໙. ຕຓ຺ຫາສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໕໘. ນວເມ ຕຓ຺ຫາຍນຏ຺ເຐນ ຕຓ຺ຫາ, ຣູປາທິວິສຍໍ ຕສຕີຕິ ວາ ຕຓ຺ຫາ. ອິທານິ ຕໍ ວິຠຊິຕ຺ວາ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ກາມຕຓ຺ຫາ’’ຕິອາທິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຕ຺ຖ ປຎ຺ຈກາມຄຸຓິໂກ ຣາໂຄ ກາມຕຓ຺ຫາ. ຣູປາຣູປຠເວສຸ ຉນ຺ທຣາໂຄ ຌານນິກນ຺ຕິ ສສ຺ສຕທິຏ຺ຐິສຫຄໂຕ ຣາໂຄ ຠວວເສນ ປຕ຺ຖນາ ຈ ຠວຕຓ຺ຫາ. ອຸຈ຺ເຉທທິຏ຺ຐິສຫຄໂຕ ຣາໂຄ ວິຠວຕຓ຺ຫາ. ອປິຈ ປຈ຺ຉິມຕຓ຺ຫາທ຺ວຍໍ ຐເປຕ຺ວາ ເສສາ ສພ຺ພາປິ ຕຓ຺ຫາ ກາມຕຓ຺ຫາ ເອວ. ຍຖາຫ –

‘‘ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ຠວຕຓ຺ຫາ? ສສ຺ສຕທິຏ຺ຐິສຫຄໂຕ ຣາໂຄ ສາຣາໂຄ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ສາຣາໂຄ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ຠວຕຓ຺ຫາ. ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ວິຠວຕຓ຺ຫາ? ອຸຈ຺ເຉທທິຏ຺ຐິສຫຄໂຕ ຣາໂຄ ສາຣາໂຄ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ສາຣາໂຄ, ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ວິຠວຕຓ຺ຫາ. ອວເສສາ ຕຓ຺ຫາ ກາມຕຓ຺ຫາ’’ຕິ (ວິຠ. ໙໑໖).

ອິມາ ຈ ຕິສ຺ໂສ ຕຓ຺ຫາ ຣູປຕຓ຺ຫາ…ເປ… ຘມ຺ມຕຓ຺ຫາຕິ ວິສຍເຠທໂຕ ປຈ຺ເຈກໍ ຉພ຺ພິຘາຕິ ກຕ຺ວາ ອຏ຺ຐາຣສ ໂຫນ຺ຕິ. ຕາ ອຊ຺ຌຕ຺ຕຣູປາທີສຸ ອຏ຺ຐາຣສ, ພຫິທ຺ຘາຣູປາທີສຸ ອຏ຺ຐາຣສາຕິ ຉຕ຺ຕິໍສ, ອິຕິ ອຕີຕາ ຉຕ຺ຕິໍສ, ອນາຄຕາ ຉຕ຺ຕິໍສ, ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນາ ຉຕ຺ຕິໍສາຕິ ວິຠາຄໂຕ ອຏ຺ຐສຕໍ ໂຫນ຺ຕິ. ປຸນ ສງ຺ຄເຫ ກຣິຍມາເນ ກາລເຠທໍ ອນາມສິຕ຺ວາ ຄຍ຺ຫມານາ ຉຕ຺ຕິໍເສວ ໂຫນ຺ຕິ, ຣູປາທີນໍ ອຊ຺ຌຕ຺ຕິກພາຫິຣວິຠາເຄ ອກຣິຍມາເນ ອຏ຺ຐາຣເສວ, ຣູປາທິອາຣມ຺ມຓວິຠາຄມຕ຺ເຕ ຄຍ຺ຫມາເນ ຉເຬວ, ອາຣມ຺ມຓວິຠາຄມ຺ປິ ອກຕ຺ວາ ຄຍ຺ຫມານາ ຕິສ຺ໂສເຍວ ໂຫນ຺ຕີຕິ.

ຄາຖາສຸ ຕຓ຺ຫາໂຍເຄນາຕິ ຕຓ຺ຫາສງ຺ຂາເຕນ ໂຍເຄນ, ກາມໂຍເຄນ, ຠວໂຍເຄນ ຈ. ສໍຍຸຕ຺ຕາຕິ ສມ຺ພນ຺ຘາ, ຠວາທີສຸ ສໍໂຍຊິຕາ ວາ. ເຕເນວາຫ ‘‘ຣຕ຺ຕຈິຕ຺ຕາ ຠວາຠເວ’’ຕິ. ຂຸທ຺ທເກ ເຈວ ມຫນ຺ເຕ ຈ ຠເວ ລຄ຺ຄຈິຕ຺ຕາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອຖ ວາ ຠໂວຕິ ສສ຺ສຕທິຏ຺ຐິ, ອຠໂວຕິ ອຸຈ຺ເຉທທິຏ຺ຐິ. ຕສ຺ມາ ຠວາຠເວ ສສ຺ສຕຸຈ຺ເຉທທິຏ຺ຐີສຸ ສຕ຺ຕວິສຕ຺ຕຈິຕ຺ຕາຕິ. ເອເຕນ ຠວຕຓ຺ຫາ, ວິຠວຕຓ຺ຫາ ຈ ທສ຺ສິຕາ. ອິມສ຺ມິໍ ປກ຺ເຂ ‘‘ຕຓ຺ຫາໂຍເຄນາ’’ຕິ ອິມິນາ ກາມຕຓ຺ຫາວ ທສ຺ສິຕາຕິ ເວທິຕພ຺ພາ. ເຕ ໂຍຄຍຸຕ຺ຕາ ມາຣສ຺ສາຕິ ເຕ ເອວໍຠູຕາ ປຸຄ຺ຄລາ ມາຣສ຺ສ ປາສສງ຺ຂາເຕນ ໂຍເຄນ ຍຸຕ຺ຕາ ພທ຺ຘາ. ຣາໂຄ ຫິ ມາຣໂຍໂຄ ມາຣປາໂສຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ຍຖາຫ –

‘‘ອນ຺ຕລິກ຺ຂຈໂຣ ປາໂສ, ຍ຺ວາຍໍ ຈຣຕິ ມານໂສ;

ເຕນ ຕໍ ພາຘຍິສ຺ສາມິ, ນ ເມ ສມຓ ໂມກ຺ຂສີ’’ຕິ. (ສໍ. ນິ. ໑.໑໕໑; ມຫາວ. ໓໓);

ຈຕູຫິ ໂຍເຄຫິ ອນຸປທ຺ທຸຕຕ຺ຕາ ໂຍຄກ຺ເຂມໍ, ນິພ຺ພານໍ ອຣຫຕ຺ຕຎ຺ຈ, ຕສ຺ສ ອນຘິຄເມນ ອໂຍຄກ຺ເຂມິໂນ. ອຸປຣູປຣິ ກິເລສາຠິສງ຺ຂາຣານໍ ຊນນໂຕ ຊນາ, ປາຓິໂນ. ຣູປາທີສຸ ສຕ຺ຕາ ວິສຕ຺ຕາຕິ ສຕ຺ຕາ.

‘‘ຂນ຺ຘານຎ຺ຈ ປຏິປາຏິ, ຘາຕຸອາຍຕນານ ຈ;

ອພ຺ໂພຈ຺ຉິນ຺ນໍ ວຕ຺ຕມານາ, ສໍສາໂຣຕິ ປວຸຈ຺ຈຕີ’’ຕິ. –

ເອວໍ ວຸຕ຺ຕໍ ຂນ຺ຘາທີນໍ ອປຣາປຣຸປ຺ປຕ຺ຕິສງ຺ຂາຕໍ ສໍສາຣໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ, ຕໂຕ ນ ມຸຈ຺ຈນ຺ຕິ. ກສ຺ມາ? ຕຓ຺ຫາໂຍຄຍຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ. ຊາຕິມຣຓຄາມິໂນ ປຸນປ຺ປຸນໍ ຊນນມຣຓສ຺ເສວ ອຸປຄມນສີລາຕິ. ເອຕ຺ຕາວຕາ ວຏ຺ຏໍ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ອິທານິ ວິວຏ຺ຏໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ເຍ ຈ ຕຓ຺ຫໍ ປຫນ຺ຕ຺ວານາ’’ຕິ ຄາຖມາຫ. ສາ ເຫຏ຺ຐາ ວຸຕ຺ຕນຍຕ຺ຕາ ສຸວິຎ຺ເຎຍ຺ຍາວ.

ນວມສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.