໕. ວິປກ຺ຂເສວກຠິກ຺ຂຸວຕ຺ຖຸ

ສລາຠນ຺ຕິ ອິມໍ ຘມ຺ມເທສນໍ ສຕ຺ຖາ ເວຬຸວເນ ວິຫຣນ຺ໂຕ ອຎ຺ຎຕຣໍ ວິປກ຺ຂເສວກໍ ຠິກ຺ຂຸໍ ອາຣພ຺ຠ ກເຖສິ.

ຕສ຺ສ ກິເຣໂກ ເທວທຕ຺ຕປກ຺ຂິໂກ ຠິກ຺ຂຸ ສຫາໂຍ ອໂຫສິ. ໂສ ຕໍ ຠິກ຺ຂູຫິ ສທ຺ຘິໍ ປິຓ຺ຑາຍ ຈຣິຕ຺ວາ ກຕຠຕ຺ຕກິຈ຺ຈໍ ອາຄຈ຺ຉນ຺ຕໍ ທິສ຺ວາ ‘‘ກຸຫິໍ ຄໂຕສີ’’ຕິ ປຸຈ຺ຉິ. ‘‘ອສຸກຏ຺ຐານໍ ນາມ ປິຓ຺ຑາຍ ຈຣິຕຸ’’ນ຺ຕິ. ‘‘ລທ຺ໂຘ ເຕ ປິຓ຺ຑປາໂຕ’’ຕິ? ‘‘ອາມ, ລທ຺ໂຘ’’ຕິ. ‘‘ອິຘ ອມ຺ຫາກໍ ມຫາລາຠສກ຺ກາໂຣ, ກຕິປາຫໍ ອິເຘວ ໂຫຫີ’’ຕິ. ໂສ ຕສ຺ສ ວຈເນນ ກຕິປາຫໍ ຕຕ຺ຖ ວສິຕ຺ວາ ສກຏ຺ຐານເມວ ອຄມາສິ. ອຖ ນໍ ຠິກ຺ຂູ ‘‘ອຍໍ, ຠນ຺ເຕ, ເທວທຕ຺ຕສ຺ສ ອຸປ຺ປນ຺ນລາຠສກ຺ກາຣໍ ປຣິຠຸຎ຺ຊຕິ, ເທວທຕ຺ຕສ຺ສ ປກ຺ຂິໂກ ເອໂສ’’ຕິ ຕຖາຄຕສ຺ສ ອາໂຣເຈສຸໍ. ສຕ຺ຖາ ຕໍ ປກ຺ໂກສາເປຕ຺ວາ ‘‘ສຈ຺ຈໍ ກິຣ ຕ຺ວໍ ເອວມກາສີ’’ຕິ ປຸຈ຺ຉິ. ‘‘ອາມ, ຠນ຺ເຕ, ອຫໍ ຕຕ຺ຖ ເອກໍ ທຫຣໍ ນິສ຺ສາຍ ກຕິປາຫໍ ວສິໍ, ນ ຈ ປນ ເທວທຕ຺ຕສ຺ສ ລທ຺ຘິໍ ໂຣເຈມີ’’ຕິ. ອຖ ນໍ ຠຄວາ ‘‘ກິຎ຺ຈາປິ ຕ຺ວໍ ລທ຺ຘິໍ ນ ໂຣເຈສິ, ທິຏ຺ຐທິຏ຺ຐການໍເຍວ ປນ ລທ຺ຘິໍ ໂຣເຈນ຺ໂຕ ວິຍ ວິຈຣສິ. ນ ຕ຺ວໍ ອິທາເນວ ເອວໍ ກໂຣສິ, ປຸພ຺ເພປິ ເອວຣູໂປເຍວາ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ‘‘ອິທານິ ຕາວ, ຠນ຺ເຕ, ອມ຺ເຫຫິ ສາມໍ ທິຏ຺ໂຐ, ປຸພ຺ເພ ປເນສ ເກສໍ ລທ຺ຘິໍ ໂຣເຈນ຺ໂຕ ວິຍ ວິຈຣິ, ອາຈິກ຺ຂຖ ໂນ’’ຕິ ຠິກ຺ຂູຫິ ຍາຈິໂຕ ອຕີຕໍ ອາຫຣິຕ຺ວາ –

‘‘ປຸຣາຓໂຈຣານ ວໂຈ ນິສມ຺ມ,

ມຫິຬາມຸໂຂ ໂປຖຍມນ຺ວຈາຣີ;

ສຸສຎ຺ຎຕານຎ຺ຫິ ວໂຈ ນິສມ຺ມ,

ຄຊຸຕ຺ຕໂມ ສພ຺ພຄຸເຓສຸ ອຏ຺ຐາ’’ຕິ. (ຊາ. ໑.໑.໒໖) –

ອິມໍ ມຫິຬາມຸຂຊາຕກໍ ວິຕ຺ຖາເຣຕ຺ວາ, ‘‘ຠິກ຺ຂເວ, ຠິກ຺ຂຸນາ ນາມ ສກລາເຠເນວ ສນ຺ຕຸຏ຺ເຐນ ຠວິຕພ຺ພໍ, ປຣລາຠໍ ປຕ຺ເຖຕຸໍ ນ ວຏ຺ຏຕິ. ປຣລາຠໍ ປຕ຺ເຖນ຺ຕສ຺ສ ຫິ ຌານວິປສ຺ສນາມຄ຺ຄຜເລສຸ ເອກຘມ຺ໂມປິ ນຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ສກລາຠສນ຺ຕຸຏ຺ຐສ຺ເສວ ປນ ຌານາທີນິ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕີ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ຘມ຺ມໍ ເທເສນ຺ໂຕ ອິມາ ຄາຖາ ອຠາສິ –

໓໖໕. ‘‘ສລາຠໍ ນາຕິມຎ຺ເຎຍ຺ຍ, ນາຎ຺ເຎສໍ ປິຫຍໍ ຈເຣ;

ອຎ຺ເຎສໍ ປິຫຍໍ ຠິກ຺ຂຸ, ສມາຘິໍ ນາຘິຄຈ຺ຉຕິ.

໓໖໖. ‘‘ອປ຺ປລາໂຠປິ ເຈ ຠິກ຺ຂຸ, ສລາຠໍ ນາຕິມຎ຺ຎຕິ;

ຕໍ ເວ ເທວາ ປສໍສນ຺ຕິ, ສຸທ຺ຘາຊີວິໍ ອຕນ຺ທິຕ’’ນ຺ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ສລາຠນ຺ຕິ ອຕ຺ຕໂນ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນກລາຠໍ. ສປທານຈາຣຎ຺ຫິ ປຣິວຊ຺ເຊຕ຺ວາ ອເນສນາຍ ຊີວິກໍ ກປ຺ເປນ຺ໂຕ ສລາຠໍ ອຕິມຎ຺ຎຕິ ຫີເຬຕິ ຊິຄຸຈ຺ຉຕິ ນາມ. ຕສ຺ມາ ເອວໍ ອກຣເຓນ ສລາຠໍ ນາຕິມຎ຺ເຎຍ຺ຍ. ອຎ຺ເຎສໍ ປິຫຍນ຺ຕິ ອຎ຺ເຎສໍ ລາຠໍ ປຕ຺ເຖນ຺ໂຕ ນ ຈເຣຍ຺ຍາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ສມາຘິໍ ນາຘິຄຈ຺ຉຕີຕິ ອຎ຺ເຎສຎ຺ຫິ ລາຠໍ ປິຫຍນ຺ໂຕ ເຕສໍ ຈີວຣາທິກຣເຓ ອຸສ຺ສຸກ຺ກໍ ອາປນ຺ໂນ ຠິກ຺ຂຸ ອປ຺ປນາສມາຘິໍ ວາ ອຸປຈາຣສມາຘິໍ ວາ ນາຘິຄຈ຺ຉຕິ. ສລາຠໍ ນາຕິມຎ຺ຎຕີຕິ ອປ຺ປລາໂຠປິ ສມາໂນ ອຸຈ຺ຈນີຈກຸເລ ປຏິປາຏິຍາ ສປທານໍ ຈຣນ຺ໂຕ ຠິກ຺ຂຸ ສລາຠໍ ນາຕິມຎ຺ຎຕິ ນາມ. ຕໍ ເວຕິ ຕໍ ເອວຣູປໍ ຠິກ຺ຂຸໍ ສາຣຊີວິຕຕາຍ ສຸທ຺ຘາຊີວິໍ ຊງ຺ຆພລໍ ນິສ຺ສາຍ ຊີວິຕກປ຺ປເນນ ອກຸສີຕຕາຍ ອຕນ຺ທິຕໍ ເທວາ ປສໍສນ຺ຕິ ໂຖເມນ຺ຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ເທສນາວສາເນ ພຫູ ໂສຕາປຕ຺ຕິຜລາທີນິ ປາປຸຓິໍສູຕິ.

ວິປກ຺ຂເສວກຠິກ຺ຂຸວຕ຺ຖຸ ປຎ຺ຈມໍ.