໓. ນຣວຄ຺ຄວຓ຺ຓນາ
໒໒໗-໒໒໘. ໂປຣິສນ຺ຕານິ ມນຸສ຺ສຊາຕິຍາ ນາມານິ. ມໂນ ອຸສ຺ສນ຺ນມສ຺ສາຕິ ມນຸສ຺ໂສ, ສຕິສູຣຠາວພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍໂຍຄ຺ຍຕາທິຄຸຓວເສນ ອຸປຈິຕມານສາ ອຸກ຺ກຏ຺ຐຄຸຓຈິຕ຺ຕາ, ເກ ປນ ເຕ? ຊມ຺ພຸທີປວາສິໂນ ສຕ຺ຕວິເສສາ. ເຕນາຫ ຠຄວາ – ‘‘ຕີຫິ, ຠິກ຺ຂເວ, ຐາເນຫິ ຊມ຺ພຸທີປກາ ມນຸສ຺ສາ ອຸຕ຺ຕຣກຸຣຸເກ ມນຸສ຺ເສ ອຘິຄ຺ຄຓ຺ຫນ຺ຕິ ເທເວ ຈ ຕາວຕິໍເສ. ກຕເມຫິ ຕີຫິ, ສູຣາ ສຕິມນ຺ໂຕ ອິຘ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍວາໂສ’’ຕິ [ອ. ນິ. ໙.໒໑]. ຕຖາ ຫິ ພຸທ຺ຘາ ຠຄວນ຺ໂຕ ປຈ຺ເຈກພຸທ຺ຘາ ອຄ຺ຄສາວກມຫາສາວກຈກ຺ກວຕ຺ຕິໂນ ຈ ອຎ຺ເຎ ຈ ມຫານຸຠາວາ ສຕ຺ຕາ ຕຕ຺ເຖວ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕິ. ສມານຣູປາທິຕາຍ ປນ ສທ຺ຘິໍ ປຣິຕ຺ຕທີປວາສີຫິ ອິຕຣມຫາທີປວາສິໂນປິ ມນຸສ຺ສາຕ຺ເວວ ປຎ຺ຎາຍິໍສູຕິ ເອເກ, ອປເຣ ປນ ຠຓນ຺ຕິ ‘‘ໂລຠາທີຫິ, ອໂລຠາທີຫິ ຈ ສຫິຕສ຺ສ ມນສ຺ສ ອຸສ຺ສທຕາຍ ມນຸສ຺ສາ, ເຍ ຫິ ສຕ຺ຕາ ມນຸສ຺ສຊາຕິກາ, ເຕສຸ ວິເສສໂຕ ໂລຠາທໂຍ, ອໂລຠາທໂຍ ຈ ອຸສ຺ສທາ, ເຕ ໂລຠາທີຫິ ອຸສ຺ສທຕາຍ ອປາຍມຄ຺ຄໍ, ອໂລຠາທີຫິ ອຸສ຺ສທຕາຍ ສຸຄຕິມຄ຺ຄໍ, ນິພ຺ພານຄາມິມຄ຺ຄຎ຺ຈ ປູເຣນ຺ຕິ, ຕສ຺ມາ ໂລຠາທີຫິ, ອໂລຠາທີຫິ ຈ ສຫິຕສ຺ສ ມນສ຺ສ ອຸສ຺ສທຕາຍ ປຣິຕ຺ຕທີປວາສີຫິ ສທ຺ຘິໍ ຈຕຸມຫາທີປວາສິໂນ ສຕ຺ຕວິເສສາ ມນຸສ຺ສາຕິ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕີ’’ຕິ. ໂລກິຍາ ປນ ມນຸໂນ ອປຈ຺ຈຠາເວນ ມນຸສ຺ສາຕິ ວທນ຺ຕິ, ມນຸ ນາມ ປຐມກປ຺ປິໂກ ໂລກມຣິຍາທາຍ ອາທິຠູໂຕ ຫິຕາຫິຕວິຘາຍໂກ ສຕ຺ຕານໍ ປິຕຸຏ຺ຐານິໂຍ, ໂຍ ສາສເນ ‘‘ມຫາສມ຺ມໂຕ’’ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ, ປຈ຺ຈກ຺ຂໂຕ, ປຣມ຺ປຣຕາຍ ຈ ຕສ຺ສ ໂອວາທານຸສາສນິຍໍ ຐິຕາ ຕສ຺ສ ປຸຕ຺ຕສທິສຕາຍ ມນຸສ຺ສາຕິ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ, ຕໂຕ ເອວ ຫິ ເຕ ‘‘ມານວາ, ມນຸຊາ’’ຕິ ຈ ໂວຫຣີຍນ຺ຕິ, ອຸສ຺ສປຈ຺ຈໂຍ. ມນຸໂນ ອປຈ຺ຈໍ ມານຸໂສ, ອຸໂສ. ມຣ ປາຓຈາເຄ, ໂຈ, ມຈ຺ໂຈ, ປພ຺ພຊ຺ຊາທິນາ ວາ ຕ຺ຍປຈ຺ຈໂຍ, ຘາຕ຺ວນ຺ຕສ຺ສ ໂລໂປ ຈ. ຕໂຕ ‘‘ຍວຕ’’ມິຈ຺ຈາທິນາ ໂຈ, ທ຺ວິຕ຺ຕໍ. ມນຸໂນ ອປຈ຺ຈໍ ມານໂວ. ມາຓໂວປ຺ຍຕ຺ຣ, ຓໂວ. ມນຸມ຺ຫາ ຊາໂຕ ມນຸໂຊ. ນີ ນເຍ, ເນຕີຕິ ນໂຣ, ອໂຣ. ປຸສ ໂປສເນ, ໂຓ, ປຸເຣຕີຕິ ວາ ໂປໂສ. ປຸຣ ປູຣເຓ, ໂສ, ອຸສ຺ໂສຕ຺ຕໍ, ຣໂລໂປ. ປຸນາຕີຕິ ປຸມາ,ປຸ ປວເນ, ໂມ, ສິສ຺ສາ. ປຸເຣຕີຕິ ປຸຣິໂສ, ໂປຣິໂສ ຈ, ອິໂສ, ຣສ຺ສສ຺ສ ທີຆຕາຍ ປູຣິໂສ ຈ. ເອຕ຺ຖ ຈ ມນຸສ຺ສາທິປຎ຺ຈກໍ ອິຕ຺ຖິຍມ຺ປິ ວຕ຺ຕເຕ, ນຣາທໂຍ ຕຸ ປຸເມເຍວ ວິສິຏ຺ຐລິງ຺ຄຕ຺ຕາ. ຕຕ຺ຣ ມນຸສ຺ສ ມານຸສ ມນຸຊ ມາຓເວຫິ ນທາທິຕ຺ຕາ ອີປຈ຺ຈໂຍ, ເອກສກາຣໂລໂປ, ມນຸສີ, ມານຸສີ, ມນຸຊີ, ມາຓວີ. ມຈ຺ຈາ, ອິຕ຺ຖິຍມໂຕ ອາປຈ຺ຈໂຍ.
ວິທ຺ທສຸປຣິຍນ຺ຕໍ ປຓ຺ຑິເຕ. ປຓ຺ຑາ ພຸທ຺ຘິ ສຎ຺ຊາຕາ ອສ຺ສາຕິ ປຓ຺ຑິໂຕ, ຕຣຕ຺ຍາທິ. ປຑິ ຄຕິຍໍ ວາ, ໂຕ. ພຸຊ຺ຌຕີຕິ ພຸໂຘ. ວິທຕິ ຊານາຕີຕິ ວິທ຺ວາ, ວິທ ຎາເຓ, ໂວ, ສິສ຺ສາ. ຠູ ສຕ຺ຕາຍໍ, ອຕ຺ເຖ ວິຠາເວຕິ ປກາເສຕິ ສີເລນາຕິ ວິຠາວີ, ຓີ. ຣາຄາທໂຍ ສເມຕີຕິ ສນ຺ໂຕ, ໂຕ, ສຸນ຺ທໂຣ ອນ຺ໂຕ ອວສານເມຕສ຺ສາຕິ ວາ ສນ຺ໂຕ. ສຸນ຺ທຣາ ປຎ຺ຎາ ຍສ຺ສ ສປ຺ປຎ຺ໂຎ. ກິນ຺ນາມ ນ ວິນ຺ທຕີຕິ ໂກວິໂທ, ເນຣຸຕ຺ໂຕ, ກຸໍ ປາປໍ ວິນ຺ທຕີຕິ ວາ ໂກວິໂທ. ຘີ ປຎ຺ຎາ ຍສ຺ສຕ຺ຖີຕິ ໂສ ຘີມາ, ໂສຠນໍ ຌາຍຕີຕິ ສຸຘີ, ເຌ ຈິນ຺ຕາຍໍ. ຌສ຺ສ ໂຘ, ອີ, ສຸນ຺ທຣາ ຘີ ຍສ຺ສາຕິ ວາ ສຸຘີ. ກວິ ວຓ຺ເຓ, ອິ, ອິຕ຺ຖິຍໍ ກວີ ຈ, ກຸ ສທ຺ເທ ວາ, ອິ, ກວິ. ພ຺ຍຎ຺ຊຍຕີຕິ ພ຺ຍຕ຺ໂຕ, ອຎ຺ຊ ຄຕິຍໍ, ໂຕ. ຠຸຊາທີນມນ຺ໂຕ ໂນ ທ຺ວິ ຈ. ວິສິຏ຺ໂຐ ອຕ຺ຕາ ຍສ຺ສາຕິ ວາ ພ຺ຍຕ຺ໂຕ. ຈກ຺ຂ ທສ຺ສເນ, ຍຸ, ວິຈກ຺ຂໂຓ, ວິຈາເຣຕີຕິ ວາ ວິຈກ຺ຂໂຓ, ເນຣຸຕ຺ໂຕ. ວິຄໂຕ ສາຣໂທ ເອຕສ຺ມາຕິ ວິສາຣໂທ.
໒໒໙. ເມຘາ ຘາຣຓາ ມຕິ ປຎ຺ຎາ ຍສ຺ສາຕິ ເມຘາວີ, ວີ. ອຕິສຍມຕິຍຸຕ຺ຕຕາຍ ມຕິມາ. ປຎ຺ຎາຍ ໂຍຄໂຕ ປຎ຺ໂຎ. ວິເສສໍ ຊານາຕິ ສີເລນາຕິ ວິຎ຺ຎູ, ຣູ. ວິທ ຎາເຓ, ອຸໂຣ, ວິທຸໂຣ [ວິທູໂຣ (ກ.)]. ຣູປຈ຺ຈເຍ ວິທູ. ຘີໂຍຄາ ຘີໂຣ, ໂຣ. ວິສິຏ຺ຐທສ຺ສນສີລຕາຍ ວິປສ຺ສີ, ຓີ. ໂທສໍ ຊານາຕີຕິ ໂທສຎ຺ຎູ, ຣູ. ພຸຊ຺ຌຕີຕິ ພຸທ຺ໂຘ, ໂຕ. ທຸ ຄຕິຍໍ, ອ, ອຸສ຺ສາໂວ [ທຸ ຄຕິຍໍ ອພ຺ໂພ (ສູຈິ)], ທພ຺ໂພ. ວິທ ຎາເຓ, ທສຸ.
໒໓໐-໒໓໑. ມຫິລານ຺ຕໍ ອິຕ຺ຖິສາມຎ຺ເຎ. ອິສຸ ອິຈ຺ຉາຍໍ, ໂຕ, ນທາທິ. ສີມສ຺ສ ອນ຺ໂຕ ສີມນ຺ໂຕ, ເກສເວໂສ, ຕໍໂຍຄາ ສີມນ຺ຕິນີ, ອິນີ. ນຣສ຺ສາຍໍ ນາຣີ, ອິທມຕ຺ເຖ ໂຓ. ຕິຏ຺ຐຕິ ຄພ຺ໂຠ ຍສ຺ສໍ, ສາ ຖີ. ຘາ ຘາຣເຓ ວາ, ວຓ຺ຓວິກາໂຣ, ອີ. ພນ຺ຘ ພນ຺ຘເນ, ອູ, ພນ຺ຘສ຺ສ ວຘາເທໂສ ຈ [ຓ຺ວາທິ ໓], ວຘູສທ຺ໂທ ສຸຓິສາຠຣິຍານມ຺ປິ ວາຈໂກ. ວນ ສມ຺ຠຕ຺ຕິຍໍ, ໂຕ, ອິກາຣາຄໂມ ຈ. ອງ຺ຄ ຄມນຕ຺ໂຖ, ຍຸ, ອງ຺ຄນາ, ວິສິຏ຺ຐນາຣິຍມ຺ປິ ອງ຺ຄນາ, ຕທາ ກລ຺ຍາຓງ຺ຄນາຣີລກ຺ຂໂຓເປຕໍ ປສຕ຺ຖໍ ຫຕ຺ຖປາທາທິກມງ຺ຄມສ຺ສຕ຺ຖີຕິ ອສ຺ສຕ຺ຖ຺ຍຕ຺ເຖ ອງ຺ຄາ ກລ຺ຍາເຓ ນປຈ຺ຈໂຍ [ໂມຄ຺ຄລ຺ລານ ໔.໙໒]. ວິຣູເປສຸປິ ມໂທ ຣາຄມໂທ ຍສ຺ສາ ສາ ປມທາ, ວິສິຏ຺ຐນາຣິຍໍປ຺ຍຕ຺ຣ ປມທາ, ຕທາ ປກຏ຺ໂຐ ມໂທ ຣູປໂສຠຄ຺ຄຊນິໂຕ ເຈໂຕວິກາໂຣ ຍສ຺ສາ ສາ ປມທາ. ຣູປລາວຓ຺ຍສມ຺ປນ຺ນຕາຍ ສຸນ຺ທຣີ, ວິສິຏ຺ຐາຍມ຺ປິ. ກມນີຍວຸຕ຺ຕິຕາຍ ກນ຺ຕາ, ກມຸ ກນ຺ຕິຍໍ, ໂຕ. ກນ຺ຕິໂຍຄາ ວາ ກນ຺ຕາ, ວິສິຏ຺ຐາຍມ຺ປິ. ຣມຍຕິ ວິໂນທຍຕິ ນາຍກໍ, ສາ ຣມຓີ, ນນ຺ທາທີຫິ ຍຸ, ນທາທິ, ວິສິຏ຺ຐາຍມ຺ປິ. ທຍ ຣກ຺ຂເຓ, ກມ຺ມນິ ໂຕ. ອປ຺ປໍ ພລໍ ຍສ຺ສາ ສາ ອພລາ, ອປ຺ປຕ຺ໂຖຍໍ ອກາໂຣ. ມາຕຸຍາ ຄາໂມ ວິຍ ຄາໂມ ຍສ຺ສາ ສາ ມາຕຸຄາໂມ, ມາຕາ ວິຍ ຄຈ຺ຉຕີຕິ ວາ ມາຕຸຄາໂມ, ຄມຸ ຄມເນ, ໂຓ, ມາຕາ ວິຍ ຄສຕີຕິ ວາ ມາຕຸຄາໂມ, ຄສ ອທເນ, ໂມ, ມາຕາ ວິຍ ຄາຍຕີຕິ ວາ ມາຕຸຄາໂມ, ຄາ ສທ຺ເທ, ໂມ. ມຫີ ວິຍ ສຸຈິໍ ອສຸຈິມ຺ປິ ລາຕີຕິ ມຫິລາ, ມຫນ຺ເຕສຸ ພຫູສຸປິ ຣຕ຺ຕຈິຕ຺ເຕສຸ ອິລຕິ ຄຈ຺ຉຕີຕິ ວາ ມຫິລາ, ອິລ ຄມເນ, ມຫ ປູຊາຍໍ ວາ, ອິໂຣ, ລຕ຺ຕໍ, ອາ, ມຫິລາ. ມເຫລາປ຺ຍຕ຺ຣ.
ຕິກໍ ວິສິຏ຺ຐນາຣິຍເມວ. ລລ ວິລາເສ, ນນ຺ທາທີຫິ ຍຸ. ລລ ອິຈ຺ຉາຍນ຺ຕິ ຈຸຣາທິຄຓໂຕ ວາ ຍຸ. ຠຍປກຕິ ຠີຣຸ, ຠີ ຠເຍ, ຣຸ, ‘‘ຠີຣຸ ອຕ຺ເຕ ຊເນ’ຕ຺ຖິຍ’’ນ຺ຕິ ຣຠໂສ. ອຕິສຍິຕກາມາ ກາມິນີ, ກາໂມ ສິງ຺ຄາຣຣູໂປ ມໂທ ຍສ຺ສາຕ຺ຖີຕິ ອິນີ, ສພ຺ພຕ຺ເຣວໍ. ວາມໂລຈນາ, ຠາວິນີ, ນິຕມ຺ພິນີ, ຣາມາອິຈ຺ຈາທີນິປິ ວິສິຏ຺ຐນາຣີນາມານິ.
ທ຺ວຍໍ ປຐມວຍສິ ວຕ຺ຕມານາຍໍ.
ອຏ຺ຐວສ຺ສາ ຠເວ ໂຄຣີ, ທສວສ຺ສາ ຕຸ ກຎ຺ຎກາ;
ສມ຺ປຕ຺ເຕ ທ຺ວາທເສ ວສ຺ເສ, ກຸມາຣີຕ຺ຍ’ຠິຘີຍເຕ [ຈິນ຺ຕາມຓິຏີກາ ໑໖.໘].
ອິຫ ຕ຺ວເຠໂທປຈາເຣເນກຕ຺ຕໍ. ອຎ຺ເຎ ປນາຫຸ ‘‘ກຎ຺ຎາສທ຺ໂທຍໍ ປຸມຸນາຠິສມ຺ພນ຺ຘປຸພ຺ພເກ ສມ຺ປໂຍເຄ ນິວຕ຺ເຕຕີ’’ຕິ. ກຸມາຣ ກີຬາຍໍ, ຈຸຣາທິ, ກຸມາຣຍຕີຕິ ກຸມາຣີ, ອ, ນທາທິ, ສກຕ຺ເຖ ໂກ, ຓ຺ວຸນາ ວາ ສິທ຺ໂຘ. ກມນີຍເຕຕິ ກຎ຺ຎາ, ກນ ທິຕ຺ຕິກນ຺ຕິຄຕີສຸ, ໂຍ, ນ຺ຍສ຺ສ ຎຕ຺ຕໍ, ອ, ອາ.
ຍຸວສທ຺ທໂຕ ປາຏິປທິກໂຕຕິ, ຍຸວຕິ. ວຣິຕ຺ຖິປຣິຍາຍສາມຎ຺ເຎປິ ຍຸວຕິສທ຺ໂທ ປກຕ຺ຍນ຺ຕຣມຕ຺ຖີຕິ. ຕຣ ຕຣເຓ, ຍຸ, ອຸຕ຺ຕໍ, ອີ ຈ.
໒໓໒. ສາຠິເສກາ ລທ຺ຘາຠິເສກາ ຣາຊິຕ຺ຖີ ມເຫສີ ນາມ, ມຫ ປູຊາຍໍ, ກມ຺ມນິ ອິໂສ, ອິສ຺ເສ, ຕໂຕ ອີ, ມຫຕິໂຍ ຣາຊິຕ຺ຖິໂຍ ອີສຕິ ອຠິຠວຕີຕິ ວາ ມເຫສີ, ອີສ ອິສ຺ສຣິເຍ, ອີ. ມເຫສິໂຕ ອຎ຺ຎາ ຣາຊນາຣິໂຍ ໂຠຄິນິໂຍ ໂຠຄໂຍຄາ, ອີ, ອິນີ ຈ. ຍານາຣີ ປຸຣິສສ຺ສ ສງ຺ເກຕໍ ຍາຕິ, ສາ ‘‘ຘວຕ຺ຖິນີ, ອຠິສາຣິກາ’’ຕິ ໂຈຈ຺ຈເຕ. ຘວໍ ປຕິໍ ອຕ຺ຖຍຕິ ອິຈ຺ຉຕີຕິ ຘວຕ຺ຖິນີ, ອຕ຺ຖ ຍາຈນິຈ຺ຉາສຸ, ອິນີ, ອສຕີວິເສໂສ. ສຣ ຄຕິຍໍ, ອຠິສຣຕິ ສງ຺ເກຕນ຺ຕິ, ຓ຺ວຸ.
໒໓໓. ຉກ຺ກໍ ເວສິຍໍ. ຈຕຸສຏ຺ຐິກລາກຸສລຕາຍ, ສີລຣູປາທິມຕ຺ຕາຍ ຈ ຄຓ຺ຍເຕ ອາທີຍເຕ ຄຓິກາ, ຄຓ ສງ຺ຂ຺ຍາເນ, ຓ຺ວຸ. ເວໂສ ອາກປ຺ໂປ, ເຕນາຕິໂສຠເຕ, ກມ຺ມເວເສຫິ ວາ ອິຈ຺ຉີຍເຕຕິ. ອຕິໂສຠເນ, ອິຈ຺ຉຕ຺ເຖ ວາ ຍປຈ຺ຈໂຍ. ວຓ຺ຓສມ຺ປນ຺ນາ ທາສີ ວຓ຺ຓທາສີ, ທາສິມ຺ປິ ຫິ ວຓ຺ຓສມ຺ປນ຺ນໍ ເກຈິ ສາມິກາ ຘນໂລເຠນ ຄຓິກໍ ກໂຣນ຺ຕິ. ນຄຣໍ ໂສເຠຕີຕິ ນຄຣໂສຠິນີ. ຣູເປນ ອຸປຊີວຕີຕິ ຣູປູປຊີວິນີ. ອຕິສຍເວສຍຸຕ຺ຕຕາຍ ເວສີ.
ທ຺ວຍໍ ອສຕີສາມຎ຺ເຎ. ກຸລານິ ອຏຕິ ນາສຍຕີຕິ ກຸລຏາ. ພນ຺ຘມນຸພນ຺ຘໍ ກາຍຕີຕິ ພນ຺ຘກີ, ນທາທິ.
໒໓໔. ຈຕຸກ຺ກໍ ອຸຕ຺ຕມນາຣິຍໍ. ວໂຣ ອາໂຣໂຫ ໂສຓິ ຍສ຺ສາ ສາ ວຣາໂຣຫາ. ອຸຕ຺ຕມຄຸຓໂຍຄາ ອຸຕ຺ຕມາ. ໂສຓິຄາຣເວນ ມຕ຺ຕຄໂຊ ວິຍ ພນ຺ຘນຄາມິນີ ມຕ຺ຕກາສິນີ, ກສ ຄຕິຍໍ. ວຣວຓ຺ຓໂຍຄາ ວຣວຓ຺ຓິນີ, ອິນີ.
‘‘ສີເຕ ສຸໂຂຓ຺ຫສພ຺ພງ຺ຄີ, ຄິມ຺ເຫ ຍາ ສຸຂສີຕລາ;
ຠຕ຺ຕຸ ຠຕ຺ຕາ ຈ ຍາ ນາຣີ, ສາ ຠເວ ວຣວຓ຺ຓິນີ’’ຕິ. ຣຸທ຺ໂທ;
ທ຺ວຍໍ ອຂຓ຺ຑິຕຈຣິຕ຺ຣາຍໍ. ປຕິ ສາມິໂກວ ກມນີໂຍ ຍສ຺ສາ ປຕິພ຺ພຕາ, ປຕິມ຺ຫິ ວຕມສ຺ສາຕິ ວາ ປຕິພ຺ພຕາ. ອສ ຠຸວິ, ອນ຺ໂຕ, ອີ, ອາທິໂລໂປ. ສເມຕີຕິ ວາ ສຕີ, ສມຸ ອຸປສເມ, ອນ຺ໂຕ, ອີ.
ທ຺ວຍໍ ກາມຣຕ຺ຕຣາຊປຸຕ຺ຕາທິໂນ ກຸລສ຺ສ ນິຍຕປຕິຍໍ. ກຸລານຸຣູປາ ອິຕ຺ຖີ ກຸລິຕ຺ຖີ, ກຸລໍ ປາເລຕິ ຣກ຺ຂຕີຕິ ກຸລປາລິກາ, ຓ຺ວຸ.
໒໓໕. ທ຺ວຍໍ ມຕຠຕ຺ຕິກາຍໍ. ວິຄໂຕ ຘໂວ ຠຕ຺ຕາ ຍສ຺ສາ ວິຘວາ. ປຕິ ສຸຎ຺ໂຎ ນຏ຺ໂຐ ຍສ຺ສາຕິ ປຕິສຸຎ຺ຎາ.
ທ຺ວຍໍ ອຕ຺ຕິຈ຺ຉາຍ ປຕ຺ຍນ຺ເວສິນິຍໍ ກຎ຺ຎາຍໍ. ປຕິໍ ວຣຕິ ຄເວສຕີຕິ ປຕິມ຺ພຣາ, ທຸຕິຍາຍາໂລໂປ. ສຍເມວ ປຕິໍ ວຣຕີຕິ ສຍມ຺ພຣາ, ປຐມາຍາໂລໂປ, ວຣ ປຕ຺ຖນາຍໍ.
ຈຕຸກ຺ກໍ ວິຊາຕາຍໍ. ວິຊນີ ຄພ຺ຠວິໂມກ຺ຂເນ, ໂຕ, ວິຊາຍິຕ຺ຖາຕິ ວິຊາຕາ. ສູ ອຠິສເວ, ໂຕ. ຊາຕໍ ອປຈ຺ຈໍ ປຸຕ຺ໂຕ ເອຕິສ຺ສາຕິ ຊາຕາປຈ຺ຈາ. ປສູຕາວ ປສູຕິກາ, ກປຈ຺ຈໂຍ, ອິຕ຺ຕຎ຺ຈ.
໒໓໖. ທ຺ວຍໍ ທູຕິຍໍ. ຍາ ເປສີຍເຕ, ສາ ທູຕີ, ທຸ ຄມເນ,ຕິ, ອີມ຺ຫິ ທູຕີ. ສຎ຺ຈາຣຍຕິ ຍຖາຠິມຕນ຺ຕິ, ຓ຺ວຸ.
ຕິກໍ ທາສິຍໍ. ທຸ ກຸຈ຺ຉິຕໍ ອສຕິ ຠກ຺ຂຕີຕິ ທາສີ, ອີ, ທີຍນ຺ເຕ ຕາຍາຕິ ວາ ທາສີ, ທາ ທາເນ, ໂສ, ອີ ຈ. ຈິຏ ເປສເນ, ກມ຺ມນິ ໂຓ, ອີ. ກຸຏໍ ອຸທກກຸມ຺ຠໍ ຘາເຣຕີຕິ ກຸຏຘາຣິກາ, ຓ຺ວຸ.
ທ຺ວຍໍ ສຸຠາສຸຠນິຣູປິນິຍໍ ສໍວຣິກາທິມ຺ຫິ. ວຣ ຄຕິຍໍ, ກຕ຺ຕຣິ ອິນີ. ສຸຠາສຸຠສ຺ສ ອິກ຺ຂຓໍ ນິຣູປນໍ ຍສ຺ສາຕ຺ຖີຕິ, ອິ, ສກຕ຺ເຖ ໂກ. ອິເມ ທ຺ເວ ສທ຺ທາ ຕຸລ຺ຍຕ຺ຖາ.
ຍາ ສຍໍ ຂຕ຺ຕິຍຊາຕິ ຍສ຺ສ ກສ຺ສຈິ ຠຣິຍາ, ສາ ຂຕ຺ຕິຍານີ, ຂຕ຺ຕິຍາ ຈ. ຂຕ຺ຕິຍສ຺ສາປຈ຺ຈໍ ຂຕ຺ຕິຍານີ, ອາໂນ, ອີ. ຓມ຺ຫິ ຂຕ຺ຕິຍາ.
໒໓໗. ປຊ຺ຊໍ ອຄ຺ຄິສກ຺ຂິປຸພ຺ພກຕປາຓິຄຫິຕາຍໍ ຠຣິຍາຍໍ, ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ຕູປຈາຣາ. ທາຣຍນ຺ເຕ ເຍນາຕິ ທາໂຣ, ທຣ ວິທາຣເຓ, ອກຕ຺ຕຣິ ຈ ກາຣເກ ສຎ຺ຎາຍໍ ໂຓ. ຊາຍຕິ ປຸຕ຺ໂຕ ຍາຍາຕິ ຊາຍາ, ຊນ ຊນເນ, ໂຍ, ຊນິສ຺ສ ຊາ ຈ, ອາ, ຊຍຕີຕິ ວາ ຊາຍາ, ຊິ ຊເຍ, ໂຍ, ຊິສ຺ສ ຊາ, ອາ, ຊາຍາ. ກລ ສງ຺ຂ຺ຍາເນ, ອຕ຺ໂຕ. ຆຣໍ ເນຕີຕິ ຆຣຓີ, ຓຕ຺ຕໍ. ຠຣິຕພ຺ພໂຕ ຠຣິຍາ, ຠຣ ຠຣເຓ, ໂຍ. ປິຍາຍິຕພ຺ພໂຕ ປິຍາ,ປີ ຕປ຺ປນກນ຺ຕີສຸ, ໂຍ. ປຊໍ ປຸຕ຺ຕໍ ປາເລຕີຕິ ປຊາປຕິ, ປາ ປາລເນ,ຕິ, ອາຕ຺ຕໍ, ຣສ຺ສຕ຺ຕຎ຺ຈ. ທ຺ວິນ຺ນໍ ປູຣຓີ ທຸຕິຍາ. ປຐໂມ ຠຕ຺ຕາ, ຠຣິຍາ ທຸຕິຍາ. ສາມິກສ຺ສ ປາເທ ປຣິຈຣຕີຕິ ປາທປຣິຈາຣິກາ, ຓ຺ວຸ. ປຕິນີ, ປາຓິຄຫິຕາ, ສຫຘມ຺ມິນີຕິປິ ຕສ຺ສາເຍວ ນາມານິ.
໒໓໘. ຕິກໍ ສຂິຍໍ. ເຕສຸ ເຕສຸ ກິຈ຺ເຈສຸ ສຫ ຂາຍຕິ ປກາສຕີຕິ ສຂີ, ສຫປຸພ຺ໂພ ຂາ ປກາສນກຖເນສຸ, ອີ. ອລ ຠູສເນ ອາປຸພ຺ໂພ, ອິ. ວຍສາ ຕຸລ຺ຍາ ວຍສາ, ຕຸລ຺ເຍ ສຎ຺ຎາຍໍ ໂສ [ປາຓິນິ ໔.໔.໙໑ ສຸຕ຺ເຕ ຍປຈ຺ຈໂຍ ທິສ຺ສຕິ].
ຊໂຣວຸຈ຺ຈຕິ ໂຈຣສ຺ສາມິໂກ, ຕສ຺ສາຍໍ ຊາຣີ, ໂຓ, ອີ. ສາມິກໍ ອຕິກ຺ກມ຺ມ ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ຈຣຕີຕິ, ອິນີ.
໒໓໙. ປຸເມ ຕູຕິ ລິງ຺ຄນ຺ໂຕ ຕຸສທ຺ໂທ ນ ປຸພ຺ພໍ ຠຊເຕ. ອຣ ຄມເນ, ຕຸ, ອຣສ຺ສຸຕ຺ຕໍ. ຣຕິຍາ ຊາຍຕີຕິ ຣໂຊ, ຕິໂລໂປ. ປຸປ຺ຜ ວິກສເນ, ປຸປ຺ຜໍ.
ຕິກໍ ຣຊສ຺ສລາຍໍ. ອຸຕຸໂຍຄາອຸຕຸນີ, ອິນີ. ຣຊໂຍຄາ ຣຊສ຺ສລາ, ສໂລ. ປຸປ຺ຜວນ຺ຕຕາຍ ປຸປ຺ຜວຕີ. ຖີຘມ຺ມິນີ, ອວີ, ອຕ຺ເຕຍີ, ມລິນີ, ອຸຕຸມຕີ, ອຸທກີອິຈ຺ຈາທີນິປິ ຕສ຺ສາ ນາມານິ.
ຕິກໍ ຄພ຺ຠິນິຍໍ. ຄຣຸ ອລຫຸໂກ ຄພ຺ໂຠ ກຸຈ຺ຉິ ເອຕິສ຺ສາຕິ ຄຣຸຄພ຺ຠາ. ອາປນ຺ໂນ ປຕ຺ໂຕ ຄພ຺ຠຏ຺ໂຐ ສຕ຺ໂຕ ເອຕາຍາຕິ ອາປນ຺ນສຕ຺ຕາ. ຄພ຺ຠໂຍຄາ ຄພ຺ຠິນີ.
ຕິກໍ ເຍນ ເວຐິໂຕ ຄພ຺ໂຠ ກຸຈ຺ຉິຍໍ ຕິຏ຺ຐຕິ, ຕຕ຺ຣາສເຍຕິ ຂ຺ຍາເຕ. ຄພ຺ໂຠ ອາສຍເຕ ຕິຏ຺ຐຕ຺ຍຕ຺ຣາຕິ, ໂຓ. ຊຣໍ ເອຕີຕິ ຊລາພຸ. ອຸ, ຣສ຺ສ ໂລ, ຍສ຺ສ ໂພ, ຊຣາປຸພ຺ໂພ ອິ ຄຕິຍໍ. ກລໍ ຊຣຕໍ ລາຕີຕິ ກລໂລ, ກລ ສງ຺ຂ຺ຍາເນ ວາ, ອໂລ.
໒໔໐-໒໔໑. ສຕ຺ຕກໍ ຠຕ຺ຕຣິ. ຘູ ກມ຺ປເນ, ສນ຺ຕາສໍ ຘຸໂນຕີຕິ ຘໂວ, ອ. ສໍ ເອຕສ຺ສຕ຺ຖີຕິ ສາມິໂກ, ອາມິປຈ຺ຈໂຍ, ສກຕ຺ເຖ ໂກ, ອິປຈ຺ຈໂຍ ວາ, ນິຄ຺ຄຫີຕສ຺ສ ໂມ, ອສ຺ສ ຈ ທີໂຆ, ສາມິໂກ. ຠຣ ຠຣເຓ, ຠຣຕີຕິ ຠຕ຺ຕາ, ຣິຕຸ. ກມຸ ອິຈ຺ຉາຍໍ, ໂຕ, ‘‘ປກ຺ກມາທີຫິ ນ຺ໂຕ ຈາ’’ຕິ ນ຺ຕຕ຺ຕໍ. ປາ ຣກ຺ຂເຓ, ອຕິ, ປຕິ. ວຣ ອິຈ຺ຉາຍໍ, ອ, ວໂຣ. ປີ ຕປ຺ປນກນ຺ຕີສຸ, ໂຍ.
ຣຕິກາຣຓຕ຺ຕາ ປຕິໂນ ອຸປ ອຸປປຕິ, ສມາເສ ກເຕ ອຠິຘານໂຕ ປຸພ຺ພນິປາໂຕ, ອປ຺ປຘານຠູໂຕ ວາ ປຕິ ອຸປປຕິ. ຊຣ ວໂຍຫານິມ຺ຫິ, ຊີຍນ຺ເຕ ອເນນາຕິ ຊາໂຣ, ທາໂຣ ຈ.
ສຕ຺ຕກໍ ປຸຕ຺ເຕ. ນຣເກ ນ ປຕນ຺ຕ຺ຍເນນ ຊາເຕນາຕິ ອປຈ຺ຈໍ, ປຕ ຄຕິຍໍ, ໂຍ, ຕ຺ຍສ຺ສ ໂຈ, ນ ປຕຕິ ນ ວິຈ຺ຉິນ຺ທຕິ ວໍໂສ ເອເຕນາຕິ ວາ ອປຈ຺ຈໍ, ປຸຕ຺ເຕ, ຘີຕຣິ ຈ ນິຈ຺ຈນປຸໍສໂກຍໍ. ປູ ປວເນ. ປຸນາຕິ ປິຕໂຣ ເຕນາຕິ ປຸຕ຺ໂຕ. ‘‘ຉທາທີຫິ ຕຕ຺ຣຓ’’ຕິ ໂຕ. ປູເຣຕີຕິ ວາ ປຸຕ຺ໂຕ. ອຕ຺ຕໂຕ ຊາໂຕ ອຕ຺ຣໂຊ, ‘‘ອຕ຺ຕໂຊ’’ຕິປິ ປາໂຐ. ສຸຍເຕຕິ ສຸໂຕ. ສຸ ອຠິສເວ, ສຸຓາຕີຕິ ວາ ສຸໂຕ, ໂຕ, ສຸ ສວເນ. ຕນຸມ຺ຫາ ຊາໂຕ ຕນຸໂຊ, ຕນໂຍ ຈ, ໂຍ, ຕໂນຕິ ມຸທນ຺ຕິ ວາ ຕນໂຍ, ອໂຍ. ສູຍເຕຕິ ສູນຸ, ກມ຺ມນິ ນຸ, ສູ ປສເວ.
ປຸຕ຺ຕາທໂຍ ສູນຸປຣິຍນ຺ຕາ ຘີຕຣິ ວຕ຺ຕມານາ ອິຕ຺ຖິຍໍ ວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ທຸຫິຕາ, ຘີຕາ ຈ ສທາ ນາຣິຍເມວ. ທຸຫ ປປູຣເຓ, ຣາຕຸ, ໂອຕ຺ຕາຠາໂວ, ອິກາຣາຄໂມ ຈ. ຘາ ຘາຣເຓ, ຣາຕຸ, ອາສ຺ສີ. ປຸຕ຺ຕາທໂຍ ຈ ເຕ ສາມຎ຺ເຎເນວ ກຸຓ຺ຑໂຄລກາທີນໍ ວາຈກາ. ສວຓ຺ຓາຍໍ ຕຸ ອູຒາຍໍ ສຊາໂຕ ສຍໍ ຊນິໂຕ ສຸໂຕ ໂອຣໂສ ນາມ. ສຊາຕສທ຺ເທນ ກຸຓ຺ຑກໂຄລກຂຕ຺ຕາທິພ຺ຍວຈ຺ເຉໂທ. ຊີວຕິ ຠຕ຺ຕຣິ ຊາຣໂຊ ສຸໂຕ ກຸຓ຺ຑາຂ຺ໂຍ. ມເຕ ຠຕ຺ຕຣິ ຊາຣໂຊ ໂຄລກາຂ຺ໂຍ. ອຣິຍາສຸທ຺ທໂຊ ສຸໂຕ ຂຕ຺ຕາ ນາມ [ຂຕ຺ຕາ ອຣິຍາສຸທ຺ທານໍ (ອມຣ ໒໐.໓)]. ອາທິນາ ມາຄຘາທີນໍ ຄຫຓໍ. ວຸຕ຺ຕຎ຺ຫິ –
‘‘ອມເຕ ຊາຣໂຊ ກຸຓ຺ໂຑ,
ມເຕ ຠຕ຺ຕຣິ ໂຄລໂກ’’ຕິ [ອມຣ ໑໖.໓໖].
‘‘ມາຄໂຘ ສຸທ຺ທຂຕ຺ຕາໂຊ’’ຕິ [ອຠິຘານຸ ໕໐໓ ຄາຖາ] ຈ.
ອຸຣສາ ມນສາ ນິມ຺ມິໂຕ, ອຸຣສທ຺ທາ ຕຕິຍນ຺ຕາ ນິມ຺ມິຕຕ຺ເຖ ໂຓ, ນິວິຏ຺ຐຕ຺ຕາ ເຕນ ນິມ຺ມິໂຕຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ອຸຣສິ ຠໂວຕິ ວາ ໂອຣໂສ.
໒໔໒. ຈຕຸກ຺ກໍປຕິປຕິນີນໍ ຍຸເຄ, ‘‘ທາຣາ ປຸເມ ພຫຸຕ຺ເຕ ຈ, ທໍ ກລຕ຺ເຣ ນປຸໍສເກ’’ຕິ [ຈິນ຺ຕາມຓິຏີກາ ໑໖.໓໘] ອມຣມາລາ, ຊໍສທ຺ໂທ ຕ຺ວພ຺ຍໂຍ ທາຣວຈໂນ. ຕສ຺ມາ ‘‘ຊມ຺ປຕິ, ທມ຺ປຕີ’’ຕິປິ ຠວິຕພ຺ພໍ, ອິຘ ປນ ກຈ຺ຈາຍນມເຕໂນທາຫຏາ. ຊາຍາ ຈ ປຕິ ຈ ຊາຍາປຕິ. ອິຕຣີຕຣໂຍຄທ຺ວນ຺ໂທ. ຊາຍາ ຈ ປຕິ ຈ ຊານິປຕິ, ຕຖາ ຊາຍມ຺ປຕິອາທໂຍ, ຊາຍາສທ຺ທສ຺ສ ປຕິມ຺ຫິ ປເຣ ຊານິ, ຕຸທຎ຺ຈ, ຊາຍຎ຺ຈ ຍທາທິນາ.
ຕິກໍ ນປຸໍສເກ. ວິຄໂຕ ຣາຄສ຺ສໂວ ຍສ຺ມາ ວສ຺ສວໂຣ. ສຸ ສວເນ, ອໂຣ. ປຓ ພ຺ຍວຫາເຣ, ໂຑ, ປຑິ ລິງ຺ຄເວກລ຺ເຍ ວາ, ຠູວາທິ. ນ ອິຕ຺ຖີ ນ ປຸມາ ນປຸໍສກໍ, ນິຣຸຕ຺ຕິນເຍນ ອິຕ຺ຖິປຸມານໍ ປຸໍສກຠາໂວ, ນສ຺ສ ຈ ປກຕິ. ຕຕິຍາປກຕິ, ສຓ຺ໂຑ, ກລີພນ຺ຕິປິ ຕສ຺ສ ນາມານິ. ຕຕິຍາ ປກຕິ ຕຕິຍປ຺ປກາໂຣ, ສມຊາຕິເກ ອິຕ຺ຖິປຸຣິເສ ອເປກ຺ຂິຕ຺ວາ ຕຕິຍຕ຺ຕໍ ປກາຣສ຺ສ. ປຐມາ ຫິ ປກຕິ ອິຕ຺ຖີ, ທຸຕິຍາ ປກຕິ ປຸຣິໂສ, ອິຕຣປກຕິ ຕຕິຍາ ປກຕິ.
໒໔໓. ຉກ຺ກໍ ຎາຕິມຕ຺ເຕ, ພນ຺ຘຸເຍວ ພນ຺ຘໂວ, ອ, ອຸສ຺ສາໂວ. ພນ຺ຘຕີຕິ ພນ຺ຘຸ, ອຸ. ສສ຺ສ ອຕ຺ຕໂນ ຊໂນ ສຊໂນ. ສມານໍ ໂຄຕ຺ຕໍ ກຸລໍ ອສ຺ສາຕິ ສໂຄຕ຺ໂຕ, ສມານສ຺ສ ສຠາໂວ. ຎາ ອວໂພຘເນ, ກມ຺ເມຕິ, ຎາຕິເຍວ ຎາຕໂກ, ອຕ຺ຕໍ, ສກຕ຺ເຖ ໂກ ຈ. ສຸສທ຺ໂທປ຺ຍຕ຺ຣ [ສ຺ວ (ອມຣ ໑໖.໓໖)].
ທ຺ວຍໍ ສຕ຺ຕປຸຣິສາວຘິເກສຸ ນິກຏຎາຕີສຸ. ໂລຫິເຕນ ສມ຺ພນ຺ໂຘ ສາໂລຫິໂຕ, ສມ຺ພນ຺ຘສ຺ສ ສາເທໂສ, ປຸພ຺ພນິປາໂຕ ຈ, ສມານໍ ປິຓ຺ຑທານໍ ຍສ຺ສ ສປິຓ຺ໂຑ, ສນາຠໂຍປ຺ຍຕ຺ຣ [ນາຠິ ສຕ຺ຕປຸຣິສາວຘິກກຸເລ (ຈິນ຺ຕາມຓິຏີກາ ໑໖.໓໓)]. ຕິກໍ ປິຕຣິ. ຕາ ປາລເນ, ໂຕ ກຕ຺ຕຣິ. ຊນຍຕີຕິ ຊນໂກ, ຓ຺ວຸ. ປາ ຣກ຺ຂເຓ, ຣິຕຸ, ອສ຺ສິຕ຺ຕໍ.
໒໔໔. ຉກ຺ກໍ ມາຕຣິ. ອມ ປູຊາຍໍ, ກມ຺ມນິ ໂມ, ໂພ ຈ, ອມ຺ມາ, ອມ຺ພາ. ຊນຍຕີຕິ ຊນນີ, ຍຸ, ນທາທິ. ມານ ປູຊາຍໍ, ປຸຕ຺ຕໍ ມາເນຕີຕິ ມາຕາ, ຣາຕຸ, ປາຕີຕິ ວາ ມາຕາ, ປາຕິສ຺ສ ໂມ. ຊເນຕີຕິ ຊເນຕ຺ຕິ,ຕິ. ຊເນຕີຕິ ຊນິກາ, ຓ຺ວຸ, ອິຕ຺ຕໍ.
ອປ຺ປຘານຠູຕາ ມາຕາ ອຸປມາຕາ, ກຸມາເຣ ຘາເຣຕີຕິ ຘາຕິ. ຘາ ຘາຣເຓ,ຕິ. ຊາຍາຍ ຠຣິຍາຍ ຠາຕິໂກ ກນິຏ຺ໂຐ ຈ ເຊຏ຺ໂຐ ຈ ສາໂລ ນາມ, ສສ຺ສ ອຕ຺ຕໂນ ເອສາ ສາ, ຠຣິຍາ, ຕສ຺ສາ ຠາຕາ ສາໂລ, ຊາຍາຍ ຠາຕຣິ ອໂລ. ສຣ ຄຕິຈິນ຺ຕາຫິໍສາສຸ ວາ, ໂຓ, ລຕ຺ຕໍ, ສາລ ວິຕກ຺ເກ ວາ, ຈຸຣາທິ.
໒໔໕. ສາມິໂນ ຠຕ຺ຕຸ ຠຄິນີ ນນນ຺ທາ ນາມ, ນ ນນ຺ທຕີຕິ ນນນ຺ທາ, ອຕ຺ຕາຠາໂວ ນສ຺ສ ວິຠາສາຘິກາຣາ. ນນ຺ທ ສມິທ຺ຘິຍໍ, ຠູວາທິ.
ທ຺ວຍໍ ອຍ຺ຍິກາຍໍ. ມາຕຸຍາ ມາຕາ ມາຕາມຫີ. ປິຕູນໍ ປິຕຣິ ຈ ມາຕຣິ ຈ ອາມຫໍ ຍທາທິນາ, ນທາທິ. ອຣຫ ປູຊາຍໍ, ຓ຺ວຸ, ຣຫສ຺ສ ໂຍ, ອຍ ຄຕິມ຺ຫິ ວາ, ຓ຺ວຸ, ອຍ຺ຍິກາ.
ມາຕຸຍາ ຠາຕາ ມາຕຸໂລ ນາມ, ມາຕຸຍາ ຠາຕາ ມາຕຸໂລ, ມາຕຸ ຠາຕຣິ ອຸລປຈ຺ຈໂຍ. ອສ຺ສ ມາຕຸລສ຺ສ ປຊາປຕິ ຊາຍາ ມາຕຸລານີ ນາມ, ມາຕຸລສ຺ສ ຠຣິຍາ ມາຕຸລານີ, ມາຕຸລຠຣິຍາຍໍ ອາໂນ, ນທາທິ, ອຖ ວາ ມາຕຸລສ຺ສ ເອສາ ມາຕຸລານີ, ອີ, ອສ຺ສ ອາໂນ.
໒໔໖. ຊາຍາປຕີນໍ ທ຺ວິນ຺ນໍ ຊນນີ ມາຕາ ສສ຺ສຸ ວຸຕ຺ຕາ, ສສ ຄຕິຫິໍສາປາເນສຸ. ຕປ຺ປິຕາ ເຕສໍ ຊາຍາປຕີນໍ ປິຕາ ປນ ສສຸໂຣ ນາມ, ສສຘາຕຸມ຺ຫາ ອຸໂຣ. ຠຄິນິຍາ ປຸຕ຺ໂຕ ປນ ຠາຄິເນຍ຺ໂຍ ນາມ, ຠຄິນິຍາ ອປຈ຺ຈໍ ຠາຄິເນຍ຺ໂຍ, ເຓຍ຺ໂຍ.
໒໔໗. ທ຺ວຍໍ ສຸຕສ຺ສ, ສຸຕາຍ ຈ ປຸຕ຺ເຕສຸ. ນຫ ພນ຺ຘເນ, ຣິຕຸ, ນີ ນເຍ ວາ. ປຸຕ຺ຕສ຺ສ ປຸຕ຺ໂຕ ປປຸຕ຺ໂຕ, ຕ຺ຕໂລໂປ, ອຸສ຺ສຕ຺ຕຎ຺ຈ. ສາມິຠາຕາ ເທວໂຣ ນາມ, ອຖ ວາ ສາມິຠາຕາ ກນິຏ຺ໂຐ ສາມິໂນ ຠາຕາ ເທວໂຣ ນາມ. ເຊຏ຺ໂຐ ຕຸ ສສຸໂຣ ເອໂວຈ຺ຈເຕ. ທິວຸ ກີຬາຍໍ, ອໂຣ.
ທ຺ວຍໍ ຘີຕຸປຕິມ຺ຫິ. ຊນ ຊນເນ, ຣິຕຸ, ອສ຺ສາຕ຺ຕໍ, ນສ຺ສ ມາເທໂສ ຈ. ທ຺ວຍໍ ປິຕຸປິຕຣິ. ປິຕຸໂນ ປິຕາ ປິຕາມໂຫ.
໒໔໘. ຫຸສານ຺ຕານິ ປເທນ ປເທນ ນາມານິ. ມາຕຸຍາ ຠຄິນີ ມາຕຸຈ຺ຉາ, ຈ຺ໂຉ. ປິຕຸໂນ ຠຄິນີ ປິຕຸຈ຺ຉາ, ປິຕຸຠຄິນີ ປິຕຸຈ຺ຉາ ຠເວຕ຺ຍຕ຺ໂຖ.
ປິຕາມຫສທ຺ໂທ ນ ເກວລໍ ຊນກປິຕຣເມວ ວທຕິ, ອຖ ໂຂ ຊນກປິຕຸປິຕາທໂຍປີຕິ ເອຕ຺ຖາປິ ‘‘ປປິຕາມໂຫ’’ ອິຈ຺ຈຸທາຫໂຏ. ປິຕຸໂນ ອຍ຺ຍໂກ ປຍ຺ຍໂກ, ຕຸໂລໂປ. ສຸ ສວເນ, ຓ຺ຫາ. ຓິສມ຺ຫິ ສຸຓິສາ. ສມ຺ຫິ ຫຸສາ, ຫຕ຺ຕໍ. ສພ຺ພຕ຺ຣ ‘‘ອິຕ຺ຖິຍມໂຕ ອາປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິ ອາ.
໒໔໙. ຈຕຸກ຺ກໍ ເອໂກທເຣ ຠາຕຣິ. ສມາໂນທເຣ ຐິໂຕ ໂສທຣິໂຍ, ສມານສ຺ສ ໂສ. ສມາໂນ ຄພ຺ໂຠ ສຄພ຺ໂຠ, ຕຕ຺ຣ ຠໂວ ສຄພ຺ໂຠ, ໂຓ. ສມາໂນທເຣ ຊາໂຕ ໂສທໂຣ. ສມາໂນທເຣ ຊາໂຕ ສຫໂຊ. ສຫສທ຺ໂທ ຕຸລ຺ຍວຈໂນ.
ມາຕາປິຕູ ເຕ ທ຺ເວ ຊນາ ປິຕໂຣ ວຸຈ຺ຈນ຺ເຕ. ອຸຠິນ຺ນມ຺ປິ ຊນກພ຺ຍປ຺ປເທສນິຍຕຕ຺ຕາ ອເຠທວຈນິຈ຺ຉາຍໍ ປິຕຸຕ຺ຕມຕ຺ເຖວ. ນນ຺ວເຠທາ ຊາຕິ, ຕສ຺ສາ ໂຈຠຍຕ຺ຣ ສຕ຺ຕາເທກຕ຺ຕໍ, ນ ຈ ຊາຕິຍາ ລິງ຺ຄສງ຺ຂ຺ຍາ ຠວນ຺ຕິ, ອທພ຺ພຕ຺ຕາ ພຫຸວຈນໍ ນ ສິຍາຕິ? ເນສ ໂທໂສ, ນ ຫິ ຊາຕິປທຕ຺ຖິກສ຺ສ ນ ທພ຺ພໍ, ທພ຺ພປທຕ຺ຖິກສ຺ສ ວາ ນ ຊາຕີຕິ. ກິນ຺ຕຸຠເຍສໍປ຺ຍຸຠຍປທຕ຺ໂຖ ອິຫາຕ຺ຖວິເສໂສ. ຊາຕິປທຕ຺ຖິກສ຺ສ ຊາຕິ ປຘານຠູຕາ ທພ຺ພໍ ຄຸຓຠູຕໍ, ທພ຺ພປທຕ຺ຖິກສ຺ສ ຕຸ ວິປຣິຍໂຍ, ຕຕ຺ຣ ຊາຕິວຈນິຈ຺ຉາຍໍ ທພ຺ເພ ວິຍ ລິງ຺ຄສງ຺ຂ຺ຍາ ວຕ຺ຕພ຺ພາ, ຕສ຺ສ ຈ ພຫຸຕ຺ຕາ ພຫຸວຈນໍ. ປຸພ຺ເພ ວິຍາເຠທວຈນິຈ຺ຉາຍໍ ປຸຕ຺ໂຕ ຈ ຘີຕາ ຈ ປຸຕ຺ຕາ ວຸຈ຺ຈນ຺ເຕ, ຊຎ຺ຎຕ຺ຕຎ຺ຫິ ປຸຕ຺ຕພ຺ຍປເທສນິຍຕໍ ຘີຕຣິປ຺ຍຕ຺ຖິ, ວິປຣິຍເຍ ຕຸ ນ ຠວຕ຺ຍນຠິຘານໂຕ. ເຠທວຈນິຈ຺ຉາຍໍ ປຸຕ຺ຕຘີຕໂຣຕິ ຠວຕິ.
໒໕໐. ສສ຺ສຸ ຈ ສສຸໂຣ ຈ ສສຸຣາຕິ ວຸຈ຺ຈນ຺ເຕ. ຕທປຈ຺ໂຈຫນສມ຺ພນ຺ຘິນິພນ຺ຘນາ ຫິ ພ຺ຍປ຺ປເທໂສ ສສ຺ສຸຍມ຺ປິ ຐິໂຕ. ເຠທວຈນິຈ຺ຉາຍໍ ຕຸ ປຸພ຺ເພ ວິຍ ປຈ຺ຈຕ຺ຖໍ ສທ຺ທນິເວໂສ. ຠາຕາ ຈ ຠຄິນີ ຈ ຠາຕໂຣ ວຸຈ຺ຈນ຺ເຕ. ເອກຄພ຺ໂຠສິຕຕ຺ຕໍ ຠາຕຸພ຺ຍປ຺ປເທສນິຍຕໍ ຠຄິນິຍໍປ຺ຍຕ຺ຖິ. ຕໂຕ ເອກຄພ຺ໂຠສິຕຕ຺ຕສ຺ສາເຠທວຈນິຈ຺ຉາຍໍ ອຸໂຠ ຠາຕໂຣ ວຸຈ຺ຈນ຺ເຕ. ເອຕ຺ຖ ຈ ສພ຺ພຕ຺ຣາປິ ວິຣູເປກເສໂສ ທຏ຺ຐພ຺ໂພ. ທຸວິໂຘ ຫິ ເອກເສໂສ ສຣູປາສຣູປວເສນ. ຕຕ຺ຣ ສຣູເປກເສເສ ພຫຸວຈນເມວ, ອິຕຣຕ຺ຣ ປນ ທ຺ວິວຈນໍ, ຍຖາ ປຸຣິໂສ ຈ ປຸຣິໂສ ຈ ປຸຣິສາ, ນາມຎ຺ຈ ຣູປຎ຺ຈ ນາມຣູປຎ຺ຈ ນາມຣູປໍ, ມາຕາ ຈ ປິຕາ ຈ ປິຕໂຣຕິ.
ພາລ຺ຍໂຍພ຺ພນວຸຑ຺ຒຕ຺ຕານິ ຕີຓິ ວຍານິ. ຕຕ຺ຣ ຕິກໍ ພາລ຺ເຍ. ທ຺ວຍໍ ໂຍພ຺ພເນ. ພາລສ຺ສ ຠາໂວ ພາລຕ຺ຕໍ, ຕ຺ຕໍ. ຕາປຈ຺ຈເຍ ພາລຕາ. ຓ຺ຍມ຺ຫິ ພາລ຺ຍໍ, ອຖ ວາ ພລ ປາຓເນ, ພລນ຺ຕິ ອສ຺ສສິຕປສ຺ສສິຕມຕ຺ເຕນ ປຓນ຺ຕີຕິ ພາລາ, ພລ຺ຍນ຺ເຕ ສໍວຣີຍນ຺ເຕຕິ ວາ ພາລາ, ພລ ສໍວຣເຓ. ເຕສໍ ຠາໂວ ພາລຕ຺ຕາທິ. ຍຸວສ຺ສ ຠາໂວ ໂຍພ຺ພຎ຺ຎໍ, ໂຍພ຺ພນຎ຺ຈ, ຠາເວ ຓ຺ໂຍ, ໂຓ ຈ, ອຖ ວາ ຍຸ ມິສ຺ສເນ, ຍຸ, ອຸສ຺ສ ອຸວາເທໂສ, ວຸທ຺ຘິ. ເຕສໍ ຠາໂວ ໂຍພ຺ພຎ຺ຎາທິ.
໒໕໑. ເຍ ຊຣາກຕາ ສຸກ຺ກາ ເກສາທໂຍ, ເຕ ປລິຕໍ ນາມ ສິຍຸໍ, ເຕສໍ ວາ ຍໍ ສຸກ຺ກຕ຺ຕໍ, ຕໍ ປລິຕໍ ນາມ. ປຈ ປາເກ, ອິໂຕ, ຈສ຺ສ ລຕ຺ຕຎ຺ຈ.
ທ຺ວຍໍ ວລິປລິຕາທິມຕິ ກາຍປຣິປາເກ. ຊີຍນ຺ຕິ ວຸຑ຺ຒາ ຠວນ຺ຕິ ອສ຺ສໍ ຊຣາ, ຊຣ ວໂຍຫານິມ຺ຫິ, ຊຣາ ເອວ ຊຣຕາ, ສກຕ຺ເຖ ຕາປຈ຺ຈໂຍ. ວິສ຺ສສາຕິປິ ຊຣາຍ ນາມໍ. ວິເສເສນ ສໍສເຕ ອໂຘ ປາຕຍຕີຕິ ວິສ຺ສສາ. ສໍສຕິ’ຣຍໍ ປມາທຕ຺ໂຖ, ອວສໍສນຕ຺ໂຖ ຈ, ອິຫ ອວສໍສນຕ຺ໂຖ, ນິຄ຺ຄຫີຕໂລໂປ, ທ຺ວິຕ຺ຕຎ຺ຈ.
ພາລ຺ຍໂຍພ຺ພນວຸຑ຺ຒຕ຺ຕານິ ປຸພ຺ເພ ວຸຕ຺ຕານິ. ອິທານິ ຕພ຺ພຕິນາມານ຺ຍາຫ. ຕຕ຺ຣ ອທ຺ຘໍ ຉາປສາມຎ຺ເຎ. ປຸຖ, ປຖ ວິຕ຺ຖາເຣ, ອຸໂກ, ປຸຖຸໂກ, ປລ ຄມເນ, ຓ຺ວຸ, ອສ຺ສິຕ຺ຕໍ, ທ຺ວິຕ຺ຕຎ຺ຈ, ປິລ຺ລໂກ. ຉຸປ ສມ຺ຜສ຺ເສ, ອຸສ຺ສາຕ຺ຕໍ, ຉາໂປ. ກຸມາຣ ກີຬາຍໍ, ກຸມາໂຣ. ພລ ປາຓເນ, ໂຓ, ພາໂລ, ປູ ປວເນ, ໂຕ, ສກຕ຺ເຖ ໂກ, ໂປຕໂກ, ອິຕ຺ຖິຍໍ ໂປຕກີ. ໂປໂຕ, ສາໂວ, ສາວໂກ, ອພ຺ຠໂກ, ຑິມ຺ໂຠ, ສຸສຸໂກ, ສຸສຸອິຈ຺ຈາທີນິປິ ຉາປສາມຎ຺ຎຕ຺ຖານິ.
໒໕໒. ພາລສາມຎ຺ຎວາຈການິ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ວິເສສພາລນາມານິ ທສ຺ເສຕຸມາຫ ‘‘ອຖຸ’’ຈ຺ຈາທິ. ອຸຕ຺ຕາໂນ, ອຸຕ຺ຕານໍ ວາ ສຍຕີຕິ ອຸຕ຺ຕານສໂຍ. ກປຈ຺ຈເຍ ອຸຕ຺ຕານເສຍ຺ຍໂກ. ຖນໍ ປິວຕີຕິ ຖນໂປ, ຑິມ຺ຠສທ຺ໂທປ຺ຍຕ຺ຣ.
໒໕໓. ສຕ຺ຕກໍ ຕຣຸເຓ.
ອາໂສຬສາ ຠເວ ພາໂລ,
ຕຣຸໂຓ ຕຸ ຕໂຕ ຠເວ;
ວຸທ຺ໂຘ ຕຸ ສຕ຺ຕຕ຺ຍາຍຸມ຺ຫາ,
ຕີຓິ ວຍານິ ລກ຺ຂເຍ.
ຕຣ ຕຣເຓ, ອຸໂຓ. ວຍສິ ໂຍພ຺ພເນ ຕິຏ຺ຐຕີຕິ ວຍຏ຺ໂຐ, ໂຕ, ‘‘ວໂຍ ພາລ຺ຍາທິ ປກ຺ຂີ ຈ, ໂຍພ຺ພນຎ຺ຈ ວໂຍ ກ຺ວຈີ’’ຕິ [ຈິນ຺ຕາມຓິຏີກາ ໑໖.໔໒] ຣຸທ຺ໂທ, ທຫ ຠສ຺ມີກຣເຓ, ອໂຣ, ຍຸ ມິສ຺ສເນ, ອ, ອຸວາເທໂສ, ສິສ຺ສາກາໂຣ. ສສ ປ຺ລຸຕຄຕິມ຺ຫິ, ອຸ, ອສ຺ສຸຕ຺ຕໍ, ສຸສຸ, ຕຣຸຓສ຺ສ ວາ ປາຏິປທິກສ຺ສ ສຸສ຺ວາເທໂສ. ມນຸໂນ ອປຈ຺ຈໍ ມານໂວ, ວຓ຺ຓວິກາໂຣ, ນສ຺ສ ຓຕ຺ຕໍ, ມາຓໂວ. ກຸຈ຺ຉາຍໍ ກປຈ຺ຈໂຍ, ມາຓວໂກຕິ ສິທ຺ຘໍ. ວຸຕ຺ຕຎ຺ຈ –
‘‘ອປຈ຺ເຈ ກຸຈ຺ຉິເຕ ມູຬ຺ເຫ, ມນຸໂຕສ຺ສຄ຺ຄິໂກ ມໂຕ’’ຕິ [ມຫາຠາສ຺ສ ໔.໑.໑໖໑] ທຣ ວິທາຣເຓ, ຓ຺ວຸ.
ທ຺ວຍໍ ສຸຂວຑ຺ຒິເຕ ກຸມາເຣ, ສຸໂຂ ກຸມາໂຣ ສຸກຸມາໂຣ, ຂໂລໂປ, ສຸເຂນ ເອຘຕິ ວທ຺ຘຕີຕິ ສຸເຂຘິໂຕ. ‘‘ສຸໂຂຈິໂຕ’’ຕິປິ ປາໂຐ, ສຸຂໍ ອຸຈິຕໍ ສມ຺ປິຓ຺ຑິຕໍ ເອຕ຺ຖາຕິ ສຸໂຂຈິໂຕ, ອຸຈ ສມວາເຍ.
໒໕໔-໒໕໕. ທ຺ວິປາເທນ ວຸຑ຺ຒສ຺ສ ນາມານິ. ອາຍຸມຫຕ຺ຕໍ ລາຕີຕິ ມຫລ຺ລໂກ, ຓ຺ວຸ, ທ຺ວິຕ຺ຕໍ. ວຑ຺ຒ ວຑ຺ຒເນ, ກຕ຺ຕຣິ ໂຕ, ຕສ຺ສ ໂຒ, ຑ຺ຒສ຺ສ ໂຑ, ອສ຺ສຸຕ຺ຕໍ, ຘາ ຄຕິນິວຕ຺ຕິຍໍ, ອິໂຣ, ຘສ຺ສ ຖຕ຺ຕໍ, ອິສ຺ສ ເອຕ຺ຕໍ. ຊຣ ວໂຍຫານິມ຺ຫິ, ກຕ຺ຕຣິ ໂຕ, ຕສ຺ສ ອິນ຺ນາເທໂສ, ຘາຕ຺ວນ຺ຕໂລໂປ, ຓຕ຺ຕຎ຺ຈ, ຊິຓ຺ໂຓ, ສກຕ຺ເຖ ກມ຺ຫິ ຊິຓ຺ຓໂກ. ປກຕໍ ວໂຍ ໂຍພ຺ພນມສ຺ສາຕິ ປວໂຍຕິປິ ວຸຑ຺ຒສ຺ສ ນາມໍ.
ວລິນນ຺ຕານິ ປາເທນ ນາມານິ. ຕຕ຺ຣ ຕິກໍ ເຊຏ຺ຐຠາຕຣິ. ອຄ຺ເຄ ປຸເຣ ກາເລ, ປຸພ຺ເພ ຈ ກາເລ ຊາຍຕີຕິ ອຄ຺ຄໂຊ, ປຸພ຺ພໂຊ ຈ. ອຍຎ຺ຈ ວຸຑ຺ໂຒ ອຍຎ຺ຈ ວຸຑ຺ໂຒ, ອຍມິເມສໍ ວິເສເສນ ວຸຑ຺ໂຒຕິ ເຊຏ຺ໂຐ, ວຸຑ຺ຒສທ຺ທາ ອິຏ຺ຐປຈ຺ຈໂຍ, ‘‘ວຸຑ຺ຒສ຺ສ ໂຊ ອິຍິຏ຺ເຐສູ’’ຕິ ວຸຑ຺ຒສ຺ສ ໂຊ. ອໂລເປ ປຣສ຺ສາສວຓ຺ຓຕ຺ຕໍ.
ຕິກໍ ປຈ຺ຉາຊາເຕ ຠາຕຣິ. ອຍຎ຺ຈ ຍຸວາ ອຍຎ຺ຈ ຍຸວາ, ອຍມິເມສໍ ວິເສເສນ ຍຸວາຕິ ກນິຏ຺ໂຐ, ກນິໂຍ [ກຓິຏ຺ໂຐ ກຓິໂຍ (ກ.)] ຈ. ອິຍິຏ຺ເຐສຸ ຍຸວສທ຺ທສ຺ສ ກນາເທໂສ [ກຓາເທໂສ (ກ.)]. ອນຸ ປຈ຺ຉາກາເລ ຊາໂຕ ອນຸໂຊ. ຊຆຎ຺ເຎ ປຈ຺ຉາກາເລ ຊາໂຕ ຊຆຎ຺ຎໂຊ. ອປຣສ຺ມິໍ ປຈ຺ຉາກາເລ ຊາໂຕ ອປຣໂຊຕິ ທ຺ເວປ຺ຍຕ຺ຣ.
ວລິ ສິຖິລໍ ຕໂຈ ຈມ຺ມໍ ຍສ຺ສ ວລິຕ຺ຕໂຈ, ທ຺ວິຕ຺ຕໍ. ວລິ ຈມ຺ມເມຕສ຺ສຕ຺ຖີຕິ ວລິໂນ, ອິໂນ. ອຸຕ຺ຕານສຍາທໂຍ ວລິນນ຺ຕາ ວາຈ຺ຈລິງ຺ຄຕ຺ຕາ ຕີສຸ ລິງ຺ເຄສຸ ວຕ຺ຕນ຺ຕິ, ຍຖາ – ອຸຕ຺ຕານສໂຍ ພາໂລ, ອຸຕ຺ຕານສຍາ ກຸມາຣີ, ອຸຕ຺ຕານສຍໍ ນປຸໍສກໍ.
໒໕໖. ປຎ຺ຈກໍ ມຕ຺ຖເກ. ສິ ສເຍ, ໂສ, ທີໂຆ ຈ, ອງ຺ເຄສຸ ອຸຕ຺ຕມງ຺ຄຕ຺ຕາ ອຸຕ຺ຕມງ຺ຄໍ, ອຸຕ຺ຕໂມ ຈ ຕໍ ອງ຺ຄຎ຺ຈາຕິປິ ອຸຕ຺ຕມງ຺ຄໍ. ສີສຎ຺ຈ ອຸຕ຺ຕມງ຺ຄຎ຺ຈ ສີໂສຕ຺ຕມງ຺ຄານິ. ສິ ເສວາຍໍ, ໂຣ, ເສວນ຺ຕິ ເອເຕນາຕິ ສິໂຣ. ມຸທ ໂຕເສ, ໂຘ. ສິສ຺ສາກາໂຣ. ມສ ອາມສເນ, ຕ຺ໂຖ, ສກຕ຺ເຖ ໂກ ຈ, ມສິ ປຣິມາເຓ ວາ.
ປຊ຺ຊທ຺ຘໍ ເກເສ. ເກ ມຕ຺ຖເກ ເສຕິ ຕິຏ຺ຐຕີຕິ ເກໂສ. ສຕ຺ຕມິຍາໂລໂປ, ກຕິ ເຉທເນ, ອໂລ, ອສ຺ສຸຕ຺ຕໍ. ວລ ສໍວຣເຓ, ກມ຺ມນິ ຓປຈ຺ຈໂຍ, ວາໂລ. ອຸຕ຺ຕມງ຺ເຄ ສີເສ ຣຸຫຕີຕິ ອຸຕ຺ຕມງ຺ຄຣຸໂຫ. ມຸທ຺ຘນິ ຊາຍຕີຕິ ມຸທ຺ຘໂຊ. ວາໂລ ຈ ອຸຕ຺ຕມງ຺ຄຣຸໂຫ ຈ ມຸທ຺ຘໂຊ ເຈຕິ ອິຕຣີຕຣໂຍຄທ຺ວນ຺ໂທ. ຈິກຸໂຣ, ກໂຈຕິປ຺ຍຕ຺ຣ. ຈິ ຈຍເນ, ກຸຣ ສທ຺ເທ, ອເນກຕ຺ຖຕ຺ຕາ ເຉທເນ. ວຑ຺ຒມາໂນ ຈິກຣີຍເຕຕິ ຈິກຸໂຣ, ກຈ ພນ຺ຘເນ, ອ.
໒໕໗. ກຸສຸມຄພ຺ຠາ ເກສາ ເກສຈູຬາ ມຸຕ຺ຕິກາທິນາ ພຫິ ສໍຍຕາ ສນ຺ຖຕາ ຘມ຺ມິໂລ ນາມ. ເອກໂຕ ກຕ຺ວາ ຘຣີຍຕິ ພນ຺ຘີຍຕີຕິ ຘມ຺ມິໂລ, ກມ຺ມນິ ອິໂລ. ຘມ຺ເມນ ນານາເທສິຍມນຸສ຺ສານໍ ສມາຈາເຣນ ອິລຕີຕິ ວາ ຘມ຺ມິໂລ, ອິລ ຄມເນ.
ທ຺ວຍໍ ກຸມາຣານໍ ສິຂາປຎ຺ຈເກ, ຈູຬຕ຺ຕເຍຕິ ເກຈິ. ກາການໍ ປກ຺ຂສຓ຺ຐານຕ຺ຕາ ກາກປກ຺ໂຂ. ສິຂາ ເອວ ສິຂຓ຺ຑໂກ, ສກຕ຺ເຖ ໂກ. ສິຂາສິຂຓ຺ຑສທ຺ທານມເຠທຕ຺ຕາເຍວ ຫິ ‘‘ສິຂຓ຺ຑີ, ສິຂີ ຈາ’’ຕິ ໂມໂຣ ວຸຕ຺ໂຕ.
ປາໂສ, ຫຕ຺ໂຖ ຈ ອິເມ ທ຺ເວ ເກສຈເຍ ເກສປຣິຍາຍໂຕ ປເຣ ຫຸຕ຺ວາ ເກສານໍ ກລາເປ ວຕ຺ຕນ຺ຕິ, ນ ເກວລາ, ຍຖາ – ເກສປາໂສ ເກສຫຕ຺ໂຖ ອິຈ຺ຈາທິ. ປາ ຣກ຺ຂເຓ, ປາຕິ ຣກ຺ຂຕິ ອວຍເວຕິ ປາໂສ, ໂສ, ປສ ພນ຺ຘເນຕິ ເກຈິ, ໂຓ. ຫນ ຄຕິຍໍ, ອວຍວາ ນິຫນນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖາຕິ ຫຕ຺ໂຖ, ໂຖ, ປກ຺ໂຂປ຺ຍຕ຺ຣ.
ຕາປສານໍ ວຕີນໍ ຕຫິໍ ເກສຈເຍ ຊຏາສທ຺ໂທ ວຸຈ຺ຈຕິ, ຊຏ ຊຏເນ, ຊຏ ສງ຺ຆາເຕ ວາ, ‘‘ອິຕ຺ຖິຍມຕິຍໂວ ວາ’’ຕິ ອ.
໒໕໘. ໂປສິຕຠຕ຺ຕາທີຫິ ຍາ ພນ຺ຌເຕ, ຕຕ຺ຣ ເວຓີ, ປເວຓີ ຈ. ວີ ປຊເນ, ປຊນໍ ຄພ຺ຠວິໂມກ຺ໂຂ, ວີ ຕນ຺ຕສນ຺ຕາເນ ວາ, ຓີ. ປກ຺ເຂ ປເວຓີ.
ທ຺ວຍໍ ສີສມຊ຺ຌຏ຺ຐຈູຬາຍໍ. ຈູຬ ສຎ຺ໂຈທເນ, ຈູຬ ຫາວກຣເຓ ວາ, ອ. ສິຂາ ວຸຕ຺ຕາ. ເກສປາສີປ຺ຍຕ຺ຣ, ນທາທິ.
ນາຣີນໍ ເກສມຊ຺ຌມ຺ຫິ ປທ຺ຘຕິ ອຸຊຸຄຕມຄ຺ໂຄ ສີມນ຺ໂຕຕິ ມໂຕ ກຖິໂຕ. ສີມສ຺ສ ອນ຺ໂຕ ສີມນ຺ໂຕ, ສີ ສເຍ ວາ, ອນ຺ໂຕ, ມຊ຺ເຌ ມກາຣວຓ຺ຓາຄໂມ.
໒໕໙. ຕິກໍ ໂລເມ. ລູ ເຉທເນ, ວຑ຺ຒມານໍ ລູຍເຕຕິ ໂລມໍ, ໂມ. ຕນຸມ຺ຫິ ຣຸຫຕີຕິ ຕນຸຣຸຫໍ, ອ. ຣຸຫ ຊນເນ, ຣູຫ ປາຕຸຠາເວ ວາ, ໂມ, ຫໂລໂປ, ໂອຕ຺ຕຎ຺ຈ, ລູ ເຉທເນ ວາ, ໂມ, ລສ຺ສ ຣຕ຺ຕໍ, ໂຣມໍ. ອກ຺ຂິມ຺ຫິ ຊາຕໍ ໂລມໍ ປມ຺ຫໍ, ປຂຸມຎ຺ໂຈຈ຺ຈເຕ. ປມິໂນຕິ ເຕນາຕິ ປມ຺ຫໍ,ປປຸພ຺ໂພ ມາ ປຣິມາເຓ, ຫປຈ຺ຈໂຍ. ອກ຺ຂິໂນ ປກ຺ຂທ຺ວເຍ ຊາຕໍ ປຂຸມໍ, ອຸໂມ, ກໂລໂປ ຈ.
ປຸມມຸເຂ ປຸຣິສານໍ ມຸເຂ ວຸຕ຺ຕໍ [ປວຸຏ຺ຐໍ (ກ.)] ໂລມໍ ມສ຺ສຸ ນາມ, ມສ ອາມສເນ, ສຸ, ມສ຺ສຸ.
ຕິກໍ ຠມຸມ຺ຫິ. ຠມ ອນວຏ຺ຐາເນ, ອູ, ມໂລໂປ, ຠູ. ອຸມ຺ຫິ ຠມຸ, ກປຈ຺ຈເຍ ຠມຸໂກ. ຠມຸກສຫຈຣຓໂຕ ຠມຸ ປຸລ຺ລິງ຺ໂຄ.
໒໖໐. ຕິກໍ ເນຕ຺ໂຕທເກ. ຂິປ ເປຣເຓ, ໂປ, ອິສ຺ສຕ຺ຕໍ. ເນຕ຺ເຕ ຊາຕໍ ຊລໍ ເນຕ຺ຕຊລໍ. ອສ ອໂຘປຕເນ, ສຸ, ອສ຺ສຸ. ເນຕ຺ຕຊລຎ຺ຈ ອສ຺ສຸ ຈາຕິ ທ຺ວນ຺ໂທ. ອສ຺ສຸ ນປຸໍສເກ.
ທ຺ວຍໍ ອກ຺ຂິປຸຕ຺ຕລິກາຍໍ. ເນຕ຺ເຕ ທິສ຺ສມານາ ຕາຣາ ເນຕ຺ຕຕາຣາ. ກຎ຺ຎາສທ຺ທໂຕ ຕທ຺ຘິໂຕ ອປຈ຺ຈໂຍ, ກຎ຺ຎາສທ຺ທສ຺ສ ກນີນາເທໂສ, ອິຕ຺ຖິກຕາກາຣປເຣ ເກ ປຸພ຺ໂພ ອກາໂຣ ອິກາຣມາປຊ຺ຊເຕ [ກາຕນ຺ຕ ໒.໒.໖໕], ກນີນິກາ. ຕາຣກາປ຺ຍຕ຺ຣ.
ຉກ຺ກໍ ມຸຂວິວເຣ, ກວໂຍ ປນ ຕທຸປລກ຺ຂິເຕປິ ສມຸທາເຍ ຍຸຊ຺ຊນ຺ເຕ. ວທ ວິຍຕ຺ຕິຍໍ ວາຈາຍໍ, ກຣເຓ ຍຸ. ມຸ ພນ຺ຘເນ, ໂຂ, ໂອຕ຺ຕາຠາໂວ ນິປາຕນາ, ມຸຂໍ. ສພ຺ພຘຣກເຕ ປນ ຂຎ຺ຎເຕຕິ ຘາຕຸນາ ມຸຂນ຺ຕິ ນິປາຕິຕໍ, ຂນຸ ອວທາຣເຓ. ຕຸຑິ ໂຕຑເນ, ອ. ຕນຸ ວິຕ຺ຖາເຣ ວາ, ໂຑ, ອສ຺ສຸຕ຺ຕໍ. ວທຕິ ເຕນາຕິ ວຕ຺ຕໍ, ໂຕ, ວຸຈ຺ຈເຕ ອເນນາຕິ ວາ ວຕ຺ຕໍ. ວທ ວິຍຕ຺ຕິຍໍ ວາຈາຍໍ, ໂຕ. ລປ ວຈເນ, ກຣເຓ ຍຸ. ອານນ຺ຕິ ອສນ຺ຕິ ອເນນາຕິ ອານນໍ, ອນ ປາຓເນ, ຍຸ. ອສ຺ສໍປ຺ຍຕ຺ຣ. ອສ ຠກ຺ຂເນ. ກຣເຓ ໂສ.
໒໖໑. ອຑ຺ຒໍ ທນ຺ເຕ. ທ຺ວີສຸ ຐາເນສຸ ທ຺ວິກ຺ຂຕ຺ຕຸໍ ວາ ຊາຍເຕຕິ ທ຺ວິໂຊ. ລປເນ ມຸເຂ ຊາຍຕີຕິ ລປນໂຊ. ທາ ອວຂຓ຺ຑເນ, ທາຍຕິ ຠກ຺ຂມເນນາຕິ ທນ຺ໂຕ, ອນ຺ໂຕ, ທສ ອທເນ ວາ, ທສນ຺ຕິ ໂຠຊ຺ຊມເນນາຕິ ທນ຺ໂຕ, ອນ຺ໂຕ, ຘາຕ຺ວນ຺ຕໂລໂປ. ທມຸ ທມເນ ວາ, ໂຕ. ທໍສ ທໍສເນ, ທໍສເຕ ວິລິຂ຺ຍເຕ ຠກ຺ຂມເນນາຕິ ທໍສໂນ, ຍຸ. ຣທ ວິເລຂເນ, ຍຸ, ຣທໂນ. ອມ຺ຫິ ຣໂທ.
ທນ຺ຕເຠທສ຺ມິໍ ທນ຺ຕວິເສເສ ທາຐາສທ຺ໂທ. ອິຕ຺ຖິລິງ຺ໂຄຍໍ. ທໍສຘາຕຸໂຕ ໂຐ, ທໍສິສ຺ສ ຈ ທາ, ທາຐາ, ມຸທ຺ຘຊທຸຕິໂຍຍໍ. ອກ຺ຂິໂກຏີສຸ ວາມທກ຺ຂິຓເນຕ຺ຕານໍ ອນ຺ເຕສຸ ອປາງ຺ໂຄ ວຕ຺ຕຕິ, ສຣີຣງ຺ຄສງ຺ຂາຕສ຺ສ ກຓ຺ຓສ຺ສ ອປ ສມີປໍ ອປາງ຺ໂຄ.
໒໖໒. ຈຕຸກ຺ກໍ ໂອຏ຺ເຐ. ທນ຺ເຕ ອາວຣຕິ ຉາທຍຕີຕິ ທນ຺ຕາວຣຓໍ. ອຸສ ທາເຫ, ໂຕ, ‘‘ສາທິສນ຺ຕປຸຈ຺ຉຠນ຺ຊຫໍສາທີຫິ ຏ຺ໂຐ’’ຕິ ສຫາທິພ຺ຍຎ຺ຊເນນ ຏ຺ໂຐ, ໂອຕ຺ຕທ຺ວິຕ຺ຕານິ, ໂອຏ຺ໂຐ. ຄທ຺ຣເຠປ຺ຍຍໍ. ອຖ ວາ ອຸສ ທາເຫ, ຏ຺ໂຐ, ໂອຕ຺ຕທ຺ວິຕ຺ຕາທິ, ອຸຠຍຕ຺ຣາປິ ມຸທ຺ຘຊທຸຕິໂຍ, ອີສໍ ກິຎ຺ຈິ ກາລໍ ຘາເຣຕິ ຠກ຺ຂເມຕ຺ຖາຕິ ອຘໂຣ, ອີສຕ຺ໂຖ ຫ຺ຍຕ຺ຣ ອກາໂຣ.
‘‘ອ ປຸເມ ມາຘເວ ເຎຍ຺ໂຍ,
ປຏິເສເຘ ຕທພ຺ຍຍໍ;
ອີສຕ຺ເຖ ຈ ວິຣຸທ຺ຘຕ຺ເຖ,
ສທິສຕ຺ເຖ ປໂຍຄໂຕ’’ຕິ. –
ຫິ ເອກກ຺ຂຣໂກເສ ວຸຕ຺ຕໍ. ທສເນ ທນ຺ເຕ ຉາທຍຕີຕິ ທສນຈ຺ຉໂທ. ເອຕ຺ຖ ເກຈິ ອຘຣສທ຺ເທນ ເຫຏ຺ຐິໂມຏ຺ຐເມວາຫຸ, ເຕສໍ ວຈນໍ ‘‘ເນຕ຺ຕນ຺ຕາຘຣປາຓິປາທຍຸຄເລຫິ’’ຈ຺ຈາທີຫິ ມຫາກວິປໂຍເຄຫິ ອສໍສນ຺ທນໂຕ ນ ຄເຫຕພ຺ພໍ.
ຕິກໍ ກໂປເລ. ຄຑິ ວທເນກເທເສ, ອ, ຘາຕຸປ຺ປກ຺ຣິຍຕ຺ຖຎ຺ຫິ ຘາຕຸປາຐວຈນໍ, ສພ຺ພຕ຺ຣາປ຺ເຍວໍ. ເກນ ຊເລນ ປູຣິຍເຕຕິ ກໂປໂລ, ອໂລ, ກປ ອຈ຺ຉາທເນ ວາ, ໂອໂລ, ກໂປໂລ, ນທາທິ. ຄຓ຺ຑີ. ອຘຣາ ອໂຘຠາໂຄ ຈຸພຸກໍ ນາມ, ຈິພຸກໍປ຺ຍຕ຺ຣ. ຈິພຸ ໂອລມ຺ພເກ, ຓ຺ວຸ, ອສ຺ສຸຕ຺ຕໍ.
໒໖໓. ທ຺ວຍໍ ຄີວາຍ ປຸໂຣຠາເຄ. ຄລ ອທເນ, ກຣເຓ ອ, ຄິລ ຄິລເນ ວາ, ຄິລຕິ ອເນນາຕິ ຄໂລ, ອິສ຺ສຕ຺ຕໍ. ກຓ ສທ຺ທຕ຺ໂຖ ທຓ຺ຑໂກ ຘາຕຸ, ໂຐ, ກຓ຺ໂຐ, ມຸທ຺ຘຊທຸຕິໂຍຍໍ.
ຕິກໍ ເອກຕ຺ຖໍ. ຄາ ສທ຺ເທ, ອີໂວ. ກໍ ສີສໍ ຘຣຕີຕິ ກນ຺ຘຣາ. ສິຣໍ ຘຣຕີຕິ ສິໂຣຘຣາ, ສິໂຣ ຘິຍ຺ຍເຕ ອສ຺ສນ຺ຕິ ວາ ສິໂຣຘຣາ, ຘາ ຄຕິນິວຕ຺ຕິຍໍ, ອໂຣ.
ສຸວຓ຺ຓມໂຍ ອາລິງ຺ໂຄ ມຸຣຊເຠໂທ, ເຕນ ສນ຺ນິຠາ ສທິສາ ຍາ ຄີວາ, ສາ ກມ຺ພຸຄີວາ ມຕາ, ມຫາປຸຣິສລກ຺ຂຓເມຕໍ. ອຖ ວາ ຍາ ຄີວາ ຕີຫິ ເລຂາຫິ ອງ຺ກິຕາ ລກ຺ຂິຕາ, ສາ ກມ຺ພຸຄີວາ ມຕາ, ມຫາປຸຣິສລກ຺ຂຓເມຕຎ຺ຈ. ກມ຺ພຸ ວຸຈ຺ຈຕິ ສຸວຓ຺ຓໍ, ກມ຺ພຸມເຍນ ອາລິງ຺ເຄນ ສນ຺ນິຠາ ຄີວາ ກມ຺ພຸຄີວາ, ກມ຺ພ ສໍວຣເຓ, ອຸ, ກມ຺ພຸ.
໒໖໔. ຕິກໍ ຂນ຺ເຘ. ອນ ຄຕິຍໍ, ໂສ. ຠຸຊານໍ ສິໂຣ ມຕ຺ຖກໍ ຠຸຊສິໂຣ. ກໍ ມຕ຺ຖກໍ ທຘາຕີຕິ ກນ຺ໂຘ, ໂສ ເອວ ຂນ຺ໂຘ ກກາຣສ຺ສ ຂກາຣກຣຓວເສນ, ຂມຕິ ຠາຣນ຺ຕິ ວາ ຂນ຺ໂຘ, ຂມຸ ສຫເນ, ໂຕ, ຕສ຺ສ ໂຘ, ມສ຺ສ ໂນ, ນິຄ຺ຄຫີຕໍ ວາ. ຕສ຺ສນ຺ຘິ ຕສ຺ສ ຂນ຺ຘສ຺ສ ມຊ຺ຌໍ ຊຕ຺ຕຸ ນາມ, ຍໍ ຂນ຺ຘານໍ ມຊ຺ເຌ ຕິຏ຺ຐຕິ. ຊນ ຊນເນ, ຊຣ ວໂຍຫານິມ຺ຫິ ວາ, ຕຸ, ຊຕ຺ຕຸ, ຕໍ ນປຸໍສກໍ.
ທ຺ວຍໍ ພາຫຸມູເລ. ພາຫູນໍ ຠຸຊານໍ ມູລໍ ພາຫຸມູລໍ. ກຈ ພນ຺ຘເນ, ໂຉ. ອສ຺ສ ກຈ຺ຉສ຺ສ ອໂຘຠາຄຏ຺ຐານໍ ປສ຺ສໍ ວຸຈ຺ຈຕິ, ທິສ ເປກ຺ຂເນ, ອປຈ຺ຈໂຍ, ທິສສ຺ສ ປສ຺ສາເທໂສ.
໒໖໕. ຕິກໍ ພາຫຸມ຺ຫິ. ວຫຕິ ອເນນາຕິ ວາຫຸ, ວາຫຸ ເອວ ພາຫຸ, ກຸ [ຓ຺ວາທິ ໖]. ຠຸຎ຺ຊເຕ ອເນນາຕິ ຠຸໂຊ. ຠຸຊ ປາລນຊ຺ໂຌຫາເຣສຸ. ພາຫຸ ຈ ຠຸໂຊ ເຈຕິ ທ຺ວນ຺ໂທ, ເອເຕ ທ຺ເວ ທ຺ວີສຸ, ອິຕ຺ຖິຍໍ ຠຸຊາ. ວຫຕິ ຍາຍາຕິ ພາຫາ. ອປໂຣສທ຺ໂທປ຺ຍຕ຺ຣ [ອ ປາໂຣສທ຺ໂທປ຺ຍຕ຺ຣ (ກ.), ອ ປເວຏ຺ຐສທ຺ໂທປ຺ຍຕ຺ຣ (?)].
ຕິກໍ ຫຕ຺ເຖ. ຫສ ຫສເນ, ໂຖ. ຫຣ ຫຣເຓ ວາ. ນກ຺ຂຕ຺ເຕປ຺ຍຍໍ. ກຣ ກຣເຓ, ອ. ປຓ ພ຺ຍວຫາຣຖຸຕີສຸ, ອິ. ປາ ຣກ຺ຂເນ ວາ, ຓິ. ກໂຣ ຈ ປາຓິ ຈ ກຣປາຓໂຍ. ປຎ຺ຈສາໂຂ, ສໂຍປ຺ຍຕ຺ຣ.
ປໂກຏ຺ຐນ຺ໂຕ ຫຕ຺ຖຄຓ຺ຐິ ມຓິພນ຺ໂຘ ນາມ. ປໂກຏ຺ໂຐ ນາມ ອາມຓິພນ຺ຘໍ ກປ຺ປຣສ຺ສ ອໂຘຠາໂຄ. ມຓິວິກຕິໍ ພນ຺ຘຕິ ເອຕ຺ຖາຕິ ມຓິພນ຺ໂຘ. ກຸສ ອກ຺ໂກເສ, ໂຐ, ປໂກຏ຺ໂຐ.
ທ຺ວຍໍ ຠຸຊມຊ຺ຌຄຓ຺ຐິມ຺ຫິ. ກປຸ ຫິໍສາຍໍ, ອໂຣ. ກຸປ຺ປໂຣຕິປິ ປາໂຐ, ຕທາ ອສ຺ສຸຕ຺ຕໍ. ກປຸ ຫິໍສາຍໍ, ໂອຓິ, ກໂປຓິ, ອິຕ຺ຖິຍໍ. ກໂຜຓີປ຺ຍຕ຺ຣ, ຕຕ຺ຖ ປສ຺ສ ຜຕ຺ຕໍ.
໒໖໖. ປາຓິສ຺ສ ປາຓິຕລສ຺ສ ສມ຺ພນ຺ຘີນໍ ມຓິພນ຺ຘກນິຏ຺ຐານໍ ທ຺ວິນ຺ນໍ ອນ຺ຕຣໍ ພຫິຏ຺ຐານໍ ກຣໂຠ ວຸຈ຺ຈຕິ, ເຍນ ກຸມາຣກາ ສຕ຺ຖໍ ກຕ຺ວາ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ ປຫຣນ຺ຕິ, ກຣ ຫິໍສາຍໍ, ອໂຠ, ກຣ ກຣເຓ ວາ.
ທ຺ວຍໍ ອງ຺ຄຸລິມຕ຺ເຕ. ກຣສ຺ສ ປາຓິສ຺ສ ສາຂາ ກຣສາຂາ. ອຄິ ຄຕ຺ຍຕ຺ໂຖ, ອງ຺ຄ ຄມນຕ຺ໂຖ ວາ, ອຸລິ. ອິຕ຺ຖິລິງ຺ໂຄຍໍ [(ນທາທິ) (ກ.)], ອງ຺ຄຸລິ.
ຕາ ອງ຺ຄຸລິໂຍ ປຎ຺ຈປ຺ປເຠທາ, ຍຖາ – ອງ຺ຄຸຏ຺ໂຐ ຕຊ຺ຊນີ ມຊ຺ຌິມາ ອນາມິກາ ກນິຏ຺ຐາ ເຈຕິ ກມາ ສິຍຸໍ. ອງ຺ຄ ຄມນຕ຺ໂຖ, ອສ຺ສຸຕ຺ຕໍ, ອຄ຺ເຄ ປຸເຣ ຕິຏ຺ຐຕີຕິ ວາ ອງ຺ຄຸຏ຺ໂຐ, ນິຄ຺ຄຫີຕາຄໂມ, ອສ຺ສຸຕ຺ຕຎ຺ຈ. ຕຊ຺ຊ ຫິໍສາຍໍ, ຕຊ຺ເຊຕິ ຍາຍ, ສາ ຕຊ຺ຊນີ, ຍຸ, ນທາທິ. ມຊ຺ເຌ ຕິຏ຺ຐຕີຕິ ມຊ຺ຌິມາ. ນຕ຺ຖິ ນາມມສ຺ສາຕິ ອນາມິກາ, ສກຕ຺ເຖ ໂກ. ອຕິສເຍນ ຂຸທ຺ທກາຕິ ກນິຏ຺ຐາ. ຍຸວປ຺ປານໍ ກນ, ກຓ ວາ ອິຍິຏ຺ເຐສຸ.
໒໖໗. ຕຊ຺ຊນ຺ຍາທີຫິ ຍຸເຕ ອງ຺ຄຸຏ຺ເຐ ຕເຕ ປສາຣິເຕ ສຕິ ປເທສາທິກາ ຈຕສ຺ໂສ ສຎ຺ຎາ ກມໂຕ ສິຍຸໍ, ຍຖາ – ຕຊ຺ຊນີຍຸເຕ ອງ຺ຄຸຏ຺ເຐ ຕເຕ ປເທໂສ. ທິສ ເປກ຺ຂເນ. ມຊ຺ຌິມຍຸເຕ ອງ຺ຄຸຏ຺ເຐ ຕເຕ ຕາໂລ, ຕລ ປຕິຏ຺ຐາຍໍ. ອນາມິກາສຫິເຕ ອງ຺ຄຸຏ຺ເຐ ຕເຕ ໂຄກຓ຺ໂຓ, ໂຄກຓ຺ຓສທິສຕ຺ຕາ, ຕປ຺ປມາຓຕ຺ຕາ ວາ ໂຄກຓ຺ໂຓ, ອຖ ວາ ໂຄກຓ຺ໂຓ ນາມ ເອໂກ ມິຄວິເສໂສ, ຕກ຺ກຓ຺ຓສທິສປ຺ປມາຓຕ຺ຕາ ໂຄກຓ຺ໂຓ, ຕາໂລ ຈ ໂຄກຓ຺ໂຓ ຈ ຕາລໂຄກຓ຺ຓາ. ລິງ຺ຄເຠທາ ‘‘ຕາລໂຄກຓ຺ຓວິທຕ຺ຖີ’’ຕິ ນ ວຸຕ຺ຕໍ, ກນິຏ຺ຐາຍຸເຕ ອງ຺ຄຸຏ຺ເຐ ຕເຕ ວິທຕ຺ຖິ, ວິຕໂນຕີຕິ ວິຕຕ຺ຖິ, ວິຕຕ຺ຖິ ເອວ ວິທຕ຺ຖິ, ຕນຸ ວິຕ຺ຖາເຣ,ຕິ, ຕສ຺ສ ໂຖ. ວິທຕ຺ຖິ. ‘‘ກມາ ຕໂຕ’’ຕິປິ ປາໂຐ.
ກຸຎ຺ຈິໂຕ ສງ຺ໂກຈິໂຕ ປາຓິ ປສຕາຂ຺ໂຍ, ປປຸພ຺ໂພ ສຣ ຄຕິຍໍ, ໂຕ. ປມາຓປ຺ປກຣຓໂຕ ວິຕຕຎ຺ຊລິເຍວາຍໍ ກວີຫິ ອິຈ຺ຉິໂຕ. ສມ຺ປຸຏຎ຺ຊລິ ປນາຍໍ, ປສາຣິຕສຫິຕາ [ປສາຣິຕສຫິຕຕ຺ຕາ (ກ.)] ຍສ຺ສ ອງ຺ຄຸລິໂຍ ຠວນ຺ຕີຕິ.
ກຸຎ຺ຈິໂຕ ຈ ຕຕງ຺ຄຸຏ຺ໂຐ, ສປຕາໂກຕິ ສມ຺ມໂຕ;
ປຕາເກຫິ ຕຸ ຫຕ຺ເຖຫິ, ສມ຺ປຸຏຎ຺ຊລິ ອິຈ຺ຉິໂຕ.
ເທວຕານໍ ຄຣູນຎ຺ຈ, ປິຕູນຎ຺ເຈ’ຈ຺ຉິໂຕ ປຸເຣ;
ອຕ຺ຖປ຺ປກຣຓາທີຫິ, ເຠໂທ ເຎຍ຺ໂຍ ຕຫິໍ ຕຫິໍ.
ຍຖາ ຊລຎ຺ຊລິໍ ທທາຕິ, ອຎ຺ຊລິນາ ປິວຕິ, ເທໂວຍໍ ກຕຎ຺ຊລິຣິຕິ. ປຸຏຎ຺ຊລິສ຺ສ ວາ ວກ຺ຂມານຕ຺ຕາ ອິຘ ວິຕຕຎ຺ຊລິເຍວ.
໒໖໘. ຕິກໍ ສປ຺ປໂກຏ຺ເຐ ວິຕຕກເຣ. ຣມຸ ກີຬາຍໍ, ຕໂນ, ມໂລໂປ, ຣຕນໍ, ມຓິພຸທ຺ຘາທີສຸ ຈ. ກຸກ ອາທາເນ, ອຸ, ທ຺ວິຕ຺ຕໍ. ຫສ ຘາຕຸມ຺ຫາ ໂຖ, ໂຕ ວາ, ຫຕ຺ໂຖ, ຫຕ຺ຖສຫິຕຕ຺ຕາ ວາ ປໂກຏ຺ໂຐ ຫຕ຺ໂຖ.
ທ຺ວຍໍ ສມ຺ປຸຏຎ຺ຊລິມ຺ຫິ. ກຣມໂຍ ປຸໂຏ ກຣປຸໂຏ, ອຎ຺ຊ ພ຺ຍຕ຺ຕິຄຕິກນ຺ຕີສຸ, ອລິ, ອຎ຺ຊລິ. ກຣປຸໂຏ ຈ ອຎ຺ຊລິ ເຈຕິ ກຣປຸຏຎ຺ຊລີ.
ທ຺ວຍໍ ນເຂ. ກເຣ ຊາຍຕິ ຣຸຫຕີຕິ ກຣໂຊ. ນຕ຺ຖິ ຂໍ ອິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ເອຕ຺ຖາຕິ ນໂຂ, ສຎ຺ຎາສທ຺ທຕ຺ຕາ ນ ອຕ຺ຕໍ, ອວິສຍຕ຺ຕາ ວາ. ປຸນພ຺ຠໂວ, ກຣຣຸໂຫ, ນຂໂຣຕິປິ ນຂສ຺ສ ນາມານິ.
ທ຺ວຍໍ ປຸຏງ຺ຄຸລິກເຣຕິຂ຺ຍາເຕ ມຸຏ຺ຐິມ຺ຫິ. ຂຏ ອິຈ຺ຉາຍໍ, ຓ຺ວຸ, ຂທ ຫິໍສາຍໍ ວາ, ທສ຺ສ ໂຏ. ມຸ ພນ຺ຘເນ,ຕິ, ຕສ຺ສ ໂຐ, ທ຺ວິຕ຺ຕໍ.
໒໖໙. ປສ຺ສທ຺ວຍວິຕ຺ຖຕາ ປສ຺ສທ຺ວເຍປິ ວິຕຕາ ປສາຣິຕາ ສຫກຣາ ສປາຓໂຍ ທ຺ເວ ພາຫູ ພ຺ຍາໂມ ນາມ, ພ຺ຍາມີຍເຕ ອເນນາຕິ ພ຺ຍາໂມ, ວິປຸພ຺ໂພ ຍາມ ອຎ຺ເຉ. ອຸທ຺ຘໍ ອຸປຣິ ຕຕາ ວິຕຕາ ຠຸຊາ ຈ ໂປໂສ ຈ ເຕສໍ ສມຸທິຕານໍ ປມາຓສທິສໍ ປມາຓໍ ຍສ຺ສ ຕສ຺ມິໍ ອຸທ຺ຘນ຺ຕຕຠຸຊໂປສປ຺ປມາເຓ ໂປຣິສສທ຺ໂທ ວຕ຺ຕຕິ. ຠຸຊສທ຺ເທນ ສຫກຣາ ຠຸຊາ ຄຍ຺ຫເຕ, ເອກສ຺ສ ປມາຓສທ຺ທສ຺ສ ໂລໂປ, ປຸຣິສສ຺ສ ປມາຓໍ ໂປຣິສໍ. ປຸຣິສສທ຺ໂທ ເຈຕ຺ຖ ສກຣຠຸຊປຸຣິສໍ ວທຕິ, ຕີສຸ, ຍຖາ – ໂປຣິສໍ ຊລໍ, ໂປຣິໂສ ຫຕ຺ຖີ, ໂປຣິສີ ຍຏ຺ຐິ.
໒໗໐. ທ຺ວຍໍ ອຸຣສິ. ອຸສ ທາເຫ, ໂຣ, ສໂລໂປ, ອຣ ຄຕິມ຺ຫິ ວາ, ອສ຺ສຸກາໂຣ. ຫຣ ຫຣເຓ, ໂຍ, ຣສ຺ສ ໂທ. ໂກຬໍ [ໂກຏ຺ຐ (ກ.)], ຠຸຊນ຺ຕຣໍ, ວກ຺ໂຂຕິປິ ອຸໂຣນາມານິ. ຕິກໍ ອຸໂຣເຊ. ຕນຸ ວິຕ຺ຖາເຣ, ຕໂນຕິ ອິຈ຺ຉນ຺ຕິ ຖໂນ, ຕສ຺ສ ໂຖ, ຖນ ເທວສທ຺ເທ, ຖນ ໂຈຣິເຍ ວາ. ກຸຈ ສງ຺ໂກຈເນ, ກຸໂຈ. ປໂຍ ຂີຣໍ ຘາເຣຕີຕິ ປໂຍຘໂຣ. ກຸໂຈ ຈ ປໂຍຘໂຣ ຈາຕິ ທ຺ວນ຺ໂທ.
ຖນຄ຺ຄສ຺ມິໍ ຖນສ຺ສ ອຄ຺ເຄ ຈູຈຸກໍ, ນປຸໍສເກ. ‘‘ຈູຈຸໂກ ໂສ ກຸຈານນ’’ນ຺ຕິ [ຈິນ຺ຕາມຓິຏີກາ ໑໖.໗໗] ຕຸ ຣຕນໂກໂສ, ຈຸ ຈວເນ, ອຸໂກ, ທ຺ວິຕ຺ຕໍ, ທີໂຆ ຈ, ຈູຈຸກໍ, ຈນ຺ຈຸ ຄຕິຍໍ ວາ, ອຸໂກ, ນໂລໂປ, ອສ຺ສູກາໂຣ, ຈູຈຸກໍ.
ທ຺ວຍໍ ປິຏ຺ເຐ ກາຍສ຺ສ ປຈ຺ຉາຠາເຄ. ປິຏ ສທ຺ທສງ຺ຆາເຕສຸ, ໂຕ. ອິຕຣຕ຺ຣ ຕິ, ປິສຸ ເສຈເນ ວາ.
໒໗໑. ຕິກໍ ຕນຸມຊ຺ເຌ. ມຊ຺ເຌ ຠໂວ ມຊ຺ໂຌ. ລຄ ສງ຺ເຄ, ອ. ມຊ຺ເຌ ຠວໍ ມຊ຺ຌິມໍ. ຈຕຸກ຺ກໍ ອຸທເຣ. ກຸສ ອກ຺ໂກເສ, ຉິ, ສສ຺ສ ໂຈ. ຄຫ ອຸປາທາເນ, ອນິ, ອີມ຺ຫິ ຄຫຓີ, ຄພ຺ຠໍ ຄຓ຺ຫາຕິ ຘາເຣຕີຕິ ວາ ຄຫຓີ, ຄພ຺ຠາສຍສຎ຺ຎິໂຕ ມາຕຸກຸຈ຺ຉິປ຺ປເທໂສ, ເຕໂຊຘາຕຸມ຺ຫິ ປນ ຍຖາຠຸຕ຺ຕາຫາຣສ຺ສ ວິປາຈນວເສນ ຄຓ຺ຫນໂຕ ອຉຑ຺ຑນໂຕ ຄຫຓີ. ອຸປຸພ຺ໂພ ທຣ ຄມເນ. ອຸທຣຕິ ອຸທ຺ຘໍ ຄຈ຺ຉຕິ ວາຍຸ ຍຕ຺ຣາຕິ ອຸທຣໍ. ຄຸ ສທ຺ເທ, ອໂຠ, ທ຺ວິຕ຺ຕາທິ, ຄພ຺ໂຠ. ປິຈຓ຺ຑ ຊຐຣ ຕຸນ຺ທາປ຺ຍຕ຺ຣ.
ກຸຈ຺ຉິສມ຺ຠເວ ກຸຈ຺ຉິຏ຺ເຐ ໂກຏ຺ໂຐ, ອນ຺ໂຕ ຈາຕິ ອິເມ ທ຺ເວ ວຕ຺ຕນ຺ຕິ, ກຸສ ອກ຺ໂກເສ, ໂຕ, ໂຐ ວາ. ອມ ຄມນຕ຺ໂຖ, ໂຕ.
໒໗໒. ຈຕຸກ຺ກໍ ກຏິຍໍ. ຫນຘາຕຸມ຺ຫາ ຍຸ, ຫສ຺ສ ທ຺ວິຕ຺ຕໍ, ຫສ຺ສ ໂຊ, ຫນສ຺ສ ໂຆ ຈ, ຊຆນໍ. ນິຈ຺ຉເຍນ ຕມຕີຕິ ນິຕມ຺ໂພ, ຕມຸຘາຕຸມ຺ຫາ ໂພ. ສູ ປສເວ, ຓິ. ກຏ ວສ຺ສາວຣເຓສຸ, ກຏ຺ຍເຕ ອາວຣີຍເຕ ວຕ຺ຖາທີຫິ ກຏິ, ອິ, ເອເຕ ທ຺ເວ ນາຣິຍໍ. ເອຕ຺ຖ ຈ ຊຆນສທ຺ເທນ ອິຕ຺ຖິກຏິຍາ ອຄ຺ຄຠາໂຄ, ນິຕມ຺ພສທ຺ເທນ ອິຕ຺ຖິກຏິຍາ ປຈ຺ຉາຠາໂຄ, ເສສທ຺ວເຍນ ກຏິສາມຎ຺ຎໍ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ, ວຸຕ຺ຕຎ຺ຈ ‘‘ປຈ຺ຉາ ນິຕມ຺ໂພ ຖີກຏ຺ຍາ, ຊຆນໍ ຕຸ ປຸໂຣ ຠເວ’’ຕິ [ອມຣ ໑໖.໗໔].
໒໗໓. ລິງ຺ຄນ຺ຕໍ ລິງ຺ຄສາມຎ຺ເຎ. ອງ຺ເຄ ສຣີເຣ ຊາຍຕີຕິ ອງ຺ຄຊາຕໍ, ອງ຺ຄສທ຺ໂທ ສຣີຣວາຈໂກ, ອງ຺ຄເມຕສ຺ສຕ຺ຖີຕິ ກຕ຺ວາ. ຣຫສິ ຐາເນ ຊາຕໍ ອງ຺ຄໍ ຣຫສ຺ສງ຺ຄໍ, ສຕ຺ຕມິຍາໂລໂປ, ອິສ຺ສຕ຺ຕໍ, ສສ຺ສ ທ຺ວິຕ຺ຕຎ຺ຈ. ວຕ຺ເຖນ ຄຸຍ຺ຫິຕພ຺ພນ຺ຕິ ວຕ຺ຖຄຸຍ຺ຫໍ. ມິຫ ເສຈເນ, ກຣເຓ ຍຸ, ມິຫຕິ ເຣໂຕມຸຕ຺ຕານິ ເຍນາຕິ ເມຫນໍ. ນິປຸພ຺ໂພ ມິຫ ເສຈເນ, ໂຕ, ນິມິຕ຺ຕໍ. ອຸຕ຺ຕມງ຺ຄຕ຺ຕາ ວຣງ຺ຄໍ. ວຊ ຄຕິຍໍ, ອສ຺ສີກາໂຣ, ປຈ຺ຈເຍຫິ ວິນາ ຊາຍຕີຕິ ວາ ພີຊໍ, ວິຣຫຕ຺ຕໂຊຕໂກ ຫ຺ເຍຕ຺ຖ ວິກາໂຣ. ຜລ ນິປ຺ຜຕ຺ຕິຍໍ, ຜລຕິ ເອເຕນ ປຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ຜລໍ. ລິງ຺ຄຕິ ‘‘ອິຕ຺ຖີ, ປຸຣິໂສ’’ຕິ ວິຠາຄໍ ຄຈ຺ຉຕິ ເຍນາຕິ ລິງ຺ຄໍ.ລິງ຺ຄ ຄມເນ, ລີນໍ ອປາກຏໍ ອງ຺ຄນ຺ຕິ ວາ ລິງ຺ຄໍ. ເອເຕສຸ ພີຊຜລສທ຺ທາ ອຓ຺ເຑປິ ວຕ຺ຕນ຺ຕິ.
ທ຺ວຍໍ ປຸຣິສລິງ຺ຄປສິພ຺ພເກ. ອມ ຄມເນ, ໂຑ, ອຓສທ຺ທຕ຺ໂຖ ວາ, ໂຑ, ອຑິ ອຓ຺ຑຕ຺ເຖ ວາ, ໂຕ. ກຸສ ອກ຺ໂກເສ, ໂຓ. ອຓ຺ຑສທ຺ໂທ ເຈຕ຺ຖ ພີເຊປິ, ອຓ຺ຑໂກໂສຕິ ສມຸທິຕມ຺ປິ ໂກສສ຺ສ ນາມໍ, ‘‘ກຸກ຺ກຸຏຈ຺ຉາປກສ຺ເສວ ອຓ຺ຑໂກສມ຺ຫາ’’ຕິ [ປາຣາ. ໑໓, ໑໔] ຫິ ວຸຕ຺ຕໍ, ອມຣໂກເສປິ [ອມຣໂກເສ ໑໖.໗໖] ອຓ຺ຑໂກໂສຕິ ສມຸທິເຕເນວ ນາມໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ເອຕ຺ຖ ຈ ອຓ຺ຑສ຺ສ ພີຊສ຺ສ ໂກໂສ ອຓ຺ຑໂກໂສຕິ ວິຄ຺ຄໂຫ ກາຕພ຺ໂພ.
ທ຺ວຍໍ ອິຕ຺ຖິຍາ ອງ຺ຄຊາເຕ. ຍຸ ມິສ຺ສເນ, ອຘິກຣເຓນິ, ໂຍນິ, ອິຕ຺ຖິຍໍ ປຸເມ ຈາຍໍ, ອິຕ຺ຖີ ຈ ປຸມາ ຈ ອິຕ຺ຖິປຸມໍ, ຕສ຺ມິໍ. ຠຊນ຺ຕິ ອສ຺ມິນ຺ຕິ ຠຄໍ. ມາຣມນ຺ທິຣ ມາຣກູປາ ຈາຕ຺ຣ.
໒໗໔-໒໗໕. ຕິກໍ ອິຕ຺ຖິປຸຣິສານໍ ສມ຺ຠເວ. ສຸຈິສ຺ສ ປຏິປກ຺ໂຂ ອສຸຈິ, ອິກາຣນ຺ໂຕ, ທ຺ວີສຸ, ສມ຺ຠວລິງ຺ໂຄ ວາ. ສໍປຸພ຺ພາ ຠູຘາຕຸມ຺ຫາ ອ. ສກ ສາມຕ຺ຖິຍໍ, ໂຕ, ຕສ຺ສ ໂກ, ອສ຺ສຸຕ຺ຕໍ, ສຸຈ ໂສເກ ວາ, ໂກ.
ທ຺ວຍໍ ວຈ຺ຈມຄ຺ເຄ. ປຸນນ຺ຕິ ອເນນາຕິ ປາຍຸ. ປູ ປວເນ, ອຸ, ອູສ຺ສາໂຍ, ປຍ ຄມນຕ຺ໂຖ ວາ, ປຍຕິ ວຈ຺ຈມເນນາຕິ ປາຍຸ, ກຣເຓ ອຸ, ອຍໍ ປຸຣິເສ ປຸລ຺ລິງ຺ເຄ ວຕ຺ຕຕິ. ຄຸທ ກີຬາຍໍ, ອ. ອປານໍປ຺ຍຕ຺ຣ.
ອຏ຺ຐກໍ ວຈ຺ເຈ. ຄູຖ ກຣີໂສສ຺ສຄ຺ເຄ, ຄຸປ ໂຄປເນ ວາ, ໂຖ. ກິຣ ວິກິຣເຓ, ອີໂສ, ກຣີສໍ. ວຣ ວຣຓສມ຺ຠຕ຺ຕີສຸ, ໂຈ, ຄູຖຎ຺ຈ ກຣີສຎ຺ຈ ວຈ຺ຈຎ຺ເຈຕິ ທ຺ວນ຺ໂທ, ຕານິ ວິກປ຺ເປນ ປຸເມ ວຕ຺ຕນ຺ຕິ, ນິຈ຺ຈໍ ນປຸໍສເກ, ປຸລ຺ລິງ຺ຄຕ຺ຕໍ ເຕສໍ ກຕ຺ຖຈິເຍວ, ສພ຺ພຕ຺ຣ ນປຸໍສກຕ຺ຕເມວ ພຫຸລນ຺ຕ຺ຍຕ຺ໂຖ. ມລ ຈລເນ, ອ, ມລ ຘາຣເຓ ວາ. ສກ ສຕ຺ຕິຍໍ, ສສ຺ສ ໂຉ. ອຸຈ຺ຈາຣີຍເຕ ຊຫ຺ຍເຕຕິ ອຸຈ຺ຈາໂຣ, ອຸປຸພ຺ໂພ ຈຣຘາຕຸ ຈຊເນ, ອຸກ຺ຂິປເນ ຈ ວຕ຺ຕຕິ. ມິຫ ເສຈເນ, ໂລ, ວຓ຺ຓວິປຣິຍໂຍ, ຬຕ຺ຕຎ຺ຈ. ອວກຣີຍເຕຕິ ອຸກ຺ກາໂຣ, ອວສ຺ສຸຕ຺ຕໍ, ກິຣ ວິກ຺ຂິປເນ. ສມລໍປ຺ຍຕ຺ຣ. ສມຸ ອຸປສເມ, ອໂລ.
ທ຺ວຍໍ ມຸຕ຺ເຕ. ສຸ ສວເນ, ສວນໍ ສນ຺ທນໍ, ຈຸຣາທິ, ໂຓ. ມຸຈ ໂມຈເນ, ໂຕ, ມຸຕ຺ຕ ປສ຺ສາເວ ວາ. ອຸຈ຺ຈເຕ ກຖີຍເຕ. ໂຄມຸຕ຺ເຕ ຄວໍ ສມ຺ພນ຺ຘິນິ ມຸຕ຺ເຕ ປູຕິມຸຕ຺ຕສທ຺ໂທ ວຕ຺ຕຕິ. ອຊ຺ຊ ປວຕ຺ຕມ຺ປິ ຫິ ຕໍ ທຸຄ຺ຄນ຺ຘຠາເວນ ປູຕິມຸຕ຺ຕນ຺ຕ຺ເວວ ວຸຈ຺ຈຕິ, ຍຖາ ‘‘ປູຕິກາໂຍ’’ຕິ. ອສ຺ສາທີນໍ ມເລ ຉກຓສທ຺ໂທ, ສກ ສຕ຺ຕິຍໍ, ຍຸ, ສສ຺ສ ໂຉ.
໒໗໖. ນາຠິຍາ ອໂຘຠາໂຄ ວຕ຺ຖິ ນາມ, ໂສ ທ຺ວີສຸ. ວຕ຺ຖິ ມຸຕ຺ຕປຸຏໍ. ‘‘ມຸຕ຺ຕາສຍປຸໂຏ ວຕ຺ຖິ’’ຣິຕິ [ຈິນ຺ຕາມຓິຏີກາ ໑໖.໗໓] ຣຕນມາລາ. ວສຕິ ມຸຕ຺ຕເມຕ຺ຖາຕິ ວຕ຺ຖິ, ວສ ນິວາເສ,ຕິ, ຕສ຺ສ ໂຖ, ຕ຺ຖິປຈ຺ຈເຍນ ວາ ສິທ຺ຘໍ. ອຸຈ຺ຉງ຺ຄໍ ອງ຺ກຎ຺ຈ ອິເມ ທ຺ເວ ອຸໂຠ ສທ຺ທາ ປຸເມ ວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ອຸສ຺ສຊ຺ຊຕິ ເອຕ຺ຖາຕິ ອຸຈ຺ຉງ຺ຄໍ, ສຊ ສງ຺ເຄ, ສສ຺ສ ໂຉ, ທ຺ວິຕ຺ຕໍ. ອງ຺ກ ຄມນຕ຺ໂຖ, ອ, ອງ຺ໂກ, ອຖ ວາ ອງ຺ກ ລກ຺ຂເຓ, ອ, ອງ຺ໂກ, ‘‘ອຸຈ຺ຉງ຺ຄຈິຫເນສ຺ວ’ງ຺ໂກ’’ຕິ ອມຣໂກເສ [ອມຣ ໂກເສ ໒໓.໔].
ທ຺ວຍໍ ຊາຓູປຣິຠາເຄ. ອຣ ຄມເນ, ອຸ, ອສ຺ສູກາໂຣ. ສນ຺ຊ ສງ຺ເຄ, ອາສຊ຺ຊຕິ ວຕ຺ຖມຕ຺ຣາຕິ ສຕ຺ຖິ, ຖິ. ອູຣຸ ຈ ສຕ຺ຖິ ເຈຕິ ທ຺ວນ຺ໂທ, ນປຸໍສເກປິ.
ຕິກໍ ຊາຓຸມ຺ຫິ, ອູຣຸໂນ ປພ຺ພໍ ຄຓ຺ຐິ ອູຣຸປພ຺ພໍ. ຊນ ຊນເນ, ຓຸ. ທ຺ວິຕ຺ເຕ ຊຓ຺ຓຸ.
໒໗໗. ທ຺ວຍໍ ປາທຄຓ຺ຐິມ຺ຫິ. ຄຸປ ຣກ຺ຂເຓ ໂຜ, ສກຕ຺ເຖ ໂກ. ປາທສ຺ສ ຄຓ຺ຐິ ປາທຄຓ຺ຐິ. ຆຸຏິກາປ຺ຍຕ຺ຣ. ຆຸຏ ປຣິວຕ຺ຕເນ, ຆຸຏ຺ຍເຕ ອເນເນຕິ ຆຸຏິກາ, ຓ຺ວຸ.
ທ຺ວຍໍ ປາທສ຺ສ ປຈ຺ຉາຠາເຄ ໂຄປ຺ຜກສ຺ສາໂຘ ຠາເຄ. ປຸເມ ຕູຕິ ຕ຺ວນ຺ຕໍ ລິງ຺ຄປທໍ. ປສ ພາຘນຜຸສເນສຸ,ຕິ, ຕສ຺ສ ໂຓ, ສສ຺ສ ໂຫ, ວຓ຺ຓວິປຣິຍໂຍ, ຓິປຈ຺ຈເຍນ ວາ ສິທ຺ຘໍ. ສກາຣວຓ຺ຓາຄເມ ວຸທ຺ຘິຍຎ຺ຈ ປາສຓ຺ຫິ. ເອລິປ຺ຍຕ຺ຣ, ອິລ ຄຕິຍໍ,ຕິ, ຕໂລໂປ.
ທ຺ວຍໍ ປາທຄ຺ເຄ. ປາທສ຺ສ ອຄ຺ຄໍ ປາທຄ຺ຄໍ. ປກຏ຺ຐໍ ປທໍ ປປທນ຺ຕິ ກມ຺ມຘາຣໂຍ. ‘‘ປປໂທ’’ຕິປິ ປາໂຐ. ຕິກໍ ປາເທ. ປທ ຄຕິມ຺ຫິ, ໂຓ, ປຊ຺ຊເຕຕິ ປາໂທ. ປຊ຺ຊເຕ ຄຈ຺ຉຕີຕິ, ອ. ຈຣມ຺ຫາ ກຣເຓ ຍຸ, ຈຣຓໍ, ອິທໍ ປຸເມ ວິກປ຺ເປນ, ນິຈ຺ຈໍ ນປຸໍສເກ. ອງ຺ຆິປ຺ຍຕ຺ຣ, ອຫິ ຄຕິຍໍ. ອິ, ຫສ຺ສ ໂຆ.
໒໗໘. ທ຺ວຍໍ ຫຕ຺ຖາທ຺ຍວຍເວ. ອງ຺ຄິ ຄຕ຺ຍຕ຺ໂຖ, ອ. ອວປຸພ຺ໂພ ຍຸ ມິສ຺ສເນ, ອ. ປຕີໂກ, ອປຆໂນປ຺ຍຕ຺ຣ. ປຕິປຸພ຺ພາ ອິມ຺ຫາ ໂກ. ອປປຸພ຺ພາ ຫນິມ຺ຫາ ອ, ຆນາເທໂສ ຈ.
ທ຺ວຍໍ ປສ຺ສຏ຺ຐິມ຺ຫິ. ປາ ຣກ຺ຂເຓ, ສຸ, ຬິກາຣວຓ຺ຓາຄໂມ, ສກຕ຺ເຖ ໂກ, ປສ຺ສ ໂຜ. ອຬາຄເມ ຜາສຸກາ. ‘‘ປາສຸຬິກາ, ປາສຸກາ’’ຕິປິ ປາໂຐ. ຜຸສ ສມ຺ຜສ຺ເສຕິປິ ຘາຕຸ, ຕທາ ອຸປຈ຺ຈຍາທິ.
ທ຺ວຍໍ ອຏ຺ຐິມຕ຺ເຕ. ອສຸ ເຂປເນ, ອິ, ສສ຺ສ ຏ຺ໂຐ, ອຏ຺ຐິ, ອິທໍ ປຓ຺ຑເກ ນປຸໍສເກ ວຕ຺ຕຕິ. ຘາ ຘາຣເຓ, ຕຸ, ອິຕ຺ຖີ. ກີກສໍ, ກຸລ຺ລໍປ຺ຍຕ຺ຣ. ຄລສ຺ສ ກຓ຺ຐສ຺ສ ເຫຏ຺ຐິມນ຺ເຕ ຊາຕມຏ຺ຐິ ຄລນ຺ຕຏ຺ຐິ. ອກ ຄມເນ, ໂຂ, ສກຕ຺ເຖ ໂກ.
໒໗໙-໒໘໐. ທ຺ວຍໍ ສິຣໂສຏ຺ຐິຂຓ຺ເຑ. ສມຸທິເຕ ຕຸ ກໂຣຏິ, ອິຕ຺ຖີ [ອມຣ ໑໖.໖໙]. ກປຸ ສາມຕ຺ຖິເຍ, ອໂຣ, ກໍ ສີສໍ ປາເລຕີຕິ ວາ ກປ຺ປໂຣ, ຣສ຺ໂສ, ລສ຺ສ ຣຕ຺ຕຎ຺ຈ. ກໍ ປາລຍຕີຕິ, ກມ຺ມາທິມ຺ຫິ ໂຓ. ‘‘ສິໂຣຏ຺ຐິມ຺ຫິ ກປາໂລ’ຖີ, ຆຏາທິສກເລປິເຈ’’ຕິ ຣຸທ຺ໂທ [ຈິນ຺ຕາມຓິຏີກາ ໑໖.໖໘]. ກປາໂລ ອຖີຕິ [ອນິຕ຺ຖີຕິ ອຕ຺ໂຖ] ເຉໂທ. ກປາລສທ຺ໂທ ວິກປ຺ເປນ ປຸລ຺ລິງ຺ໂຄ. ກຑິ ເຉເທ, ອໂຣ. ມຫຕີ ສິຣາ ມຫາສິຣາ, ສິຣາຕິ ຈ. ສິ ພນ຺ຘເນ, ໂຣ.
ຕິກໍ ສຸສິຣວຕ຺ຍໍ ວາຍຸວຫນ຺ຕສິຣາຍໍ. ຕິວິຘາ ຫິ ກາຍສິຣາ ເອກາ ວາຍຸວຫາ, ອປຣາ ສຸຕ຺ຕມິວາຏ຺ຐິພນ຺ຘິນີ, ອຎ຺ຎາ ອາຫາຣວາຫິນີ ອນ຺ຕຂ຺ຍາ. ຕຕ຺ຣ ຕຕິເຍນ ປຐມາ, ປຐມທຸຕິເຍຫິ ທຸຕິຍາ ຈ ທີປິຕາ, ຕຕິຍາ ປນ ປຣໂຕ ວກ຺ຂຕິ. ນຫ ພນ຺ຘເນ, ອຣຸ. ສິ ພນ຺ຘເນ, ໂຣ. ຘມ ສທ຺ເທ, ຍຸ. ນທາທິ, ອນິ ວາ, ຘມນີ.
ຕຕິຍໍ ທສ຺ເສຕຸມາຫ ‘‘ຣສຄ຺ຄສາ’’ຕ຺ຍາທິ. ຣສໍ ຄສຕີຕິ ຣສຄ຺ຄສາ, ຄສ ອທເນ. ຣສໍ ຫຣຕິ ເນຕີຕິ ຣສຫຣຓີ, ຍຸ, ນທາທິ.
ຕິກໍ ມໍເສ. ມນ ຎາເຓ, ໂສ. ມິສ ສທ຺ເທ, ອາປຸພ຺ໂພ ອາມສເນ ວາ. ປິສ ອວຍເວ, ໂຕ. ປລລໍ, ກພ຺ພໍປ຺ຍຕ຺ຣ.
ທ຺ວຍໍ ອາຕປາທິນາ ສຸກ຺ຂມໍເສ. ຕິລິງ຺ຄກນ຺ຕູຕິ ຕ຺ວນ຺ຕໍ ລິງ຺ຄປທໍ. ວລ, ວລ຺ລ ສໍວຣເຓ, ອູໂຣ, ອິຕ຺ຖິຍໍ ‘‘ອິຕ຺ຖິຍມໂຕ ອາປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິ ອາ, ວລ຺ລູຣາ. ອຸທ຺ຘໍ ຕຕ຺ຕໍ ອຸຕ຺ຕຕ຺ຕໍ. ຕປ ສນ຺ຕາເປ, ໂຕ.