໑໐. ອຸໂປສຖສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໗໑. ທສເມ ຕທຫຸໂປສເຖຕິ ຕສ຺ມິໍ ອຫຸ ອຸໂປສເຖ ຕໍ ທິວສໍ ອຸໂປສເຖ, ປນ຺ນຣສິກອຸໂປສຖທິວເສຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ອຸປສງ຺ກມີຕິ ອຸໂປສຖງ຺ຄານິ ອຘິຏ຺ຐາຍ ຄນ຺ຘມາລາທິຫຕ຺ຖາ ອຸປສງ຺ກມິ. ຫນ຺ທາຕິ ວວສ຺ສຄ຺ຄຕ຺ເຖ ນິປາໂຕ. ທິວາ ທິວສ຺ສາຕິ ທິວສສ຺ສ ທິວາ ນາມ ມຊ຺ຌນ຺ໂຫ, ອິມສ຺ມິໍ ຐິເຕ ມຊ຺ຌນ຺ຫິເກ ກາເລຕິ ອຕ຺ໂຖ. ກຸໂຕ ນຸ ຕ຺ວໍ ອາຄຈ຺ຉສີຕິ ກິໍ ກໂຣນ຺ຕີ ວິຈຣສີຕິ ປຸຈ຺ຉຕິ. ໂຄປາລກຸໂປສໂຖຕິ ໂຄປາລເກຫິ ສທ຺ຘິໍ ອຸປວສນອຸໂປສໂຖ. ນິຄຓ຺ຐຸໂປສໂຖຕິ ນິຄຓ຺ຐານໍ ອຸປວສນອຸໂປສໂຖ. ອຣິຍຸໂປສໂຖຕິ ອຣິຍານໍ ອຸປວສນອຸໂປສໂຖ. ເສຍ຺ຍຖາປິ ວິສາເຂຕິ ຍຖາ ນາມ, ວິສາເຂ. ສາຍນ຺ຫສມເຍ ສາມິການໍ ຄາໂວ ນິຍ຺ຍາເຕຕ຺ວາຕິ ໂຄປາລກາ ຫິ ເທວສິກເວຕເນນ ວາ ປຎ຺ຈາຫທສາຫອທ຺ຘມາສມາສຉມາສສໍວຈ຺ຉຣປຣິຈ຺ເຉເທນ ວາ ຄາໂວ ຄເຫຕ຺ວາ ຣກ຺ຂນ຺ຕິ. ອິຘ ປນ ເທວສິກເວຕເນນ ຣກ຺ຂນ຺ຕໍ ສນ຺ຘາເຍຕໍ ວຸຕ຺ຕໍ – ນິຍ຺ຍາເຕຕ຺ວາຕິ ປຏິຈ຺ຉາເປຕ຺ວາ ‘‘ເອຕາ ໂວ ຄາໂວ’’ຕິ ທຕ຺ວາ. ອິຕິ ປຏິສຎ຺ຈິກ຺ຂຕີຕິ ອຕ຺ຕໂນ ເຄຫໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ຠຸຎ຺ຊິຕ຺ວາ ມຎ຺ເຈ ນິປນ຺ໂນ ເອວໍ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂຕິ. ອຠິຊ຺ຌາສຫຄເຕນາຕິ ຕຓ຺ຫາຍ ສມ຺ປຍຸຕ຺ເຕນ. ເອວໍ ໂຂ, ວິສາເຂ, ໂຄປາລກຸໂປສໂຖ ໂຫຕີຕິ ອຣິຍຸໂປສໂຖວ ອຍໍ, ອປຣິສຸທ຺ຘວິຕກ຺ກຕາຍ ປນ ໂຄປາລກອຸໂປສຖຏ຺ຐາເນ ຐິໂຕ. ນ ມຫປ຺ຜໂລຕິ ວິປາກຜເລນ ນ ມຫປ຺ຜໂລ. ນ ມຫານິສໍໂສຕິ ວິປາການິສໍເສນ ນ ມຫານິສໍໂສ. ນ ມຫາຊຸຕິໂກຕິ ວິປາໂກຠາເສນ ນ ມຫາໂອຠາໂສ. ນ ມຫາວິປ຺ຜາໂຣຕິ ວິປາກວິປ຺ຜາຣສ຺ສ ອມຫນ຺ຕຕາຍ ນ ມຫາວິປ຺ຜາໂຣ.

ສມຓຊາຕິກາຕິ ສມຓາເຍວ. ປຣໍ ໂຍຊນສຕນ຺ຕິ ໂຍຊນສຕໍ ອຕິກ຺ກມິຕ຺ວາ ຕໂຕ ປຣໍ. ເຕສຸ ທຓ຺ຑໍ ນິກ຺ຂິປາຫີຕິ ເຕສຸ ໂຍຊນສຕໂຕ ປຣຠາເຄສຸ ຐິເຕສຸ ສຕ຺ເຕສຸ ທຓ຺ຑໍ ນິກ຺ຂິປ, ນິກ຺ຂິຕ຺ຕທຓ຺ໂຑ ໂຫຫິ. ນາຫໍ ກ຺ວຈນິ ກສ຺ສຈິ ກິຎ຺ຈນຕສ຺ມິນ຺ຕິ ອຫໍ ກຕ຺ຖຈິ ກສ຺ສຈິ ປຣສ຺ສ ກິຎ຺ຈນຕສ຺ມິໍ ນ ໂຫມິ. ກິຎ຺ຈນໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ປລິໂພໂຘ, ປລິໂພໂຘ ນ ໂຫມີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ນ ຈ ມມ ກ຺ວຈນິ ກຕ຺ຖຈິ ກິຎ຺ຈນຕຕ຺ຖີຕິ ມມາປິ ກ຺ວຈນິ ອນ຺ໂຕ ວາ ພຫິທ຺ຘາ ວາ ກຕ຺ຖຈິ ເອກປຣິກ຺ຂາເຣປິ ກິຎ຺ຈນຕາ ນຕ຺ຖິ, ປລິໂພໂຘ ນຕ຺ຖິ, ຉິນ຺ນປລິໂພໂຘຫມສ຺ມີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ໂຠເຄຕິ ມຎ຺ຈປີຐຍາຄຸຠຕ຺ຕາທໂຍ. ອທິນ຺ນໍເຍວ ປຣິຠຸຎ຺ຊຕີຕິ ປຸນທິວເສ ມຎ຺ເຈ ນິປຊ຺ຊນ຺ໂຕປິ ປີເຐ ນິສີທນ຺ໂຕປິ ຍາຄຸໍ ປິວນ຺ໂຕປິ ຠຕ຺ຕໍ ຠຸຎ຺ຊນ຺ໂຕປິ ເຕ ໂຠເຄ ອທິນ຺ເນເຍວ ປຣິຠຸຎ຺ຊຕິ. ນ ມຫປ຺ຜໂລຕິ ນິປ຺ຜໂລ. ພ຺ຍຎ຺ຊນເມວ ຫິ ເອຕ຺ຖ ສາວເສສໍ, ອຕ຺ໂຖ ປນ ນິຣວເສໂສ. ເອວໍ ອຸປວຸຕ຺ຖສ຺ສ ຫິ ອຸໂປສຖສ຺ສ ອປ຺ປມຕ຺ຕກມ຺ປິ ວິປາກຜລໍ ອິຏ຺ຐໍ ກນ຺ຕໍ ມນາປໍ ນາມ ນຕ຺ຖິ. ຕສ຺ມາ ນິປ຺ຜໂລຕ຺ເວວ ເວທິຕພ຺ໂພ. ເສສປເທສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ.

ອຸປກ຺ກິລິຏ຺ຐສ຺ສ ຈິຕ຺ຕສ຺ສາຕິ ອິທໍ ກສ຺ມາ ອາຫ? ສໍກິລິຏ຺ເຐນ ຫິ ຈິຕ຺ເຕນ ອຸປວຸຕ຺ໂຖ ອຸໂປສໂຖ ນ ມຫປ຺ຜໂລ ໂຫຕີຕິ ທສ຺ສິຕຕ຺ຕາ ວິສຸທ຺ເຘນ ຈິຕ຺ເຕນ ອຸປວຸຕ຺ຖສ຺ສ ມຫປ຺ຜລຕາ ອນຸຎ຺ຎາຕາ ໂຫຕິ. ຕສ຺ມາ ເຍນ ກມ຺ມຏ຺ຐາເນນ ຈິຕ຺ຕໍ ວິສຸຊ຺ຌຕິ, ຕໍ ຈິຕ຺ຕວິໂສຘນກມ຺ມຏ຺ຐານໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ອິທມາຫ. ຕຕ຺ຖ ອຸປກ຺ກເມນາຕິ ປຈ຺ຈຕ຺ຕປຸຣິສກາເຣນ, ອຸປາເຍນ ວາ. ຕຖາຄຕໍ ອນຸສ຺ສຣຕີຕິ ອຏ຺ຐຫິ ກາຣເຓຫິ ຕຖາຄຕຄຸເຓ ອນຸສ຺ສຣຕິ. ເອຕ຺ຖ ຫິ ອິຕິປິ ໂສ ຠຄວາຕິ ໂສ ຠຄວາ ອິຕິປິ ສີເລນ, ອິຕິປິ ສມາຘິນາຕິ ສພ຺ເພ ໂລກິຍໂລກຸຕ຺ຕຣາ ພຸທ຺ຘຄຸຓາ ສງ຺ຄຫິຕາ. ອຣຫນ຺ຕິອາທີຫິ ປາຏິເຍກ຺ກຄຸຓາວ ນິທ຺ທິຏ຺ຐາ. ຕຖາຄຕໍ ອນຸສ຺ສຣໂຕ ຈິຕ຺ຕໍ ປສີທຕີຕິ ໂລກິຍໂລກຸຕ຺ຕເຣ ຕຖາຄຕຄຸເຓ ອນຸສ຺ສຣນ຺ຕສ຺ສ ຈິຕ຺ຕຸປ຺ປາໂທ ປສນ຺ໂນ ໂຫຕິ.

ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ອຸປກ຺ກິເລສາຕິ ປຎ຺ຈ ນີວຣຓາ. ກກ຺ກນ຺ຕິ ອາມລກກກ຺ກໍ. ຕຊ຺ຊໍ ວາຍາມນ຺ຕິ ຕຊ຺ຊາຕິກໍ ຕທນຸຈ຺ຉວິກໍ ກກ຺ເກນ ມກ຺ຂນຆໍສນໂຘວນວາຍາມໍ. ປຣິໂຍທປນາ ໂຫຕີຕິ ສຸທ຺ຘຠາວກຣຓໍ ໂຫຕິ. ກິລິຏ຺ຐສ຺ມິໍ ຫິ ສີເສ ປສາຘນໍ ປສາເຘຕ຺ວາ ນກ຺ຂຕ຺ຕໍ ກີຬມາໂນ ນ ໂສຠຕິ, ປຣິສຸທ຺ເຘ ປນ ຕສ຺ມິໍ ປສາຘນໍ ປສາເຘຕ຺ວາ ນກ຺ຂຕ຺ຕໍ ກີຬມາໂນ ໂສຠຕິ, ເອວເມວ ກິລິຏ຺ຐຈິຕ຺ເຕນ ອຸໂປສຖງ຺ຄານິ ອຘິຏ຺ຐາຍ ອຸໂປສໂຖ ອຸປວຸຕ຺ໂຖ ນ ມຫປ຺ຜໂລ ໂຫຕິ, ປຣິສຸທ຺ເຘນ ປນ ຈິຕ຺ເຕນ ອຸໂປສຖງ຺ຄານິ ອຘິຏ຺ຐາຍ ອຸປວຸຕ຺ໂຖ ອຸໂປສໂຖ ມຫປ຺ຜໂລ ໂຫຕີຕິ ອຘິປ຺ປາເຍນ ເອວມາຫ. ພ຺ຣຫ຺ມຸໂປສຖໍ ອຸປວສຕີຕິ ພ຺ຣຫ຺ມາ ວຸຈ຺ຈຕິ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ໂຘ, ຕສ຺ສ ຄຸຓານຸສ຺ສຣຓວເສນ ອຍໍ ອຸໂປສໂຖ ພ຺ຣຫ຺ມຸໂປສໂຖ ນາມ, ຕໍ ອຸປວສຕິ. ພ຺ຣຫ຺ມຸນາ ສທ຺ຘິໍ ສໍວສຕີຕິ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ເຘນ ສທ຺ຘິໍ ສໍວສຕິ. ພ຺ຣຫ຺ມຎ຺ຈສ຺ສ ອາຣພ຺ຠາຕິ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘໍ ອາຣພ຺ຠ.

ຘມ຺ມໍ ອນຸສ຺ສຣຕີຕິ ສຫຕນ຺ຕິກໍ ໂລກຸຕ຺ຕຣຘມ຺ມໍ ອນຸສ຺ສຣຕິ. ໂສຕ຺ຕິນ຺ຕິ ກຸຣຸວິນ຺ທກໂສຕ຺ຕິໍ. ກຸຣຸວິນ຺ທກປາສາຓຈຸຓ຺ເຓນ ຫິ ສທ຺ຘິໍ ລາຂໍ ໂຍເຊຕ຺ວາ ມຓິເກ ກຕ຺ວາ ວິຊ຺ຌິຕ຺ວາ ສຸຕ຺ເຕນ ອາວຸຓິຕ຺ວາ ຕໍ ມຓິ ກລາປປນ຺ຕິໍ ອຸຠໂຕ ຄເຫຕ຺ວາ ປິຏ຺ຐິໍ ຆໍເສນ຺ຕິ, ຕໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ – ‘‘ໂສຕ຺ຕິຎ຺ຈ ປຏິຈ຺ຈາ’’ຕິ. ຈຸຓ຺ຓນ຺ຕິ ນ຺ຫານີຍຈຸຓ຺ຓໍ. ຕຊ຺ຊໍ ວາຍາມນ຺ຕິ ອຸພ຺ພຏ຺ຏນຆໍສນໂຘວນາທິກໍ ຕທນຸຣູປວາຍາມໍ. ຘມ຺ມຸໂປສຖນ຺ຕິ ສຫຕນ຺ຕິກໍ ນວໂລກຸຕ຺ຕຣຘມ຺ມໍ ອາຣພ຺ຠ ອຸປວຸຕ຺ຖຕ຺ຕາ ອຍໍ ອຸໂປສໂຖ ‘‘ຘມ຺ມຸໂປສໂຖ’’ຕິ ວຸຕ຺ໂຕ. ອິຘາປິ ປຣິໂຍທປນາຕິ ປເທ ຐຕ຺ວາ ປຸຣິມນເຍເນວ ໂຍຊນາ ກາຕພ຺ພາ.

ສງ຺ຆໍ ອນຸສ຺ສຣຕີຕິ ອຏ຺ຐນ຺ນໍ ອຣິຍປຸຄ຺ຄລານໍ ຄຸເຓ ອນຸສ຺ສຣຕິ. ອຸສ຺ມຎ຺ຈ ປຏິຈ຺ຈາຕິ ທ຺ເວ ຕໂຍ ວາເຣ ຄາຫາປິຕໍ ອຸສຸມໍ ປຏິຈ຺ຈ. ອຸສຎ຺ຈາຕິປິ ປາໂຐ, ອຍເມວຕ຺ໂຖ. ຂາຣນ຺ຕິ ຉາຣິກໍ. ໂຄມຍນ຺ຕິ ໂຄມຸຕ຺ຕໍ ວາ ອຊລຓ຺ຑິກາ ວາ. ປຣິໂຍທປນາຕິ ອິຘາປິ ປຸຣິມນເຍເນວ ໂຍຊນາ ກາຕພ຺ພາ. ສງ຺ຆຸໂປສຖນ຺ຕິ ອຏ຺ຐນ຺ນໍ ອຣິຍປຸຄ຺ຄລານໍ ຄຸເຓ ອາຣພ຺ຠ ອຸປວຸຕ຺ຖຕ຺ຕາ ອຍໍ ອຸໂປສໂຖ ‘‘ສງ຺ຆຸໂປສໂຖ’’ຕິ ວຸຕ຺ໂຕ.

ສີລານີຕິ ຄຫຏ຺ໂຐ ຄຫຏ຺ຐສີລານິ, ປພ຺ພຊິໂຕ ປພ຺ພຊິຕສີລານິ. ອຂຓ຺ຑານີຕິອາທີນໍ ອຕ຺ໂຖ ວິສຸທ຺ຘິມຄ຺ເຄ (ວິສຸທ຺ຘິ. ໑.໒໑) ວິຕ຺ຖາຣິໂຕວ. ວາລຓ຺ຑຸປກນ຺ຕິ ອສ຺ສວາເລຫິ ວາ ມກຈິວາລາທີຫິ ວາ ກຕໍ ອຓ຺ຑຸປກໍ. ຕຊ຺ຊໍ ວາຍາມນ຺ຕິ ເຕເລນ ເຕເມຕ຺ວາ ມລສ຺ສ ຕິນ຺ຕຠາວໍ ຎຕ຺ວາ ຉາຣິກໍ ປກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ວາລຓ຺ຑຸປເກນ ຆໍສນວາຍາໂມ. ອິຘ ປຣິໂຍທປນາຕິ ປເທ ຐຕ຺ວາ ເອວໍ ໂຍຊນາ ກາຕພ຺ພາ ກິລິຏ຺ຐສ຺ມິຎ຺ຫິ ອາທາເສ ມຓ຺ຑິຕປສາຘິໂຕປິ ອຕ຺ຕຠາໂວ ໂອໂລກິຍມາໂນ ນ ໂສຠຕິ, ປຣິສຸທ຺ເຘ ໂສຠຕິ. ເອວເມວ ກິລິຏ຺ເຐນ ຈິຕ຺ເຕນ ອຸປວຸຕ຺ໂຖ ອຸໂປສໂຖ ນ ມຫປ຺ຜໂລ ໂຫຕິ, ປຣິສຸທ຺ເຘນ ປນ ມຫປ຺ຜໂລ ໂຫຕີຕິ. ສີລຸໂປສຖນ຺ຕິ ອຕ຺ຕໂນ ສີລານຸສ຺ສຣຓວເສນ ອຸປວຸຕ຺ໂຖ ອຸໂປສໂຖ ສີລຸໂປສໂຖ ນາມ. ສີເລນ ສທ຺ຘິນ຺ຕິ ອຕ຺ຕໂນ ປຎ຺ຈສີລທສສີເລນ ສທ຺ຘິໍ. ສີລຎ຺ຈສ຺ສ ອາຣພ຺ຠາຕິ ປຎ຺ຈສີລໍ ທສສີລຎ຺ຈ ອາຣພ຺ຠ.

ເທວຕາ ອນຸສ຺ສຣຕີຕິ ເທວຕາ ສກ຺ຂິຏ຺ຐາເນ ຐເປຕ຺ວາ ອຕ຺ຕໂນ ສທ຺ຘາທິຄຸເຓ ອນຸສ຺ສຣຕິ. ອຸກ຺ກນ຺ຕິ ອຸທ຺ຘນໍ. ໂລຓນ຺ຕິ ໂລຓມຕ຺ຕິກາ. ເຄຣຸກນ຺ຕິ ເຄຣຸກຈຸຓ຺ຓໍ. ນາຬິກສຓ຺ຑາສນ຺ຕິ ຘມນນາຬິກຎ຺ເຈວ ປຣິວຕ຺ຕນສຓ຺ຑາສຎ຺ຈ. ຕຊ຺ຊໍ ວາຍາມນ຺ຕິ ອຸທ຺ຘເນ ປກ຺ຂິປນຘມນປຣິວຕ຺ຕນາທິກໍ ອນຸຣູປໍ ວາຍາມໍ. ອິຘ ປຣິໂຍທປນາຕິ ປເທ ຐຕ຺ວາ ເອວໍ ໂຍຊນາ ເວທິຕພ຺ພາ – ສໍກິລິຏ຺ຐສຸວຓ຺ຓມເຍນ ຫິ ປສາຘນຠຓ຺ເຑນ ປສາຘິຕາ ນກ຺ຂຕ຺ຕໍ ກີຬມານາ ນ ໂສຠນ຺ຕິ, ປຣິສຸທ຺ຘສຸວຓ຺ຓມເຍນ ໂສຠນ຺ຕິ. ເອວເມວ ສໍກິລິຏ຺ຐຈິຕ຺ຕສ຺ສ ອຸໂປສໂຖ ນ ມຫປ຺ຜໂລ ໂຫຕິ, ປຣິສຸທ຺ຘຈິຕ຺ຕສ຺ສ ມຫປ຺ຜໂລ. ເທວຕຸໂປສຖນ຺ຕິ ເທວຕາ ສກ຺ຂິຏ຺ຐາເນ ຐເປຕ຺ວາ ອຕ຺ຕໂນ ຄຸເຓ ອນຸສ຺ສຣນ຺ເຕນ ອຸປວຸຕ຺ຖອຸໂປສໂຖ ເທວຕຸໂປສໂຖ ນາມ. ເສສໍ ອິເມສຸ ພຸທ຺ຘານຸສ຺ສຕິອາທີສຸ ກມ຺ມຏ຺ຐາເນສຸ ຍໍ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ ສິຍາ, ຕໍ ສພ຺ພໍ ວິສຸທ຺ຘິມຄ຺ເຄ (ວິສຸທ຺ຘິ. ໑.໑໒໓ ອາທໂຍ) ວຸຕ຺ຕເມວ.

ປາຓາຕິປາຕນ຺ຕິ ປາຓວຘໍ. ປຫາຍາຕິ ຕໍ ປາຓາຕິປາຕເຈຕນາສງ຺ຂາຕໍ ທຸສ຺ສີລ຺ຍໍ ປຊຫິຕ຺ວາ. ປຏິວິຣຕາຕິ ປຫີນກາລໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ຕໂຕ ທຸສ຺ສີລ຺ຍໂຕ ໂອຣຕາ ວິຣຕາວ. ນິຫິຕທຓ຺ຑາ ນິຫິຕສຕ຺ຖາຕິ ປຣູປຆາຕຕ຺ຖາຍ ທຓ຺ຑໍ ວາ ສຕ຺ຖໍ ວາ ອາທາຍ ອວຕ຺ຕນໂຕ ນິກ຺ຂິຕ຺ຕທຓ຺ຑາ ເຈວ ນິກ຺ຂິຕ຺ຕສຕ຺ຖາ ຈາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເອຕ຺ຖ ຈ ຐເປຕ຺ວາ ທຓ຺ຑໍ ສພ຺ພມ຺ປິ ອວເສສໍ ອຸປກຣຓໍ ສຕ຺ຕານໍ ວິຫິໍສນຠາວໂຕ ສຕ຺ຖນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ຍໍ ປນ ຠິກ຺ຂູ ກຕ຺ຕຣທຓ຺ຑໍ ວາ ທນ຺ຕກຏ຺ຐວາສິໍ ວາ ປິປ຺ຜລກໍ ວາ ຄເຫຕ຺ວາ ວິຈຣນ຺ຕິ, ນ ຕໍ ປຣູປຆາຕຕ຺ຖາຍ. ຕສ຺ມາ ນິຫິຕທຓ຺ຑາ ນິຫິຕສຕ຺ຖາຕ຺ເວວ ສງ຺ຂໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ. ລຊ຺ຊີຕິ ປາປຊິຄຸຈ຺ຉນລກ຺ຂຓາຍ ລຊ຺ຊາຍ ສມນ຺ນາຄຕາ. ທຍາປນ຺ນາຕິ ທຍໍ ເມຕ຺ຕຈິຕ຺ຕຕໍ ອາປນ຺ນາ. ສພ຺ພປາຓຠູຕຫິຕານຸກມ຺ປີຕິ ສພ຺ເພ ປາຓຠູເຕ ຫິເຕນ ອນຸກມ຺ປກາ, ຕາຍ ເອວ ທຍາປນ຺ນຕາຍ ສພ຺ເພສໍ ປາຓຠູຕານໍ ຫິຕຈິຕ຺ຕກາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອຫມ຺ປຊ຺ຊາຕິ ອຫມ຺ປິ ອຊ຺ຊ. ອິມິນາປິ ອງ຺ເຄນາຕິ ອິມິນາປິ ຄຸຓງ຺ເຄນ. ອຣຫຕໍ ອນຸກໂຣມີຕິ ຍຖາ ປຸຣໂຕ ຄຈ຺ຉນ຺ຕໍ ປຈ຺ຉໂຕ ຄຈ຺ຉນ຺ໂຕ ອນຸຄຈ຺ຉຕິ ນາມ, ເອວໍ ອຫມ຺ປິ ອຣຫນ຺ເຕຫິ ປຐມໍ ກຕໍ ອິມໍ ຄຸຓໍ ປຈ຺ຉາ ກໂຣນ຺ໂຕ ເຕສໍ ອຣຫນ຺ຕານໍ ອນຸກໂຣມິ. ອຸໂປສໂຖ ຈ ເມ ອຸປວຸຕ຺ໂຖ ຠວິສ຺ສຕີຕິ ເອວໍ ກໂຣນ຺ເຕນ ມຍາ ອຣຫຕຎ຺ຈ ອນຸກຕໍ ຠວິສ຺ສຕິ, ອຸໂປສໂຖ ຈ ອຸປວຸຕ຺ໂຖ ຠວິສ຺ສຕິ.

ອທິນ຺ນາທານນ຺ຕິ ອທິນ຺ນສ຺ສ ປຣປຣິຄ຺ຄຫິຕສ຺ສ ອາທານໍ, ເຖຍ຺ຍໍ ໂຈຣິກນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ທິນ຺ນເມວ ອາທິຍນ຺ຕີຕິ ທິນ຺ນາທາຍີ. ຈິຕ຺ເຕນປິ ທິນ຺ນເມວ ປຏິກງ຺ຂນ຺ຕີຕິ ທິນ຺ນປາຏິກງ຺ຂີ. ເຖເນຕີຕິ ເຖໂນ, ນ ເຖເນນ ອເຖເນນ. ອເຖນຕ຺ຕາເຍວ ສຸຈິຠູເຕນ. ອຕ຺ຕນາຕິ ອຕ຺ຕຠາເວນ, ອເຖນໍ ສຸຈິຠູຕໍ ອຕ຺ຕຠາວໍ ກຕ຺ວາ ວິຫຣນ຺ຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ.

ອພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍນ຺ຕິ ອເສຏ຺ຐຈຣິຍໍ. ພ຺ຣຫ຺ມໍ ເສຏ຺ຐໍ ອາຈາຣໍ ຈຣນ຺ຕີຕິ ພ຺ຣຫ຺ມຈາຣີ. ອາຣາຈາຣີຕິ ອພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍໂຕ ທູຣາຈາຣີ. ເມຖຸນາຕິ ຣາຄປຣິຍຸຏ຺ຐານວເສນ ສທິສຕ຺ຕາ ເມຖຸນກາຕິ ລທ຺ຘໂວຫາເຣຫິ ປຏິເສວິຕພ຺ພໂຕ ເມຖຸໂນຕິ ສງ຺ຂໍ ຄຕາ ອສທ຺ຘມ຺ມາ. ຄາມຘມ຺ມາຕິ ຄາມວາສີນໍ ຘມ຺ມາ.

ມຸສາວາທາຕິ ອລິກວຈນາ ຕຸຈ຺ຉວຈນາ. ສຈ຺ຈໍ ວທນ຺ຕີຕິ ສຈ຺ຈວາທີ. ສຈ຺ເຈນ ສຈ຺ຈໍ ສໍທຫນ຺ຕິ ຆຏ຺ເຏນ຺ຕີຕິ ສຈ຺ຈສນ຺ຘາ, ນ ອນ຺ຕຣນ຺ຕຣາ ມຸສາ ວທນ຺ຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ໂຍ ຫິ ປຸຣິໂສ ກທາຈິ ມຸສາວາທໍ ວທຕິ, ກທາຈິ ສຈ຺ຈໍ. ຕສ຺ສ ມຸສາວາເທນ ອນ຺ຕຣິຕຕ຺ຕາ ສຈ຺ຈໍ ສຈ຺ເຈນ ນ ຆຏີຍຕິ. ຕສ຺ມາ ນ ໂສ ສຈ຺ຈສນ຺ໂຘ. ອິເມ ປນ ນ ຕາທິສາ, ຊີວິຕເຫຕຸປິ ມຸສາ ອວຕ຺ວາ ສຈ຺ເຈນ ສຈ຺ຈໍ ສໍທຫນ຺ຕິເຍວາຕິ ສຈ຺ຈສນ຺ຘາ. ເຖຕາຕິ ຖິຣາ, ຐິຕກຖາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເອໂກ ປຸຄ຺ຄໂລ ຫລິທ຺ທິຣາໂຄ ວິຍ ຖຸສຣາສິມ຺ຫິ ນິຂາຕຂາຓຸ ວິຍ ອສ຺ສປິຏ຺ເຐ ຐປິຕກຸມ຺ຠຓ຺ຑມິວ ຈ ນ ຐິຕກໂຖ ໂຫຕິ. ເອໂກ ປາສາຓເລຂາ ວິຍ ອິນ຺ທຂີໂລ ວິຍ ຈ ຐິຕກໂຖ ໂຫຕິ, ອສິນາ ສີສໍ ຉິນ຺ທນ຺ເຕປິ ທ຺ເວ ກຖາ ນ ກເຖຕິ. ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ເຖໂຕ. ປຈ຺ຈຍິກາຕິ ປຕ຺ຕິຍາຍິຕພ຺ພກາ, ສທ຺ຘາຍິກາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເອກຈ຺ໂຈ ຫິ ປຸຄ຺ຄໂລ ນ ປຈ຺ຈຍິໂກ ໂຫຕິ, ‘‘ອິທໍ ເກນ ວຸຕ຺ຕໍ, ອສຸເກນ ນາມາ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ມາ ຕສ຺ສ ວຈນໍ ສທ຺ທຫຖາ’’ຕິ ວຕ຺ຕພ຺ພຕໍ ອາປຊ຺ຊຕິ. ເອໂກ ປຈ຺ຈຍິໂກ ໂຫຕິ, ‘‘ອິທໍ ເກນ ວຸຕ຺ຕໍ, ອສຸເກນາ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ຍທິ ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ, ອິທເມວ ປມາຓໍ, ອິທານິ ປຏິກ຺ຂິປິຕພ຺ພໍ ນຕ຺ຖິ, ເອວເມວໍ ອິທ’’ນ຺ຕິ ວຕ຺ຕພ຺ພຕໍ ອາປຊ຺ຊຕິ. ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ປຈ຺ຈຍິໂກ. ອວິສໍວາທກາ ໂລກສ຺ສາຕິ ຕາຍ ສຈ຺ຈວາທິຕາຍ ໂລກໍ ນ ວິສໍວາເທນ຺ຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ສຸຣາເມຣຍມຊ຺ຊປມາທຏ຺ຐານນ຺ຕິ ສຸຣາເມຣຍມຊ຺ຊານໍ ປານເຈຕນາສງ຺ຂາຕໍ ປມາທກາຣຓໍ. ເອກຠຕ຺ຕິກາຕິ ປາຕຣາສຠຕ຺ຕໍ ສາຍມາສຠຕ຺ຕນ຺ຕິ ທ຺ເວ ຠຕ຺ຕານິ. ເຕສຸ ປາຕຣາສຠຕ຺ຕໍ ອນ຺ໂຕມຊ຺ຌນ຺ຫິເກນ ປຣິຈ຺ຉິນ຺ນໍ, ອິຕຣໍ ມຊ຺ຌນ຺ຫິກໂຕ ອຸທ຺ຘໍ ອນ຺ໂຕອຣຸເຓນ. ຕສ຺ມາ ອນ຺ໂຕມຊ຺ຌນ຺ຫິເກ ທສກ຺ຂຕ຺ຕຸໍ ຠຸຎ຺ຊມານາປິ ເອກຠຕ຺ຕິກາວ ໂຫນ຺ຕິ. ຕໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ – ‘‘ເອກຠຕ຺ຕິກາ’’ຕິ. ຣຕ຺ຕິໂຠຊນໍ ຣຕ຺ຕິ, ຕໂຕ ອຸປຣຕາຕິ ຣຕ຺ຕູປຣຕາ. ອຕິກ຺ກນ຺ເຕ ມຊ຺ຌນ຺ຫິເກ ຍາວ ສູຣິຍຕ຺ຖງ຺ຄມນາ ໂຠຊນໍ ວິກາລໂຠຊນໍ ນາມ, ຕໂຕ ວິຣຕຕ຺ຕາ ວິຣຕາ ວິກາລໂຠຊນາ.

ສາສນສ຺ສ ອນນຸໂລມຕ຺ຕາ ວິສູກໍ ປຏາຓິຠູຕໍ ທສ຺ສນນ຺ຕິ ວິສູກທສ຺ສນໍ, ອຕ຺ຕນາ ນຈ຺ຈນນຈ຺ຈາປນາທິວເສນ ນຈ຺ຈຎ຺ຈ ຄີຕຎ຺ຈ ວາທິຕຎ຺ຈ, ອນ຺ຕມໂສ ມຍູຣນຈ຺ຈນາທິວເສນາປິ ປວຕ຺ຕານໍ ນຈ຺ຈາທີນໍ ວິສູກຠູຕໍ ທສ຺ສນຎ຺ຈາຕິ ນຈ຺ຈຄີຕວາທິຕວິສູກທສ຺ສນໍ. ນຈ຺ຈາທີນິ ຫິ ອຕ຺ຕນາ ປໂຍເຊຕຸໍ ວາ ປເຣຫິ ປໂຍຊາເປຕຸໍ ວາ ປຍຸຕ຺ຕານິ ປສ຺ສິຕຸໍ ວາ ເນວ ຠິກ຺ຂູນໍ, ນ ຠິກ຺ຂຸນີນໍ ວຏ຺ຏນ຺ຕິ.

ມາລາທີສຸ ມາລາຕິ ຍໍກິຎ຺ຈິ ປຸປ຺ຜໍ. ຄນ຺ຘນ຺ຕິ ຍໍກິຎ຺ຈິ ຄນ຺ຘຊາຕໍ. ວິເລປນນ຺ຕິ ຉວິຣາຄກຣຓໍ. ຕຕ຺ຖ ປິຬນ຺ຘນ຺ໂຕ ຘາເຣຕິ ນາມ, ອູນຏ຺ຐານໍ ປູເຣນ຺ໂຕ ມຓ຺ເຑຕິ ນາມ, ຄນ຺ຘວເສນ ຉວິຣາຄວເສນ ຈ ສາທິຍນ຺ໂຕ ວິຠູເສຕິ ນາມ. ຐານໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ກາຣຓໍ, ຕສ຺ມາ ຍາຍ ທຸສ຺ສີລ຺ຍເຈຕນາຍ ຕານິ ມາລາຘາຣຓາທີນິ ມຫາຊໂນ ກໂຣຕິ, ຕໂຕ ປຏິວິຣຕາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອຸຈ຺ຈາສຍນໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ປມາຓາຕິກ຺ກນ຺ຕໍ, ມຫາສຍນໍ ອກປ຺ປິຍຕ຺ຖຣຓໍ, ຕໂຕ ປຏິວິຣຕາຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ກີວມຫປ຺ຜໂລຕິ ກິຕ຺ຕກໍ ມຫປ຺ຜໂລ. ເສສປເທສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ປຫູຕຣຕ຺ຕຣຕນານນ຺ຕິ ປຫູເຕນ ຣຕ຺ຕສງ຺ຂາເຕນ ຣຕເນນ ສມນ຺ນາຄຕານໍ, ສກລຊມ຺ພຸທີປຕລໍ ເຠຣິຕລສທິສໍ ກຕ຺ວາ ກຏິປ຺ປມາເຓຫິ ສຕ຺ຕຫິ ຣຕເນຫິ ປູຣິຕານນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອິສ຺ສຣິຍາຘິປຈ຺ຈນ຺ຕິ ອິສ຺ສຣຠາເວນ ວາ ອິສ຺ສຣິຍເມວ ວາ ອາຘິປຈ຺ຈໍ, ນ ເອຕ຺ຖ ສາຫສິກກມ຺ມນ຺ຕິປິ ອິສ຺ສຣິຍາຘິປຈ຺ຈໍ. ຣຊ຺ຊໍ ກາເຣຍ຺ຍາຕິ ເອວຣູປໍ ຈກ຺ກວຕ຺ຕິຣຊ຺ຊໍ ກາເຣຍ຺ຍ. ອງ຺ຄານນ຺ຕິອາທີນິ ເຕສໍ ຊນປທານໍ ນາມານິ. ກລໍ ນາຄ຺ຆຕິ ໂສຬສິນ຺ຕິ ເອກໍ ອໂຫຣຕ຺ຕໍ ອຸປວຸຕ຺ຖອຸໂປສເຖ ປຸຎ຺ຎໍ ໂສຬສຠາເຄ ກຕ຺ວາ ຕໂຕ ເອກໍ ຠາຄຎ຺ຈ ນ ອຄ຺ຆຕິ. ເອກຣຕ຺ຕຸໂປສຖສ຺ສ ໂສຬສິຍາ ກລາຍ ຍໍ ວິປາກຜລໍ, ຕໍເຍວ ຕໂຕ ພຫຸຕຣໍ ໂຫຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ກປຓນ຺ຕິ ປຣິຕ຺ຕກໍ.

ອພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍາຕິ ອເສຏ຺ຐຈຣິຍໂຕ. ຣຕ຺ຕິໍ ນ ຠຸຎ຺ເຊຍ຺ຍ ວິກາລໂຠຊນນ຺ຕິ ອຸໂປສຖໍ ອຸປວສນ຺ໂຕ ຣຕ຺ຕິໂຠຊນຎ຺ຈ ທິວາວິກາລໂຠຊນຎ຺ຈ ນ ຠຸຎ຺ເຊຍ຺ຍ. ມຎ຺ເຈ ຉມາຍໍວ ສເຍຖ ສນ຺ຖເຕຕິ ມຸຏ຺ຐິຫຕ຺ຖປາທເກ ກປ຺ປິຍມຎ຺ເຈ ວາ ສຸຘາທິປຣິກມ຺ມກຕາຍ ຠູມິຍໍ ວາ ຕິຓປຓ຺ຓປລາລາທີນິ ສນ຺ຖຣິຕ຺ວາ ກເຕ ສນ຺ຖເຕ ວາ ສເຍຖາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເອຕໍ ຫິ ອຏ຺ຐງ຺ຄິກມາຫຸໂປສຖນ຺ຕິ ເອວໍ ປາຓາຕິປາຕາທີນິ ອສມາຈຣນ຺ເຕນ ອຸປວຸຕ຺ຖໍ ອຸໂປສຖໍ ອຏ຺ຐຫິ ອງ຺ເຄຫິ ສມນ຺ນາຄຕຕ຺ຕາ ອຏ຺ຐງ຺ຄິກນ຺ຕິ ວທນ຺ຕິ. ຕໍ ປນ ອຸປວສນ຺ເຕນ ‘‘ສ຺ເວ ອຸໂປສຖິໂກ ຠວິສ຺ສາມີ’’ຕິ ອຊ຺ເຊວ ‘‘ອິທຎ຺ຈ ອິທຎ຺ຈ ກເຣຍ຺ຍາຖາ’’ຕິ ອາຫາຣາທິວິຘານໍ ວິຈາເຣຕພ຺ພໍ. ອຸໂປສຖທິວເສ ປາໂຕວ ຠິກ຺ຂຸສ຺ສ ວາ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ວາ ທສສີລລກ຺ຂຓຎ຺ຎຸໂນ ອຸປາສກສ຺ສ ວາ ອຸປາສິກາຍ ວາ ສນ຺ຕິເກ ວາຈໍ ຠິນ຺ທິຕ຺ວາ ອຸໂປສຖງ຺ຄານິ ສມາທາຕພ຺ພານິ. ປາຬິໍ ອຊານນ຺ເຕນ ປນ ‘‘ພຸທ຺ຘປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ ອຸໂປສຖໍ ອຘິຏ຺ຐາມີ’’ຕິ ອຘິຏ຺ຐາຕພ຺ພໍ. ອຎ຺ຎໍ ອລຠນ຺ເຕນ ອຕ຺ຕນາປິ ອຘິຏ຺ຐາຕພ຺ພໍ, ວຈີເຠໂທ ປນ ກາຕພ຺ໂພເຍວ. ອຸໂປສຖໍ ອຸປວສນ຺ເຕນ ປຣູປໂຣຘປຏິສໍຍຸຕ຺ຕາ ກມ຺ມນ຺ຕາ ນ ວິຈາເຣຕພ຺ພາ, ອາຍວຍຄຓນໍ ກໂຣນ຺ເຕນ ນ ວີຕິນາເມຕພ຺ພໍ, ເຄເຫ ປນ ອາຫາຣໍ ລຠິຕ຺ວາ ນິຈ຺ຈຠຕ຺ຕິກຠິກ຺ຂຸນາ ວິຍ ປຣິຠຸຎ຺ຊິຕ຺ວາ ວິຫາຣໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ຘມ຺ໂມ ວາ ໂສຕພ຺ໂພ, ອຏ຺ຐຕິໍສາຍ ອາຣມ຺ມເຓສຸ ອຎ຺ຎຕຣໍ ວາ ມນສິກາຕພ຺ພໍ.

ສຸທສ຺ສນາຕິ ສຸນ຺ທຣທສ຺ສນາ. ໂອຠາສຍນ຺ຕິ ໂອຠາສຍມານາ. ອນຸປຣິຍນ຺ຕີຕິ ວິຈຣນ຺ຕິ. ຍາວຕາຕິ ຍຕ຺ຕກໍ ຐານໍ. ອນ຺ຕລິກ຺ຂຄາຕິ ອາກາສງ຺ຄມາ. ປຠາສນ຺ຕີຕິ ໂຊຕນ຺ຕິ ປຠາ ມຸຎ຺ຈນ຺ຕິ. ທິສາວິໂຣຈນາຕິ ສພ຺ພທິສາສຸ ວິໂຣຈມານາ. ອຖ ວາ ປຠາສນ຺ຕີຕິ ທິສາຫິ ທິສາ ໂອຠາສນ຺ຕິ. ວິໂຣຈນາຕິ ວິໂຣຈມານາ. ເວຬຸຣິຍນ຺ຕິ ມຓີຕິ ວຕ຺ວາປິ ອິມິນາ ຊາຕິມຓິຠາວໍ ທສ຺ເສຕິ. ເອກວສ຺ສິກເວຬຸວຓ຺ຓຎ຺ຫິ ເວຬຸຣິຍໍ ຊາຕິມຓິ ນາມ. ຕໍ ສນ຺ຘາເຍວມາຫ. ຠທ຺ທກນ຺ຕິ ລທ຺ຘກໍ. ສິງ຺ຄີສຸວຓ຺ຓນ຺ຕິ ໂຄສິງ຺ຄສທິສໍ ຫຸຕ຺ວາ ອຸປ຺ປນ຺ນຕ຺ຕາ ເອວໍ ນາມກໍ ສຸວຓ຺ຓໍ. ກຎ຺ຈນນ຺ຕິ ປພ຺ພເຕຍ຺ຍໍ ປພ຺ພເຕ ຊາຕສຸວຓ຺ຓໍ. ຊາຕຣູປນ຺ຕິ ສຕ຺ຖຸວຓ຺ຓສຸວຓ຺ຓໍ. ຫຏກນ຺ຕິ ກິປິລ຺ລິກາຫິ ນີຫຏສຸວຓ຺ຓໍ. ນານຸຠວນ຺ຕີຕິ ນ ປາປຸຓນ຺ຕິ. ຈນ຺ທປ຺ປຠາຕິ ສາມິອຕ຺ເຖ ປຈ຺ຈຕ຺ຕໍ, ຈນ຺ທປ຺ປຠາຍາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອຸປວສ຺ສຸໂປສຖນ຺ຕິ ອຸປວສິຕ຺ວາ ອຸໂປສຖໍ. ສຸຂຸທ຺ຣຍານີຕິ ສຸຂຜລານິ ສຸຂເວທນີຍານິ. ສຄ຺ຄມຸເປນ຺ຕິ ຐານນ຺ຕິ ສຄ຺ຄສງ຺ຂາຕໍ ຐານໍ ອຸປຄຈ຺ຉນ຺ຕິ, ເກນຈິ ອນິນ຺ທິຕາ ຫຸຕ຺ວາ ເທວໂລເກ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເສສເມຕ຺ຖ ຍໍ ອນ຺ຕຣນ຺ຕຣາ ນ ວຸຕ຺ຕໍ, ຕໍ ວຸຕ຺ຕານຸສາເຣເນວ ເວທິຕພ຺ພນ຺ຕິ.

ມຫາວຄ຺ໂຄ ທຸຕິໂຍ.