ອຸປ຺ປລວຓ຺ຓາເຖຣີວຕ຺ຖຸ

໒໓໗. ຕຕິເຍ ອຸປ຺ປລວຓ຺ຓາຕິ ນີລຸປ຺ປລຄພ຺ຠສທິເສເນວ ວຓ຺ເຓນ ສມນ຺ນາຄຕຕ຺ຕາ ເອວໍລທ຺ຘນາມາ ເຖຣີ. ສາ ກິຣ ປທຸມຸຕ຺ຕຣພຸທ຺ຘກາເລ ຫໍສວຕິຍໍ ກຸລເຄເຫ ປຏິສນ຺ຘິໍ ຄຓ຺ຫິຕ຺ວາ ອປຣຠາເຄ ມຫາຊເນນ ສທ຺ຘິໍ ສຕ຺ຖຸ ສນ຺ຕິກໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ຘມ຺ມໍ ສຸຓນ຺ຕີ ສຕ຺ຖາຣໍ ເອກໍ ຠິກ຺ຂຸນິໍ ອິທ຺ຘິມນ຺ຕີນໍ ອຄ຺ຄຏ຺ຐາເນ ຐເປນ຺ຕໍ ທິສ຺ວາ ສຕ຺ຕາຫໍ ພຸທ຺ຘປ຺ປມຸຂສ຺ສ ຠິກ຺ຂຸສງ຺ຆສ຺ສ ມຫາທານໍ ທຕ຺ວາ ຕໍ ຐານນ຺ຕຣໍ ປຕ຺ເຖສິ. ສາ ຍາວຊີວໍ ກຸສລໍ ກຕ຺ວາ ເທວມນຸສ຺ເສສຸ ສໍສຣນ຺ຕີ ກສ຺ສປພຸທ຺ຘກາເລ ພາຣາຓສິນຄເຣ ກິກິສ຺ສ ກາສິຣຎ຺ໂຎ ເຄເຫ ປຏິສນ຺ຘິໍ ຄຓ຺ຫິຕ຺ວາ ສຕ຺ຕນ຺ນໍ ຠຄິນີນໍ ອພ຺ຠນ຺ຕຣາ ຫຸຕ຺ວາ ວີສຕິ ວສ຺ສສຫສ຺ສານິ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍໍ ຈຣິຕ຺ວາ ຠິກ຺ຂຸສງ຺ຆສ຺ສ ປຣິເວຓໍ ກຕ຺ວາ ເທວໂລເກ ນິພ຺ພຕ຺ຕາ.

ຕໂຕ ຈວິຕ຺ວາ ປຸນ ມນຸສ຺ສໂລກໍ ອາຄຈ຺ຉນ຺ຕີ ເອກສ຺ມິໍ ຄາເມ ສຫຕ຺ຖາ ກມ຺ມໍ ກຕ຺ວາ ຊີວນກຏ຺ຐາເນ ນິພ຺ພຕ຺ຕາ. ສາ ເອກທິວສໍ ເຂຕ຺ຕກຸຏິໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕີ ອນ຺ຕຣາມຄ຺ເຄ ເອກສ຺ມິໍ ສເຣ ປາໂຕວ ປຸປ຺ຜິຕໍ ປທຸມປຸປ຺ຜໍ ທິສ຺ວາ ຕໍ ສຣໍ ໂອຣຸຍ຺ຫ ຕຎ຺ເຈວ ປຸປ຺ຜໍ ລາຊປກ຺ຂິປນຕ຺ຖາຍ ປທຸມິນິຍາ ປຕ຺ຕຎ຺ຈ ຄເຫຕ຺ວາ ເກທາເຣ ສາລິສີສານິ ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ກຸຏິກາຍ ນິສິນ຺ນາ ລາເຊ ຠຊ຺ຊິຕ຺ວາ ປຎ຺ຈ ລາຊສຕານິ ຄເຓສິ. ຕສ຺ມິໍ ຂເຓ ຄນ຺ຘມາທນປພ຺ພເຕ ນິໂຣຘສມາປຕ຺ຕິໂຕ ວຸຏ຺ຐິໂຕ ເອໂກ ປຈ຺ເຈກພຸທ຺ໂຘ ອາຄນ຺ຕ຺ວາ ຕສ຺ສາ ອວິທູເຣ ອຏ຺ຐາສິ. ສາ ປຈ຺ເຈກພຸທ຺ຘໍ ທິສ຺ວາ ລາເຊຫິ ສທ຺ຘິໍ ປທຸມປຸປ຺ຜໍ ຄເຫຕ຺ວາ ກຸຏິໂຕ ໂອຣຸຍ຺ຫ ລາເຊ ປຈ຺ເຈກພຸທ຺ຘສ຺ສ ປຕ຺ເຕ ປກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ປທຸມປຸປ຺ເຜນ ປຕ຺ຕໍ ປິຘາຍ ອທາສິ. ອຖສ຺ສາ ປຈ຺ເຈກພຸທ຺ເຘ ໂຖກໍ ຄເຕ ເອຕທໂຫສິ – ‘‘ປພ຺ພຊິຕາ ນາມ ປຸປ຺ເຜນ ອນຕ຺ຖິກາ, ອຫໍ ປຸປ຺ຜໍ ຄເຫຕ຺ວາ ປິຬນ຺ຘິສ຺ສາມີ’’ຕິ ຄນ຺ຕ຺ວາ ປຈ຺ເຈກພຸທ຺ຘສ຺ສ ຫຕ຺ຖໂຕ ປຸປ຺ຜໍ ຄເຫຕ຺ວາ ປຸນ ຈິນ຺ເຕສິ – ‘‘ສເຈ, ອຍ຺ໂຍ, ປຸປ຺ເຜນ ອນຕ຺ຖິໂກ ອຠວິສ຺ສ, ປຕ຺ຕມຕ຺ຖເກ ຐເປຕຸໍ ນ ອທສ຺ສ, ອທ຺ຘາ ອຍ຺ຍສ຺ສ ອຕ຺ໂຖ ຠວິສ຺ສຕີ’’ຕິ ປຸນ ຄນ຺ຕ຺ວາ ປຕ຺ຕມຕ຺ຖເກ ຐເປຕ຺ວາ ປຈ຺ເຈກພຸທ຺ຘໍ ຂມາເປຕ຺ວາ, ‘‘ຠນ຺ເຕ, ອິເມສໍ ເມ ລາຊານໍ ນິສ຺ສນ຺ເທນ ລາຊຄຓນາຍ ປຸຕ຺ຕາ ອສ຺ສຸ, ປທຸມປຸປ຺ຜສ຺ສ ນິສ຺ສນ຺ເທນ ນິພ຺ພຕ຺ຕນິພ຺ພຕ຺ຕຏ຺ຐາເນ ເມ ປເທ ປເທ ປທຸມປຸປ຺ຜໍ ອຸຏ຺ຐຫຕູ’’ຕິ ປຕ຺ຖນໍ ອກາສິ. ປຈ຺ເຈກພຸທ຺ໂຘ ຕສ຺ສາ ປສ຺ສນ຺ຕິຍາວ ອາກາເສນ ຄນ຺ຘມາທນປພ຺ພຕໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ຕໍ ປທຸມໍ ນນ຺ທມູລກປພ຺ຠາເຣ ປຈ຺ເຈກພຸທ຺ຘານໍ ອກ຺ກມນໂສປານສມີເປ ປາທປຸຎ຺ຉນໍ ກຕ຺ວາ ຐເປສິ.

ສາປິ ຕສ຺ສ ກມ຺ມສ຺ສ ນິສ຺ສນ຺ເທນ ເທວໂລເກ ປຏິສນ຺ຘິໍ ຄຓ຺ຫິ, ນິພ຺ພຕ຺ຕກາລໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ຈສ຺ສາ ປເທ ປເທ ມຫາປທຸມປຸປ຺ຜໍ ອຸຏ຺ຐາສິ. ສາ ຕໂຕ ຈວິຕ຺ວາ ປພ຺ພຕປາເທ ເອກສ຺ມິໍ ປທຸມສ຺ສເຣ ປທຸມຄພ຺ເຠ ນິພ຺ພຕ຺ຕິ. ຕໍ ນິສ຺ສາຍ ເອໂກ ຕາປໂສ ວສຕິ, ໂສ ປາໂຕວ ມຸຂໂຘວນຕ຺ຖາຍ ສຣໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ຕໍ ປຸປ຺ຜໍ ທິສ຺ວາ ຈິນ຺ເຕສິ – ‘‘ອິທໍ ປຸປ຺ຜໍ ເສເສຫິ ມຫນ຺ຕຕຣໍ, ເສສານິ ຈ ປຸປ຺ຜິຕານິ, ອິທໍ ມກຸຬິຕເມວ, ຠວິຕພ຺ພເມຕ຺ຖ ກາຣເຓນາ’’ຕິ ອຸທກໍ ໂອຕຣິຕ຺ວາ ຕໍ ປຸປ຺ຜໍ ຄຓ຺ຫິ. ຕໍ ເຕນ ຄຫິຕມຕ຺ຕເມວ ປຸປ຺ຜິຕໍ. ຕາປໂສ ອນ຺ໂຕປທຸມຄພ຺ເຠ ນິປນ຺ນທາຣິກໍ ອທ຺ທສ. ທິຏ຺ຐກາລໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ຈ ຘີຕຸສິເນຫໍ ລຠິຕ຺ວາ ປທຸເມເນວ ສທ຺ຘິໍ ປຓ຺ຓສາລໍ ເນຕ຺ວາ ມຎ຺ຈເກ ນິປຊ຺ຊາເປສິ. ອຖສ຺ສາ ປຸຎ຺ຎານຸຠາເວນ ອງ຺ຄຸຏ຺ຐເກ ຂີຣໍ ນິພ຺ພຕ຺ຕິ. ໂສ ຕສ຺ມິໍ ປຸປ຺ເຜ ມິລາເຕ ອຎ຺ຎໍ ນວປຸປ຺ຜໍ ອາຫຣິຕ຺ວາ ຕໍ ນິປຊ຺ຊາເປສິ. ອຖສ຺ສາ ອາຘາວນວິຘາວເນນ ກີຬິຕຸໍ ສມຕ຺ຖກາລໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ປທວາເຣ ປທວາເຣ ປທຸມປຸປ຺ຜໍ ອຸຏ຺ຐາສິ, ກຸງ຺ກຸມຣາສິສ຺ສ ວິຍສ຺ສາ ສຣີຣວຓ຺ໂຓ ອໂຫສິ. ສາ ອປ຺ປຕ຺ຕາ ເທວວຓ຺ຓໍ, ອຕິກ຺ກນ຺ຕາ ມານຸສວຓ຺ຓໍ ອໂຫສິ. ສາ ປິຕຣິ ຜລາຜລຕ຺ຖາຍ ຄເຕ ປຓ຺ຓສາລາຍໍ ໂອຫີຍຕິ.

ອເຖກທິວສໍ ຕສ຺ສາ ວຍປ຺ປຕ຺ຕກາເລ ປິຕຣິ ຜລາຜລຕ຺ຖາຍ ຄເຕ ເອໂກ ວນຈຣໂກ ຕໍ ທິສ຺ວາ ຈິນ຺ເຕສິ – ‘‘ມນຸສ຺ສານໍ ນາມ ເອວໍວິຘໍ ຣູປໍ ນຕ຺ຖິ, ວີມໍສິສ຺ສາມິ ນ’’ນ຺ຕິ ຕາປສສ຺ສ ອາຄມນໍ ອຸທິກ຺ຂນ຺ໂຕ ນິສີທິ. ສາ ປິຕຣິ ອາຄຈ຺ຉນ຺ເຕ ປຏິປຖໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ຕສ຺ສ ຫຕ຺ຖໂຕ ກາຊກມຓ຺ຑລຸໍ ອຄ຺ຄເຫສິ, ອາຄນ຺ຕ຺ວາ ນິສິນ຺ນສ຺ສ ຈສ຺ສ ອຕ຺ຕນາ ກຣຓວຕ຺ຕໍ ທສ຺ເສສິ. ຕທາ ໂສ ວນຈຣໂກ ມນຸສ຺ສຠາວໍ ຎຕ຺ວາ ຕາປສໍ ອຠິວາເທຕ຺ວາ ນິສີທິ. ຕາປໂສ ຕໍ ວນຈຣກໍ ວນມູລຜລາຜເລຫິ ຈ ປານີເຍນ ຈ ນິມນ຺ເຕຕ຺ວາ, ‘‘ໂຠ ປຸຣິສ, ອິມສ຺ມິໍເຍວ ຐາເນ ວສິສ຺ສສິ, ອຸທາຫຸ ຄມິສສ຺ສີ’’ຕິ ປຸຈ຺ຉິ. ຄມິສ຺ສາມິ, ຠນ຺ເຕ, ອິຘ ກິໍ ກຣິສ຺ສາມີຕິ. ອິທໍ ຕຍາ ທິຏ຺ຐກາຣຓໍ ເອຕ຺ໂຕ ຄນ຺ຕ຺ວາ ອກເຖຕຸໍ ສກ຺ຂິສ຺ສສີຕິ. ສເຈ, ອຍ຺ໂຍ, ນ ອິຈ຺ຉຕິ, ກິໍ ກາຣຓາ ກເຖສ຺ສາມີຕິ ຕາປສໍ ວນ຺ທິຕ຺ວາ ປຸນ ອາຄມນກາເລ ມຄ຺ຄສຎ຺ຊານນຕ຺ຖໍ ສາຂາສຎ຺ຎຎ຺ຈ ຣຸກ຺ຂສຎ຺ຎຎ຺ຈ ກໂຣນ຺ໂຕ ປກ຺ກາມິ.

ໂສ ພາຣາຓສິໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ຣາຊານໍ ອທ຺ທສ, ຣາຊາ ‘‘ກສ຺ມາ ອາຄໂຕສີ’’ຕິ ປຸຈ຺ຉິ. ‘‘ອຫໍ, ເທວ, ຕຸມ຺ຫາກໍ ວນຈຣໂກ ປພ຺ພຕປາເທ ອຈ຺ຉຣິຍໍ ອິຕ຺ຖິຣຕນໍ ທິສ຺ວາ ອາຄໂຕມ຺ຫີ’’ຕິ ສພ຺ພໍ ປວຕ຺ຕິໍ ກເຖສິ. ໂສ ຕສ຺ສ ວຈນໍ ສຸຕ຺ວາ ເວເຄນ ປພ຺ພຕປາທໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ອວິທູເຣ ຐາເນ ຂນ຺ຘາວາຣໍ ນິເວເສຕ຺ວາ ວນຈຣເກນ ເຈວ ອຎ຺ເຎຫິ ຈ ປຸຣິເສຫິ ສທ຺ຘິໍ ຕາປສສ຺ສ ຠຕ຺ຕກິຈ຺ຈໍ ກຕ຺ວາ ນິສິນ຺ນເວລາຍ ຕຕ຺ຖ ຄນ຺ຕ຺ວາ ອຠິວາເທຕ຺ວາ ປຏິສນ຺ຖາຣໍ ກຕ຺ວາ ເອກມນ຺ຕໍ ນິສີທິ. ຣາຊາ ຕາປສສ຺ສ ປພ຺ພຊິຕປຣິກ຺ຂາຣຠຓ຺ຑໍ ປາທມູເລ ຐເປຕ຺ວາ, ‘‘ຠນ຺ເຕ, ອິມສ຺ມິໍ ຐາເນ ກິໍ ກໂຣມ, ຄຈ຺ຉາມາ’’ຕິ ອາຫ. ຄຈ຺ຉ, ມຫາຣາຊາຕິ. ອາມ, ຄຈ຺ຉາມິ, ຠນ຺ເຕ. ອຍ຺ຍສ຺ສ ປນ ສມີເປ ວິສຠາຄປຣິສາ ອຕ຺ຖີຕິ ອສ຺ສຸມ຺ຫ, ອສາຣຸປ຺ປາ ເອສາ ປພ຺ພຊິຕານໍ, ມຍາ ສທ຺ຘິໍ ຄຈ຺ຉຕຸ, ຠນ຺ເຕຕິ. ມນຸສ຺ສານໍ ຈິຕ຺ຕໍ ນາມ ທຸຕ຺ໂຕສຍໍ, ກຖໍ ພຫູນໍ ມຊ຺ເຌ ວສິສ຺ສຕີຕິ. ອມ຺ຫາກໍ ຣຸຈິຕກາລໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ເສສານໍ ເຊຏ຺ຐກຏ຺ຐາເນ ຐເປຕ຺ວາ ປຏິຊຄ຺ຄິສ຺ສາມິ, ຠນ຺ເຕຕິ.

ໂສ ຣຎ຺ໂຎ ກຖໍ ສຸຕ຺ວາ ທຫຣກາເລ ຄຫິຕນາມວເສເນວ, ‘‘ອມ຺ມ, ປທຸມວຕີ’’ຕິ ຘີຕຣໍ ປກ຺ໂກສິ. ສາ ເອກວຈເນເນວ ປຓ຺ຓສາລໂຕ ນິກ຺ຂມິຕ຺ວາ ປິຕຣໍ ອຠິວາເທຕ຺ວາ ອຏ຺ຐາສິ. ອຖ ນໍ ປິຕາ ອາຫ – ‘‘ຕ຺ວໍ, ອມ຺ມ, ວຍປ຺ປຕ຺ຕາ, ອິມສ຺ມິໍ ຐາເນ ຣຎ຺ຎາ ທິຏ຺ຐກາລໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ວສິຕຸໍ ອຍຸຕ຺ຕາ, ຣຎ຺ຎາ ສທ຺ຘິໍ ຄຈ຺ຉ, ອມ຺ມາ’’ຕິ. ສາ ‘‘ສາຘຸ, ຕາຕາ’’ຕິ ປິຕຸ ວຈນໍ ສມ຺ປຏິຈ຺ຉິຕ຺ວາ ອຠິວາເທຕ຺ວາ ປໂຣທມານາ ອຏ຺ຐາສິ. ຣາຊາ ‘‘ອິມິສ຺ສາ ປິຕຸ ຈິຕ຺ຕໍ ຄຓ຺ຫາມີ’’ຕິ ຕສ຺ມິໍເຍວ ຐາເນ ກຫາປຓຣາສິມ຺ຫິ ຐເປຕ຺ວາ ອຠິເສກໍ ອກາສິ. ອຖ ນໍ ຄເຫຕ຺ວາ ອຕ຺ຕໂນ ນຄຣໍ ອາເນຕ຺ວາ ອາຄຕກາລໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ເສສອິຕ຺ຖິໂຍ ອໂນໂລເກຕ຺ວາ ຕາຍ ສທ຺ຘິໍເຍວ ຣມຕິ. ຕາ ອິຕ຺ຖິໂຍ ອິສ຺ສາປກຕາ ຕໍ ຣຎ຺ໂຎ ອນ຺ຕເຣ ປຣິຠິນ຺ທິຕຸກາມາ ເອວມາຫໍສຸ – ‘‘ນາຍໍ, ມຫາຣາຊ, ມນຸສ຺ສຊາຕິກາ, ກຫໍ ນາມ ຕຸມ຺ເຫຫິ ມນຸສ຺ສານໍ ວິຈຣຓຏ຺ຐາເນ ປທຸມານິ ອຸຏ຺ຐຫນ຺ຕານິ ທິຏ຺ຐປຸພ຺ພານິ, ອທ຺ຘາ ອຍໍ ຍກ຺ຂິນີ, ນີຫຣຖ ນໍ ມຫາຣາຊາ’’ຕິ. ຣາຊາ ຕາສໍ ກຖໍ ສຸຕ຺ວາ ຕຸຓ຺ຫີ ອໂຫສິ.

ອຖສ຺ສ ອປເຣນ ສມເຍນ ປຈ຺ຈນ຺ໂຕ ກຸປິໂຕ. ໂສ ‘‘ຄຣຸຄພ຺ຠາ ປທຸມວຕີ’’ຕິ ຕໍ ນຄເຣ ຐເປຕ຺ວາ ປຈ຺ຈນ຺ຕໍ ອຄມາສິ. ອຖ ຕາ ອິຕ຺ຖິໂຍ ຕສ຺ສາ ອຸປຏ຺ຐາຍິກາຍ ລຎ຺ຊໍ ທຕ຺ວາ ‘‘ອິມິສ຺ສາ ທາຣກໍ ຊາຕມຕ຺ຕເມວ ອປເນຕ຺ວາ ເອກໍ ທາຣຸຆຏິກໍ ໂລຫິເຕນ ມກ຺ເຂຕ຺ວາ ສນ຺ຕິເກ ຐເປຫີ’’ຕິ ອາຫໍສຸ. ປທຸມວຕິຍາປິ ນຈິຣສ຺ເສວ ຄພ຺ຠວຸຏ຺ຐານໍ ອໂຫສິ. ມຫາປທຸມກຸມາໂຣ ເອກໂກວ ກຸຈ຺ຉິຍໍ ປຏິສນ຺ຘິໍ ຄຓ຺ຫິ. ອວເສສາ ເອກູນປຎ຺ຈສຕາ ທາຣກາ ມຫາປທຸມກຸມາຣສ຺ສ ມາຕຸກຸຈ຺ຉິໂຕ ນິກ຺ຂມິຕ຺ວາ ນິປນ຺ນກາເລ ສໍເສທຊາ ຫຸຕ຺ວາ ນິພ຺ພຕ຺ຕິໍສຸ. ອຖສ຺ສ ‘‘ນ ຕາວາຍໍ ສຕິໍ ປຏິລຠຕີ’’ຕິ ຎຕ຺ວາ ອຸປຏ຺ຐາຍິກາ ເອກໍ ທາຣຸຆຏິກໍ ໂລຫິເຕນ ມກ຺ເຂຕ຺ວາ ສມີເປ ຐເປຕ຺ວາ ຕາສໍ ອິຕ຺ຖີນໍ ສຎ຺ຎໍ ອທາສິ. ຕາ ປຎ຺ຈສຕາປິ ອິຕ຺ຖິໂຍ ເອເກກາ ເອເກກໍ ທາຣກໍ ຄເຫຕ຺ວາ ຈຸນ຺ທກາຣການໍ ສນ຺ຕິກໍ ເປເສຕ຺ວາ ກຣຓ຺ຑເກ ອາຫຣາເປຕ຺ວາ ອຕ຺ຕນາ ອຕ຺ຕນາ ຄຫິຕທາຣເກ ຕຕ຺ຖ ນິປຊ຺ຊາເປຕ຺ວາ ພຫິ ລຎ຺ຉນໍ ກຕ຺ວາ ຐປຍິໍສຸ.

ປທຸມວຕີປິ ໂຂ ສຎ຺ຎໍ ລຠິຕ຺ວາ ຕໍ ອຸປຏ຺ຐາຍິກໍ ‘‘ກິໍ ວິຊາຕມ຺ຫິ, ອມ຺ມາ’’ຕິ ປຸຈ຺ຉິ. ສາ ຕໍ ສນ຺ຕຊ຺ເຊຕ຺ວາ ‘‘ກຸໂຕ ຕ຺ວໍ ທາຣກໍ ລຠິສ຺ສສີ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ‘‘ອຍໍ ເຕ ກຸຈ຺ຉິໂຕ ນິກ຺ຂນ຺ຕທາຣໂກ’’ຕິ ໂລຫິຕມກ຺ຂິຕໍ ທາຣຸຆຏິກໍ ປຸຣໂຕ ຐເປສິ. ສາ ຕໍ ທິສ຺ວາ ໂທມນສ຺ສປ຺ປຕ຺ຕາ ‘‘ສີຆໍ ນໍ ຜາເລຕ຺ວາ ອປເນຫິ, ສເຈ ໂກຈິ ປສ຺ເສຍ຺ຍ ລຊ຺ຊິຕພ຺ພໍ ຠເວຍ຺ຍາ’’ຕິ ອາຫ. ສາ ຕສ຺ສາ ກຖໍ ສຸຕ຺ວາ ອຕ຺ຖກາມາ ວິຍ ທາຣຸຆຏິກໍ ຜາເລຕ຺ວາ ອຸທ຺ຘເນ ປກ຺ຂິປິ.

ຣາຊາປິ ປຈ຺ຈນ຺ຕໂຕ ອາຄນ຺ຕ຺ວາ ນກ຺ຂຕ຺ຕໍ ປຏິມາເນນ຺ໂຕ ພຫິນຄເຣ ຂນ຺ຘາວາຣໍ ພນ຺ຘິຕ຺ວາ ນິສີທິ. ອຖ ຕາ ປຎ຺ຈສຕາ ອິຕ຺ຖິໂຍ ຣຎ຺ໂຎ ປຈ຺ຈຸຄ຺ຄມນໍ ອາຄນ຺ຕ຺ວາ ອາຫໍສຸ – ‘‘ຕ຺ວໍ, ມຫາຣາຊ, ນ ອມ຺ຫາກໍ ສທ຺ທຫສິ, ອມ຺ເຫຫິ ວຸຕ຺ຕໍ ອກາຣຓໍ ວິຍ ໂຫຕິ. ຕ຺ວໍ ມເຫສິຍາ ອຸປຏ຺ຐາຍິກໍ ປກ຺ໂກສາເປຕ຺ວາ ປຏິປຸຈ຺ຉ, ທາຣຸຆຏິກໍ ເຕ ເທວີ ວິຊາຕາ’’ຕິ. ຣາຊາ ຕໍ ກາຣຓໍ ນ ອຸປປຣິກ຺ຂິຕ຺ວາວ ‘‘ອມນຸສ຺ສຊາຕິກາ ຠວິສ຺ສຕີ’’ຕິ ຕໍ ເຄຫໂຕ ນິກ຺ກຑ຺ຒິ. ຕສ຺ສາ ຣາຊເຄຫໂຕ ສຫ ນິກ຺ຂມເນເນວ ປທຸມປຸປ຺ຜານິ ອນ຺ຕຣຘາຍິໍສຸ, ສຣີຣຈ຺ຉວິປິ ວິວຓ຺ຓາ ອໂຫສິ. ສາ ເອກິກາວ ອນ຺ຕຣວີຖິຍາ ປາຍາສິ. ອຖ ນໍ ເອກາ ວຍປ຺ປຕ຺ຕາ ມຫລ຺ລິກາ ອິຕ຺ຖີ ທິສ຺ວາ ຘີຕຸສິເນຫໍ ອຸປ຺ປາເທຕ຺ວາ ‘‘ກຫໍ ຄຈ຺ຉສິ ອມ຺ມາ’’ຕິ ອາຫ. ອາຄນ຺ຕຸກມ຺ຫິ, ວສນຏ຺ຐານໍ ໂອໂລເກນ຺ຕີ ວິຈຣາມີຕິ. ອິຘາຄຈ຺ຉ, ອມ຺ມາຕິ ວສນຏ຺ຐານໍ ທຕ຺ວາ ໂຠຊນໍ ປຏິຍາເທສິ.

ຕສ຺ສາ ອິມິນາວ ນິຍາເມນ ຕຕ຺ຖ ວສມານາຍ ຕາ ປຎ຺ຈສຕາ ອິຕ຺ຖິໂຍ ເອກຈິຕ຺ຕາ ຫຸຕ຺ວາ ຣາຊານໍ ອາຫໍສຸ – ‘‘ມຫາຣາຊ, ຕຸມ຺ເຫສຸ ຍຸທ຺ຘໍ ຄເຕສຸ ອມ຺ເຫຫິ ຄງ຺ຄາເທວຕາຍ ‘ອມ຺ຫາກໍ ເທເວ ວິຊິຕສງ຺ຄາເມ ອາຄເຕ ພລິກມ຺ມໍ ກຕ຺ວາ ອຸທກກີຬໍ ກຣິສ຺ສາມາ’ຕິ ປຕ຺ຖິຕໍ ອຕ຺ຖິ, ເອຕມຕ຺ຖໍ, ເທວ, ຊານາເປມາ’’ຕິ. ຣາຊາ ຕາສໍ ວຈເນນ ຕຸຏ຺ໂຐ ຄງ຺ຄາຍໍ ອຸທກກີຬໍ ກາຕຸໍ ອຄມາສິ. ຕາປິ ອຕ຺ຕນາ ອຕ຺ຕນາ ຄຫິຕໍ ກຣຓ຺ຑກໍ ປຏິຈ຺ຉນ຺ນໍ ກຕ຺ວາ ອາທາຍ ນທິໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ເຕສໍ ກຣຓ຺ຑການໍ ປຏິຈ຺ຉາທນຕ຺ຖໍ ປາຣຸປິຕ຺ວາ ປາຣຸປິຕ຺ວາ ອຸທເກ ປຕິຕ຺ວາ ກຣຓ຺ຑເກ ວິສ຺ສຊ຺ເຊສຸໍ. ເຕປິ ໂຂ ກຣຓ຺ຑກາ ສພ຺ເພ ສຫ ຄນ຺ຕ຺ວາ ເຫຏ຺ຐາໂສເຕ ປສາຣິຕຊາລມ຺ຫິ ລຄ຺ຄິໍສຸ. ຕໂຕ ອຸທກກີຬໍ ກີຬິຕ຺ວາ ຣຎ຺ໂຎ ອຸຕ຺ຕິຓ຺ຓກາເລ ຊາລໍ ອຸກ຺ຂິປນ຺ຕາ ເຕ ກຣຓ຺ຑເກ ທິສ຺ວາ ຣຎ຺ໂຎ ສນ຺ຕິກໍ ອານຍິໍສຸ. ຣາຊາ ກຣຓ຺ຑເກ ທິສ຺ວາ ‘‘ກິໍ, ຕາຕາ, ກຣຓ຺ຑເກສູ’’ຕິ ອາຫ. ນ ຊານາມ, ເທວາຕິ. ໂສ ເຕ ກຣຓ຺ຑເກ ວິວຣາເປຕ຺ວາ ໂອໂລເກນ຺ໂຕ ປຐມໍ ມຫາປທຸມກຸມາຣສ຺ສ ກຣຓ຺ຑກໍ ວິວຣາເປສິ. ເຕສໍ ປນ ສພ຺ເພສມ຺ປິ ກຣຓ຺ຑເກສຸ ນິປຊ຺ຊາປິຕທິວເສເຍວ ປຸຎ຺ຎິທ຺ຘິຍາ ອງ຺ຄຸຏ຺ຐໂຕ ຂີຣໍ ນິພ຺ພຕ຺ຕິ. ສກ຺ໂກ ເທວຣາຊາ ຕສ຺ສ ຣຎ຺ໂຎ ນິກ຺ກງ຺ຂຠາວຕ຺ຖໍ ອນ຺ໂຕກຣຓ຺ຑເກ ອກ຺ຂຣານິ ລິຂາເປສິ ‘‘ອິເມ ກຸມາຣາ ປທຸມວຕິຍາ ກຸຈ຺ຉິມ຺ຫິ ນິພ຺ພຕ຺ຕາ ພາຣາຓສິຣຎ຺ໂຎ ປຸຕ຺ຕາ, ອຖ ເນ ປທຸມວຕິຍາ ສປຕ຺ຕິໂຍ ປຎ຺ຈສຕາ ອິຕ຺ຖິໂຍ ກຣຓ຺ຑເກສຸ ປກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ອຸທເກ ຂິປິໍສຸ, ຣາຊາ ອິມໍ ກາຣຓໍ ຊານາຕູ’’ຕິ. ກຣຓ຺ຑເກ ວິວຣິຕມຕ຺ເຕ ຣາຊາ ອກ຺ຂຣານິ ວາເຈຕ຺ວາ ທາຣເກ ທິສ຺ວາ ມຫາປທຸມກຸມາຣໍ ອຸກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ‘‘ເວເຄນ ຣເຖ ໂຍເຊຖ, ອສ຺ເສ ກປ຺ເປຖ, ອຫໍ ອຊ຺ຊ ອນ຺ໂຕນຄຣໍ ປວິສິຕ຺ວາ ເອກຈ຺ຈານໍ ມາຕຸຄາມານໍ ປິຍໍ ກຣິສ຺ສາມີ’’ຕິ ປາສາທໍ ອາຣຸຍ຺ຫ ຫຕ຺ຖິຄີວາຍ ສຫສ຺ສຠຓ຺ຑິກໍ ຐເປຕ຺ວາ ເຠຣິໍ ຈຣາເປສິ ‘‘ໂຍ ປທຸມວຕິໍ ປສ຺ສຕິ, ໂສ ອິມໍ ສຫສ຺ສໍ ຄຓ຺ຫຕູ’’ຕິ.

ຕໍ ກຖໍ ສຸຕ຺ວາ ປທຸມວຕີ ມາຕຸຍາ ສຎ຺ຎໍ ອທາສິ – ‘‘ຫຕ຺ຖິຄີວໂຕ ສຫສ຺ສໍ ຄຓ຺ຫ, ອມ຺ມາ’’ຕິ. ອຫໍ ເອວຣູປໍ ຄຓ຺ຫິຕຸໍ ນ ວິສຫາມີຕິ. ສາ ທຸຕິຍມ຺ປິ ຕຕິຍມ຺ປິ ວຸຕ຺ເຕ, ‘‘ກິໍ ວຕ຺ວາ ຄຓ຺ຫາມິ ອມ຺ມາ’’ຕິ ອາຫ. ‘‘ມມ ຘີຕາ, ປທຸມວຕິໍ ເທວິໍ ປສ຺ສຕີ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ຄຓ຺ຫາຫີຕິ. ສາ ‘‘ຍໍ ວາ ຕໍ ວາ ໂຫຕູ’’ຕິ ຄນ຺ຕ຺ວາ ສຫສ຺ສຈງ຺ໂກຏກໍ ຄຓ຺ຫິ. ອຖ ນໍ ມນຸສ຺ສາ ປຸຈ຺ຉິໍສຸ – ‘‘ປທຸມວຕິໍ ເທວິໍ ປສ຺ສສິ, ອມ຺ມາ’’ຕິ. ‘‘ອຫໍ ນ ປສ຺ສາມິ, ຘີຕາ ກິຣ ເມ ປສ຺ສຕີ’’ຕິ ອາຫ. ເຕ ‘‘ກຫໍ ປນ ສາ, ອມ຺ມາ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ຕາຍ ສທ຺ຘິໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ປທຸມວຕິໍ ສຎ຺ຊານິຕ຺ວາ ປາເທສຸ ນິປຕິໍສຸ. ຕສ຺ມິໍ ກາເລ ສາ ‘‘ປທຸມວຕີ ເທວີ ອຍ’’ນ຺ຕິ ຎຕ຺ວາ ‘‘ຠາຣິຍໍ ວຕ ອິຕ຺ຖິຍາ ກມ຺ມໍ ກຕໍ, ຍາ ເອວໍວິຘສ຺ສ ຣຎ຺ໂຎ ມເຫສີ ສມານາ ເອວຣູເປ ຐາເນ ນິຣາຣກ຺ຂາ ວສີ’’ຕິ ອາຫ. ເຕປິ ຣາຊປຸຣິສາ ປທຸມວຕິຍາ ນິເວສນໍ ເສຕສາຓີຫິ ປຣິກ຺ຂິປາເປຕ຺ວາ ທ຺ວາເຣ ອາຣກ຺ຂໍ ຐເປຕ຺ວາ ຣຎ຺ໂຎ ອາໂຣເຈສຸໍ. ຣາຊາ ສຸວຓ຺ຓສິວິກໍ ເປເສສິ. ສາ ‘‘ອຫໍ ເອວໍ ນ ຄມິສ຺ສາມິ, ມມ ວສນຏ຺ຐານໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ຍາວ ຣາຊເຄຫໍ ເອຕ຺ຖນ຺ຕເຣ ວຣໂປຕ຺ຖກຈິຕ຺ຕຕ຺ຖຣເຓ ອຕ຺ຖຣາເປຕ຺ວາ ອຸປຣິ ສຸວຓ຺ຓຕາຣກວິຈິຕ຺ຕໍ ເຈລວິຕານໍ ພນ຺ຘາເປຕ຺ວາ ປສາຘນຕ຺ຖາຍ ສພ຺ພາລງ຺ກາເຣສຸ ປຫິເຕສຸ ປທສາວ ຄມິສ຺ສາມິ, ເອວໍ ເມ ນາຄຣາ ສມ຺ປຕ຺ຕິໍ ປສ຺ສິສ຺ສນ຺ຕີ’’ຕິ ອາຫ. ຣາຊາ ‘‘ປທຸມວຕິຍາ ຍຖາຣຸຈິໍ ກໂຣຖາ’’ຕິ ອາຫ. ຕໂຕ ປທຸມວຕີ ສພ຺ພປສາຘນໍ ປສາເຘຕ຺ວາ ‘‘ຣາຊເຄຫໍ ຄມິສ຺ສາມີ’’ຕິ ມຄ຺ຄໍ ປຏິປຊ຺ຊິ. ອຖສ຺ສາ ອກ຺ກນ຺ຕອກ຺ກນ຺ຕຏ຺ຐາເນ ວຣໂປຕ຺ຖກຈິຕ຺ຕຕ຺ຖຣຓານິ ຠິນ຺ທິຕ຺ວາ ປທຸມປຸປ຺ຜານິ ອຸຏ຺ຐຫິໍສຸ. ສາ ມຫາຊນສ຺ສ ອຕ຺ຕໂນ ສມ຺ປຕ຺ຕິໍ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ຣາຊນິເວສນໍ ອາຣຸຍ຺ຫ ສພ຺ເພ ຈິຕ຺ຕຕ຺ຖຣເຓ ຕສ຺ສາ ມຫລ຺ລິກາຍ ໂປສາວນິກມູລໍ ກຕ຺ວາ ທາເປສິ.

ຣາຊາປິ ໂຂ ຕາ ປຎ຺ຈສຕາ ອິຕ຺ຖິໂຍ ປກ຺ໂກສາເປຕ຺ວາ ‘‘ອິມາໂຍ ເຕ ເທວິ ທາສິໂຍ ກຕ຺ວາ ເທມີ’’ຕິ ອາຫ. ສາຘຸ, ມຫາຣາຊ, ເອຕາສໍ ມຍ຺ຫໍ ທິນ຺ນຠາວໍ ສກລນຄເຣ ຊານາເປຫີຕິ. ຣາຊາ ນຄເຣ ເຠຣິໍ ຈຣາເປສິ – ‘‘ປທຸມວຕິຍາ ທູພ຺ຠິກາ ປຎ຺ຈສຕາ ອິຕ຺ຖິໂຍ ເອຕິສ຺ສາ ເອວ ທາສິໂຍ ກຕ຺ວາ ທິນ຺ນາ’’ຕິ. ສາ ‘‘ຕາສໍ ສກລນຄເຣນ ທາສິຠາໂວ ສລ຺ລກ຺ຂິໂຕ’’ຕິ ຎຕ຺ວາ ‘‘ອຫໍ ມມ ທາສິໂຍ ຠຸຊິສ຺ສາ ກາຕຸໍ ລຠາມິ ເທວາ’’ຕິ ຣາຊານໍ ປຸຈ຺ຉິ. ຕວ ອິຈ຺ຉາ ເທວີຕິ. ເອວໍ ສນ຺ເຕ ຕເມວ ເຠຣິຈາຣິກໍ ປກ຺ໂກສາເປຕ຺ວາ ‘‘ປທຸມວຕິເທວິຍາ ອຕ຺ຕໂນ ທາສິໂຍ ກຕ຺ວາ ທິນ຺ນາ ປຎ຺ຈສຕາ ອິຕ຺ຖິໂຍ ສພ຺ພາວ ຠຸຊິສ຺ສາ ກຕາຕິ ປຸນ ເຠຣິໍ ຈຣາເປຖາ’’ຕິ ອາຫ. ສາ ຕາສໍ ຠຸຊິສ຺ສຠາເວ ກເຕ ເອກູນານິ ປຎ຺ຈສຕ຺ຕປຸຕ຺ຕານິ ຕາສໍເຍວ ຫຕ຺ເຖ ໂປສນຕ຺ຖາຍ ທຕ຺ວາ ສຍໍ ມຫາປທຸມກຸມາຣໍເຍວ ຄຓ຺ຫິ.

ອຖ ອປຣຠາເຄ ເຕສໍ ກຸມາຣານໍ ກີຬນວເຍ ສມ຺ປຕ຺ເຕ ຣາຊາ ອຸຍ຺ຍາເນ ນານາວິຘໍ ກີຬນຏ຺ຐານໍ ກາເຣສິ. ເຕ ອຕ຺ຕໂນ ໂສຬສວສ຺ສຸທ຺ເທສິກກາເລ ສພ຺ເພວ ເອກໂຕ ຫຸຕ຺ວາ ອຸຍ຺ຍາເນ ປທຸມສຎ຺ຉນ຺ນາຍ ມງ຺ຄລໂປກ຺ຂຣຓິຍາ ກີຬນ຺ຕາ ນວປທຸມານິ ປຸປ຺ຜິຕານິ ປຸຣາຓປທຸມານິ ຈ ວຓ຺ຏໂຕ ປຕນ຺ຕານິ ທິສ຺ວາ ‘‘ອິມສ຺ສ ຕາວ ອນຸປາທິນ຺ນກສ຺ສ ເອວຣູປາ ຊຣາ ປາປຸຓາຕິ, ກິມງ຺ຄໍ ປນ ອມ຺ຫາກໍ ສຣີຣສ຺ສ. ອິທມ຺ປິ ຫິ ເອວໍຄຕິກເມວ ຠວິສ຺ສຕີ’’ຕິ ອາຣມ຺ມຓໍ ຄເຫຕ຺ວາ ສພ຺ເພວ ປຈ຺ເຈກໂພຘິຎາຓໍ ນິພ຺ພຕ຺ເຕຕ຺ວາ ອຸຏ຺ຐາຍຸຏ຺ຐາຍ ປທຸມກຓ຺ຓິກາສຸ ປລ຺ລງ຺ເກນ ນິສີທິໍສຸ.

ອຖ ເຕຫິ ສທ຺ຘິໍ ອາຄຕາ ຣາຊປຸຣິສາ ພຫຸຄຕໍ ທິວສໍ ຎຕ຺ວາ ‘‘ອຍ຺ຍປຸຕ຺ຕາ ຕຸມ຺ຫາກໍ ເວລໍ ຊານາຖາ’’ຕິ ອາຫໍສຸ. ເຕ ຕຸຓ຺ຫີ ອເຫສຸໍ. ເຕ ປຸຣິສາ ຄນ຺ຕ຺ວາ ຣຎ຺ໂຎ ອາໂຣເຈສຸໍ – ‘‘ກຸມາຣາ ເທວ, ປທຸມກຓ຺ຓິກາສຸ ນິສິນ຺ນາ, ອມ຺ເຫສຸ ກເຖນ຺ເຕສຸປິ ວຈີເຠທໍ ນ ກໂຣນ຺ຕີ’’ຕິ. ຍຖາຣຸຈິຍາ ເຕສໍ ນິສີທິຕຸໍ ເທຖາຕິ. ເຕ ສພ຺ພຣຕ຺ຕິໍ ຄຫິຕາຣກ຺ຂາ ປທຸມກຓ຺ຓິກາສຸ ນິສິນ຺ນນິຍາເມເນວ ອຣຸຓໍ ອຸຏ຺ຐາເປສຸໍ. ປຸຣິສາ ປຸນທິວເສ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ‘‘ເທວາ ເວລໍ ຊານາຖາ’’ຕິ ອາຫໍສຸ. ນ ມຍໍ ເທວາ, ປຈ຺ເຈກພຸທ຺ຘາ ນາມ ມຍນ຺ຕິ. ອຍ຺ຍາ, ຕຸມ຺ເຫ ຠາຣິຍໍ ກຖໍ ກເຖຖ, ປຈ຺ເຈກພຸທ຺ຘາ ນາມ ຕຸມ຺ຫາທິສາ ນ ໂຫນ຺ຕິ, ທ຺ວງ຺ຄຸລເກສມສ຺ສຸຘຣາ ກາເຍ ປຏິມຸກ຺ກອຏ຺ຐປຣິກ຺ຂາຣາ ໂຫນ຺ຕີຕິ. ເຕ ທກ຺ຂິຓຫຕ຺ເຖນ ສີສໍ ປຣາມສິໍສຸ. ຕາວເທວ ຄິຫິລິງ຺ຄໍ ອນ຺ຕຣຘາຍິ, ອຏ຺ຐ ປຣິກ຺ຂາຣາ ກາເຍ ປຏິມຸກ຺ກາວ ອເຫສຸໍ. ຕໂຕ ປສ຺ສນ຺ຕສ຺ເສວ ມຫາຊນສ຺ສ ອາກາເສນ ນນ຺ທມູລກປພ຺ຠາຣໍ ອຄມໍສຸ.

ສາປິ ໂຂ, ປທຸມວຕີ ເທວີ, ‘‘ອຫໍ ພຫຸປຸຕ຺ຕາ ຫຸຕ຺ວາ ນິປຸຕ຺ຕາ ຊາຕາ’’ຕິ ຫທຍໂສກໍ ປຕ຺ວາ ເຕເນວ ໂສເກນ ກາລໍ ກຕ຺ວາ ຣາຊຄຫນຄຣທ຺ວາຣຄາມເກ ສຫຕ຺ເຖນ ກມ຺ມໍ ກຕ຺ວາ ຊີວນກຏ຺ຐາເນ ນິພ຺ພຕ຺ຕິ. ອປຣຠາເຄ ກຸລຆຣໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ເອກທິວສໍ ສາມິກສ຺ສ ເຂຕ຺ຕໍ ຍາຄຸໍ ຫຣມານາ ເຕສໍ ອຕ຺ຕໂນ ປຸຕ຺ຕານໍ ອນ຺ຕເຣ ອຏ຺ຐ ປຈ຺ເຈກພຸທ຺ເຘ ຠິກ຺ຂາຈາຣເວລາຍ ອາກາເສນ ຄຈ຺ຉນ຺ເຕ ທິສ຺ວາ ສີຆໍ ສີຆໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ສາມິກສ຺ສ ອາໂຣເຈສິ – ‘‘ປສ຺ສ, ອຍ຺ຍ, ປຈ຺ເຈກພຸທ຺ເຘ, ເອເຕ ນິມນ຺ເຕຕ຺ວາ ໂຠເຊສ຺ສາມາ’’ຕິ. ໂສ ອາຫ – ‘‘ສມຓສກຸຓາ ນາເມເຕ ອຎ຺ຎຕ຺ຖາປິ ເອວໍ ຈຣນ຺ຕິ, ນ ເອເຕ ປຈ຺ເຈກພຸທ຺ຘາ’’ຕິ. ເຕ ເຕສໍ ກເຖນ຺ຕານໍເຍວ ອວິທູເຣ ຐາເນ ໂອຕຣິໍສຸ. ສາ ອິຕ຺ຖີ ຕໍທິວສໍ ອຕ຺ຕໂນ ຠຕ຺ຕຂຊ຺ຊໂຠຊນໍ ເຕສໍ ທຕ຺ວາ ‘‘ສ຺ເວປິ ອຏ຺ຐ ຊນາ ມຍ຺ຫໍ ຠິກ຺ຂໍ ຄຓ຺ຫຖາ’’ຕິ ອາຫ. ສາຘຸ, ອຸປາສິເກ, ຕວ ສກ຺ກາໂຣ ເອຕ຺ຕໂກວ ໂຫຕຸ, ອາສນານິ ຈ ອຏ຺ເຐວ ໂຫນ຺ຕຸ, ອຎ຺ເຎປິ ພຫູ ປຈ຺ເຈກພຸທ຺ເຘ ທິສ຺ວາ ຕວ ຈິຕ຺ຕໍ ປສາເທຍ຺ຍາສີຕິ. ສາ ປຸນທິວເສ ອຏ຺ຐ ອາສນານິ ປຎ຺ຎາເປຕ຺ວາ ອຏ຺ຐນ຺ນໍ ສກ຺ກາຣສມ຺ມານໍ ປຏິຍາເທຕ຺ວາ ນິສີທິ.

ນິມນ຺ຕິຕປຈ຺ເຈກພຸທ຺ຘາ ເສສານໍ ສຎ຺ຎໍ ອທໍສຸ – ‘‘ມາຣິສາ, ອຊ຺ຊ ອຎ຺ຎຕ຺ຖ ອຄນ຺ຕ຺ວາ ສພ຺ເພວ ຕຸມ຺ຫາກໍ ມາຕຸ ສງ຺ຄຫໍ ກໂຣຖາ’’ຕິ. ເຕ ເຕສໍ ວຈນໍ ສຸຕ຺ວາ ສພ຺ເພວ ເອກໂຕ ອາກາເສນ ອາຄນ຺ຕ຺ວາ ມາຕຸ-ເຄຫທ຺ວາເຣ ປາຕຸຣເຫສຸໍ. ສາປິ ປຐມໍ ລທ຺ຘສຎ຺ຎຕາຍ ພຫູປິ ທິສ຺ວາ ນ ກມ຺ປິຕ຺ຖ, ສພ຺ເພປິ ເຕ ເຄຫໍ ປເວເສຕ຺ວາ ອາສເນສຸ ນິສີທາເປສິ. ເຕສຸ ປຏິປາຏິຍາ ນິສີທນ຺ເຕສຸ ນວໂມ ອຎ຺ຎານິ ອຏ຺ຐ ອາສນານິ ມາເປຕ຺ວາ ສຍໍ ຘຸຣາສເນ ນິສີທິ. ຍາວ ອາສນານິ ວຑ຺ຒນ຺ຕິ, ຕາວ ເຄຫໍ ວຑ຺ຒຕິ. ເອວໍ ເຕສຸ ສພ຺ເພສຸປິ ນິສິນ຺ເນສຸ ສາ ອິຕ຺ຖີ ອຏ຺ຐນ຺ນໍ ປຈ຺ເຈກພຸທ຺ຘານໍ ປຏິຍາທິຕໍ ສກ຺ກາຣໍ ປຎ຺ຈສຕານມ຺ປິ ຍາວທຕ຺ຖໍ ທຕ຺ວາ ອຏ຺ຐ ນີລຸປ຺ປລຫຕ຺ຖເກ ອາຫຣິຕ຺ວາ ນິມນ຺ຕິຕປຈ຺ເຈກພຸທ຺ຘານໍເຍວ ປາທມູເລ ຐເປຕ຺ວາ ອາຫ – ‘‘ມຍ຺ຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ນິພ຺ພຕ຺ຕນິພ຺ພຕ຺ຕຏ຺ຐາເນ ສຣີຣວຓ຺ໂຓ ອິເມສໍ ນີລຸປ຺ປລານໍ ອນ຺ໂຕຄພ຺ຠວຓ຺ໂຓ ວິຍ ໂຫຕູ’’ຕິ ປຕ຺ຖນໍ ອກາສິ. ປຈ຺ເຈກພຸທ຺ຘາ ມາຕຸ ອນຸໂມທນໍ ກຕ຺ວາ ຄນ຺ຘມາທນໍເຍວ ອຄມໍສຸ.

ສາປິ ຍາວຊີວໍ ກຸສລໍ ກຕ຺ວາ ຕໂຕ ຈຸຕາ ເທວໂລເກ ນິພ຺ພຕ຺ຕິຕ຺ວາ ອິມສ຺ມິໍ ພຸທ຺ຘຸປ຺ປາເທ ສາວຕ຺ຖິຍໍ ເສຏ຺ຐິກຸເລ ປຏິສນ຺ຘິໍ ຄຓ຺ຫິ, ນີລຸປ຺ປລຄພ຺ຠສມານວຓ຺ຓຕາຍ ຈສ຺ສາ ອຸປ຺ປລວຓ຺ຓາຕ຺ເວວ ນາມໍ ອກໍສຸ. ອຖສ຺ສາ ວຍປ຺ປຕ຺ຕກາເລ ສກລຊມ຺ພຸທີປຣາຊາໂນ ຈ ເສຏ຺ຐິໂນ ຈ ເສຏ຺ຐິສ຺ສ ສນ຺ຕິກໍ ປຫິຓິໍສຸ – ‘‘ຘີຕຣໍ ອມ຺ຫາກໍ ເທຕູ’’ຕິ. ອປຫິຓນ຺ໂຕ ນາມ ນາໂຫສິ. ຕໂຕ ເສຏ຺ຐິ ຈິນ຺ເຕສິ – ‘‘ອຫໍ ສພ຺ເພສໍ ມນໍ ຄເຫຕຸໍ ນ ສກ຺ຂິສ຺ສາມິ, ອຸປາຍໍ ປເນກໍ ກຣິສ຺ສາມີ’’ຕິ ຘີຕຣໍ ປກ຺ໂກສາເປຕ຺ວາ ‘‘ປພ຺ພຊິຕຸໍ ອມ຺ມ ສກ຺ຂິສ຺ສສີ’’ຕິ ອາຫ. ຕສ຺ສາ ປຈ຺ຉິມຠວິກຕ຺ຕາ ປິຕຸວຈນໍ ສີເສ ອາສິຕ຺ຕສຕປາກເຕລໍ ວິຍ ອໂຫສິ, ຕສ຺ມາ ປິຕຣໍ ‘‘ປພ຺ພຊິສ຺ສາມິ, ຕາຕາ’’ຕິ ອາຫ. ໂສ ຕສ຺ສາ ສກ຺ກາຣໍ ກຕ຺ວາ ຠິກ຺ຂຸນິອຸປສ຺ສຍໍ ເນຕ຺ວາ ປພ຺ພາເຊສິ. ຕສ຺ສາ ອຈິຣປພ຺ພຊິຕາຍ ເອວ ອຸໂປສຖາຄາເຣ ກາລວາໂຣ ປາປຸຓິ. ສາ ທີປໍ ຊາເລຕ຺ວາ ອຸໂປສຖາຄາຣໍ ສມ຺ມຊ຺ຊິຕ຺ວາ ທີປສິຂາຍ ນິມິຕ຺ຕໍ ຄຓ຺ຫິຕ຺ວາ ປຸນປ຺ປຸນໍ ໂອໂລກຍມານາ ເຕໂຊກສິຓາຣມ຺ມຓໍ ຌານໍ ນິພ຺ພຕ຺ເຕຕ຺ວາ ຕເທວ ປາທກໍ ກຕ຺ວາ ອຣຫຕ຺ຕໍ ປາປຸຓິ. ອຣຫຕ຺ຕຜເລນ ສທ຺ຘິໍເຍວ ຈ ອິທ຺ຘິວິກຸພ຺ພເນ ຈິຓ຺ຓວສີ ອໂຫສິ. ສາ ອປຣຠາເຄ ສຕ຺ຖຸ ຍມກປາຏິຫາຣິຍກຣຓທິວເສ ‘‘ອຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ປາຏິຫາຣິຍໍ ກຣິສ຺ສາມີ’’ຕິ ສີຫນາທໍ ນທິ. ສຕ຺ຖາ ອິທໍ ກາຣຓໍ ອຏ຺ຐຸປ຺ປຕ຺ຕິໍ ກຕ຺ວາ ເຊຕວນວິຫາເຣ ນິສິນ຺ໂນ ປຏິປາຏິຍາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ ຐານນ຺ຕເຣ ຐເປນ຺ໂຕ ອິມໍ ເຖຣິໍ ອິທ຺ຘິມນ຺ຕີນໍ ອຄ຺ຄຏ຺ຐາເນ ຐເປສີຕິ.