປິ ນໂຍ ວຕ຺ຕພ຺ໂພ ສິຍາຕິ? ສຈ຺ຈເມຕໍ, ອຍໍ ປນ ນໂຍ ອຕ຺ຖໂຕ ທສ຺ສິໂຕ ເອວາຕິ ກຕ຺ວາ ນ ວຸຕ຺ໂຕ. ຍສ຺ມາ ຕິຓ຺ຓໍ ອຕ຺ຖນຍານໍ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ ອນຸປ຺ປເວໂສ ອິຈ຺ຉິໂຕ, ສຕິ ຈ ອນຸປ຺ປເວເສ ຕໂຕ ວິນິຄ຺ຄໂມປິ ສມ຺ຠວຕິ ເອວາຕິ. ອຍຎ຺ຈ ອຕ຺ໂຖ ເປຏໂກປເທເສນ ວິຠາເວຕພ຺ໂພ.

ຕຕ຺ຖາຍໍ ອາທິໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ວິຠາວນາ – ຈຕ຺ຕາໂຣ ປຸຄ຺ຄລາ ຕຓ຺ຫາຈຣິໂຕ ທຸວິໂຘ ມຸທິນ຺ທ຺ຣິໂຍ ຕິກ຺ຂິນ຺ທ຺ຣິໂຍ ຈ. ຕຖາ ທິຏ຺ຐິຈຣິໂຕຕິ. ຕຕ຺ຖ ຕຓ຺ຫາຈຣິໂຕ ມຸທິນ຺ທ຺ຣິໂຍ ທຸກ຺ຂາຍ ປຏິປທາຍ ທນ຺ຘາຠິຎ຺ຎາຍ ນິຍ຺ຍາຕິ, ຕິກ຺ຂິນ຺ທ຺ຣິໂຍ ທຸກ຺ຂາຍ ປຏິປທາຍ ຂິປ຺ປາຠິຎ຺ຎາຍ ນິຍ຺ຍາຕິ, ທິຏ຺ຐິຈຣິໂຕ ປນ ມຸທິນ຺ທ຺ຣິໂຍ ສຸຂາຍ ປຏິປທາຍ ທນ຺ຘາຠິຎ຺ຎາຍ ນິຍ຺ຍາຕິ, ຕິກ຺ຂິນ຺ທ຺ຣິໂຍ ສຸຂາຍ ປຏິປທາຍ ຂິປ຺ປາຠິຎ຺ຎາຍ ນິຍ຺ຍາຕິ. ອິຕິ ອິມາສຸ ປຏິປທາສຸ ຍຖາຣຫໍ ຐິເຕຫິ ຕຓ຺ຫາຈຣິຕທິຏ຺ຐິຈຣິເຕຫິ ຈຕ຺ຕາໂຣ ອາຫາຣາ ຕປ຺ປຏິພນ຺ຘຉນ຺ທຣາຄປ຺ປຫາເນນ ປຫາຕພ຺ພາ. ຈຕ຺ຕາໂຣ ສຕິປຏ຺ຐາເນ ຠາເວຕ຺ວາ ຈຕ຺ຕາໂຣ ວິປລ຺ລາສາ ທຏ຺ຐພ຺ພາຕິ ສພ຺ໂພ ຍຖາວຸຕ຺ຕນໂຍ ອນຸຄນ຺ຕພ຺ໂພ.

ຕຕ຺ຖາຍໍ ປາຬິ – ຕຕ຺ຖ ເຍ ທິຏ຺ຐິຈຣິຕາ ສຕ຺ຕາ, ເຕ ກາເມສຸ ໂທສທິຏ຺ຐີ, ນ ຈ ເຍ ກາເມສຸ ອນຸສຍາ ສມູຫຕາ, ເຕ ອຕ຺ຕກິລມຖານຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ຕາ ວິຫຣນ຺ຕິ. ເຕສໍ ສຕ຺ຖາ ວາ ຘມ຺ມໍ ເທເສຕິ ອຎ຺ຎຕໂຣ ວາ ຄຣຸຏ຺ຐານິໂຍ ສພ຺ຣຫ຺ມຈາຣີ ‘‘ກາເມຫິ ນຕ຺ຖິ ອຕ຺ໂຖ’’ຕິ, ເຕ ຈ ປຸພ຺ເພເຍວ ກາເມຫິ ອນຕ຺ຖິກາ, ອິຕິ ກາເມ ອປ຺ປກສິເຣນ ປຏິນິສ຺ສຊ຺ຊນ຺ຕິ, ເຕ ເຈຕສິເກນ ທຸກ຺ເຂນ ອນຊ຺ໂຌສິຕາ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ສຸຂາ ປຏິປທາ’’ຕິ. ເຍ ປນ ຕຓ຺ຫາຈຣິຕາ ສຕ຺ຕາ, ເຕ ກາເມສຸ ອຊ຺ໂຌສິຕາ, ເຕສໍ ສຕ຺ຖາ ວາ ຘມ຺ມໍ ເທເສຕິ ອຎ຺ຎຕໂຣ ວາ ຠິກ຺ຂຸ ‘‘ກາເມຫິ ນຕ຺ຖິ ອຕ຺ໂຖ’’ຕິ, ເຕ ປິຍຣູປໍ ທຸກ຺ເຂນ ປຏິນິສ຺ສຊ຺ຊນ຺ຕິ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ທຸກ຺ຂາ ປຏິປທາ’’ຕິ. ອິຕິ ອິເມ ສພ຺ເພ ສຕ຺ຕາ ທ຺ວີສຸ ປຏິປທາສຸ ສໂມສຣຓໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ ທຸກ຺ຂາຍຎ຺ຈ ສຸຂາຍຎ຺ຈ.

ຕຕ຺ຖ ເຍ ທິຏ຺ຐິຈຣິຕາ ສຕ຺ຕາ, ເຕ ທ຺ວິຘາ ຕິກ຺ຂິນ຺ທ຺ຣິຍາ ຈ ມຸທິນ຺ທ຺ຣິຍາ ຈ. ຕຕ຺ຖ ເຍ ທິຏ຺ຐິຈຣິຕາ ສຕ຺ຕາ ຕິກ຺ຂິນ຺ທ຺ຣິຍາ, ເຕ ສຸເຂນ ປຏິນິສ຺ສຊ຺ຊນ຺ຕິ, ຂິປ຺ປຎ຺ຈ ອຠິສເມນ຺ຕິ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ – ‘‘ສຸຂາ ປຏິປທາ ຂິປ຺ປາຠິຎ຺ຎາ’’ຕິ. ຕຕ຺ຖ ເຍ ທິຏ຺ຐິຈຣິຕາ ສຕ຺ຕາ ມຸທິນ຺ທ຺ຣິຍາ ປຐມໍ ຕິກ຺ຂິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ອຸປາທາຍ ທນ຺ຘຕຣໍ ອຠິສເມນ຺ຕິ, ເຕ ສຸເຂນ ປຏິນິສ຺ສຊ຺ຊນ຺ຕິ, ທນ຺ຘຎ຺ຈ ອຠິສເມນ຺ຕິ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ – ‘‘ສຸຂາ ປຏິປທາ ທນ຺ຘາຠິຎ຺ຎາ’’ຕິ. ຕຕ຺ຖ ຕຓ຺ຫາຈຣິຕາ ສຕ຺ຕາ ທຸວິຘາ ຕິກ຺ຂິນ຺ທ຺ຣິຍາ ຈ ມຸທິນ຺ທ຺ຣິຍາ ຈ. ຕຕ຺ຖ ເຍ ຕຓ຺ຫາຈຣິຕາ ສຕ຺ຕາ ຕິກ຺ຂິນ຺ທ຺ຣິຍາ, ເຕ ທຸກ຺ເຂນ ປຏິນິສ຺ສຊ຺ຊນ຺ຕິ, ຂິປ຺ປຎ຺ຈ ອຠິສເມນ຺ຕິ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ – ‘‘ທຸກ຺ຂາ ປຏິປທາ ຂິປ຺ປາຠິຎ຺ຎາ’’ຕິ. ຕຕ຺ຖ ເຍ ຕຓ຺ຫາຈຣິຕາ ສຕ຺ຕາ ມຸທິນ຺ທ຺ຣິຍາ ປຐມໍ ຕິກ຺ຂິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ອຸປາທາຍ ທນ຺ຘຕຣໍ ອຠິສເມນ຺ຕິ, ເຕ ທຸກ຺ເຂນ ປຏິນິສ຺ສຊ຺ຊນ຺ຕິ, ທນ຺ຘຎ຺ຈ ອຠິສເມນ຺ຕິ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ – ‘‘ທຸກ຺ຂາ ປຏິປທາ ທນ຺ຘາຠິຎ຺ຎາ’’ຕິ. ອິມາ ຈຕສ຺ໂສ ປຏິປທາໂຍ ອປຎ຺ຈມາ ອຉຏ຺ຐາ. ເຍ ຫິ ເກຈິ ນິພ຺ພຸຕາ ນິພ຺ພາຍນ຺ຕິ ນິພ຺ພາຍິສ຺ສນ຺ຕິ ວາ ອິມາຫິ ຈຕູຫິ ປຏິປທາຫິ ອນຎ຺ຎາຫິ, ອຍໍ ປຏິປທາ ຈຕຸກ຺ກມຄ຺ເຄນ ກິເລເສ ນິທ຺ທິສຕິ. ຍາ ຈຕຸກ຺ກມຄ຺ເຄນ ອຣິຍຘມ຺ເມສຸ ນິທ຺ທິສິຕພ຺ພາ, ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ສີຫວິກ຺ກີຬິໂຕ ນາມ ນໂຍ.

ຕຕ຺ຣິເມ ຈຕ຺ຕາໂຣ ອາຫາຣາ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ວິປລ຺ລາສາ ອຸປາທານາ ໂຍຄາ ຄນ຺ຖາ ອາສວາ ໂອຆາ ສລ຺ລາ ວິຎ຺ຎາຓຏ຺ຐິຕິໂຍ ອຄຕິຄມນານີຕິ ເອວໍ ອິມານິ ສພ຺ພານິ ທສ ປທານິ. ອຍໍ ສຸຕ຺ຕສ຺ສ ສໍສນ຺ທນາ.

ຈຕ຺ຕາໂຣ ອາຫາຣາ, ຕຕ຺ຖ ໂຍ ຈ ກພຬີກາໂຣ ອາຫາໂຣ, ໂຍ ຈ ຜສ຺ໂສ ອາຫາໂຣ, ອິເມ ຕຓ຺ຫາຈຣິເຕນ ປຫາຕພ຺ພາ. ຕຕ຺ຖ ໂຍ ຈ ມໂນສຎ຺ເຈຕນາຫາໂຣ, ໂຍ ຈ ວິຎ຺ຎາຓາຫາໂຣ, ອິເມ ທິຏ຺ຐິຈຣິເຕນ ປຫາຕພ຺ພາ.

ຕຕ຺ຖ ປຐໂມ ອາຫາໂຣ ປຐໂມ ວິປລ຺ລາໂສ, ທຸຕິໂຍ ອາຫາໂຣ ທຸຕິໂຍ ວິປລ຺ລາໂສ, ຕຕິໂຍ ອາຫາໂຣ ຕຕິໂຍ ວິປລ຺ລາໂສ, ຈຕຸຕ຺ໂຖ ອາຫາໂຣ ຈຕຸຕ຺ໂຖ ວິປລ຺ລາໂສ, ອິເມ ຈຕ຺ຕາໂຣ ວິປລ຺ລາສາ ອປຎ຺ຈມາ ອຉຏ຺ຐາ. ອິທຎ຺ຈ ປມາຓາ ຈຕ຺ຕາໂຣ ອາຫາຣາ.

ຕຕ຺ຖ ປຐເມ ວິປລ຺ລາເສ ຐິໂຕ ກາເມ ອຸປາທິຍຕິ, ອິທໍ ກາມຸປາທານໍ. ທຸຕິເຍ ວິປລ຺ລາເສ ຐິໂຕ ອນາຄຕໍ ຠວໍ ອຸປາທິຍຕິ, ອິທໍ ສີລພ຺ພຕຸປາທານໍ. ຕຕິເຍ ວິປລ຺ລາເສ ຐິໂຕ ວິປຣີຕທິຏ຺ຐິໍ ອຸປາທິຍຕິ, ອິທໍ ທິຏ຺ຐຸປາທານໍ. ຈຕຸຕ຺ເຖ ວິປລ຺ລາເສ ຐິໂຕ ຂນ຺ເຘ ອຕ຺ຕໂຕ ອຸປາທິຍຕິ, ອິທໍ ອຕ຺ຕວາທຸປາທານໍ.

ຕຕ຺ຖ ກາມຸປາທາເນ ຐິໂຕ ກາເມ ອຠິຊ຺ຌາຍ ຄນ຺ຖຕິ, ອຍໍ ອຠິຊ຺ຌາກາຍຄນ຺ໂຖ. ສີລພ຺ພຕຸປາທາເນ ຐິໂຕ ພ຺ຍາປາທໍ ຄນ຺ຖຕິ, ອຍໍ ພ຺ຍາປາທກາຍຄນ຺ໂຖ. ທິຏ຺ຐຸປາທາເນ ຐິໂຕ ປຣາມາສໍ ຄນ຺ຖຕິ, ອຍໍ ປຣາມາສກາຍຄນ຺ໂຖ. ອຕ຺ຕວາທຸປາທາເນ ຐິໂຕ ປປຎ຺ເຈນ຺ໂຕ ຄນ຺ຖຕິ, ອຍໍ ອິທໍສຈ຺ຈາຠິນິເວສກາຍຄນ຺ໂຖ.

ຕສ຺ສ ຄນ຺ຖຄນ຺ຖິຕາ ກິເລສາ ອາສວນ຺ຕິ. ກິໍ ປນ ວຸຈ຺ຈຕິ ອາສວນ຺ຕີຕິ? ວິປ຺ປຏິສາຣາ. ເຍ ວິປ຺ປຏິສາຣາ, ເຕ ອນຸສຍາ. ຕຕ຺ຖ ອຠິຊ຺ຌາກາຍຄນ຺ເຖນ ກາມາສໂວ, ພ຺ຍາປາທກາຍຄນ຺ເຖນ ຠວາສໂວ, ປຣາມາສກາຍຄນ຺ເຖນ ທິຏ຺ຐາສໂວ, ອິທໍສຈ຺ຈາຠິນິເວສກາຍຄນ຺ເຖນ ອວິຊ຺ຊາສໂວ.

ເຕ ຈຕ຺ຕາໂຣ ອາສວາ ເວປຸລ຺ລໍ ຄຕາ ໂອຆາ ໂຫນ຺ຕິ, ເຕນ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ‘‘ໂອຆາ’’ຕິ. ຕຕ຺ຖ ກາມາສໂວ ກາໂມໂຆ, ຠວາສໂວ ຠໂວໂຆ, ອວິຊ຺ຊາສໂວ ອວິຊ຺ໂຊໂຆ, ທິຏ຺ຐາສໂວ ທິຏ຺ໂຐໂຆ.

ເຕ ຈຕ຺ຕາໂຣ ໂອຆາ ອາສຍມນຸປວິຏ຺ຐາ ອນຸສຍສຫຄຕາ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ສລ຺ລາຕິ ຫທຍມາຫຈ຺ຈ ຕິຏ຺ຐນ຺ຕິ. ຕຕ຺ຖ ກາໂມໂຆ ຣາຄສລ຺ລໍ, ຠໂວໂຆ ໂທສສລ຺ລໍ, ອວິຊ຺ໂຊໂຆ ໂມຫສລ຺ລໍ, ທິຏ຺ໂຐໂຆ ທິຏ຺ຐິສລ຺ລໍ.

ອິເມຫິ ຈຕູຫິ ສລ຺ເລຫິ ປຣິຍາທິນ຺ນໍ ວິຎ຺ຎາຓໍ ຈຕູສຸ ຘມ຺ເມສຸ ຕິຏ຺ຐຕິ ຣູເປ ເວທນາຍ ສຎ຺ຎາຍ ສງ຺ຂາເຣສຸ. ອິມາ ຈຕສ຺ໂສ ວິຎ຺ຎາຓຏ຺ຐິຕິໂຍ. ຕຕ຺ຖ ຣາຄສລ຺ເລນ ນນ຺ທູປເສຈນໍ ຣູປູປຄໍ ວິຎ຺ຎາຓໍ ຕິຏ຺ຐຕິ. ໂທສສລ຺ເລນ ເວທນູປຄໍ. ໂມຫສລ຺ເລນ ສຎ຺ຎູປຄໍ. ທິຏ຺ຐິສລ຺ເລນ ນນ຺ທູປເສຈນໍ ສງ຺ຂາຣູປຄໍ ວິຎ຺ຎາຓໍ ຕິຏ຺ຐຕິ.

ຈຕູຫິ ວິຎ຺ຎາຓຏ຺ຐິຕີຫິ ຈຕຸພ຺ພິຘໍ ອຄຕິໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ ຉນ຺ທາ ໂທສາ ຠຍາ ໂມຫາ. ຣາເຄນ ຉນ຺ທາ ອຄຕິໍ ຄຈ຺ຉຕິ, ໂທເສນ ໂທສາ ອຄຕິໍ ຄຈ຺ຉຕິ, ໂມເຫນ ໂມຫາ ອຄຕິໍ ຄຈ຺ຉຕິ, ທິຏ຺ຐິຍາ ຠຍາ ອຄຕິໍ ຄຈ຺ຉຕິ, ອິຕິ ອິມານິ ຈ ກມ຺ມານິ ອິເມ ຈ ກິເລສາ ອຍໍ ສໍສາຣເຫຕຸ.

ຕຕ຺ຖິມາ ຈຕສ຺ໂສ ທິສາ ກພຬີກາໂຣ ອາຫາໂຣ ‘‘ອສຸເຠ ສຸຠ’’ນ຺ຕິ ວິປລ຺ລາໂສ ກາມຸປາທານໍ ກາມໂຍໂຄ ອຠິຊ຺ຌາກາຍຄນ຺ໂຖ ກາມາສໂວ ກາໂມໂຆ ຣາຄສລ຺ລໍ ຣູປູປຄາ ວິຎ຺ຎາຓຏ຺ຐິຕິ ຉນ຺ທາ ອຄຕິຄມນໍ, ອຍໍ ປຐມາ ທິສາ.

ຜສ຺ໂສ ອາຫາໂຣ ‘‘ທຸກ຺ເຂ ສຸຂ’’ນ຺ຕິ ວິປລ຺ລາໂສ ສີລພ຺ພຕຸປາທານໍ ຠວໂຍໂຄ ພ຺ຍາປາທກາຍຄນ຺ໂຖ ຠວາສໂວ ຠໂວໂຆ ໂທສສລ຺ລໍ ເວທນູປຄາ ວິຎ຺ຎາຓຏ຺ຐິຕິ ໂທສາ ອຄຕິຄມນໍ, ອຍໍ ທຸຕິຍາ ທິສາ.

ມໂນສຎ຺ເຈຕນາຫາໂຣ ‘‘ອນຕ຺ຕນິ ອຕ຺ຕາ’’ຕິ ວິປລ຺ລາໂສ ທິຏ຺ຐຸປາທານໍ ທິຏ຺ຐິໂຍໂຄ ປຣາມາສກາຍຄນ຺ໂຖ ທິຏ຺ຐາສໂວ ທິຏ຺ໂຐໂຆ ທິຏ຺ຐິສລ຺ລໍ ສຎ຺ຎູປຄາ ວິຎ຺ຎາຓຏ຺ຐິຕິ ຠຍາ ອຄຕິຄມນໍ, ອຍໍ ຕຕິຍາ ທິສາ.

ວິຎ຺ຎາຓາຫາໂຣ ‘‘ອນິຈ຺ເຈ ນິຈ຺ຈ’’ນ຺ຕິ ວິປລ຺ລາໂສ ອຕ຺ຕວາທຸປາທານໍ ອວິຊ຺ຊາໂຍໂຄ ອິທໍສຈ຺ຈາຠິນິເວໂສກາຍຄນ຺ໂຖ ອວິຊ຺ຊາສໂວ ອວິຊ຺ໂຊໂຆ ໂມຫສລ຺ລໍ ສງ຺ຂາຣູປຄາ ວິຎ຺ຎາຓຏ຺ຐິຕິ ໂມຫາ ອຄຕິຄມນໍ, ອຍໍ ຈຕຸຕ຺ຖີ ທິສາ. ອິຕິ ອິເມສໍ ທສນ຺ນໍ ສຸຕ຺ຕານໍ ປຐເມນ ປເທນ ປຐມາຍ ທິສາຍ ອາໂລກນໍ, ທຸຕິເຍນ ປເທນ ທຸຕິຍາຍ ທິສາຍ, ຕຕິເຍນ ປເທນ ຕຕິຍາຍ ທິສາຍ, ຈຕຸຕ຺ເຖນ ປເທນ ຈຕຸຕ຺ຖິຍາ ທິສາຍ ອາໂລກນໍ, ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ທິສາ ອາໂລກນາ. ອິມິນາ ນເຍນ ສພ຺ເພ ກິເລສາ ຈຕູສຸ ປເທສຸ ປກ຺ຂິປິຕພ຺ພາ. ອຍໍ ອກຸສລປກ຺ໂຂ.

ຈຕສ຺ໂສ ປຏິປທາ, ຈຕ຺ຕາຣິ ຌານານິ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ສຕິປຏ຺ຐານາ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ວິຫາຣາ ທິພ຺ໂພ ພ຺ຣຫ຺ມາ ອຣິໂຍ ອາເນຎ຺ໂຊ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ສມ຺ມປ຺ປຘານາ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ອຈ຺ຉຣິຍາ ອພ຺ຠຸຕາ ຘມ຺ມາ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ອຘິຏ຺ຐານາ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ສມາຘໂຍ ຉນ຺ທສມາຘິ ວີຣິຍສມາຘິ ຈິຕ຺ຕສມາຘິ ວີມໍສາສມາຘິ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ຘມ຺ມາ ສຸຂຠາຄິຍາ ນາຎ຺ຎຕ຺ຣ ໂພຊ຺ຌງ຺ຄາ ນາຎ຺ຎຕ຺ຣ ຕປສາ ນາຎ຺ຎຕ຺ຣ ອິນ຺ທ຺ຣິຍສໍວຣາ ນາຎ຺ຎຕ຺ຣ ສພ຺ພນິສ຺ສຄ຺ຄາ, ຈຕ຺ຕາຣິ ອປ຺ປມາຓານິ.

ຕຕ຺ຖ ທຸກ຺ຂາ ປຏິປທາ ທນ຺ຘາຠິຎ຺ຎາ ຠາວິຍມານາ ພຫຸລີກຣິຍມານາ ປຐມໍ ຌານໍ ປຣິປູເຣຕິ, ປຐມໍ ຌານໍ ປຣິປຸຓ຺ຓໍ ປຐມໍ ສຕິປຏ຺ຐານໍ ປຣິປູເຣຕິ, ປຐມໍ ສຕິປຏ຺ຐານໍ ປຣິປຸຓ຺ຓໍ ປຐມໍ ວິຫາຣໍ ປຣິປູເຣຕິ, ປຐໂມ ວິຫາໂຣ ປຣິປຸຓ຺ໂຓ ປຐມໍ ສມ຺ມປ຺ປຘານໍ ປຣິປູເຣຕິ, ປຐມໍ ສມ຺ມປ຺ປຘານໍ ປຣິປຸຓ຺ຓໍ ປຐມໍ ອຈ຺ຉຣິຍໍ ອພ຺ຠຸຕໍ ຘມ຺ມໍ ປຣິປູເຣຕິ, ປຐໂມ ອຈ຺ຉຣິໂຍ ອພ຺ຠຸໂຕ ຘມ຺ໂມ ປຣິປຸຓ຺ໂຓ ປຐມໍ ອຘິຏ຺ຐານໍ ປຣິປູເຣຕິ, ປຐມໍ ອຘິຏ຺ຐານໍ ປຣິປຸຓ຺ຓໍ ຉນ຺ທສມາຘິໍ ປຣິປູເຣຕິ, ຉນ຺ທສມາຘິ ປຣິປຸຓ຺ໂຓ ອິນ຺ທ຺ຣິຍສໍວຣໍ ປຣິປູເຣຕິ, ອິນ຺ທ຺ຣິຍສໍວໂຣ ປຣິປຸຓ຺ໂຓ ປຐມໍ ອປ຺ປມາຓໍ ປຣິປູເຣຕິ. ເອວໍ ຍາວ ສພ຺ພນິສ຺ສຄ຺ຄາ ຈຕຸຕ຺ຖໍ ອປ຺ປມາຓໍ ປຣິປູເຣຕິ.

ຕຕ຺ຖ ປຐມາ ຈ ປຏິປທາ ປຐມຎ຺ຈ ຌານໍ ປຐມຎ຺ຈ ສຕິປຏ຺ຐານໍ ທິພ຺ໂພ ຈ ວິຫາໂຣ ປຐມຎ຺ຈ ສມ຺ມປ຺ປຘານໍ ປຐໂມ ຈ ອຈ຺ຉຣິໂຍ ອພ຺ຠຸໂຕ ຘມ຺ໂມ ສຈ຺ຈາຘິຏ຺ຐານຎ຺ຈ ຉນ຺ທສມາຘິ ຈ ອິນ຺ທ຺ຣິຍສໍວໂຣ ຈ ເມຕ຺ຕາ ຈ ອປ຺ປມາຓໍ. ອຍໍ ປຐມາ ທິສາ.

ທຸຕິຍາ ຈ ປຏິປທາ ຂິປ຺ປາຠິຎ຺ຎາ ທຸຕິຍຎ຺ຈ ຌານໍ ທຸຕິຍຎ຺ຈ ສຕິປຏ຺ຐານໍ ພ຺ຣຫ຺ມາ ຈ ວິຫາໂຣ ທຸຕິຍຎ຺ຈ ສມ຺ມປ຺ປຘານໍ ທຸຕິໂຍ ຈ ອຈ຺ຉຣິໂຍ ອພ຺ຠຸໂຕ ຘມ຺ໂມ ຈາຄາຘິຏ຺ຐານຎ຺ຈ ຈິຕ຺ຕສມາຘິ ຈ ຕໂປ ຈ ກຣຸຓາ ຈ ອປ຺ປມາຓໍ. ອຍໍ ທຸຕິຍາ ທິສາ.

ຕຕິຍາ ຈ ປຏິປທາ ທນ຺ຘາຠິຎ຺ຎາ ຕຕິຍຎ຺ຈ ຌານໍ ຕຕິຍຎ຺ຈ ສຕິປຏ຺ຐານໍ ອຣິໂຍ ຈ ວິຫາໂຣ ຕຕິຍຎ຺ຈ ສມ຺ມປ຺ປຘານໍ ຕຕິໂຍ ຈ ອຈ຺ຉຣິໂຍ ອພ຺ຠຸໂຕ ຘມ຺ໂມ ສຈ຺ຈາຘິຏ຺ຐານຎ຺ຈ ວີຣິຍສມາຘິ ຈ ໂພຊ຺ຌງ຺ຄາ ຈ ມຸທິຕາ ຈ ອປ຺ປມາຓໍ. ອຍໍ ຕຕິຍາ ທິສາ.

ຈຕຸຕ຺ຖີ ຈ ປຏິປທາ ຂິປ຺ປາຠິຎ຺ຎາ ຈຕຸຕ຺ຖຎ຺ຈ ຌານໍ ຈຕຸຕ຺ຖຎ຺ຈ ສຕິປຏ຺ຐານໍ ອາເນຎ຺ໂຊ ຈ ວິຫາໂຣ ຈຕຸຕ຺ຖຎ຺ຈ ສມ຺ມປ຺ປຘານໍ ຈຕຸຕ຺ໂຖ ຈ ອຈ຺ຉຣິໂຍ ອພ຺ຠຸໂຕ ຘມ຺ໂມ ອຸປສມາຘິຏ຺ຐານຎ຺ຈ ວີມໍສາສມາຘິ ຈ ສພ຺ພນິສ຺ສຄ຺ໂຄ ຈ ອຸເປກ຺ຂາ ຈ ອປ຺ປມາຓໍ. ອຍໍ ຈຕຸຕ຺ຖີ ທິສາ. ອິມາສໍ ຈຕຸນ຺ນໍ ທິສານໍ ຍາ ອາໂລກນາ, ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ທິສາໂລຈໂນ ນາມ ນໂຍ.

ຕຕ຺ຖາຍໍ ໂຍຊນາ – ຈຕ຺ຕາໂຣ ຈ ອາຫາຣາ, ຈຕສ຺ໂສ ຈ ປຏິປທາ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ຈ ວິປລ຺ລາສາ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ຈ ສຕິປຏ຺ຐານາ, ຈຕ຺ຕາຣິ ຈ ອຸປາທານານິ, ຈຕ຺ຕາຣິ ຈ ຌານານິ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ຈ ໂຍຄາ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ຈ ວິຫາຣາ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ຈ ຄນ຺ຖາ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ຈ ສມ຺ມປ຺ປຘານາ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ຈ ອາສວາ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ຈ ອຈ຺ຉຣິຍາ ອພ຺ຠຸຕາ ຘມ຺ມາ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ຈ ໂອຆາ, ຈຕ຺ຕາຣິ ຈ ອຘິຏ຺ຐານານິ, ຈຕ຺ຕາຣິ ຈ ສລ຺ລານິ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ຈ ສມາຘໂຍ, ຈຕສ຺ໂສ ຈ ວິຎ຺ຎາຓຏ຺ຐິຕິໂຍ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ຈ ສຸຂຠາຄິຍາ ຘມ຺ມາ, ຈຕ຺ຕາຣິ ຈ ອຄຕິຄມນານິ ຈຕ຺ຕາຣິ ຈ ອປ຺ປມາຓານິ. ອິຕິ ກຸສລາກຸສລານໍ ປກ຺ຂປຏິປກ຺ຂວເສນ ໂຍຊນາ. ອຍໍ ສີຫວິກ຺ກີຬິເຕ ທິສາໂລຈໂນ ນໂຍ.

ຕສ຺ສ ຈຕ຺ຕາຣິ ສາມຎ຺ຎຜລານິ ປຣິໂຍສານໍ, ຕຕ຺ຖ ປຐມາຍ ທິສາຍ ໂສຕາປຕ຺ຕິຜລໍ ປຣິໂຍສານໍ, ທຸຕິຍາຍ ສກທາຄາມິຜລໍ, ຕຕິຍາຍ ອນາຄາມິຜລໍ, ຈຕຸຕ຺ຖິຍາ ອຣຫຕ຺ຕຜລໍ ປຣິໂຍສານນ຺ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ຕິປຸກ຺ຂລນໂຍ? ປຏິປທາວິຠາເຄນ ຈຕູສຸ ປຸຄ຺ຄເລສຸ ໂຍ ສຸຂາຍ ປຏິປທາຍ ຂິປ຺ປາຠິຎ຺ຎາຍ ນິຍ຺ຍາຕິ, ອຍໍ ອຸຄ຺ຆຏິຕຎ຺ຎູ. ໂຍ ສຸຂາຍ ວາ ປຏິປທາຍ, ທນ຺ຘາຠິຎ຺ຎາຍ, ທຸກ຺ຂາຍ ວາ ປຏິປທາຍ ຂິປ຺ປາຠິຎ຺ຎາຍ ນິຍ຺ຍາຕິ, ອຍໍ ວິປຎ຺ຈິຕຎ຺ຎູ. ໂຍ ທຸກ຺ຂາຍ ປຏິປທາຍ ທນ຺ຘາຠິຎ຺ຎາຍ ນິຍ຺ຍາຕິ, ອຍໍ ເນຍ຺ໂຍ. ອິຕິ ຈຕ຺ຕາໂຣ ຫຸຕ຺ວາ ຕໂຍ ໂຫນ຺ຕິ. ຕຕ຺ຖ ອຸຄ຺ຆຏິຕຎ຺ຎຸສ຺ສ ສມຖປຸພ຺ພງ຺ຄມາ ວິປສ຺ສນາ ສປ຺ປາຍາ. ເນຍ຺ຍສ຺ສ ວິປສ຺ສນາປຸພ຺ພງ຺ຄໂມ ສມໂຖ, ວິປຎ຺ຈິຕຎ຺ຎຸສ຺ສ ສມຖວິປສ຺ສນາ ຍຸຄນທ຺ຘາ. ອຸຄ຺ຆຏິຕຎ຺ຎຸສ຺ສ ມຸທຸກາ ເທສນາ, ເນຍ຺ຍສ຺ສ ຕິກ຺ຂາ ເທສນາ, ວິປຎ຺ຈິຕຎ຺ຎຸສ຺ສ ຕິກ຺ຂມຸທຸກາ ເທສນາ.

ອຸຄ຺ຆຏິຕຎ຺ຎຸສ຺ສ ອຘິປຎ຺ຎາສິກ຺ຂາ, ວິປຎ຺ຈິຕຎ຺ຎຸສ຺ສ ອຘິຈິຕ຺ຕສິກ຺ຂາ ຈ ອຘິປຎ຺ຎາສິກ຺ຂາ ຈ, ເນຍ຺ຍສ຺ສ ອຘິສີລສິກ຺ຂາ ຈ ອຘິຈິຕ຺ຕສິກ຺ຂາ ຈ ອຘິປຎ຺ຎາສິກ຺ຂາ ຈ. ອິຕິ ອິເມສໍ ປຸຄ຺ຄລານໍ ຈຕູຫິ ປຏິປທາຫິ ນິຍ຺ຍານໍ.

ຕຕ຺ຖາຍໍ ສໍກິເລສປກ຺ໂຂ, ຕີຓິ ອກຸສລມູລານິ, ຕໂຍ ຜສ຺ສາ, ຕິສ຺ໂສ ເວທນາ, ຕໂຍ ອຸປວິຈາຣາ, ຕໂຍ ກິເລສາ, ຕໂຍ ວິຕກ຺ກາ, ຕໂຍ ປຣິຬາຫາ, ຕີຓິ ສງ຺ຂຕລກ຺ຂຓານິ, ຕິສ຺ໂສ ທຸກ຺ຂຕາ.

ຕີຓິ ອກຸສລມູລານີຕິ ໂລໂຠ ອກຸສລມູລໍ, ໂທໂສ ອກຸສລມູລໍ, ໂມໂຫ ອກຸສລມູລໍ. ຕໂຍ ຜສ຺ສາຕິ ສຸຂເວທນີໂຍ ຜສ຺ໂສ, ທຸກ຺ຂເວທນີໂຍ ຜສ຺ໂສ, ອທຸກ຺ຂມສຸຂເວທນີໂຍ ຜສ຺ໂສ. ຕິສ຺ໂສ ເວທນາຕິ ສຸຂາ ເວທນາ, ທຸກ຺ຂາ ເວທນາ, ອທຸກ຺ຂມສຸຂາ ເວທນາ. ຕໂຍ ອຸປວິຈາຣາຕິ ໂສມນສ຺ສູປວິຈາໂຣ, ໂທມນສ຺ສູປວິຈາໂຣ, ອຸເປກ຺ຂູປວິຈາໂຣ. ຕໂຍ ກິເລສາຕິ ໂລໂຠ, ໂທໂສ, ໂມໂຫ. ຕໂຍ ວິຕກ຺ກາຕິ ກາມວິຕກ຺ໂກ, ພ຺ຍາປາທວິຕກ຺ໂກ, ວິຫິໍສາວິຕກ຺ໂກ. ຕໂຍ ປຣິຬາຫາຕິ ຣາຄໂຊ, ໂທສໂຊ, ໂມຫໂຊ. ຕີຓິ ສງ຺ຂຕລກ຺ຂຓານີຕິ ອຸປ຺ປາໂທ, ຐິຕິ, ວໂຍ. ຕິສ຺ໂສ ທຸກ຺ຂຕາຕິ ທຸກ຺ຂທຸກ຺ຂຕາ, ວິປຣິຓາມທຸກ຺ຂຕາ, ສງ຺ຂາຣທຸກ຺ຂຕາ.

ຕຕ຺ຖ ໂລໂຠ ອກຸສລມູລໍ ມນາປິເກນ ອາຣມ຺ມເຓນ ສມຸຏ຺ຐຫຕິ. ຕເທວ ມນາປິກາຣມ຺ມຓໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ສຸຂເວທນີໂຍ ຜສ຺ໂສ, ສຸຂເວທນີຍໍ ຜສ຺ສໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ສຸຂາ ເວທນາ, ສຸຂໍ ເວທນໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ໂສມນສ຺ສູປວິຈາໂຣ, ໂສມນສ຺ສູປວິຈາຣໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ຣາໂຄ, ຣາຄໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ກາມວິຕກ຺ໂກ, ກາມວິຕກ຺ກໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ຣາຄໂຊ ປຣິຬາໂຫ, ຣາຄຊໍ ປຣິຬາຫໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ອຸປ຺ປາໂທ ສງ຺ຂຕລກ຺ຂຓໍ, ອຸປ຺ປາທໍ ສງ຺ຂຕລກ຺ຂຓໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ວິປຣິຓາມທຸກ຺ຂຕາ.

ໂທໂສ ອກຸສລມູລໍ ອມນາປິເກນ ອາຣມ຺ມເຓນ ສມຸຏ຺ຐຫຕິ. ຕເທວ ອມນາປິກາຣມ຺ມຓໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ທຸກ຺ຂເວທນີໂຍ ຜສ຺ໂສ, ທຸກ຺ຂເວທນີຍໍ ຜສ຺ສໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ທຸກ຺ຂາ ເວທນາ, ທຸກ຺ຂໍ ເວທນໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ໂທມນສ຺ສູປວິຈາໂຣ, ໂທມນສ຺ສູປວິຈາຣໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ໂທໂສ, ໂທສໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ພ຺ຍາປາທວິຕກ຺ໂກ, ພ຺ຍາປາທວິຕກ຺ກໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ໂທສໂຊ ປຣິຬາໂຫ, ໂທສຊໍ ປຣິຬາຫໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ຐິຕສ຺ສ ອຎ຺ຎຖຕ຺ຕໍ ສງ຺ຂຕລກ຺ຂຓໍ, ຐິຕສ຺ສ ອຎ຺ຎຖຕ຺ຕໍ ສງ຺ຂຕລກ຺ຂຓໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ທຸກ຺ຂທຸກ຺ຂຕາ.

ໂມໂຫ ອກຸສລມູລໍ ອຸເປກ຺ຂາຐານິຍໍ ອາຣມ຺ມເຓນ ສມຸຏ຺ຐຫຕິ. ຕເທວ ອຸເປກ຺ຂາຐານິຍໍ ອາຣມ຺ມຓໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ອທຸກ຺ຂມສຸຂເວທນີໂຍ ຜສ຺ໂສ, ອທຸກ຺ຂມສຸຂເວທນີຍໍ ຜສ຺ສໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ອທຸກ຺ຂມສຸຂາ ເວທນາ, ອທຸກ຺ຂມສຸຂໍ ເວທນໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ອຸເປກ຺ຂູປວິຈາໂຣ, ອຸເປກ຺ຂູປວິຈາຣໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ໂມໂຫ, ໂມຫໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ວິຫິໍສາວິຕກ຺ໂກ, ວິຫິໍສາວິຕກ຺ກໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ໂມຫໂຊ ປຣິຬາໂຫ, ໂມຫຊໍ ປຣິຬາຫໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ວໂຍ ສງ຺ຂຕລກ຺ຂຓໍ, ວຍໍ ສງ຺ຂຕລກ຺ຂຓໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ສງ຺ຂາຣທຸກ຺ຂຕາ. ອິຕິ ອຍໍ ຕີຫິ ອາກາເຣຫິ ກິເລສານໍ ນິທ຺ເທໂສ. ໂຍ ໂກຈິ ອກຸສລປກ຺ໂຂ, ສພ຺ໂພ ໂສ ຕີສຸ ອກຸສລມູເລສຸ ສໂມສຣຕີຕິ.

ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ກຸສລປກ຺ໂຂ? ຕີຓິ ກຸສລມູລານິ ອໂລໂຠ, ອໂທໂສ, ອໂມໂຫ. ຕິສ຺ໂສ ປຎ຺ຎາ ສຸຕມຍີ, ຈິນ຺ຕາມຍີ, ຠາວນາມຍີ. ຕໂຍ ສມາຘີ ສວິຕກ຺ກສວິຈາໂຣ, ອວິຕກ຺ກວິຈາຣມຕ຺ໂຕ, ອວິຕກ຺ກອວິຈາໂຣ. ຕິສ຺ໂສ ສິກ຺ຂາ ອຘິສີລສິກ຺ຂາ, ອຘິຈິຕ຺ຕສິກ຺ຂາ, ອຘິປຎ຺ຎາສິກ຺ຂາ. ຕີຓິ ນິມິຕ຺ຕານິ ສມຖນິມິຕ຺ຕໍ, ປຄ຺ຄຫນິມິຕ຺ຕໍ, ອຸເປກ຺ຂານິມິຕ຺ຕໍ. ຕໂຍ ວິຕກ຺ກາ ເນກ຺ຂມ຺ມວິຕກ຺ໂກ, ອພ຺ຍາປາທວິຕກ຺ໂກ, ອວິຫິໍສາວິຕກ຺ໂກ. ຕີຓິ ອິນ຺ທ຺ຣິຍານິ ອນຎ຺ຎາຕຎ຺ຎສ຺ສາມີຕິນ຺ທ຺ຣິຍໍ, ອຎ຺ຎິນ຺ທ຺ຣິຍໍ, ອຎ຺ຎາຕາວິນ຺ທ຺ຣິຍໍ. ຕໂຍ ອຸປວິຈາຣາ ເນກ຺ຂມ຺ມູປວິຈາໂຣ, ອພ຺ຍາປາທູປວິຈາໂຣ, ອວິຫິໍສູປວິຈາໂຣ ຕິສ຺ໂສ ເອສນາ ກາເມສນາ, ຠເວສນາ, ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິເຍສນາ. ຕໂຍ ຂນ຺ຘາ ສີລກ຺ຂນ຺ໂຘ, ສມາຘິກ຺ຂນ຺ໂຘ, ປຎ຺ຎາກ຺ຂນ຺ໂຘ.

ຕຕ຺ຖ ອໂລໂຠ ກຸສລມູລໍ ສຸຕມຍິປຎ຺ຎໍ ປຣິປູເຣຕິ. ສຸຕມຍິ ປຎ຺ຎາ ປຣິປຸຓ຺ຓາ ສວິຕກ຺ກສວິຈາຣໍ ສມາຘິໍ ປຣິປູເຣຕິ, ສວິຕກ຺ກສວິຈາໂຣ ສມາຘິ ປຣິປຸຓ຺ໂຓ ອຘິສີລສິກ຺ຂໍ ປຣິປູເຣຕິ, ອຘິສີລສິກ຺ຂາ ປຣິປຸຓ຺ຓາ ສມຖນິມິຕ຺ຕໍ ປຣິປູເຣຕິ, ສມຖນິມິຕ຺ຕໍ ປຣິປຸຓ຺ຓໍ ເນກ຺ຂມ຺ມວິຕກ຺ກໍ ປຣິປູເຣຕິ, ເນກ຺ຂມ຺ມວິຕກ຺ໂກ ປຣິປຸຓ຺ໂຓ ອນຎ຺ຎາຕຎ຺ຎສ຺ສາມີຕິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ປຣິປູເຣຕິ, ອນຎ຺ຎາຕຎ຺ຎສ຺ສາມີຕິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ປຣິປຸຓ຺ຓໍ ເນກ຺ຂມ຺ມສິຕູປວິຈາຣໍ ປຣິປູເຣຕິ, ເນກ຺ຂມ຺ມູປວິຈາຣໍ ປຣິປຸຓ຺ໂຓ ກາເມສນໍ ປຊຫຕິ. ກາເມສນປ຺ປຫານໍ ສີລກ຺ຂນ຺ຘໍ ປຣິປູເຣຕິ.

ອໂທໂສ ກຸສລມູລໍ ຈິນ຺ຕາມຍິປຎ຺ຎໍ ປຣິປູເຣຕິ, ຈິນ຺ຕາມຍິປຎ຺ຎາ ປຣິປຸຓ຺ຓາ ອວິຕກ຺ກວິຈາຣມຕ຺ຕໍ ສມາຘິໍ ປຣິປູເຣຕິ, ອວິຕກ຺ກວິຈາຣມຕ຺ໂຕ ສມາຘິ ປຣິປຸຓ຺ໂຓ ອຘິຈິຕ຺ຕສິກ຺ຂໍ ປຣິປູເຣຕິ, ອຘິຈິຕ຺ຕສິກ຺ຂາ ປຣິປຸຓ຺ຓາ ອຸເປກ຺ຂານິມິຕ຺ຕໍ ປຣິປູເຣຕິ, ອຸເປກ຺ຂານິມິຕ຺ຕໍ ປຣິປຸຓ຺ຓໍ ອພ຺ຍາປາທວິຕກ຺ກໍ ປຣິປູເຣຕິ, ອພ຺ຍາປາທວິຕກ຺ໂກ ປຣິປຸຓ຺ໂຓ ອຎ຺ຎິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ປຣິປູເຣຕິ, ອຎ຺ຎິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ປຣິປຸຓ຺ຓໍ ອພ຺ຍາປາທູປວິຈາຣໍ ປຣິປູເຣຕິ, ອພ຺ຍາປາທູປວິຈາໂຣ ປຣິປຸຓ຺ໂຓ ຠເວສນໍ ປຊຫຕິ, ຠເວສນປ຺ປຫານໍ ສມາຘິກ຺ຂນ຺ຘໍ ປຣິປູເຣຕິ.

ອໂມໂຫ ກຸສລມູລໍ ຠາວນາມຍິປຎ຺ຎໍ ປຣິປູເຣຕິ, ຠາວນາມຍິປຎ຺ຎາ ປຣິປຸຓ຺ຓາ ອວິຕກ຺ກອວິຈາຣໍ ສມາຘິໍ ປຣິປູເຣຕິ, ອວິຕກ຺ກອວິຈາໂຣ ສມາຘິ ປຣິປຸຓ຺ໂຓ ອຘິປຎ຺ຎາສິກ຺ຂໍ ປຣິປູເຣຕິ, ອຘິປຎ຺ຎາສິກ຺ຂາ ປຣິປຸຓ຺ຓາ ປຄ຺ຄຫນິມິຕ຺ຕໍ ປຣິປູເຣຕິ, ປຄ຺ຄຫນິມິຕ຺ຕໍ ປຣິປຸຓ຺ຓໍ ອວິຫິໍສາວິຕກ຺ກໍ ປຣິປູເຣຕິ, ອວິຫິໍສາວິຕກ຺ໂກ ປຣິປຸຓ຺ໂຓ ອຎ຺ຎາຕາວິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ປຣິປູເຣຕິ, ອຎ຺ຎາຕາວິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ປຣິປຸຓ຺ຓໍ ອວິຫິໍສູປວິຈາຣໍ ປຣິປູເຣຕິ, ອວິຫິໍສູປວິຈາໂຣ ປຣິປຸຓ຺ໂຓ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິເຍສນໍ ປຣິປູເຣຕິ, ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິເຍສນາ ປຣິປຸຓ຺ຓາ ປຎ຺ຎາກ຺ຂນ຺ຘໍ ປຣິປູເຣຕິ.

ອິຕິ ອິເມ ຕໂຍ ຘມ຺ມາ ອກຸສລປກ຺ຂິກາ ກຸສລປກ຺ຂິກາ ຈ ຕິກນິທ຺ເທເສຫິ ນິທ຺ທິຏ຺ຐາ ຕິປຸກ຺ຂລນຍສ຺ສ ທິສາ ນາມ. ຕສ຺ສ ປຣິໂຍສານໍ ຕໂຍ ວິໂມກ຺ຂາ ອປ຺ປຓິຫິໂຕ ສຸຎ຺ຎໂຕ ອນິມິຕ຺ໂຕ, ອຍໍ ຕິປຸກ຺ຂໂລ ນາມ ທຸຕິໂຍ ນໂຍ.

ຕຕ຺ຖ ເຍ ອິເມ ຕໂຍ ປຸຄ຺ຄລາ ອຸຄ຺ຆຏິຕຎ຺ຎູ ວິປຎ຺ຈິຕຎ຺ຎູ ເນຍ຺ໂຍຕິ ອິເມສໍ ຕິຓ຺ຓໍ ປຸຄ຺ຄລານໍ ທ຺ເວ ປຸຄ຺ຄລາ ສຸຂາຍ ປຏິປທາຍ ຂິປ຺ປາຠິຎ຺ຎາຍ, ສຸຂາຍ ປຏິປທາຍ ທນ຺ຘາຠິຎ຺ຎາຍ ຈ ນິຍ຺ຍນ຺ຕິ, ທ຺ເວເຍວ ປຸຄ຺ຄລາ ທຸກ຺ຂາຍ ປຏິປທາຍ ຂິປ຺ປາຠິຎ຺ຎາຍ, ທຸກ຺ຂາຍ ປຏິປທາຍ ທນ຺ຘາຠິຎ຺ຎາຍ ຈ ນິຍ຺ຍນ຺ຕິ, ອິເມ ຈຕ຺ຕາໂຣ. ເຕ ວິເສເສນ ທ຺ເວ ໂຫນ຺ຕິ ທິຏ຺ຐິຈຣິໂຕ ຈ ຕຓ຺ຫາຈຣິໂຕ ຈ. ອິເມ ຈຕ຺ຕາໂຣ ຫຸຕ຺ວາ ຕໂຍ ໂຫນ຺ຕິ, ຕໂຍ ຫຸຕ຺ວາ ທ຺ເວ ໂຫນ຺ຕິ. ອິເມສໍ ທ຺ວິນ຺ນໍ ປຸຄ຺ຄລານໍ ອຍໍ ສໍກິເລໂສ – ອວິຊ຺ຊາ ຈ ຕຓ຺ຫາ ຈ ອຫິຣີກຎ຺ຈ ອໂນຕ຺ຕປ຺ປຎ຺ຈ ອສຕິ ຈ ອສມ຺ປຊຎ຺ຎຎ຺ຈ ນີວຣຓານິ ຈ ສໍໂຍຊນານິ ຈ ອຊ຺ໂຌສານຎ຺ຈ ອຠິນິເວໂສ ຈ ອຫໍກາໂຣ ຈ ມມໍກາໂຣ ຈ ອສ຺ສທ຺ຘິຍຎ຺ຈ ໂທວຈສ຺ສຕາ ຈ ໂກສຊ຺ຊຎ຺ຈ ອໂຍນິໂສມນສິກາໂຣ ຈ ວິຈິກິຈ຺ຉາ ຈ ອວິຊ຺ຊາ ຈ ອສທ຺ຘມ຺ມສ຺ສວນຎ຺ຈ ອສມາປຕ຺ຕິ ຈ.

ຕຕ຺ຖ ອວິຊ຺ຊາ ຈ ອຫິຣີກຎ຺ຈ ອສຕິ ຈ ນີວຣຓານິ ຈ ອຊ຺ໂຌສານຎ຺ຈ ອຫໍກາໂຣ ຈ ອສ຺ສທ຺ຘິຍຎ຺ຈ ໂກສຊ຺ຊຎ຺ຈ ວິຈິກິຈ຺ຉາ ຈ ອສທ຺ຘມ຺ມສ຺ສວນຎ຺ຈ, ອຍໍ ເອກາ ທິສາ.

ຕຓ຺ຫາ ຈ ອໂນຕ຺ຕປ຺ປຎ຺ຈ ອສມ຺ປຊຎ຺ຎຎ຺ຈ ສໍໂຍຊນານິ ຈ ອຠິນິເວໂສ ຈ ມມໍກາໂຣ ຈ ໂທວຈສ຺ສຕາ ຈ ອໂຍນິໂສມນສິກາໂຣ ຈ ອວິຊ຺ຊາ ຈ ອສມາປຕ຺ຕິ ຈ, ອຍໍ ທຸຕິຍາ ທິສາ. ທສນ຺ນໍ ທຸການໍ ທສ ປທານິ ປຐມາ ທິສາຕິ ກາຕພ຺ພານິ. ສໍຂິຕ຺ເຕນ ອຕ຺ຖໍ ຎາເປນ຺ຕິ ປຏິປກ຺ເຂ ກຓ຺ຫປກ຺ຂສ຺ສ ທສນ຺ນໍ ທຸການໍ ທສ ປທານິ ທຸຕິຍການິ, ອຍໍ ທຸຕິຍາ ທິສາ.

ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ກຸສລປກ຺ໂຂ? ສມໂຖ ຈ ວິປສ຺ສນາ ຈ ວິຊ຺ຊາ ຈ ຈຣຓຎ຺ຈ ສຕິ ຈ ສມ຺ປຊຎ຺ຎຎ຺ຈ ຫິຣີ ຈ ໂອຕ຺ຕປ຺ປຎ຺ຈ ອຫໍກາຣປ຺ປຫານຎ຺ຈ ມມໍກາຣປ຺ປຫານຎ຺ຈ ສມ຺ມາວາຍາໂມ ຈ ໂຍນິໂສມນສິກາໂຣ ຈ ສມ຺ມາສຕິ ຈ ສມ຺ມາສມາຘິ ຈ ປຎ຺ຎາ ຈ ນິພ຺ພິທາ ຈ ສມາປຕ຺ຕິ ຈ ສທ຺ຘມ຺ມສ຺ສວນຎ຺ຈ ໂສມນສ຺ສຎ຺ຈ ຘມ຺ມານຸຘມ຺ມປຏິປຕ຺ຕິ ຈ.

ທສນ຺ນໍ ທຸການໍ ສມຖາທີນິ ໂສມນສ຺ສປຣິໂຍສານານິ ປຐມານິ ທສ ປທານິ ປຐມາ ທິສາ, ວິປສ຺ສນາທີນິ ຘມ຺ມານຸຘມ຺ມປຏິປຕ຺ຕິປຣິໂຍສານານິ ທຸຕິຍານິ ທສ ປທານິ ທຸຕິຍາ ທິສາ. ອິຕິ ອກຸສລປກ຺ເຂ ກຸສລປກ຺ເຂ ຈ ນນ຺ທິຍາວຏ຺ຏສ຺ສ ນຍສ຺ສ ຈຕສ຺ໂສ ທິສາ.

ຕາສຸ ກຸສລປກ຺ເຂ ສມຖາທີຫິ ອກຸສລປກ຺ເຂ ຕຓ຺ຫາທໂຍ ປຫານໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ, ເຕສໍ ປຫານາ ຣາຄວິຣາຄາ ເຈໂຕວິມຸຕ຺ຕິ, ກຸສລປກ຺ເຂ ວິປສ຺ສນາທີຫິ ອກຸສລປກ຺ເຂ ອວິຊ຺ຊາທໂຍ ປຫານໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ, ເຕສໍ ປຫານາ ອວິຊ຺ຊາວິຣາຄາ ປຎ຺ຎາວິມຸຕ຺ຕິ. ອິຕິ ອິມາ ທ຺ເວ ວິມຸຕ຺ຕິໂຍ ນນ຺ທິຍາວຏ຺ຏນເຍ ປຣິໂຍສານໍ.

ຕຕ຺ຖ ຕຓ຺ຫາ ອວິຊ຺ຊາ ສມໂຖ ວິປສ຺ສນາຕິ ຈຕ຺ຕາຣິ ປທານິ, ເຕສຸ ອຏ຺ຐາຣສ ມູລປທານິ ສໂມສຣນ຺ຕິ. ກຖໍ? ສມໂຖ ຈ ອໂລໂຠ ຈ ອໂທໂສ ຈ ອສຸຠສຎ຺ຎາ ຈ ທຸກ຺ຂສຎ຺ຎາ ຈາຕິ ອິມານິ ປຎ຺ຈ ປທານິ ສມຖໍ ຠຊນ຺ຕິ, ວິປສ຺ສນາ ຈ ອໂມໂຫ ຈ ອນິຈ຺ຈສຎ຺ຎາ ຈ ອນຕ຺ຕສຎ຺ຎາ ຈາຕິ ອິມານິ ຈຕ຺ຕາຣິ ປທານິ ວິປສ຺ສນໍ ຠຊນ຺ຕິ. ເອວໍ ນວ ປທານິ ກຸສລານິ ທ຺ວີສຸ ປເທສຸ ສໂມສຣນ຺ຕິ. ຕຓ຺ຫາ ຈ ໂລໂຠ ຈ ໂທໂສ ຈ ສຸຠສຎ຺ຎາ ຈ ສຸຂສຎ຺ຎາ ຈາຕິ ອິມານິ ປຎ຺ຈ ປທານິ ຕຓ຺ຫໍ ຠຊນ຺ຕິ, ອວິຊ຺ຊາ ຈ ໂມໂຫ ຈ ນິຈ຺ຈສຎ຺ຎາ ຈ ອຕ຺ຕສຎ຺ຎາ ຈາຕິ ອິມານິ ຈຕ຺ຕາຣິ ປທານິ ອວິຊ຺ຊໍ ຠຊນ຺ຕິ. ເອວໍ ນວ ປທານິ ອກຸສລານິ ທ຺ວີສຸ ປເທສຸ ສໂມສຣນ຺ຕິ. ອິຕິ ຕິປຸກ຺ຂໂລ ຈ ສີຫວິກ຺ກີຬິໂຕ ຈ ນນ຺ທິຍາວຏ຺ຏນຍໍ ອນຸປ຺ປວິສນ຺ຕິ.

ກຖໍ ຕິປຸກ຺ຂເລ ນເຍ ອິຕເຣ ທ຺ເວ ນຍາ ອນຸປ຺ປວິສນ຺ຕິ? ວິປສ຺ສນາ ຈ ອໂມໂຫ ຈ ອນິຈ຺ຈສຎ຺ຎາ ຈ ອນຕ຺ຕສຎ຺ຎາ ຈາຕິ ອິມານິ ຈຕ຺ຕາຣິ ປທານິ ອໂມໂຫ, ສມໂຖ ຈ ອໂລໂຠ ຈ ອສຸຠສຎ຺ຎາ ຈ ທຸກ຺ຂສຎ຺ຎາ ຈາຕິ ອິມານິ ຈຕ຺ຕາຣິ ປທານິ ອໂລໂຠ, ອໂທໂສ ອໂທໂສ ເອວ. ເອວໍ ນວ ປທານິ ກຸສລານິ ຕີສຸ ປເທສຸ ສໂມສຣນ຺ຕິ. ຕຓ຺ຫາ ຈ ໂລໂຠ ຈ ສຸຠສຎ຺ຎາ ຈ ສຸຂສຎ຺ຎາ ຈາຕິ ອິມານິ ຈຕ຺ຕາຣິ ປທານິ ໂລໂຠ, ອວິຊ຺ຊາ ຈ ໂມໂຫ ຈ ນິຈ຺ຈສຎ຺ຎາ ຈ ອຕ຺ຕສຎ຺ຎາ ຈາຕິ ອິມານິ ຈຕ຺ຕາຣິ ປທານິ ໂມໂຫ, ໂທໂສ ໂທໂສ ເອວ. ເອວໍ ນວ ປທານິ ອກຸສລານິ ຕີສຸ ປເທສຸ ສໂມສຣນ຺ຕິ. ອິຕິ ຕິປຸກ຺ຂເລ ນເຍ ອິຕເຣ ທ຺ເວ ນຍາ ອນຸປ຺ປວິສນ຺ຕິ.

ກຖໍ ຈຕູສຸ ປເທສຸ ອຏ຺ຐາຣສ ມູລປທານິ ສໂມສຣນ຺ຕິ? ຕຓ຺ຫາ ຈ ສຸຠສຎ຺ຎາ ຈ, ອຍໍ ປຐໂມ ວິປລ຺ລາໂສ. ໂລໂຠ ຈ ສຸຂສຎ຺ຎາ ຈ, ອຍໍ ທຸຕິໂຍ ວິປລ຺ລາໂສ. ອວິຊ຺ຊາ ຈ ນິຈ຺ຈສຎ຺ຎາ ຈ, ອຍໍ ຕຕິໂຍ ວິປລ຺ລາໂສ. ໂມໂຫ ຈ ອຕ຺ຕສຎ຺ຎາ ຈ, ອຍໍ ຈຕຸຕ຺ໂຖ ວິປລ຺ລາໂສ. ອິຕິ ນວ ປທານິ ອກຸສລານິ ຈຕູສຸ ປເທສຸ ສໂມສຣນ຺ຕິ. ສມໂຖ ຈ ອສຸຠສຎ຺ຎາ ຈ ປຐມໍ ສຕິປຏ຺ຐານໍ, ອໂລໂຠ ຈ ທຸກ຺ຂສຎ຺ຎາ ຈ ທຸຕິຍໍ ສຕິປຏ຺ຐານໍ, ວິປສ຺ສນາ ຈ ອນິຈ຺ຈສຎ຺ຎາ ຈ ຕຕິຍໍ ສຕິປຏ຺ຐານໍ, ອໂມໂຫ ຈ ອນຕ຺ຕສຎ຺ຎາ ຈ ຈຕຸຕ຺ຖໍ ສຕິປຏ຺ຐານໍ. ອິຕິ ນວ ປທານິ ກຸສລານິ ຈຕູສຸ ປເທສຸ ສໂມສຣນ຺ຕິ. ເອວໍ ສີຫວິກ຺ກີຬິຕນເຍ ອິຕເຣ ທ຺ເວ ນຍາ ອນຸປ຺ປວິສນ຺ຕິ. ຕິຓ຺ຓຎ຺ຫິ ນຍານໍ ຍາ ຠູມິໂຍ ໂຄຈໂຣ, ໂສ ເອເກກໍ ນຍໍ ອນຸປ຺ປວິສຕິ. ຕສ຺ມາ ເອເກກສ຺ສ ນຍສ຺ສ ອກຸສເລ ວາ ຘມ຺ເມ ວິຎ຺ຎາເຕ ກຸສເລ ວາ ປຏິປກ຺ໂຂ ອນ຺ເວສິຕພ຺ໂພ. ປຏິປກ຺ຂໍ ອນ຺ເວສິຕ຺ວາ ໂສ ນໂຍ ນິທ຺ທິສິຕພ຺ໂພ. ຕມ຺ຫິ ນເຍ ນິທ຺ທິຏ຺ເຐ ຍຖາ ເອກມ຺ຫິ ນເຍ ອິຕເຣສໍ ນຍານໍ ມູລປທານິ ອນຸປ຺ປວິຏ຺ຐານິ, ຕໂຕ ຕໂຕ ນີຫຣິຕ຺ວາ ນິທ຺ທິສິຕພ຺ພານິ. ເອເກກສ຺ມິຎ຺ຫິ ນເຍ ອຏ຺ຐາຣສ ມູລປທານິ ອນຸປ຺ປວິຏ຺ຐານິ.

ຕຕ຺ຖ ເອເກກສ຺ມິໍ ຘມ຺ເມ ວິຎ຺ຎາເຕ ສພ຺ເພ ຘມ຺ມາ ວິຎ຺ຎາຕາ ໂຫນ຺ຕິ. ອິເມສໍ ຕິຓ຺ຓໍ ນຍານໍ ສີຫວິກ຺ກີຬິຕສ຺ສ ນຍສ຺ສ ຈຕ຺ຕາຣິ ຜລານິ ປຣິໂຍສານໍ ປຐມາຍ ທິສາຍ ປຐມໍ ຜລໍ, ທຸຕິຍາຍ ທິສາຍ ທຸຕິຍໍ ຜລໍ, ຕຕິຍາຍ ທິສາຍ ຕຕິຍໍ ຜລໍ, ຈຕຸຕ຺ຖາຍ ທິສາຍ ຈຕຸຕ຺ຖໍ ຜລໍ ປຣິໂຍສານໍ.

ຕິປຸກ຺ຂລສ຺ສ ນຍສ຺ສ ຕໂຍ ວິໂມກ຺ຂາ ປຣິໂຍສານໍ ປຐມາຍ ທິສາຍ ອປ຺ປຓິຫິໂຕ, ທຸຕິຍາຍ ສຸຎ຺ຎໂຕ, ຕຕິຍາຍ ອນິມິຕ຺ໂຕ ວິໂມກ຺ໂຂ ປຣິໂຍສານໍ.

ນນ຺ທິຍາວຏ຺ຏສ຺ສ ນຍສ຺ສ ທ຺ເວ ວິມຸຕ຺ຕິໂຍ ປຣິໂຍສານໍ ປຐມາຍ ທິສາຍ ຕຓ຺ຫາວິຣາຄາ ເຈໂຕວິມຸຕ຺ຕິ, ທຸຕິຍາຍ ທິສາຍ ອວິຊ຺ຊາວິຣາຄາ ປຎ຺ຎາວິມຸຕ຺ຕິ ປຣິໂຍສານໍ. ອິເມສຸ ຕີສຸ ນເຍສຸ ຍາ ອຏ຺ຐາຣສນ຺ນໍ ປທານໍ ອາໂລຈນາ, ອຍໍ ທິສາໂລຈໂນ ນໂຍ. ຍາ ອາໂລເກຕ຺ວາ ກຸສລປກ຺ເຂ ອກຸສລປກ຺ເຂ ຈ ‘‘ອຍໍ ຘມ຺ໂມ ອິມໍ ຘມ຺ມໍ ຠຊຕີ’’ຕິ ຊານນ຺ເຕນ ສມ຺ມາ ໂຍຊນາ, ອຍໍ ອງ຺ກຸໂສ ນໂຍຕິ ອິເມ ປຎ຺ຈ ນຍາ.

ນຍສມຸຏ຺ຐານວາຣວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.