໔. ຘມ຺ມາຣາມຕ຺ເຖຣວຕ຺ຖຸ

ຘມ຺ມາຣາໂມຕິ ອິມໍ ຘມ຺ມເທສນໍ ສຕ຺ຖາ ເຊຕວເນ ວິຫຣນ຺ໂຕ ຘມ຺ມາຣາມຕ຺ເຖຣໍ ອາຣພ຺ຠ ກເຖສິ.

ສຕ຺ຖາຣາ ກິຣ ‘‘ອິໂຕ ເມ ຈຕຸມາສຈ຺ຈເຍນ ປຣິນິພ຺ພານໍ ຠວິສ຺ສຕີ’’ຕິ ອາໂຣຈິເຕ ອເນກສຫສ຺ສາ ຠິກ຺ຂູ ສຕ຺ຖາຣໍ ປຣິວາເຣຕ຺ວາ ວິຈຣິໍສຸ. ຕຕ຺ຖ ປຸຖຸຊ຺ຊນາ ຠິກ຺ຂູ ອສ຺ສູນິ ສນ຺ຘາເຣຕຸໍ ນາສກ຺ຂິໍສຸ, ຂີຓາສວານໍ ຘມ຺ມສໍເວໂຄ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິ. ສພ຺ເພປິ ‘‘ກິໍ ນຸ ໂຂ ກຣິສ຺ສາມາ’’ຕິ ວຄ຺ຄພນ຺ຘເນນ ວິຈຣນ຺ຕິ. ເອໂກ ປນ ຘມ຺ມາຣາໂມ ນາມ ຠິກ຺ຂຸ ຠິກ຺ຂູນໍ ສນ຺ຕິກໍ ນ ອຸປສງ຺ກມຕິ. ຠິກ຺ຂູຫິ ‘‘ກິໍ, ອາວຸໂສ’’ຕິ ວຸຈ຺ຈມາໂນ ປຏິວຈນມ຺ປິ ອທຕ຺ວາ ‘‘ສຕ຺ຖາ ກິຣ ຈຕຸມາສຈ຺ຈເຍນ ປຣິນິພ຺ພາຍິສ຺ສຕິ, ອຫຎ຺ຈມ຺ຫິ ອວີຕຣາໂຄ, ສຕ຺ຖຣິ ຘຣມາເນເຍວ ວາຍມິຕ຺ວາ ອຣຫຕ຺ຕໍ ປາປຸຓິສ຺ສາມີ’’ຕິ ເອກໂກວ ວິຫຣນ຺ໂຕ ສຕ຺ຖາຣາ ເທສິຕໍ ຘມ຺ມໍ ອາວຊ຺ເຊຕິ ຈິນ຺ເຕຕິ ອນຸສ຺ສຣຕິ. ຠິກ຺ຂູ ຕຖາຄຕສ຺ສ ອາໂຣເຈສຸໍ – ‘‘ຠນ຺ເຕ, ຘມ຺ມາຣາມສ຺ສ ຕຸມ຺ເຫສຸ ສິເນຫມຕ຺ຕມ຺ປິ ນຕ຺ຖິ, ‘ສຕ຺ຖາ ກິຣ ປຣິນິພ຺ພາຍິສ຺ສຕິ, ກິໍ ນຸ ໂຂ ກຣິສ຺ສາມາ’ຕິ ອມ຺ເຫຫິ ສທ຺ຘິໍ ສມ຺ມນ຺ຕນມຕ຺ຕມ຺ປິ ນ ກໂຣຕີ’’ຕິ. ສຕ຺ຖາ ຕໍ ປກ຺ໂກສາເປຕ຺ວາ ‘‘ສຈ຺ຈໍ ກິຣ ຕ຺ວໍ ເອວໍ ກໂຣສີ’’ຕິ ປຸຈ຺ຉິ. ‘‘ສຈ຺ຈໍ, ຠນ຺ເຕ’’ຕິ. ‘‘ກິໍ ກາຣຓາ’’ຕິ? ຕຸມ຺ເຫ ກິຣ ຈຕຸມາສຈ຺ຈເຍນ ປຣິນິພ຺ພາຍິສ຺ສຖ, ອຫຎ຺ຈມ຺ຫິ ອວີຕຣາໂຄ, ຕຸມ຺ເຫສຸ ຘຣນ຺ເຕສຸເຍວ ວາຍມິຕ຺ວາ ອຣຫຕ຺ຕໍ ປາປຸຓິສ຺ສາມີຕິ ຕຸມ຺ເຫຫິ ເທສິຕໍ ຘມ຺ມໍ ອາວຊ຺ຊາມິ ຈິນ຺ເຕມິ ອນຸສ຺ສຣາມີຕິ.

ສຕ຺ຖາ ‘‘ສາຘຸ ສາຘູ’’ຕິ ຕສ຺ສ ສາຘຸກາຣໍ ທຕ຺ວາ, ‘‘ຠິກ຺ຂເວ, ອຎ຺ເຎນາປິ ມຍິ ສິເນຫວນ຺ເຕນ ຠິກ຺ຂຸນາ ນາມ ຘມ຺ມາຣາມສທິເສເນວ ຠວິຕພ຺ພໍ. ນ ຫິ ມຍ຺ຫໍ ມາລາຄນ຺ຘາທີຫິ ປູຊໍ ກໂຣນ຺ຕາ ມມ ປູຊໍ ກໂຣນ຺ຕິ ນາມ, ຘມ຺ມານຸຘມ຺ມໍ ປຏິປຊ຺ຊນ຺ຕາເຍວ ປນ ມໍ ປູເຊນ຺ຕິ ນາມາ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ອິມໍ ຄາຖມາຫ –

໓໖໔. ‘‘ຘມ຺ມາຣາໂມ ຘມ຺ມຣໂຕ, ຘມ຺ມໍ ອນຸວິຈິນ຺ຕຍໍ;

ຘມ຺ມໍ ອນຸສ຺ສຣໍ ຠິກ຺ຂຸ, ສທ຺ຘມ຺ມາ ນ ປຣິຫາຍຕີ’’ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ນິວາສນຏ຺ເຐນ ສມຖວິປສ຺ສນາຘມ຺ໂມ ອາຣາໂມ ອສ຺ສາຕິ ຘມ຺ມາຣາໂມ. ຕສ຺ມິໍເຍວ ຘມ຺ເມ ຣໂຕຕິ ຘມ຺ມຣໂຕ. ຕສ຺ເສວ ຘມ຺ມສ຺ສ ປຸນປ຺ປຸນໍ ວິຈິນ຺ຕນຕາຍ ຘມ຺ມໍ ອນຸວິຈິນ຺ຕຍໍ, ຕໍ ຘມ຺ມໍ ອາວຊ຺ເຊນ຺ໂຕ ມນສິກໂຣນ຺ໂຕຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອນຸສ຺ສຣນ຺ຕິ ຕເມວ ຘມ຺ມໍ ອນຸສ຺ສຣນ຺ໂຕ. ສທ຺ຘມ຺ມາຕິ ເອວຣູໂປ ຠິກ຺ຂຸ ສຕ຺ຕຕິໍສເຠທາ ໂພຘິປກ຺ຂິຍຘມ຺ມາ ນວວິຘໂລກຸຕ຺ຕຣຘມ຺ມາ ຈ ນ ປຣິຫາຍຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ເທສນາວສາເນ ໂສ ຠິກ຺ຂຸ ອຣຫຕ຺ເຕ ປຕິຏ຺ຐຫິ, ສມ຺ປຕ຺ຕານມ຺ປິ ສາຕ຺ຖິກາ ຘມ຺ມເທສນາ ອໂຫສີຕິ.

ຘມ຺ມາຣາມຕ຺ເຖຣວຕ຺ຖຸ ຈຕຸຕ຺ຖໍ.