(໑໙) ໔. ພ຺ຣາຫ຺ມຓວຄ຺ໂຄ

໑. ໂຍຘາຊີວສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໑໘໑. ຈຕຸຕ຺ຖສ຺ສ ປຐເມ ຐານກຸສໂລຕິ ເຍນ ຐາເນນ ຐິໂຕ ອວິຣາເຘຕ຺ວາ ວິຊ຺ຌິຕຸໍ ສກ຺ໂກຕິ, ຕສ຺ມິໍ ຐາເນ ກຸສໂລ. ເສສໍ ເຫຏ຺ຐາ ວຸຕ຺ຕນເຍເນວ ເວທິຕພ຺ພໍ.

໒. ປາຏິໂຠຄສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໑໘໒. ທຸຕິເຍ ນຕ຺ຖິ ໂກຈິ ປາຏິໂຠໂຄຕິ ອຫໍ ເຕ ປາຏິໂຠໂຄຕິ ເອວໍ ປາຏິໂຠໂຄ ຠວິຕຸໍ ສມຕ຺ໂຖ ນາມ ນຕ຺ຖິ. ຊຣາຘມ຺ມນ຺ຕິ ຊຣາສຠາວໍ. ເອສ ນໂຍ ສພ຺ພຕ຺ຖ.

໓. ສຸຕສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໑໘໓. ຕຕິເຍ ນຕ຺ຖິ ຕໂຕ ໂທໂສຕິ ຕສ຺ມິໍ ໂທໂສ ນາມ ນຕ຺ຖີຕິ ອຕ຺ໂຖ.

໔. ອຠຍສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໑໘໔. ຈຕຸຕ຺ເຖ ກິຈ຺ຉາຊີວິຕກາຣຓຏ຺ເຐນ ໂຣໂຄວ ໂຣຄາຕງ຺ໂກ ນາມ. ຜຸຏ຺ຐສ຺ສາຕິ ເຕນ ໂຣຄາຕງ຺ເກນ ສມນ຺ນາຄຕສ຺ສ. ອຸຣຕ຺ຕາຬິໍ ກນ຺ທຕີຕິ ອຸຣໍ ຕາເຬຕ຺ວາ ໂຣທຕິ. ອກຕກລ຺ຍາໂຓຕິອາທີສຸ ກລ຺ຍາຓໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ປຸຎ຺ຎກມ຺ມໍ, ຕໍ ອກຕໍ ເອເຕນາຕິ ອກຕກລ຺ຍາໂຓ. ເສສປເທສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ປຸຎ຺ຎກມ຺ມເມວ ຫິ ໂກສລ຺ລສມ຺ຠູຕຕ຺ຕາ ກຸສລໍ, ຠີຕສ຺ສ ປຣິຕ຺ຕາຍກຕ຺ຕາ ຠີຣຸຕ຺ຕາຓນ຺ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ກຕປາໂປຕິອາທີສຸ ປາປໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ລາມກໍ ອກຸສລກມ຺ມໍ. ລຸທ຺ທນ຺ຕິ ກກ຺ຂຬກມ຺ມໍ. ກິພ຺ພິສນ຺ຕິ ສມລໍ ອປຣິສຸທ຺ຘກມ຺ມໍ. ກງ຺ຂີ ໂຫຕີຕິ ພຸທ຺ຘຘມ຺ມສງ຺ຆຄຸເຓສຸ ເຈວ ສິກ຺ຂາຍ ຈ ປຸພ຺ພນ຺ເຕ ຈ ອປຣນ຺ເຕ ຈ ປຸພ຺ພນ຺ຕາປຣນ຺ເຕ ຈ ປຏິຈ຺ຈສມຸປ຺ປາເທ ຈາຕິ ອຏ຺ຐສຸ ຐາເນສຸ ກງ຺ຂາຍ ສມນ຺ນາຄໂຕ ໂຫຕິ. ວິຈິກິຈ຺ຉີຕິ ວິຈິກິຈ຺ຉາຍ ສມນ຺ນາຄໂຕ ສາສນສທ຺ຘມ຺ເມ ນ ນິຏ຺ຐໍ ຄໂຕ, ອຸຄ຺ຄຫປຣິປຸຈ຺ຉາວເສນ ນິຏ຺ຐໍ ຄນ຺ຕຸໍ ນ ສກ຺ໂກຕິ. ອິມິນາ ນເຍນ ສພ຺ພຕ຺ຖ ອຕ຺ໂຖ ເວທິຕພ຺ໂພ.

໕. ພ຺ຣາຫ຺ມຓສຈ຺ຈສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໑໘໕. ປຎ຺ຈເມ ພ຺ຣາຫ຺ມຓສຈ຺ຈານີຕິ ພ຺ຣາຫ຺ມຓານໍ ສຈ຺ຈານິ ຕຖານິ. ໂສ ເຕນ ນ ສມໂຓຕິ ມຎ຺ຎຕີຕິ ໂສ ຂີຓາສໂວ ເຕນ ສຈ຺ເຈນ ‘‘ອຫໍ ສມໂຓ’’ຕິ ຕຓ຺ຫາມານທິຏ຺ຐີຫິ ນ ມຎ຺ຎຕິ. ເສສປເທສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ຍເທວ ຕຕ຺ຖ ສຈ຺ຈໍ, ຕທຠິຎ຺ຎາຍາຕິ ຍໍ ຕຕ຺ຖ ‘‘ສພ຺ເພ ປາຓາ ອວຊ຺ຌາ’’ຕິ ປຏິປຕ຺ຕິຍາ ສຈ຺ຈໍ ຕຖໍ ອວິປຣີຕໍ. ອິມິນາ ວຈີສຈ຺ຈໍ ອພ຺ຠນ຺ຕຣໍ ກຕ຺ວາ ປຣມຕ຺ຖສຈ຺ຈໍ ນິພ຺ພານໍ ທສ຺ເສຕິ. ຕທຠິຎ຺ຎາຍາຕິ ຕໍ ອຸຠຍມ຺ປິ ອຠິວິສິຏ຺ຐາຍ ປຎ຺ຎາຍ ຊານິຕ຺ວາ. ອນຸທ຺ທຍາຍ ອນຸກມ຺ປາຍ ປຏິປນ຺ໂນ ໂຫຕີຕິ ອນຸທ຺ທຍຕ຺ຖາຍ ຈ ອນຸກມ຺ປຕ຺ຖາຍ ຈ ຍາ ປຏິປທາ, ຕໍ ປຏິປນ຺ໂນ ໂຫຕິ, ປູເຣຕ຺ວາ ຐິໂຕຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເສສປຏິປທາສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ.

ສພ຺ເພ ກາມາຕິ ສພ຺ເພ ວຕ຺ຖຸກາມກິເລສກາມາ. ອິຕິ ວທໍ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ສຈ຺ຈມາຫາຕິ ເອວມ຺ປິ ວທນ຺ໂຕ ຂີຓາສວພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ສຈ຺ຈເມວ ອາຫ. ສພ຺ເພ ຠວາຕິ ກາມຠວາທໂຍ ຕໂຍປິ. ນາຫໍ ກ຺ວຈນີຕິ ເອຕ຺ຖ ປນ ຈຕຸກ຺ໂກຏິກສຸຎ຺ຎຕາ ກຖິຕາ. ອຍຎ຺ຫິ ‘‘ນາຫໍ ກ຺ວຈນີ’’ຕິ ກ຺ວຈິ ອຕ຺ຕານໍ ນ ປສ຺ສຕິ, ກສ຺ສຈິ ກິຎ຺ຈນຕສ຺ມິນ຺ຕິ ອຕ຺ຕໂນ ອຕ຺ຕານໍ ກສ຺ສຈິ ປຣສ຺ສ ກິຎ຺ຈນຠາເວ ອຸປເນຕພ຺ພໍ ນ ປສ຺ສຕິ, ຠາຕິຏ຺ຐາເນ ຠາຕຣໍ, ສຫາຍຏ຺ຐາເນ ສຫາຍໍ, ປຣິກ຺ຂາຣຏ຺ຐາເນ ວາ ປຣິກ຺ຂາຣໍ ມຎ຺ຎິຕ຺ວາ ອຸປເນຕພ຺ພໍ ນ ປສ຺ສຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ນ ຈ ມມ ກ຺ວຈນີຕິ ເອຕ຺ຖ ມມສທ຺ທໍ ຕາວ ຐເປຕ຺ວາ ‘‘ນ ຈ ກ຺ວຈນິ ປຣສ຺ສ ຈ ອຕ຺ຕານໍ ກ຺ວຈິ ນ ປສ຺ສຕີ’’ຕິ ອຍມຕ຺ໂຖ. ອິທານິ ‘‘ມມສທ຺ທໍ ອາຫຣິຕ຺ວາ ມມ ກິສ຺ມິຎ຺ຈິ ກິຎ຺ຈນໍ ນຕ຺ຖີ’’ຕິ ໂສ ປຣສ຺ສ ອຕ຺ຕາ ມມ ກິສ຺ມິຎ຺ຈິ ກິຎ຺ຈນຠາເວ ອຕ຺ຖີຕິ ນ ປສ຺ສຕິ, ອຕ຺ຕໂນ ຠາຕິຏ຺ຐາເນ ຠາຕຣໍ, ສຫາຍຏ຺ຐາເນ ສຫາຍໍ, ປຣິກ຺ຂາຣຏ຺ຐາເນ ວາ ປຣິກ຺ຂາຣນ຺ຕິ ກິສ຺ມິຎ຺ຈິ ຐາເນ ປຣສ຺ສ ອຕ຺ຕານໍ ອິມິນາ ກິຎ຺ຈນຠາເວນ ອຸປເນຕພ຺ພໍ ນ ປສ຺ສຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເອວມຍໍ ຍສ຺ມາ ເນວ ກຕ຺ຖຈິ ອຕ຺ຕານໍ ປສ຺ສຕິ, ນ ຕໍ ປຣສ຺ສ ກິຎ຺ຈນຠາເວ ອຸປເນຕພ຺ພໍ ປສ຺ສຕິ, ນ ປຣສ຺ສ ອຕ຺ຕານໍ ປສ຺ສຕິ, ນ ປຣສ຺ສ ອຕ຺ຕານໍ ອຕ຺ຕໂນ ກິຎ຺ຈນຠາເວ ອຸປເນຕພ຺ພໍ ປສ຺ສຕີຕິ. ອິຕິ ວທໍ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓຕິ ເອວໍ ຈຕຸກ຺ໂກຏິກໍ ສຸຎ຺ຎຕໍ ວທນ຺ໂຕປິ ຂີຓາສວພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ຕສ຺ສາ ປຏິປທາຍ ສມ຺ມາ ປຏິວິທ຺ຘຕ຺ຕາ ສຈ຺ຈເມວ ອາຫ, ນ ມຸສາຕິ ສພ຺ເພສຸປິ ວາເຣສຸ ມຎ຺ຎນານໍ ປຫີນຕ຺ຕາເຍວ ນ ມຎ຺ຎຕີຕິ ຈ ອຕ຺ໂຖ ເວທິຕພ຺ໂພ. ອາກິຎ຺ຈຎ຺ຎໍເຍວ ປຏິປທນ຺ຕິ ກິຎ຺ຈນຠາວວິຣຫິຕໍ ນິປ຺ປລິໂພຘໍ ນິຄ຺ຄຫຓເມວ ປຏິປທໍ ປຏິປນ຺ໂນ ໂຫຕິ ປູເຣຕ຺ວາ ຐິໂຕ.

ອິມານິ ໂຂ ປຣິພ຺ພາຊກາ ຈຕ຺ຕາຣິ ພ຺ຣາຫ຺ມຓສຈ຺ຈານິ ມຍາ ສຍໍ ອຠິຎ຺ຎາ ສຈ຺ຉິກຕ຺ວາ ປເວທິຕານີຕິ ຍານິ ຕຸມ຺ເຫ ໂຠວາທິພ຺ຣາຫ຺ມຓານໍ ສຈ຺ຈານິ ວເທຖ, ເຕຫິ ອຎ຺ຎານິ ມຍາ ອິມານິ ພາຫິຕປາປພ຺ຣາຫ຺ມຓສ຺ສ ຈຕ຺ຕາຣິ ສຈ຺ຈານິ ຈຕູຫິ ມຄ຺ເຄຫິ ໂສຬສວິເຘນ ກິຈ຺ເຈນ ຊານິຕ຺ວາ ປຈ຺ຈກ຺ຂໍ ກຕ຺ວາ ປເວທິຕານິ ເທສິຕານິ ໂຊຕິຕານີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອິຕິ ອິມສ຺ມິໍ ສຸຕ຺ເຕ ຈຕູສຸປິ ຐາເນສຸ ຂີຓາສວສ຺ສ ວຈີສຈ຺ຈເມວ ກຖິຕນ຺ຕິ.

໖. ອຸມ຺ມຄ຺ຄສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໑໘໖. ຉຏ຺ເຐ ປຣິກສ຺ສຕີຕິ ອາກຑ຺ຒິຍຕິ. ອຸມ຺ມຄ຺ໂຄຕິ ອຸມ຺ມຸຊ຺ຊນໍ, ປຎ຺ຎາຄມນນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ປຎ຺ຎາ ເອວ ວາ ອຸມ຺ມຸຊ຺ຊນຏ຺ເຐນ ອຸມ຺ມຄ຺ໂຄຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ສາວ ປຏິຠານຏ຺ເຐນ ປຏິຠານໍ. ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ອຸປ຺ປນ຺ນສ຺ສ ວສໍ ຄຈ຺ຉຕີຕິ ເຍ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ວສໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ, ເຕສໍເຍເວຕ຺ຖ ຄຫຓໍ ເວທິຕພ຺ພໍ. ອຕ຺ຖມຎ຺ຎາຍ ຘມ຺ມມຎ຺ຎາຍາຕິ ອຕ຺ຖຎ຺ຈ ປາຬິຎ຺ຈ ຊານິຕ຺ວາ. ຘມ຺ມານຸຘມ຺ມປ຺ປຏິປນ຺ໂນ ໂຫຕີຕິ ໂລກຸຕ຺ຕຣຘມ຺ມສ຺ສ ອນຸຈ຺ຉວິກຘມ຺ມໍ ສຫ ສີເລນ ປຸພ຺ພຠາຄປ຺ປຏິປທໍ ປຏິປນ຺ໂນ ໂຫຕິ. ນິພ຺ເພຘິກປຎ຺ໂຎຕິ ນິພ຺ພິຊ຺ຌນກປຎ຺ໂຎ. ອິທໍ ທຸກ຺ຂນ຺ຕິ ຐເປຕ຺ວາ ຕຓ຺ຫໍ ເສສໍ ເຕຠູມກກ຺ຂນ຺ຘປຎ຺ຈກໍ ທຸກ຺ຂນ຺ຕິ ສຸຕໍ ໂຫຕິ. ປຎ຺ຎາຍາຕິ ມຄ຺ຄປຎ຺ຎາຍ. ອຍໍ ທຸກ຺ຂສມຸທໂຍຕິ ວຏ຺ຏມູລກຕຓ຺ຫາ ຕສ຺ສ ທຸກ຺ຂສ຺ສ ສມຸທໂຍຕິ ສຸຕໍ ໂຫຕິ. ອິມິນາ ອຸປາເຍນ ເສສທ຺ວເຍປິ ອຕ຺ໂຖ ເວທິຕພ຺ໂພ. ຈຕຸຕ຺ຖປຎ຺ຫວິສ຺ສຊ຺ຊເນນ ອຣຫຕ຺ຕຜລໍ ກຖິຕນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ.

໗. ວສ຺ສກາຣສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໑໘໗. ສຕ຺ຕເມ ໂຕເທຍ຺ຍສ຺ສາຕິ ຕຸທິຄາມວາສິກສ຺ສ. ປຣິສຕີຕິ ສນ຺ນິປຕິຕາຍ ປຣິສາຍ. ປຣູປາຣມ຺ຠໍ ວຕ຺ເຕນ຺ຕີຕິ ປຣຄຣຫໍ ປວຕ຺ເຕນ຺ຕິ ກເຖນ຺ຕິ. ພາໂລ ອຍໍ ຣາຊາຕິອາທິ ຍໍ ເຕ ອຸປາຣມ຺ຠໍ ວຕ຺ເຕນ຺ຕິ, ຕສ຺ສ ທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ສມເຓ ຣາມປຸຕ຺ເຕຕິ ອຸທເກ ຣາມປຸຕ຺ເຕ. ອຠິປ຺ປສນ຺ໂນຕິ ອຕິກ຺ກມ຺ມ ປສນ຺ໂນ. ປຣມນິປຈ຺ຈກາຣນ຺ຕິ ອຸຕ຺ຕມນິປາຕກິຣິຍໍ ນີຈວຸຕ຺ຕິໍ. ປຣິຫາຣກາຕິ ປຣິຈາຣກາ. ຍມໂກຕິອາທີນິ ເຕສໍ ນາມານິ. ເຕສຸ ຫິ ເອໂກ ຍມໂກ ນາມ, ເອໂກ ໂມຄ຺ຄລ຺ໂລ ນາມ, ເອໂກ ອຸຄ຺ໂຄ ນາມ, ເອໂກ ນາວິນ຺ທກີ ນາມ, ເອໂກ ຄນ຺ຘພ຺ໂພ ນາມ, ເອໂກ ອຄ຺ຄິເວສ຺ໂສ ນາມ. ຕ຺ຍາສ຺ສຸທນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ອສ຺ສຸທນ຺ຕິ ນິປາຕມຕ຺ຕໍ, ເຕ ອຕ຺ຕໂນ ປຣິສຕິ ນິສິນ຺ເນຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອິມິນາ ນເຍນ ເນຕີຕິ ອິມິນາ ກາຣເຓນ ອນຸເນຕິ ຊານາເປຕິ. ກຣຓີຍາຘິກຣຓີເຍສູຕິ ປຓ຺ຑິເຕຫິ ກຕ຺ຕພ຺ພກິຈ຺ເຈສຸ ຈ ອຕິເຣກກຕ຺ຕພ຺ພກິຈ຺ເຈສຸ ຈ. ວຈນີຍາຘິວຈນີເຍສູຕິ ວຕ຺ຕພ຺ເພສຸ ຈ ອຕິເຣກວຕ຺ຕພ຺ເພສຸ ຈ. ອລມຕ຺ຖທສຕເຣຫີຕິ ເອຕ຺ຖ ອຕ຺ເຖ ປສ຺ສິຕຸໍ ສມຕ຺ຖາ ອລມຕ຺ຖທສາ, ເຕ ອຕິສິຕ຺ວາ ຐິຕາ ອລມຕ຺ຖທສຕຣາ, ເຕຫິ ອລມຕ຺ຖທສຕເຣຫິ. ອລມຕ຺ຖທສຕໂຣຕິ ອລມຕ຺ຖທສຕາຍ ອຸຕ຺ຕຣິຕໂຣ, ເຉເກຫິ ເຉກຕໂຣ ປຓ຺ຑິເຕຫິ ປຓ຺ຑິຕຕໂຣຕິ ປຸຈ຺ຉນ຺ໂຕ ເອວມາຫ. ອຖສ຺ສ ເຕ ປຏິປຸຈ຺ຉນ຺ຕາ ເອວໍ ໂຠຕິອາທິມາຫໍສຸ. ອິຕິ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ອຕ຺ຕໂນ ສປ຺ປຸຣິສຕາຍ ຕໍ ເອເຬຍ຺ຍຣາຊານມ຺ປິ ຕສ຺ສ ປຣິວາຣິເກປິ ອຸທກມ຺ປິ ຣາມປຸຕ຺ຕໍ ປສໍສິ. ອນ຺ໂຘ ວິຍ ຫິ ອສປ຺ປຸຣິໂສ, ຈກ຺ຂຸມາ ວິຍ ສປ຺ປຸຣິໂສ. ຍຖາ ອນ຺ໂຘ ເນວ ອນນ຺ຘໍ ນ ອນ຺ຘໍ ປສ຺ສຕິ, ເອວໍ ອສປ຺ປຸຣິໂສ ເນວ ສປ຺ປຸຣິສໍ ນ ອສປ຺ປຸຣິສໍ ຊານາຕິ. ຍຖາ ຈກ຺ຂຸມາ ອນ຺ຘມ຺ປິ ອນນ຺ຘມ຺ປິ ປສ຺ສຕິ, ເອວໍ ສປ຺ປຸຣິໂສ ສປ຺ປຸຣິສມ຺ປິ ອສປ຺ປຸຣິສມ຺ປິ ຊານາຕິ. ໂຕເທຍ຺ໂຍປິ ສປ຺ປຸຣິສຕາຍ ອສປ຺ປຸຣິເສ ອຎ຺ຎາສີຕິ ອິມມຕ຺ຖວສໍ ປຏິຈ຺ຈ ຕຸຏ຺ຐມານໂສ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ອຈ຺ຉຣິຍໍ ໂຠ, ໂຄຕມາຕິອາທີນິ ວຕ຺ວາ ຕຖາຄຕສ຺ສ ຠາສິຕໍ ອນຸໂມທິຕ຺ວາ ປກ຺ກາມິ.

໘. ອຸປກສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໑໘໘. ອຏ຺ຐເມ ອຸປໂກຕິ ຕສ຺ສ ນາມໍ. ມຓ຺ຑິກາປຸຕ຺ໂຕຕິ ມຓ຺ຑິກາຍ ປຸຕ຺ໂຕ. ອຸປສງ຺ກມີຕິ ໂສ ກິຣ ເທວທຕ຺ຕສ຺ສ ອຸປຏ຺ຐາໂກ, ‘‘ກິໍ ນຸ ໂຂ ສຕ຺ຖາ ມຍິ ອຕ຺ຕໂນ ສນ຺ຕິກໍ ອຸປຄເຕ ວຓ຺ຓໍ ກເຖສ຺ສຕິ, ອຸທາຫຸ ອວຓ຺ຓ’’ນ຺ຕິ ປຣິຄ຺ຄຓ຺ຫນຕ຺ຖໍ ອຸປສງ຺ກມິ. ‘‘ເນຣຍິໂກ ເທວທຕ຺ໂຕ ກປ຺ປຏ຺ໂຐ ອເຕກິຈ຺ໂຉ’’ຕິ (ຈູຬວ. ໓໔໘) ວຈນໍ ສຸຕ຺ວາ ສຕ຺ຖາຣໍ ຆຏ຺ເຏຕຸກາໂມ ອຸປສງ຺ກມີຕິປິ ວທນ຺ຕິ. ປຣູປາຣມ຺ຠໍ ວຕ຺ເຕຕີຕິ ປຣຄຣຫໍ ກເຖຕິ. ສພ຺ໂພ ໂສ ນ ອຸປປາເທຕີຕິ ສພ຺ໂພປິ ໂສ ກຸສລຘມ຺ມໍ ນ ອຸປ຺ປາເທຕິ, ອຕ຺ຕໂນ ວາ ວຈນໍ ອຸປປາເທຕຸໍ ອນຸຈ຺ຉວິກໍ ກາຕຸໍ ນ ສກ຺ໂກຕິ. ອນຸປປາເທນ຺ໂຕ ຄາຣຍ຺ໂຫ ໂຫຕີຕິ ກຸສລໍ ຘມ຺ມໍ ອຸປ຺ປາເທຕຸໍ ອສກ຺ໂກນ຺ໂຕ ອຕ຺ຕໂນ ຈ ວຈນໍ ອຸປປນ຺ນໍ ອນຸຈ຺ຉວິກໍ ກາຕຸໍ ອສກ຺ໂກນ຺ໂຕ ຄາຣຍ຺ໂຫ ໂຫຕິ. ອຸປວຊ຺ໂຊຕິ ອຸປວທິຕພ຺ໂພ ຈ ໂຫຕິ, ວຊ຺ເຊນ ວາ ອຸເປໂຕ ໂຫຕິ, ສໂທໂສ ໂຫຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ອຖ ຠຄວາ ຕສ຺ສ ວາທໍ ຄເຫຕ຺ວາ ຕສ຺ເສວ ຄີວາຍ ປຏິມຸຎ຺ຈນ຺ໂຕ ປຣູປາຣມ຺ຠນ຺ຕິອາທິມາຫ. ອຸມ຺ມຸຊ຺ຊມານກໍເຍວາຕິ ອຸທກໂຕ ສີສໍ ອຸກ຺ຂິປນ຺ຕໍເຍວ. ຕຕ຺ຖ ອປຣິມາຓາ ປທາຕິອາທີສຸ ຕສ຺ມິໍ ອກຸສລນ຺ຕິ ປຎ຺ຎາປເນ ປທານິປິ ອກ຺ຂຣານິປິ ຘມ຺ມເທສນາປິ ອປຣິມາຓາເຍວ. ອິຕິປິທໍ ອກຸສລນ຺ຕິ ອິທມ຺ປິ ອກຸສລໍ ອິທມ຺ປິ ອກຸສລໍ ອິມິນາປິ ກາຣເຓນ ອິມິນາປິ ກາຣເຓນ ອກຸສລນ຺ຕິ ເອວໍ ອກຸສລປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍໍ ອາຄຕານິປິ ອປຣິມາຓານິ. ອຖາປິ ອຎ຺ເຎນາກາເຣນ ຕຖາຄໂຕ ຕໍ ຘມ຺ມໍ ເທເສຍ຺ຍ, ເອວມ຺ປິສ຺ສ ເທສນາ ອປຣິມາຓາ ຠເວຍ຺ຍ. ຍຖາຫ – ‘‘ອປຣິຍາທິນ຺ນາວສ຺ສ ຕຖາຄຕສ຺ສ ຘມ຺ມເທສນາ, ອປຣິຍາທິນ຺ນໍ ຘມ຺ມປທພ຺ຍຎ຺ຊນ’’ນ຺ຕິ (ມ. ນິ. ໑.໑໖໑). ອິມິນາ ອຸປາເຍນ ສພ຺ພວາເຣສຸ ອຕ຺ໂຖ ເວທິຕພ຺ໂພ. ຍາວ ຘໍສີ ວຕາຍນ຺ຕິ ຍາວ ຄຸຓຘໍສີ ວຕ ອຍໍ. ໂລຓກາຣທາຣໂກຕິ ໂລຓກາຣຄາມທາຣໂກ. ຍຕ຺ຣ ຫິ ນາມາຕິ ໂຍ ຫິ ນາມ. ອາສາເທຕພ຺ພໍ ມຎ຺ຎິສ຺ສຕີຕິ ຆຏ຺ເຏຕພ຺ພໍ ມຎ຺ຎິສ຺ສຕິ. ອເປຫີຕິ ອປຄຈ຺ຉ, ມາ ເມ ປຸຣໂຕ ອຏ຺ຐາສິ. ເອວຎ຺ຈ ປນ ວຕ຺ວາ ຄີວາຍ ຄຓ຺ຫາເປຕ຺ວາ ນິກ຺ກຑ຺ຒາເປສິເຍວາຕິ.

໙. ສຈ຺ຉິກຣຓີຍສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໑໘໙. ນວເມ ກາເຍນາຕິ ນາມກາເຍນ. ສຈ຺ຉິກຣຓີຍາຕິ ປຈ຺ຈກ຺ຂໍ ກາຕພ຺ພາ. ສຕິຍາຕິ ປຸພ຺ເພນິວາສານຸສ຺ສຕິຍາ. ຈກ຺ຂຸນາຕິ ທິພ຺ພຈກ຺ຂຸນາ. ປຎ຺ຎາຍາຕິ ຌານປຎ຺ຎາຍ ວິປສ຺ສນາປຎ຺ຎາ ສຈ຺ຉິກາຕພ຺ພາ, ວິປສ຺ສນາປຎ຺ຎາຍ ມຄ຺ຄປຎ຺ຎາ, ມຄ຺ຄປຎ຺ຎາຍ ຜລປຎ຺ຎາ, ຜລປຎ຺ຎາຍ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂຓປຎ຺ຎາ ສຈ຺ຉິກາຕພ຺ພາ, ປຕ຺ຕພ຺ພາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອາສວານໍ ຂຍສງ຺ຂາຕໍ ປນ ອຣຫຕ຺ຕໍ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂຓວເສນ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂຓປຎ຺ຎາຍ ສຈ຺ຉິກຣຓີຍໍ ນາມາຕິ.

໑໐. ອຸໂປສຖສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໑໙໐. ທສເມ ຕຸຓ຺ຫີຠູຕໍ ຕຸຓ຺ຫີຠູຕນ຺ຕິ ຍໂຕ ຍໂຕ ອນຸວິໂລເກຕິ, ຕໂຕ ຕໂຕ ຕຸຓ຺ຫີຠູຕເມວ. ຠິກ຺ຂູ ອາມນ຺ເຕສີຕິ ປຏິປຕ຺ຕິສມ຺ປນ຺ເນ ຠິກ຺ຂູ ປສນ຺ເນຫິ ຈກ຺ຂູຫິ ອນຸວິໂລເກຕ຺ວາ ອຸປ຺ປນ຺ນຘມ຺ມປາໂມຊ຺ໂຊ ໂຖເມຕຸກາມຕາຍ ອາມນ຺ເຕສິ. ອປລາປາຕິ ປລາປຣຫິຕາ. ອິຕຣໍ ຕສ຺ເສວ ເວວຈນໍ. ສຸທ຺ຘາຕິ ນິມ຺ມລາ. ສາເຣ ປຕິຏ຺ຐິຕາຕິ ສີລາທິສາເຣ ປຕິຏ຺ຐິຕາ. ອລນ຺ຕິ ຍຸຕ຺ຕໍ. ໂຍຊນຄຓນານີຕິ ເອກໍ ໂຍຊນໍ ໂຍຊນເມວ, ທສປິ ໂຍຊນານິ ໂຍຊນາເນວ. ຕໂຕ ອຸທ຺ຘໍ ‘‘ໂຍຊນຄຓນານີ’’ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ອິຘ ປນ ໂຍຊນສຕມ຺ປິ ໂຍຊນສຫສ຺ສມ຺ປິ ອຘິປ຺ເປຕໍ. ປຸໂຏເສນາປີຕິ ປຸໂຏສໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ປາເຖຍ຺ຍໍ, ປາເຖຍ຺ຍໍ ຄເຫຕ຺ວາປິ ອຸປສງ຺ກມິຕຸໍ ຍຸຕ຺ຕເມວາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ປຸຏໍເສນາຕິປິ ປາໂຐ. ຕສ຺ສຕ຺ໂຖ – ປຸໂຏ ອໍເສ ອສ຺ສາຕິ ປຸຏໍໂສ, ເຕນ ປຸຏໍເສນ, ອໍເສນ ປາເຖຍ຺ຍປຸຏໍ ວຫນ຺ເຕນາປີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ.

ອິທານິ ເອວຣູເປຫິ ເອວຣູເປຫິ ຈ ຄຸເຓຫິ ສມນ຺ນາຄຕາ ເອຕ຺ຖ ຠິກ຺ຂູ ອຕ຺ຖີຕິ ທສ຺ເສຕຸໍ ສນ຺ຕິ ຠິກ຺ຂເວຕິອາທິມາຫ. ຕຕ຺ຖ ເທວປ຺ປຕ຺ຕາຕິ ອຸປປຕ຺ຕິເທວນິພ຺ພຕ຺ຕກໍ ທິພ຺ພວິຫາຣໍ ທິພ຺ພວິຫາເຣນ ຈ ອຣຫຕ຺ຕໍ ປຕ຺ຕາ. ພ຺ຣຫ຺ມປ຺ປຕ຺ຕາຕິ ນິທ຺ໂທສຏ຺ເຐນ ພ຺ຣຫ຺ມຠາວສາຘກໍ ພ຺ຣຫ຺ມວິຫາຣໍ ພ຺ຣຫ຺ມວິຫາເຣນ ຈ ອຣຫຕ຺ຕໍ ປຕ຺ຕາ. ອາເນຎ຺ຊປ຺ປຕ຺ຕາຕິ ອນິຎ຺ຊນຠາວສາຘກໍ ອາເນຎ຺ຊໍ ອາເນຎ຺ເຊນ ຈ ອຣຫຕ຺ຕໍ ປຕ຺ຕາ. ອຣິຍປ຺ປຕ຺ຕາຕິ ປຸຖຸຊ຺ຊນຠາວໍ ອຕິກ຺ກມ຺ມ ອຣິຍຠາວໍ ປຕ຺ຕາ. ເອວໍ ໂຂ, ຠິກ຺ຂເວ, ຠິກ຺ຂຸ ເທວປ຺ປຕ຺ໂຕ ໂຫຕີຕິອາທີສຸ ເອວໍ ຣູປາວຈຣຈຕຸຕ຺ຖຊ຺ຌາເນ ຐຕ຺ວາ ຈິຕ຺ຕໍ ວິວຏ຺ເຏຕ຺ວາ ອຣຫຕ຺ຕໍ ປຕ຺ໂຕ ເທວປ຺ປຕ຺ໂຕ ນາມ ໂຫຕິ, ຈຕູສຸ ພ຺ຣຫ຺ມວິຫາເຣສຸ ຐຕ຺ວາ ຈິຕ຺ຕໍ ວິວຏ຺ເຏຕ຺ວາ ອຣຫຕ຺ຕໍ ປຕ຺ໂຕ ພ຺ຣຫ຺ມປ຺ປຕ຺ໂຕ ນາມ, ຈຕູສຸ ອຣູປຊ຺ຌາເນສຸ ຐຕ຺ວາ ຈິຕ຺ຕໍ ວິວຏ຺ເຏຕ຺ວາ ອຣຫຕ຺ຕໍ ປຕ຺ໂຕ ອາເນຎ຺ຊປ຺ປຕ຺ໂຕ ນາມ. ອິທໍ ທຸກ຺ຂນ຺ຕິອາທີຫິ ຈຕູຫິ ສຈ຺ເຈຫິ ຈຕ຺ຕາໂຣ ມຄ຺ຄາ ຕີຓິ ຈ ຜລານິ ກຖິຕານິ. ຕສ຺ມາ ອິມໍ ອຣິຍຘມ຺ມໍ ປຕ຺ໂຕ ຠິກ຺ຂຸ ອຣິຍປ຺ປຕ຺ໂຕ ນາມ ໂຫຕີຕິ.

ພ຺ຣາຫ຺ມຓວຄ຺ໂຄ ຈຕຸຕ຺ໂຖ.