ປຸກ຺ກຸສມລ຺ລປຸຕ຺ຕວຕ຺ຖຸວຓ຺ຓນາ

໑໙໒. ປຸກ຺ກຸໂສຕິ ຕສ຺ສ ນາມໍ. ມລ຺ລປຸຕ຺ໂຕຕິ ມລ຺ລຣາຊປຸຕ຺ໂຕ. ມລ຺ລາ ກິຣ ວາເຣນ ຣຊ຺ຊໍ ກາເຣນ຺ຕິ. ຍາວ ເນສໍ ວາໂຣ ນ ປາປຸຓາຕິ, ຕາວ ວຓິຊ຺ຊໍ ກໂຣນ຺ຕິ. ອຍມ຺ປິ ວຓິຊ຺ຊເມວ ກໂຣນ຺ໂຕ ປຎ຺ຈ ສກຏສຕານິ ໂຍຊາເປຕ຺ວາ ຘຸຣວາເຕ ວາຍນ຺ເຕ ປຸຣໂຕ ຄຈ຺ຉຕິ, ປຈ຺ຉາ ວາເຕ ວາຍນ຺ເຕ ສຕ຺ຖວາຫໍ ປຸຣໂຕ ເປເສຕ຺ວາ ສຍໍ ປຈ຺ຉາ ຄຈ຺ຉຕິ. ຕທາ ປນ ປຈ຺ຉາ ວາໂຕ ວາຍິ, ຕສ຺ມາ ເອສ ປຸຣໂຕ ສຕ຺ຖວາຫໍ ເປເສຕ຺ວາ ສພ຺ພຣຕນຍາເນ ນິສີທິຕ຺ວາ ກຸສິນາຣໂຕ ນິກ຺ຂມິຕ຺ວາ ‘‘ປາວໍ ຄມິສ຺ສາມີ’’ຕິ ມຄ຺ຄໍ ປຏິປຊ຺ຊິ. ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ – ‘‘ກຸສິນາຣາຍ ປາວໍ ອທ຺ຘານມຄ຺ຄປ຺ປຏິປນ຺ໂນ ໂຫຕີ’’ຕິ.

ອາຬາໂຣຕິ ຕສ຺ສ ນາມໍ. ທີຆປິງ຺ຄໂລ ກິເຣໂສ, ເຕນສ຺ສ ອາຬາໂຣຕິ ນາມໍ ອໂຫສິ. ກາລາໂມຕິ ໂຄຕ຺ຕໍ. ຍຕ຺ຣ ຫິ ນາມາຕິ ໂຍ ນາມ. ເນວ ທກ຺ຂຕີຕິ ນ ອທ຺ທສ. ຍຕ຺ຣສທ຺ທຍຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ ປເນຕໍ ອນາຄຕວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ. ເອວຣູປຎ຺ຫິ ອີທິເສສຸ ຐາເນສຸ ສທ຺ທລກ຺ຂຓໍ.

໑໙໓. ນິຈ຺ຉຣນ຺ຕີສູຕິ ວິຈຣນ຺ຕີສຸ. ອສນິຍາ ຜລນ຺ຕິຍາຕິ ນວວິຘາຍ ອສນິຍາ ຠິຊ຺ຊມານາຍ ວິຍ ມຫາຣວໍ ຣວນ຺ຕິຍາ. ນວວິຘາ ຫິ ອສນິໂຍ – ອສຎ຺ຎາ, ວິຈກ຺ກາ, ສເຕຣາ, ຄຄ຺ຄຣາ, ກປິສີສາ, ມຈ຺ຉວິໂລລິກາ, ກຸກ຺ກຸຏກາ, ທຓ຺ຑມຓິກາ, ສຸກ຺ຂາສນີຕິ. ຕຕ຺ຖ ອສຎ຺ຎາ ອສຎ຺ຎໍ ກໂຣຕິ. ວິຈກ຺ກາ ເອກໍ ຈກ຺ກໍ ກໂຣຕິ. ສເຕຣາ ສເຕຣສທິສາ ຫຸຕ຺ວາ ປຕຕິ. ຄຄ຺ຄຣາ ຄຄ຺ຄຣາຍມານາ ປຕຕິ. ກປິສີສາ ຠມຸກໍ ອຸກ຺ຂິເປນ຺ໂຕ ມກ຺ກໂຏ ວິຍ ໂຫຕິ. ມຈ຺ຉວິໂລລິກາ ວິໂລລິຕມຈ຺ໂຉ ວິຍ ໂຫຕິ. ກຸກ຺ກຸຏກາ ກຸກ຺ກຸຏສທິສາ ຫຸຕ຺ວາ ປຕຕິ. ທຓ຺ຑມຓິກາ ນງ຺ຄລສທິສາ ຫຸຕ຺ວາ ປຕຕິ. ສຸກ຺ຂາສນີ ປຕິຕຏ຺ຐານໍ ສມຸຄ຺ຆາເຏຕິ.

ເທເວ ວສ຺ສນ຺ເຕຕິ ສຸກ຺ຂຄຊ຺ຊິຕໍ ຄຊ຺ຊິຕ຺ວາ ອນ຺ຕຣນ຺ຕຣາ ວສ຺ສນ຺ເຕ. ອາຕຸມາຍນ຺ຕິ ອາຕຸມໍ ນິສ຺ສາຍ ວິຫຣາມິ. ຠຸສາຄາເຣຕິ ຂລສາລາຍໍ. ເອຕ຺ເຖໂສຕິ ເອຕສ຺ມິໍ ກາຣເຓ ເອໂສ ມຫາຊນກາໂຍ ສນ຺ນິປຕິໂຕ. ກ຺ວ ອໂຫສີຕິ ກຸຫິໍ ອໂຫສິ. ໂສ ຕໍ ຠນ຺ເຕຕິ ໂສ ຕ຺ວໍ ຠນ຺ເຕ.

໑໙໔. ສິງ຺ຄີວຓ຺ຓນ຺ຕິ ສິງ຺ຄີສຸວຓ຺ຓວຓ຺ຓໍ. ຍຸຄມຏ຺ຐນ຺ຕິ ມຏ຺ຐຍຸຄໍ, ສຓ຺ຫສາຏກຍຸຄຬນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຘາຣຓີຍນ຺ຕິ ອນ຺ຕຣນ຺ຕຣາ ມຍາ ຘາເຣຕພ຺ພໍ, ປຣິທຫິຕພ຺ພນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຕໍ ກິຣ ໂສ ຕຖາຣູເປ ຉຓທິວເສເຍວ ຘາເຣຕ຺ວາ ເສສກາເລ ນິກ຺ຂິປຕິ. ເອວໍ ອຸຕ຺ຕມໍ ມງ຺ຄລວຕ຺ຖຍຸຄໍ ສນ຺ຘາຍາຫ. ອນຸກມ຺ປໍ ອຸປາທາຍາຕິ ມຍິ ອນຸກມ຺ປໍ ປຏິຈ຺ຈ. ອຈ຺ຉາເທຫີຕິ ອຸປຈາຣວຈນເມຕໍ – ເອກໍ ມຍ຺ຫໍ ເທຫິ, ເອກໍ ອານນ຺ທສ຺ສາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ກິໍ ປນ ເຖໂຣ ຕໍ ຄຓ຺ຫີຕິ? ອາມ ຄຓ຺ຫິ. ກສ຺ມາ? ມຕ຺ຖກປ຺ປຕ຺ຕກິຈ຺ຈຕ຺ຕາ. ກິຎ຺ຈາປິ ເຫສ ເອວຣູປໍ ລາຠໍ ປຏິກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ອຸປຏ຺ຐາກຏ຺ຐານໍ ປຏິປນ຺ໂນ. ຕໍ ປນສ຺ສ ອຸປຏ຺ຐາກກິຈ຺ຈໍ ມຕ຺ຖກໍ ປຕ຺ຕໍ. ຕສ຺ມາ ອຄ຺ຄເຫສິ. ເຍ ຈາປິ ເອວໍ ວເທຍ຺ຍຸໍ – ‘‘ອນາຣາຘໂກ ມຎ຺ເຎ ອານນ຺ໂທ ປຎ຺ຈວີສຕິ ວສ຺ສານິ ອຸປຏ຺ຐຫນ຺ເຕນ ນ ກິຎ຺ຈິ ຠຄວໂຕ ສນ຺ຕິກາ ເຕນ ລທ຺ຘປຸພ຺ພ’’ນ຺ຕິ. ເຕສໍ ວຈໂນກາສຈ຺ເຉທນຕ຺ຖມ຺ປິ ອຄ຺ຄເຫສິ. ອປິ ຈ ຊານາຕິ ຠຄວາ – ‘‘ອານນ຺ໂທ ຄເຫຕ຺ວາປິ ອຕ຺ຕນາ ນ ຘາເຣສ຺ສຕິ, ມຍ຺ຫໍເຍວ ປູຊໍ ກຣິສ຺ສຕິ. ມລ຺ລປຸຕ຺ເຕນ ປນ ອານນ຺ທໍ ປູເຊນ຺ເຕນ ສງ຺ໂຆປິ ປູຊິໂຕ ຠວິສ຺ສຕິ, ເອວມສ຺ສ ມຫາປຸຎ຺ຎຣາສິ ຠວິສ຺ສຕີ’’ຕິ ເຖຣສ຺ສ ເອກໍ ທາເປສິ. ເຖໂຣປິ ເຕເນວ ກາຣເຓນ ອຄ຺ຄເຫສີຕິ. ຘມ຺ມິຍາ ກຖາຍາຕິ ວຕ຺ຖານຸໂມທນກຖາຍ.

໑໙໕. ຠຄວໂຕ ກາຍໍ ອຸປນາມິຕນ຺ຕິ ນິວາສນປາຣຸປນວເສນ ອລ຺ລີຍາປິຕໍ. ຠຄວາປິ ຕໂຕ ເອກໍ ນິວາເສສິ, ເອກໍ ປາຣຸປິ. ຫຕຈ຺ຈິກໍ ວິຍາຕິ ຍຖາ ຫຕຈ຺ຈິໂກ ອງ຺ຄາໂຣ ອນ຺ຕນ຺ເຕເນວ ໂຊຕຕິ, ພຫິ ປນສ຺ສ ປຠາ ນຕ຺ຖິ, ເອວໍ ພຫິ ປຏິຈ຺ຉນ຺ນປ຺ປຠໍ ຫຸຕ຺ວາ ຂາຍຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ອິເມສຸ ໂຂ, ອານນ຺ທ, ທ຺ວີສຸປິ ກາເລສູຕິ ກສ຺ມາ ອິເມສຸ ທ຺ວີສຸ ກາເລສຸ ເອວໍ ໂຫຕິ? ອາຫາຣວິເສເສນ ເຈວ ພລວໂສມນສ຺ເສນ ຈ. ເອເຕສຸ ຫິ ທ຺ວີສຸ ກາເລສຸ ສກລຈກ຺ກວາເຬ ເທວຕາ ອາຫາເຣ ໂອຊໍ ປກ຺ຂິປນ຺ຕິ, ຕໍ ປຓີຕໂຠຊນໍ ກຸຈ຺ຉິໍ ປວິສິຕ຺ວາ ປສນ຺ນຣູປໍ ສມຸຏ຺ຐາເປຕິ. ອາຫາຣສມຸຏ຺ຐານຣູປສ຺ສ ປສນ຺ນຕ຺ຕາ ມນຈ຺ຉຏ຺ຐານິ ອິນ຺ທ຺ຣິຍານິ ອຕິວິຍ ວິໂຣຈນ຺ຕິ. ສມ຺ໂພຘິທິວເສ ຈສ຺ສ – ‘‘ອເນກກປ຺ປໂກຏິສຕສຫສ຺ສສຎ຺ຈິໂຕ ວຕ ເມ ກິເລສຣາສິ ອຊ຺ຊ ປຫີໂນ’’ຕິ ອາວຊ຺ຊນ຺ຕສ຺ສ ພລວໂສມນສ຺ສໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ຈິຕ຺ຕໍ ປສີທຕິ, ຈິຕ຺ເຕ ປສນ຺ເນ ໂລຫິຕໍ ປສີທຕິ, ໂລຫິເຕ ປສນ຺ເນ ມນຈ຺ຉຏ຺ຐານິ ອິນ຺ທ຺ຣິຍານິ ອຕິວິຍ ວິໂຣຈນ຺ຕິ. ປຣິນິພ຺ພານທິວເສປິ – ‘‘ອຊ຺ຊ, ທານາຫໍ, ອເນເກຫິ ພຸທ຺ຘສຕສຫສ຺ເສຫິ ປວິຏ຺ຐໍ ອມຕມຫານິພ຺ພານໍ ນາມ ນຄຣໍ ປວິສິສ຺ສາມີ’’ຕິ ອາວຊ຺ຊນ຺ຕສ຺ສ ພລວໂສມນສ຺ສໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ຈິຕ຺ຕໍ ປສີທຕິ, ຈິຕ຺ເຕ ປສນ຺ເນ ໂລຫິຕໍ ປສີທຕິ, ໂລຫິເຕ ປສນ຺ເນ ມນຈ຺ຉຏ຺ຐານິ ອິນ຺ທ຺ຣິຍານິ ອຕິວິຍ ວິໂຣຈນ຺ຕິ. ອິຕິ ອາຫາຣວິເສເສນ ເຈວ ພລວໂສມນສ຺ເສນ ຈ ອິເມສຸ ທ຺ວີສຸ ກາເລສຸ ເອວໍ ໂຫຕີຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ອຸປວຕ຺ຕເນຕິ ປາຈີນໂຕ ນິວຕ຺ຕນສາລວເນ. ອນ຺ຕເຣນ ຍມກສາລານນ຺ຕິ ຍມກສາລຣຸກ຺ຂານໍ ມຊ຺ເຌ.

ສິງ຺ຄີວຓ຺ຓນ຺ຕິ ຄາຖາ ສງ຺ຄີຕິກາເລ ຐປິຕາ.

໑໙໖. ນ຺ຫຕ຺ວາ ຈ ປິວິຕ຺ວາ ຈາຕິ ເອຕ຺ຖ ຕທາ ກິຣ ຠຄວຕິ ນຫາຍນ຺ເຕ ອນ຺ໂຕນທິຍໍ ມຈ຺ຉກຈ຺ຉປາ ຈ ອຸຠໂຕຕີເຣສຸ ວນສຓ຺ໂຑ ຈ ສພ຺ພໍ ສຸວຓ຺ຓວຓ຺ຓເມວ ໂຫຕິ. ອມ຺ພວນນ຺ຕິ ຕສ຺ສາເຍວ ນທິຍາ ຕີເຣ ອມ຺ພວນໍ. ອາຍສ຺ມນ຺ຕໍ ຈຸນ຺ທກນ຺ຕິ ຕສ຺ມິໍ ກິຣ ຂເຓ ອານນ຺ທຕ຺ເຖໂຣ ອຸທກສາຏກໍ ປີເຬນ຺ໂຕ ໂອຫີຍິ, ຈຸນ຺ທຕ຺ເຖໂຣ ສມີເປ ອໂຫສິ. ຕໍ ຠຄວາ ອາມນ຺ເຕສິ.

ຄນ຺ຕ຺ວານ ພຸທ຺ໂຘ ນທິກໍ ກກຸຘນ຺ຕິ ອິມາປິ ຄາຖາ ສງ຺ຄີຕິກາເລເຍວ ຐປິຕາ. ຕຕ຺ຖ ປວຕ຺ຕາ ຠຄວາ ອິຘ ຘມ຺ເມຕິ ຠຄວາ ອິຘ ສາສເນ ຘມ຺ເມ ປວຕ຺ຕາ, ຈຕຸຣາສີຕິ ຘມ຺ມກ຺ຂນ຺ຘສຫສ຺ສານິ ປວຕ຺ຕານີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ປມຸເຂ ນິສີທີຕິ ສຕ຺ຖຸ ປຸຣໂຕວ ນິສີທິ. ເອຕ຺ຕາວຕາ ຈ ເຖໂຣ ອນຸປ຺ປຕ຺ໂຕ. ເອວໍ ອນຸປ຺ປຕ຺ຕໍ ອຖ ໂຂ ຠຄວາ ອາຍສ຺ມນ຺ຕໍ ອານນ຺ທໍ ອາມນ຺ເຕສິ.

໑໙໗. ອລາຠາຕິ ເຍ ອຎ຺ເຎສໍ ທານານິສໍສສງ຺ຂາຕາ ລາຠາ ໂຫນ຺ຕິ, ເຕ ອລາຠາ. ທຸລ຺ລທ຺ຘນ຺ຕິ ປຸຎ຺ຎວິເສເສນ ລທ຺ຘມ຺ປິ ມນຸສ຺ສຕ຺ຕໍ ທຸລ຺ລທ຺ຘໍ. ຍສ຺ສ ເຕຕິ ຍສ຺ສ ຕວ. ອຸຕ຺ຕຓ຺ຑຸລໍ ວາ ອຕິກິລິນ຺ນໍ ວາ ໂກ ຊານາຕິ, ກີທິສມ຺ປິ ປຈ຺ຉິມໍ ປິຓ຺ຑປາຕໍ ປຣິຠຸຎ຺ຊິຕ຺ວາ ຕຖາຄໂຕ ປຣິນິພ຺ພຸໂຕ, ອທ຺ຘາ ເຕ ຍໍ ວາ ຕໍ ວາ ທິນ຺ນໍ ຠວິສ຺ສຕີຕິ. ລາຠາຕິ ທິຏ຺ຐຘມ຺ມິກສມ຺ປຣາຍິກທານານິສໍສສງ຺ຂາຕາ ລາຠາ. ສຸລທ຺ຘນ຺ຕິ ຕຸຍ຺ຫໍ ມນຸສ຺ສຕ຺ຕໍ ສຸລທ຺ຘໍ. ສມສມຜລາຕິ ສພ຺ພາກາເຣນ ສມານຜລາ.

ນນຸ ຈ ຍໍ ສຸຊາຕາຍ ທິນ຺ນໍ ປິຓ຺ຑປາຕໍ ຠຸຎ຺ຊິຕ຺ວາ ຕຖາຄໂຕ ອຠິສມ຺ພຸທ຺ໂຘ, ໂສ ສຣາຄສໂທສສໂມຫກາເລ ປຣິຠຸຕ຺ໂຕ, ອຍໍ ປນ ຈຸນ຺ເທນ ທິນ຺ໂນ ວີຕຣາຄວີຕໂທສວີຕໂມຫກາເລ ປຣິຠຸຕ຺ໂຕ, ກສ຺ມາ ເອເຕ ສມຜລາຕິ? ປຣິນິພ຺ພານສມຕາຍ ຈ ສມາປຕ຺ຕິສມຕາຍ ຈ ອນຸສ຺ສຣຓສມຕາຍ ຈ. ຠຄວາ ຫິ ສຸຊາຕາຍ ທິນ຺ນໍ ປິຓ຺ຑປາຕໍ ປຣິຠຸຎ຺ຊິຕ຺ວາ ສອຸປາທິເສສາຍ ນິພ຺ພານຘາຕຸຍາ ປຣິນິພ຺ພຸໂຕ, ຈຸນ຺ເທນ ທິນ຺ນໍ ປຣິຠຸຎ຺ຊິຕ຺ວາ ອນຸປາທິເສສາຍ ນິພ຺ພານຘາຕຸຍາ ປຣິນິພ຺ພຸໂຕຕິ ເອວໍ ປຣິນິພ຺ພານສມຕາຍປິ ສມຜລາ. ອຠິສມ຺ພຸຊ຺ຌນທິວເສ ຈ ຈຕຸວີສຕິໂກຏິສຕສຫສ຺ສສງ຺ຂ຺ຍາ ສມາປຕ຺ຕິໂຍ ສມາປຊ຺ຊິ, ປຣິນິພ຺ພານທິວເສປິ ສພ຺ພາ ຕາ ສມາປຊ຺ຊີຕິ ເອວໍ ສມາປຕ຺ຕິສມຕາຍປິ ສມຜລາ. ສຸຊາຕາ ຈ ອປຣຠາເຄ ອສ຺ໂສສິ – ‘‘ນ ກິເຣສາ ຣຸກ຺ຂເທວຕາ, ໂພຘິສຕ຺ໂຕ ກິເຣສ, ຕໍ ກິຣ ປິຓ຺ຑປາຕໍ ປຣິຠຸຎ຺ຊິຕ຺ວາ ອນຸຕ຺ຕຣໍ ສມ຺ມາສມ຺ໂພຘິໍ ອຠິສມ຺ພຸທ຺ໂຘ, ສຕ຺ຕສຕ຺ຕາຫໍ ກິຣສ຺ສ ເຕນ ຍາປນໍ ອໂຫສີ’’ຕິ. ຕສ຺ສາ ອິທໍ ສຸຕ຺ວາ – ‘‘ລາຠາ ວຕ ເມ’’ຕິ ອນຸສ຺ສຣນ຺ຕິຍາ ພລວປີຕິໂສມນສ຺ສໍ ອຸທປາທິ. ຈຸນ຺ທສ຺ສາປິ ອປຣຠາເຄ – ‘‘ອວສານປິຓ຺ຑປາໂຕ ກິຣ ມຍາ ທິນ຺ໂນ, ຘມ຺ມສີສໍ ກິຣ ເມ ຄຫິຕໍ, ມຍ຺ຫໍ ກິຣ ປິຓ຺ຑປາຕໍ ປຣິຠຸຎ຺ຊິຕ຺ວາ ສຕ຺ຖາ ອນຸປາທິເສສາຍ ນິພ຺ພານຘາຕຸຍາ ປຣິນິພ຺ພຸໂຕ’’ຕິ ສຸຕ຺ວາ ‘‘ລາຠາ ວຕ ເມ’’ຕິ ອນຸສ຺ສຣໂຕ ພລວໂສມນສ຺ສໍ ອຸທປາທີຕິ ເອວໍ ອນຸສ຺ສຣຓສມຕາຍປິ ສມຜລາຕິ ເວທິຕພ຺ພາ.

ຍສສໍວຕ຺ຕນິກນ຺ຕິ ປຣິວາຣສໍວຕ຺ຕນິກໍ. ອາຘິປເຕຍ຺ຍສໍວຕ຺ຕນິກນ຺ຕິ ເຊຏ຺ຐກຠາວສໍວຕ຺ຕນິກໍ.

ສໍຍມໂຕຕິ ສີລສໍຍເມນ ສໍຍມນ຺ຕສ຺ສ, ສໍວເຣ ຐິຕສ຺ສາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເວຣໍ ນ ຈີຍຕີຕິ ປຎ຺ຈວິຘໍ ເວຣໍ ນ ວຑ຺ຒຕິ. ກຸສໂລ ຈ ຊຫາຕິ ປາປກນ຺ຕິ ກຸສໂລ ປນ ຎາຓສມ຺ປນ຺ໂນ ອຣິຍມຄ຺ເຄນ ອນວເສສໍ ປາປກໍ ລາມກໍ ອກຸສລໍ ຊຫາຕິ. ຣາຄໂທສໂມຫກ຺ຂຍາ ສ ນິພ຺ພຸໂຕຕິ ໂສ ອິມໍ ປາປກໍ ຊຫິຕ຺ວາ ຣາຄາທີນໍ ຂຍາ ກິເລສນິພ຺ພາເນນ ນິພ຺ພຸໂຕຕິ. ອິຕິ ຈຸນ຺ທສ຺ສ ຈ ທກ຺ຂິຓໍ, ອຕ຺ຕໂນ ຈ ທກ຺ຂິເຓຍ຺ຍສມ຺ປຕ຺ຕິໍ ສມ຺ປສ຺ສມາໂນ ອຸທານໍ ອຸທາເນສີຕິ.

ຈຕຸຕ຺ຖຠາຓວາຣວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.