໑໐. ສີຫນາທສຸຕ຺ຕໍ

໖໔. [ມ. ນິ. ໑.໑໔໘; ວິຠ. ໗໖໐; ອ. ນິ. ໑໐.໒໑; ປຏິ. ມ. ໒.໔໔] ‘‘ຉຍິມານິ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄຕສ຺ສ ຕຖາຄຕພລານິ, ເຍຫິ ພເລຫິ ສມນ຺ນາຄໂຕ ຕຖາຄໂຕ ອາສຠໍ ຐານໍ ປຏິຊານາຕິ, ປຣິສາສຸ ສີຫນາທໍ ນທຕິ, ພ຺ຣຫ຺ມຈກ຺ກໍ ປວຕ຺ເຕຕິ. ກຕມານິ ຉ? ອິຘ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄໂຕ ຐານຎ຺ຈ ຐານໂຕ ອຏ຺ຐານຎ຺ຈ ອຏ຺ຐານໂຕ ຍຖາຠູຕໍ ປຊານາຕິ. ຍມ຺ປິ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄໂຕ ຐານຎ຺ຈ ຐານໂຕ ອຏ຺ຐານຎ຺ຈ ອຏ຺ຐານໂຕ ຍຖາຠູຕໍ ປຊານາຕິ, ອິທມ຺ປິ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄຕສ຺ສ ຕຖາຄຕພລໍ ໂຫຕິ, ຍໍ ພລໍ ອາຄມ຺ມ ຕຖາຄໂຕ ອາສຠໍ ຐານໍ ປຏິຊານາຕິ, ປຣິສາສຸ ສີຫນາທໍ ນທຕິ, ພ຺ຣຫ຺ມຈກ຺ກໍ ປວຕ຺ເຕຕິ.

‘‘ປຸນ ຈປຣໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄໂຕ ອຕີຕານາຄຕປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນານໍ ກມ຺ມສມາທານານໍ ຐານໂສ ເຫຕຸໂສ ວິປາກໍ ຍຖາຠູຕໍ ປຊານາຕິ. ຍມ຺ປິ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄໂຕ ອຕີຕານາຄຕປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນານໍ ກມ຺ມສມາທານານໍ ຐານໂສ ເຫຕຸໂສ ວິປາກໍ ຍຖາຠູຕໍ ປຊານາຕິ, ອິທມ຺ປິ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄຕສ຺ສ ຕຖາຄຕພລໍ ໂຫຕິ, ຍໍ ພລໍ ອາຄມ຺ມ ຕຖາຄໂຕ ອາສຠໍ ຐານໍ ປຏິຊານາຕິ, ປຣິສາສຸ ສີຫນາທໍ ນທຕິ, ພ຺ຣຫ຺ມຈກ຺ກໍ ປວຕ຺ເຕຕິ.

‘‘ປຸນ ຈປຣໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄໂຕ ຌານວິໂມກ຺ຂສມາຘິສມາປຕ຺ຕີນໍ ສໍກິເລສໍ ໂວທານໍ ວຸຏ຺ຐານໍ ຍຖາຠູຕໍ ປຊານາຕິ. ຍມ຺ປິ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄໂຕ…ເປ… ອິທມ຺ປິ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄຕສ຺ສ ຕຖາຄຕພລໍ ໂຫຕິ, ຍໍ ພລໍ ອາຄມ຺ມ ຕຖາຄໂຕ ອາສຠໍ ຐານໍ ປຏິຊານາຕິ, ປຣິສາສຸ ສີຫນາທໍ ນທຕິ, ພ຺ຣຫ຺ມຈກ຺ກໍ ປວຕ຺ເຕຕິ.

‘‘ປຸນ ຈປຣໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄໂຕ ອເນກວິຫິຕໍ ປຸພ຺ເພນິວາສໍ ອນຸສ຺ສຣຕິ, ເສຍ຺ຍຖິທໍ – ເອກມ຺ປິ ຊາຕິໍ, ທ຺ເວປິ ຊາຕິໂຍ…ເປ… ອິຕິ ສາກາຣໍ ສອຸທ຺ເທສໍ ອເນກວິຫິຕໍ ປຸພ຺ເພນິວາສໍ ອນຸສ຺ສຣຕິ. ຍມ຺ປິ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄໂຕ ອເນກວິຫິຕໍ ປຸພ຺ເພນິວາສໍ ອນຸສ຺ສຣຕິ, ເສຍ຺ຍຖິທໍ – ເອກມ຺ປິ ຊາຕິໍ, ທ຺ເວປິ ຊາຕິໂຍ…ເປ… ອິຕິ ສາກາຣໍ ສອຸທ຺ເທສໍ ອເນກວິຫິຕໍ ປຸພ຺ເພນິວາສໍ ອນຸສ຺ສຣຕິ. ອິທມ຺ປິ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄຕສ຺ສ ຕຖາຄຕພລໍ ໂຫຕິ, ຍໍ ພລໍ ອາຄມ຺ມ ຕຖາຄໂຕ ອາສຠໍ ຐານໍ ປຏິຊານາຕິ, ປຣິສາສຸ ສີຫນາທໍ ນທຕິ, ພ຺ຣຫ຺ມຈກ຺ກໍ ປວຕ຺ເຕຕິ.

‘‘ປຸນ ຈປຣໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄໂຕ ທິພ຺ເພນ ຈກ຺ຂຸນາ ວິສຸທ຺ເຘນ ອຕິກ຺ກນ຺ຕມານຸສເກນ…ເປ… ຍຖາກມ຺ມູປເຄ ສຕ຺ເຕ ປຊານາຕິ. ຍມ຺ປິ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄໂຕ ທິພ຺ເພນ ຈກ຺ຂຸນາ ວິສຸທ຺ເຘນ ອຕິກ຺ກນ຺ຕມານຸສເກນ…ເປ… ຍຖາກມ຺ມູປເຄ ສຕ຺ເຕ ປຊານາຕິ, ອິທມ຺ປິ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄຕສ຺ສ ຕຖາຄຕພລໍ ໂຫຕິ, ຍໍ ພລໍ ອາຄມ຺ມ ຕຖາຄໂຕ ອາສຠໍ ຐານໍ ປຏິຊານາຕິ, ປຣິສາສຸ ສີຫນາທໍ ນທຕິ, ພ຺ຣຫ຺ມຈກ຺ກໍ ປວຕ຺ເຕຕິ.

‘‘ປຸນ ຈປຣໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄໂຕ ອາສວານໍ ຂຍາ…ເປ… ສຈ຺ຉິກຕ຺ວາ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ. ຍມ຺ປິ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄໂຕ ອາສວານໍ ຂຍາ…ເປ… ສຈ຺ຉິກຕ຺ວາ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ, ອິທມ຺ປິ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄຕສ຺ສ ຕຖາຄຕພລໍ ໂຫຕິ, ຍໍ ພລໍ ອາຄມ຺ມ ຕຖາຄໂຕ ອາສຠໍ ຐານໍ ປຏິຊານາຕິ, ປຣິສາສຸ ສີຫນາທໍ ນທຕິ, ພ຺ຣຫ຺ມຈກ຺ກໍ ປວຕ຺ເຕຕິ. ອິມານິ ໂຂ, ຠິກ຺ຂເວ, ຉ ຕຖາຄຕສ຺ສ ຕຖາຄຕພລານິ, ເຍຫິ ພເລຫິ ສມນ຺ນາຄໂຕ ຕຖາຄໂຕ ອາສຠໍ ຐານໍ ປຏິຊານາຕິ, ປຣິສາສຸ ສີຫນາທໍ ນທຕິ, ພ຺ຣຫ຺ມຈກ຺ກໍ ປວຕ຺ເຕຕິ.

‘‘ຕຕ຺ຣ ເຈ, ຠິກ຺ຂເວ, ປເຣ ຕຖາຄຕໍ ຐານຎ຺ຈ ຐານໂຕ ອຏ຺ຐານຎ຺ຈ ອຏ຺ຐານໂຕ ຍຖາຠູຕໍ ຎາເຓນ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ປຎ຺ຫໍ ປຸຈ຺ຉນ຺ຕິ. ຍຖາ ຍຖາ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄຕສ຺ສ ຐານຎ຺ຈ ຐານໂຕ ອຏ຺ຐານຎ຺ຈ ອຏ຺ຐານໂຕ ຍຖາຠູຕໍ ຎາຓໍ ວິທິຕໍ ຕຖາ ຕຖາ ເຕສໍ ຕຖາຄໂຕ ຐານຎ຺ຈ ຐານໂຕ ອຏ຺ຐານຎ຺ຈ ອຏ຺ຐານໂຕ ຍຖາຠູຕໍ ຎາເຓນ ປຎ຺ຫໍ ປຸຏ຺ໂຐ ພ຺ຍາກໂຣຕິ.

‘‘ຕຕ຺ຣ ເຈ, ຠິກ຺ຂເວ, ປເຣ ຕຖາຄຕໍ ອຕີຕານາຄຕປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນານໍ ກມ຺ມສມາທານານໍ ຐານໂສ ເຫຕຸໂສ ວິປາກໍ ຍຖາຠູຕໍ ຎາເຓນ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ປຎ຺ຫໍ ປຸຈ຺ຉນ຺ຕິ. ຍຖາ ຍຖາ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄຕສ຺ສ ອຕີຕານາຄຕປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນານໍ ກມ຺ມສມາທານານໍ ຐານໂສ ເຫຕຸໂສ ວິປາກໍ ຍຖາຠູຕໍ ຎາຓໍ ວິທິຕໍ ຕຖາ ຕຖາ ເຕສໍ ຕຖາຄໂຕ ອຕີຕານາຄຕປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນານໍ ກມ຺ມສມາທານານໍ ຐານໂສ ເຫຕຸໂສ ວິປາກໍ ຍຖາຠູຕໍ ຎາເຓນ ປຎ຺ຫໍ ປຸຏ຺ໂຐ ພ຺ຍາກໂຣຕິ.

‘‘ຕຕ຺ຣ ເຈ, ຠິກ຺ຂເວ, ປເຣ ຕຖາຄຕໍ ຌານວິໂມກ຺ຂສມາຘິສມາປຕ຺ຕີນໍ ສໍກິເລສໍ ໂວທານໍ ວຸຏ຺ຐານໍ ຍຖາຠູຕໍ ຎາເຓນ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ປຎ຺ຫໍ ປຸຈ຺ຉນ຺ຕິ. ຍຖາ ຍຖາ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄຕສ຺ສ ຌານວິໂມກ຺ຂສມາຘິສມາປຕ຺ຕີນໍ ສໍກິເລສໍ ໂວທານໍ ວຸຏ຺ຐານໍ ຍຖາຠູຕໍ ຎາຓໍ ວິທິຕໍ, ຕຖາ ຕຖາ ເຕສໍ ຕຖາຄໂຕ ຌານວິໂມກ຺ຂສມາຘິສມາປຕ຺ຕີນໍ ສໍກິເລສໍ ໂວທານໍ ວຸຏ຺ຐານໍ ຍຖາຠູຕໍ ຎາເຓນ ປຎ຺ຫໍ ປຸຏ຺ໂຐ ພ຺ຍາກໂຣຕິ.

‘‘ຕຕ຺ຣ ເຈ, ຠິກ຺ຂເວ, ປເຣ ຕຖາຄຕໍ ປຸພ຺ເພນິວາສານຸສ຺ສຕິໍ ຍຖາຠູຕໍ ຎາເຓນ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ປຎ຺ຫໍ ປຸຈ຺ຉນ຺ຕິ. ຍຖາ ຍຖາ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄຕສ຺ສ ປຸພ຺ເພນິວາສານຸສ຺ສຕິໍ ຍຖາຠູຕໍ ຎາຓໍ ວິທິຕໍ, ຕຖາ ຕຖາ ເຕສໍ ຕຖາຄໂຕ ປຸພ຺ເພນິວາສານຸສ຺ສຕິໍ ຍຖາຠູຕໍ ຎາເຓນ ປຎ຺ຫໍ ປຸຏ຺ໂຐ ພ຺ຍາກໂຣຕິ.

‘‘ຕຕ຺ຣ ເຈ, ຠິກ຺ຂເວ, ປເຣ ຕຖາຄຕໍ ສຕ຺ຕານໍ ຈຸຕູປປາຕໍ ຍຖາຠູຕໍ ຎາເຓນ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ປຎ຺ຫໍ ປຸຈ຺ຉນ຺ຕິ. ຍຖາ ຍຖາ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄຕສ຺ສ ສຕ຺ຕານໍ ຈຸຕູປປາຕໍ ຍຖາຠູຕໍ ຎາຓໍ ວິທິຕໍ, ຕຖາ ຕຖາ ເຕສໍ ຕຖາຄໂຕ ສຕ຺ຕານໍ ຈຸຕູປປາຕໍ ຍຖາຠູຕໍ ຎາເຓນ ປຎ຺ຫໍ ປຸຏ຺ໂຐ ພ຺ຍາກໂຣຕິ.

‘‘ຕຕ຺ຣ ເຈ, ຠິກ຺ຂເວ, ປເຣ ຕຖາຄຕໍ ອາສວານໍ ຂຍາ…ເປ… ຍຖາຠູຕໍ ຎາເຓນ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ປຎ຺ຫໍ ປຸຈ຺ຉນ຺ຕິ. ຍຖາ ຍຖາ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄຕສ຺ສ ອາສວານໍ ຂຍາ…ເປ… ຍຖາຠູຕໍ ຎາຓໍ ວິທິຕໍ, ຕຖາ ຕຖາ ເຕສໍ ຕຖາຄໂຕ ອາສວານໍ ຂຍາ…ເປ… ຍຖາຠູຕໍ ຎາເຓນ ປຎ຺ຫໍ ປຸຏ຺ໂຐ ພ຺ຍາກໂຣຕິ.

‘‘ຕຕ຺ຣ, ຠິກ຺ຂເວ, ຍມ຺ປິທໍ [ຍມິທໍ (ສີ. ປີ.), ຍທິທໍ (ກ.)] ຐານຎ຺ຈ ຐານໂຕ ອຏ຺ຐານຎ຺ຈ ອຏ຺ຐານໂຕ ຍຖາຠູຕໍ ຎາຓໍ ຕມ຺ປິ ສມາຫິຕສ຺ສ ວທາມິ ໂນ ອສມາຫິຕສ຺ສ. ຍມ຺ປິທໍ [ຍທິທໍ (ກ.)] ອຕີຕານາຄຕປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນານໍ ກມ຺ມສມາທານານໍ ຐານໂສ ເຫຕຸໂສ ວິປາກໍ ຍຖາຠູຕໍ ຎາຓໍ ຕມ຺ປິ ສມາຫິຕສ຺ສ ວທາມິ ໂນ ອສມາຫິຕສ຺ສ. ຍມ຺ປິທໍ [ຍທິທໍ (ກ.)] ຌານວິໂມກ຺ຂສມາຘິສມາປຕ຺ຕີນໍ ສໍກິເລສໍ ໂວທານໍ ວຸຏ຺ຐານໍ ຍຖາຠູຕໍ ຎາຓໍ ຕມ຺ປິ ສມາຫິຕສ຺ສ ວທາມິ ໂນ ອສມາຫິຕສ຺ສ. ຍມ຺ປິທໍ [ຍທິທໍ (ກ.)] ປຸພ຺ເພນິວາສານຸສ຺ສຕິໍ ຍຖາຠູຕໍ ຎາຓໍ ຕມ຺ປິ ສມາຫິຕສ຺ສ ວທາມິ ໂນ ອສມາຫິຕສ຺ສ. ຍມ຺ປິທໍ [ຍທິທໍ (ກ.)] ສຕ຺ຕານໍ ຈຸຕູປປາຕໍ ຍຖາຠູຕໍ ຎາຓໍ ຕມ຺ປິ ສມາຫິຕສ຺ສ ວທາມິ ໂນ ອສມາຫິຕສ຺ສ. ຍມ຺ປິທໍ [ຍທິທໍ (ກ.)] ອາສວານໍ ຂຍາ…ເປ… ຍຖາຠູຕໍ ຎາຓໍ ຕມ຺ປິ ສມາຫິຕສ຺ສ ວທາມິ ໂນ ອສມາຫິຕສ຺ສ. ອິຕິ ໂຂ, ຠິກ຺ຂເວ, ສມາຘິ ມຄ຺ໂຄ, ອສມາຘິ ກຸມ຺ມຄ຺ໂຄ’’ຕິ. ທສມໍ.

ມຫາວຄ຺ໂຄ ຉຏ຺ໂຐ. [ປຐໂມ (ສ຺ຍາ. ກ.)]