໓. ປຘານິກຕິສ຺ສຕ຺ເຖຣວຕ຺ຖຸ

ອຕ຺ຕານຎ຺ເຈຕິ ອິມໍ ຘມ຺ມເທສນໍ ສຕ຺ຖາ ເຊຕວເນ ວິຫຣນ຺ໂຕ ປຘານິກຕິສ຺ສຕ຺ເຖຣໍ ອາຣພ຺ຠ ກເຖສິ.

ໂສ ກິຣ ສຕ຺ຖຸ ສນ຺ຕິເກ ກມ຺ມຏ຺ຐານໍ ຄເຫຕ຺ວາ ປຎ຺ຈສເຕ ຠິກ຺ຂູ ອາທາຍ ອຣຎ຺ເຎ ວສ຺ສໍ ອຸປຄນ຺ຕ຺ວາ, ‘‘ອາວຸໂສ, ຘຣມານກສ຺ສ ພຸທ຺ຘສ຺ສ ສນ຺ຕິເກ ໂວ ກມ຺ມຏ຺ຐານໍ ຄຫິຕໍ, ອປ຺ປມຕ຺ຕາວ ສມຓຘມ຺ມໍ ກໂຣຖາ’’ຕິ ໂອວທິຕ຺ວາ ສຍໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ນິປຊ຺ຊິຕ຺ວາ ສຸປຕິ. ເຕ ຠິກ຺ຂູ ປຐມຍາເມ ຈງ຺ກມິຕ຺ວາ ມຊ຺ຌິມຍາເມ ວິຫາຣໍ ປວິສນ຺ຕິ. ໂສ ນິທ຺ທາຍິຕ຺ວາ ປພຸທ຺ຘກາເລ ເຕສໍ ສນ຺ຕິກໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ‘‘ກິໍ ຕຸມ຺ເຫ ‘ນິປຊ຺ຊິຕ຺ວາ ນິທ຺ທາຍິສ຺ສາມາ’ຕິ ອາຄຕາ, ສີຆໍ ນິກ຺ຂມິຕ຺ວາ ສມຓຘມ຺ມໍ ກໂຣຖາ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ສຍໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ຕເຖວ ສຸປຕິ. ອິຕເຣ ມຊ຺ຌິມຍາເມ ພຫິ ຈງ຺ກມິຕ຺ວາ ປຈ຺ຉິມຍາເມ ວິຫາຣໍ ປວິສນ຺ຕິ. ໂສ ປຸນປິ ປພຸຊ຺ຌິຕ຺ວາ ເຕສໍ ສນ຺ຕິກໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ເຕ ວິຫາຣາ ນີຫຣິຕ຺ວາ ສຍໍ ປຸນ ຄນ຺ຕ຺ວາ ຕເຖວ ສຸປຕິ. ຕສ຺ມິໍ ນິຈ຺ຈກາລໍ ເອວໍ ກໂຣນ຺ເຕ ເຕ ຠິກ຺ຂູ ສຊ຺ຌາຍໍ ວາ ກມ຺ມຏ຺ຐານໍ ວາ ມນສິກາຕຸໍ ນາສກ຺ຂິໍສຸ, ຈິຕ຺ຕໍ ອຎ຺ຎຖຕ຺ຕໍ ອຄມາສິ. ເຕ ‘‘ອມ຺ຫາກໍ ອາຈຣິໂຍ ອຕິວິຍ ອາຣທ຺ຘວີຣິໂຍ, ປຣິຄ຺ຄຓ຺ຫິສ຺ສາມ ນ’’ນ຺ຕິ ປຣິຄ຺ຄຓ຺ຫນ຺ຕາ ຕສ຺ສ ກິຣິຍໍ ທິສ຺ວາ ‘‘ນຏ຺ຐມ຺ຫາ, ອາວຸໂສ, ອາຈຣິໂຍ ໂນ ຕຸຈ຺ຉຣວໍ ຣວຕີ’’ຕິ ວທິໍສຸ. ເຕສໍ ອຕິວິຍ ນິທ຺ທາຍ ກິລມນ຺ຕານໍ ເອກຠິກ຺ຂຸປິ ວິເສສໍ ນິພ຺ພຕ຺ເຕຕຸໍ ນາສກ຺ຂິ. ເຕ ວຸຏ຺ຐວສ຺ສາ ສຕ຺ຖຸ ສນ຺ຕິກໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ສຕ຺ຖາຣາ ກຕປຏິສນ຺ຖາຣາ ‘‘ກິໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ອປ຺ປມຕ຺ຕາ ຫຸຕ຺ວາ ສມຓຘມ຺ມໍ ກຣິຕ຺ຖາ’’ຕິ ປຸຈ຺ຉິຕາ ຕມຕ຺ຖໍ ອາໂຣເຈສຸໍ. ສຕ຺ຖາ ‘‘ນ, ຠິກ຺ຂເວ, ອິທາເນວ, ປຸພ຺ເພເປສ ຕຸມ຺ຫາກໍ ອນ຺ຕຣາຍມກາສິເຍວາ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ເຕຫິ ຍາຈິໂຕ –

‘‘ອມາຕາປິຕຣສໍວຑ຺ໂຒ, ອນາເຈຣກຸເລ ວສໍ;

ນາຍໍ ກາລໍ ອກາລໍ ວາ, ອຠິຊານາຕິ ກຸກ຺ກຸໂຏ’’ຕິ. (ຊາ. ໑.໑.໑໑໙) –

ອິມໍ ອກາລຣາວິກຸກ຺ກຸຏຊາຕກໍ ວິຕ຺ຖາເຣຕ຺ວາ ກເຖສິ. ‘‘ຕທາ ຫິ ໂສ ກຸກ຺ກຸໂຏ ອຍໍ ປຘານິກຕິສ຺ສຕ຺ເຖໂຣ ອໂຫສິ, ອິເມ ປຎ຺ຈ ສຕາ ຠິກ຺ຂູ ເຕ ມາຓວາ ອເຫສຸໍ, ທິສາປາໂມກ຺ໂຂ ອາຈຣິໂຍ ອຫເມວາ’’ຕິ ສຕ຺ຖາ ອິມໍ ຊາຕກໍ ວິຕ຺ຖາເຣຕ຺ວາ, ‘‘ຠິກ຺ຂເວ, ປຣໍ ໂອວທນ຺ເຕນ ນາມ ອຕ຺ຕາ ສຸທນ຺ໂຕ ກາຕພ຺ໂພ. ເອວໍ ໂອວທນ຺ໂຕ ຫິ ສຸທນ຺ໂຕ ຫຸຕ຺ວາ ທເມຕິ ນາມາ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ອິມໍ ຄາຖມາຫ –

໑໕໙. ‘‘ອຕ຺ຕານຎ຺ເຈ ຕຖາ ກຍິຣາ, ຍຖາຎ຺ຎມນຸສາສຕິ;

ສຸທນ຺ໂຕ ວຕ ທເມຖ, ອຕ຺ຕາ ຫິ ກິຣ ທຸທ຺ທໂມ’’ຕິ.

ຕສ຺ສຕ຺ໂຖ – ໂຍ ຫິ ຠິກ຺ຂຸ ‘‘ປຐມຍາມາທີສຸ ຈງ຺ກມິຕພ຺ພ’’ນ຺ຕິ ວຕ຺ວາ ປຣໍ ໂອວທຕິ, ສຍໍ ຈງ຺ກມນາທີນິ ອຘິຏ຺ຐຫນ຺ໂຕ ອຕ຺ຕານຎ຺ເຈ ຕຖາ ກຍິຣາ, ຍຖາຎ຺ຎມນຸສາສຕິ, ເອວໍ ສນ຺ເຕ ສຸທນ຺ໂຕ ວຕ ທເມຖາຕິ ເຍນ ຄຸເຓນ ປຣໍ ອນຸສາສຕິ, ເຕນ ອຕ຺ຕນາ ສຸທນ຺ໂຕ ຫຸຕ຺ວາ ທເມຍ຺ຍ. ອຕ຺ຕາ ຫິ ກິຣ ທຸທ຺ທໂມຕິ ອຍຎ຺ຫິ ອຕ຺ຕາ ນາມ ທຸທ຺ທໂມ. ຕສ຺ມາ ຍຖາ ໂສ ສຸທນ຺ໂຕ ໂຫຕິ, ຕຖາ ທເມຕພ຺ໂພຕິ.

ເທສນາວສາເນ ປຎ຺ຈ ສຕາປິ ເຕ ຠິກ຺ຂູ ອຣຫຕ຺ຕໍ ປາປຸຓິໍສູຕິ.

ປຘານິກຕິສ຺ສຕ຺ເຖຣວຕ຺ຖຸ ຕຕິຍໍ.