ಮಹಾವಾರೋ
೧. ಅನುಸಯವಾರವಣ್ಣನಾ
೩. ಅನುಸೇತಿ ಉಪ್ಪಜ್ಜತೀತಿ ಪಚ್ಚುಪ್ಪನ್ನವೋಹಾರಾ ಪವತ್ತಾವಿರಾಮವಸೇನ ವೇದಿತಬ್ಬಾ. ಮಗ್ಗೇನೇವ ಹಿ ಅನುಸಯಾನಂ ವಿರಾಮೋ ವಿಚ್ಛೇದೋ ಹೋತಿ, ನ ತತೋ ಪುಬ್ಬೇತಿ.
೨೦. ನಾಪಿ ಏಕಸ್ಮಿಂ ಠಾನೇ ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತಿ, ನ ಏಕಂ ಧಮ್ಮಂ ಆರಮ್ಮಣಂ ಕರೋನ್ತೀತಿ ಏತ್ಥ ಪುರಿಮೇನ ಏಕಸ್ಮಿಂ ಚಿತ್ತುಪ್ಪಾದೇ ಉಪ್ಪತ್ತಿ ನಿವಾರಿತಾ, ಪಚ್ಛಿಮೇನ ಏಕಸ್ಮಿಂ ಆರಮ್ಮಣೇತಿ ಅಯಂ ವಿಸೇಸೋ. ಪುಗ್ಗಲೋಕಾಸವಾರಸ್ಸ ಪಟಿಲೋಮೇ ತೇಸಂ ತೇಸಂ ಪುಗ್ಗಲಾನಂ ತಸ್ಸ ತಸ್ಸ ಅನುಸಯಸ್ಸ ಅನನುಸಯನಟ್ಠಾನಂ ಪಕತಿಯಾ ಪಹಾನೇನ ಚ ವೇದಿತಬ್ಬಂ, ‘‘ತಿಣ್ಣಂ ಪುಗ್ಗಲಾನಂ ದುಕ್ಖಾಯ ವೇದನಾಯ ತೇಸಂ ತತ್ಥ ಕಾಮರಾಗಾನುಸಯೋ ನಾನುಸೇತಿ, ನೋ ಚ ತೇಸಂ ತತ್ಥ ಪಟಿಘಾನುಸಯೋ ನಾನುಸೇತಿ, ತೇಸಞ್ಞೇವ ಪುಗ್ಗಲಾನಂ ರೂಪಧಾತುಯಾ ಅರೂಪಧಾತುಯಾ ಅಪರಿಯಾಪನ್ನೇ ತೇಸಂ ತತ್ಥ ಕಾಮರಾಗಾನುಸಯೋ ಚ ನಾನುಸೇತಿ, ಪಟಿಘಾನುಸಯೋ ಚ ನಾನುಸೇತೀ’’ತಿ ಪಕತಿಯಾ ದುಕ್ಖಾದೀನಂ ಕಾಮರಾಗಾದೀನಂ ಅನನುಸಯಟ್ಠಾನತಂ ಸನ್ಧಾಯ ವುತ್ತಂ, ‘‘ದ್ವಿನ್ನಂ ಪುಗ್ಗಲಾನಂ ಸಬ್ಬತ್ಥ ಕಾಮರಾಗಾನುಸಯೋ ಚ ನಾನುಸೇತಿ, ಪಟಿಘಾನುಸಯೋ ಚ ನಾನುಸೇತೀ’’ತಿ (ಯಮ. ೨.ಅನುಸಯಯಮಕ.೫೬) ಅನುಸಯಪ್ಪಹಾನೇನ. ಏತ್ಥ ಪುರಿಮನಯೇನ ಓಕಾಸಂ ಅವೇಕ್ಖಿತ್ವಾ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ವಿಜ್ಜಮಾನಾನಂ ಅನುಸಯಾನಂ ಅನನುಸಯನಂ ವುತ್ತಂ, ಪಚ್ಛಿಮನಯೇನ ಪುಗ್ಗಲಂ ಅವೇಕ್ಖಿತ್ವಾ ಓಕಾಸಸ್ಸ ಕಾಮಧಾತುಆದಿಕಸ್ಸ ಅನೋಕಾಸತಾತಿ.
ಅನುಸಯವಾರವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.
೨. ಸಾನುಸಯವಾರವಣ್ಣನಾ
೬೬-೧೩೧. ಸಾನುಸಯಪಜಹನಪರಿಞ್ಞಾವಾರೇಸು ‘‘ಸಾನುಸಯೋ, ಪಜಹತಿ, ಪರಿಜಾನಾತೀ’’ತಿ ಪುಗ್ಗಲೋ ವುತ್ತೋ. ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ಚ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಭವೇ ಸಾನುಸಯೋತಿ ಏವಂ ಭವವಿಸೇಸೇನ ವಾ, ಇಮಸ್ಮಿಂ ಕಾಮರಾಗಾನುಸಯೇನ ಸಾನುಸಯೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಇತರೇಸು ಕೇನಚೀತಿ ಏವಂ ಭವಾನುಸಯವಿಸೇಸೇನ ವಾ ಸಾನುಸಯತಾನಿರನುಸಯತಾದಿಕಾ ನತ್ಥಿ. ತಥಾ ದ್ವೀಸು ವೇದನಾಸು ಕಾಮರಾಗಾನುಸಯೇನ ಸಾನುಸಯೋ, ದುಕ್ಖಾಯ ವೇದನಾಯ ನಿರನುಸಯೋತಿ ಇದಮ್ಪಿ ನತ್ಥಿ. ನ ಹಿ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ವೇದನಾ ಓಕಾಸೋ, ಅಥ ಖೋ ಅನುಸಯಾನನ್ತಿ. ಅನುಸಯಸ್ಸ ಪನ ತಸ್ಸ ತಸ್ಸ ಸೋ ಸೋ ಅನುಸಯನೋಕಾಸೋ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸ ತೇನ ತೇನ ಅನುಸಯೇನ ಸಾನುಸಯತಾಯ, ತಸ್ಸ ತಸ್ಸ ಪಜಹನಪರಿಜಾನನಾನಞ್ಚ ನಿಮಿತ್ತಂ ಹೋತಿ, ಅನನುಸಯನೋಕಾಸೋ ಚ ನಿರನುಸಯತಾದೀನಂ, ತಸ್ಮಾ ಓಕಾಸವಾರೇಸು ಭುಮ್ಮನಿದ್ದೇಸಂ ಅಕತ್ವಾ ‘‘ಯತೋ ತತೋ’’ತಿ ನಿಮಿತ್ತತ್ಥೇ ನಿಸ್ಸಕ್ಕವಚನಂ ಕತಂ, ಪಜಹನಪರಿಞ್ಞಾವಾರೇಸು ಅಪಾದಾನತ್ಥೇ ಏವ ವಾ. ತತೋ ತತೋ ಹಿ ಓಕಾಸತೋ ಅಪಗಮಕರಣಂ ವಿನಾಸನಂ ಪಜಹನಂ ಪರಿಜಾನನಞ್ಚಾತಿ.
ತತ್ಥ ಯತೋತಿ ಯತೋ ಅನುಸಯಟ್ಠಾನತೋ ಅನುಲೋಮೇ, ಪಟಿಲೋಮೇ ಅನನುಸಯಟ್ಠಾನತೋತಿ ಅತ್ಥೋ. ಅನುಸಯಾನಾನುಸಯಸ್ಸೇವ ಹಿ ನಿಮಿತ್ತಾಪಾದಾನಭಾವದಸ್ಸನತ್ಥಂ ‘‘ರೂಪಧಾತುಯಾ ಅರೂಪಧಾತುಯಾ ತತೋ ಮಾನಾನುಸಯೇನ ಸಾನುಸಯೋತಿ (ಯಮ.೨.ಅನುಸಯಯಮಕ.೭೭), ಪಜಹತೀ’’ತಿ (ಯಮ. ೨.ಅನುಸಯಯಮಕ.೧೪೩) ಚ ‘‘ದುಕ್ಖಾಯ ವೇದನಾಯ ತತೋ ಕಾಮರಾಗಾನುಸಯೇನ ನಿರನುಸಯೋತಿ (ಯಮ. ೨.ಅನುಸಯಯಮಕ.೧೧೦), ನ ಪಜಹತೀ’’ತಿ (ಯಮ. ೨.ಅನುಸಯಯಮಕ.೧೭೪-೧೭೬) ಚ ಏವಮಾದೀಸು ರೂಪಧಾತುಆದಯೋ ಏವ ಭುಮ್ಮನಿದ್ದೇಸೇನೇವ ನಿದ್ದಿಟ್ಠಾತಿ. ಅಟ್ಠಕಥಾಯಂ ಪನ ಚತುತ್ಥಪಞ್ಹವಿಸ್ಸಜ್ಜನೇನ ಸರೂಪತೋ ಅನುಸಯನಟ್ಠಾನಸ್ಸ ದಸ್ಸಿತತ್ತಾ ತದತ್ಥೇ ಆದಿಪಞ್ಹೇಪಿ ‘‘ಯತೋ’’ತಿ ಅನುಸಯನಟ್ಠಾನಂ ವುತ್ತನ್ತಿ ಇಮಮತ್ಥಂ ವಿಭಾವೇತ್ವಾ ಪುನ ‘‘ಯತೋ’’ತಿ ಏತಸ್ಸ ವಚನತ್ಥಂ ದಸ್ಸೇತುಂ ‘‘ಉಪ್ಪನ್ನೇನ ಕಾಮರಾಗಾನುಸಯೇನ ಸಾನುಸಯೋ’’ತಿ ವುತ್ತಂ, ತಂ ಪಮಾದಲಿಖಿತಂ ವಿಯ ದಿಸ್ಸತಿ. ನ ಹಿ ಉಪ್ಪನ್ನೇನೇವ ಅನುಸಯೇನ ಸಾನುಸಯೋ, ಉಪ್ಪತ್ತಿರಹಟ್ಠಾನತಞ್ಚ ಸನ್ಧಾಯೇವ ನಿಸ್ಸಕ್ಕವಚನಂ ನ ಸಕ್ಕಾ ವತ್ತುಂ. ನ ಹಿ ಅಪರಿಯಾಪನ್ನಾನಂ ಅನುಸಯುಪ್ಪತ್ತಿರಹಟ್ಠಾನತಾತಿ ತಂ ತಥೇವ ದಿಸ್ಸತಿ. ಏವಂ ಪನೇತ್ಥ ಅತ್ಥೋ ದಟ್ಠಬ್ಬೋ – ಯತೋ ಉಪ್ಪನ್ನೇನಾತಿ ಯತೋ ಉಪ್ಪನ್ನೇನ ಭವಿತಬ್ಬಂ, ತೇನಾತಿ ಉಪ್ಪತ್ತಿರಹಟ್ಠಾನೇ ನಿಸ್ಸಕ್ಕವಚನಂ ಕತನ್ತಿ. ತಥಾ ಸಬ್ಬಧಮ್ಮೇಸು ಉಪ್ಪಜ್ಜನಕೇನಾತಿ. ಉಪ್ಪತ್ತಿಪಟಿಸೇಧೇ ಅಕತೇ ಅನುಪ್ಪತ್ತಿಯಾ ಅನಿಚ್ಛಿತತ್ತಾ ಸಬ್ಬಧಮ್ಮೇಸು ಉಪ್ಪಜ್ಜನಕಭಾವಂ ಆಪನ್ನೇನ ಅನುಪ್ಪಜ್ಜನಭಾವಂ ಅಪನೇತಿ ನಾಮ. ಸಬ್ಬತ್ಥಾತಿ ಏತಸ್ಸ ಪನ ಸಬ್ಬಟ್ಠಾನತೋತಿ ಅಯಮತ್ಥೋ ನ ನ ಸಮ್ಭವತಿ. ತ್ಥ-ಕಾರಞ್ಹಿ ಭುಮ್ಮತೋ ಅಞ್ಞತ್ಥಾಪಿ ಸದ್ದವಿದೂ ಇಚ್ಛನ್ತೀತಿ.
ಸಾನುಸಯವಾರವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.
೩. ಪಜಹನವಾರವಣ್ಣನಾ
೧೩೨-೧೯೭. ಪಜಹನವಾರೇ ಯೇನ ಕಾಮರಾಗಾನುಸಯಾದಯೋ ಸಾವಸೇಸಾ ಪಹೀಯನ್ತಿ, ಸೋ ತೇ ಪಜಹತೀತಿ ಸನ್ನಿಟ್ಠಾನಂ ಕತ್ವಾ ವತ್ತಬ್ಬೋ ನ ಹೋತಿ ಅಪಜಹನಸಬ್ಭಾವಾ, ತಸ್ಮಾ ಸನ್ನಿಟ್ಠಾನೇ ನಿರವಸೇಸಪ್ಪಜಹನಕೋಯೇವ ಪಜಹತೀತಿ ವುತ್ತೋ, ತಸ್ಮಾ ‘‘ಯೋ ವಾ ಪನ ಮಾನಾನುಸಯಂ ಪಜಹತಿ, ಸೋ ಕಾಮರಾಗಾನುಸಯಂ ಪಜಹತೀತಿ? ನೋ’’ತಿ (ಯಮ. ೨.ಅನುಸಯಯಮಕ.೧೩೨) ವುತ್ತಂ. ಯಸ್ಮಾ ಪನ ಸಂಸಯಪದೇನ ಪಹಾನಕರಣಮತ್ತಮೇವ ಪುಚ್ಛತಿ, ನ ಸನ್ನಿಟ್ಠಾನಂ ಕರೋತಿ, ತಸ್ಮಾ ಯಥಾವಿಜ್ಜಮಾನಂ ಪಹಾನಂ ಸನ್ಧಾಯ ‘‘ಯೋ ಕಾಮರಾಗಾನುಸಯಂ ಪಜಹತಿ, ಸೋ ಮಾನಾನುಸಯಂ ಪಜಹತೀತಿ? ತದೇಕಟ್ಠಂ ಪಜಹತೀ’’ತಿ ವುತ್ತಂ. ಪಟಿಲೋಮೇ ಪನ ‘‘ನಪ್ಪಜಹತೀ’’ತಿ ಪಜಹನಾಭಾವೋ ಏವ ಸನ್ನಿಟ್ಠಾನಪದೇನ ಸಂಸಯಪದೇನ ಚ ವಿನಿಚ್ಛಿತೋ ಪುಚ್ಛಿತೋ ಚ, ತಸ್ಮಾ ಯೇಸಂ ಪಜಹನಂ ನತ್ಥಿ ನಿರವಸೇಸವಸೇನ ಪಜಹನಕಾನಂ, ತೇ ಠಪೇತ್ವಾ ಅವಸೇಸಾ ಅಪ್ಪಜಹನಸಬ್ಭಾವೇನೇವ ನಪ್ಪಜಹನ್ತೀತಿ ವುತ್ತಾ, ನ ಚ ಯಥಾವಿಜ್ಜಮಾನೇನ ಪಹಾನೇನೇವ ವಜ್ಜಿತಾತಿ ದಟ್ಠಬ್ಬಾತಿ. ‘‘ಅನಾಗಾಮಿಮಗ್ಗಸಮಙ್ಗಿಞ್ಚ ಅಟ್ಠಮಕಞ್ಚ ಠಪೇತ್ವಾ ಅವಸೇಸಾ ಪುಗ್ಗಲಾ ಕಾಮರಾಗಾನುಸಯಞ್ಚ ನಪ್ಪಜಹನ್ತಿ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾನುಸಯಞ್ಚ ನಪ್ಪಜಹನ್ತೀ’’ತಿ (ಯಮ. ೨.ಅನುಸಯಯಮಕ.೧೬೫) ಏತ್ಥ ಅಟ್ಠಕಥಾಯಂ ‘‘ಪುಥುಜ್ಜನೋ ಪಹಾನಪರಿಞ್ಞಾಯ ಅಭಾವೇನ ನಪ್ಪಜಹತಿ, ಸೇಸಾ ತೇಸಂ ಅನುಸಯಾನಂ ಪಹೀನತ್ತಾ’’ತಿ (ಯಮ. ಅಟ್ಠ. ಅನುಸಯಯಮಕ ೧೩೨-೧೯೭) ವುತ್ತಂ.
ತತ್ಥ ಕಿಞ್ಚಾಪಿ ಕೇಸಞ್ಚಿ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾನುಸಯೋ ಕೇಸಞ್ಚಿ ಉಭಯನ್ತಿ ಸೇಸಾನಂ ತೇಸಂ ಪಹೀನತಾ ಅತ್ಥಿ, ತಥಾಪಿ ಸೋತಾಪನ್ನಾದೀನಂ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾನುಸಯಸ್ಸ ಪಹೀನತಾ ಉಭಯಾಪಜಹನಸ್ಸ ಕಾರಣಂ ನ ಹೋತೀತಿ ತೇಸಂ ಪಹೀನತ್ತಾ ‘‘ನಪ್ಪಜಹನ್ತೀ’’ತಿ ನ ಸಕ್ಕಾ ವತ್ತುಂ, ಅಥ ಪನ ಕಾಮರಾಗಾನುಸಯಞ್ಚ ನಪ್ಪಜಹನ್ತೀತಿ ಇಮಂ ಸನ್ನಿಟ್ಠಾನೇನ ತೇಸಂ ಪುಗ್ಗಲಾನಂ ಸಙ್ಗಹಿತತಾದಸ್ಸನತ್ಥಂ ವುತ್ತನ್ತಿ ನ ತತ್ಥ ಕಾರಣಂ ವತ್ತಬ್ಬಂ, ಪುಚ್ಛಿತಸ್ಸ ಪನ ಸಂಸಯತ್ಥಸ್ಸ ಕಾರಣಂ ವತ್ತಬ್ಬಂ. ಏವಂ ಸತಿ ‘‘ಸೇಸಾ ತಸ್ಸ ಅನುಸಯಸ್ಸ ಪಹೀನತ್ತಾ’’ತಿ ವತ್ತಬ್ಬನ್ತಿ? ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ ‘‘ಯೋ ಕಾಮರಾಗಾನುಸಯಂ ನಪ್ಪಜಹತಿ, ಸೋ ದಿಟ್ಠಾನುಸಯಂ ವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾನುಸಯಂ ನಪ್ಪಜಹತೀ’’ತಿ ಪಟಿಕ್ಖಿಪಿತ್ವಾ ಪುಚ್ಛಿತೇ ಸದಿಸವಿಸ್ಸಜ್ಜನಕೇ ದಿಟ್ಠಿವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾನುಸಯೇ ಸನ್ಧಾಯ ಕಾರಣಸ್ಸ ವತ್ತಬ್ಬತ್ತಾ, ತಸ್ಮಾ ತೇಸಂ ಅನುಸಯಾನಂ ಪಹೀನತ್ತಾತಿ ತೇಸಂ ದಿಟ್ಠಿವಿಚಿಕಿಚ್ಛಾನುಸಯಾನಂ ಪಹೀನತ್ತಾ ತೇ ಸಂಸಯತ್ಥಸಙ್ಗಹಿತೇ ಅನುಸಯೇ ನಪ್ಪಜಹನ್ತೀತಿ ಅತ್ಥೋ ದಟ್ಠಬ್ಬೋ.
ಪಜಹನವಾರವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.
೫. ಪಹೀನವಾರವಣ್ಣನಾ
೨೬೪-೨೭೪. ಪಹೀನವಾರೇ ಫಲಟ್ಠವಸೇನೇವ ದೇಸನಾ ಆರದ್ಧಾತಿ ಅನುಲೋಮಂ ಸನ್ಧಾಯ ವುತ್ತಂ. ಪಟಿಲೋಮೇ ಹಿ ಪುಥುಜ್ಜನವಸೇನಪಿ ದೇಸನಾ ಗಹಿತಾತಿ. ‘‘ಫಲಟ್ಠವಸೇನೇವಾ’’ತಿ ಚ ಸಾಧಾರಣವಚನೇನ ಮಗ್ಗಸಮಙ್ಗೀನಂ ಅಗ್ಗಹಿತತಂ ದೀಪೇತಿ. ಅನುಸಯಚ್ಚನ್ತಪಟಿಪಕ್ಖೇಕಚಿತ್ತಕ್ಖಣಿಕಾನಞ್ಹಿ ಮಗ್ಗಸಮಙ್ಗೀನಂ ನ ಕೋಚಿ ಅನುಸಯೋ ಉಪ್ಪತ್ತಿರಹೋ, ನಾಪಿ ಅನುಪ್ಪತ್ತಿರಹತಂ ಆಪಾದಿತೋ, ತಸ್ಮಾ ತೇ ನ ಅನುಸಯಸಾನುಸಯಪಹೀನಉಪ್ಪಜ್ಜನವಾರೇಸು ಗಹಿತಾತಿ.
೨೭೫-೨೯೬. ಓಕಾಸವಾರೇ ಸೋ ಸೋ ಅನುಸಯೋ ಅತ್ತನೋ ಅತ್ತನೋ ಓಕಾಸೇ ಏವ ಅನುಪ್ಪತ್ತಿಧಮ್ಮತಂ ಆಪಾದಿತೋ ಪಹೀನೋ, ಅನಾಪಾದಿತೋ ಚ ಅಪ್ಪಹೀನೋತಿ ಪಹೀನಾಪ್ಪಹೀನವಚನಾನಿ ತದೋಕಾಸಮೇವ ದೀಪೇನ್ತಿ, ತಸ್ಮಾ ಅನೋಕಾಸೇ ತದುಭಯಾವತ್ತಬ್ಬತಾ ವುತ್ತಾತಿ. ಸಾಧಾರಣಟ್ಠಾನೇ ತೇನ ಸದ್ಧಿಂ ಪಹೀನೋ ನಾಮ ಹೋತೀತಿ ತೇನ ಸದ್ಧಿಂ ಸಮಾನೋಕಾಸೇ ಪಹೀನೋ ನಾಮಾತಿ ಅತ್ಥೋ, ನ ಸಮಾನಕಾಲೇ ಪಹೀನೋತಿ.
ಪಹೀನವಾರವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.
೭. ಧಾತುವಾರವಣ್ಣನಾ
೩೩೨-೩೪೦. ಧಾತುವಾರೇ ಸನ್ತಾನಂ ಅನುಗತಾ ಹುತ್ವಾ ಸಯನ್ತೀತಿ ಯಸ್ಮಿಂ ಸನ್ತಾನೇ ಅಪ್ಪಹೀನಾ, ತಂಸನ್ತಾನೇ ಅಪ್ಪಹೀನಭಾವೇನ ಅನುಗನ್ತ್ವಾ ಉಪ್ಪತ್ತಿಅರಹಭಾವೇನ ಸಯನ್ತೀತಿ ಅತ್ಥೋ. ಉಪ್ಪತ್ತಿರಹತಾ ಏವ ಹಿ ಅನುರೂಪಂ ಕಾರಣಂ ಲಭಿತ್ವಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತೀತಿ ಇಧಾಪಿ ಯುತ್ತಾತಿ. ಏತ್ಥ ಚ ನ ಕಾಮಧಾತುಆದೀನಿ ಛ ಪಟಿನಿಸೇಧವಚನಾನಿ ಧಾತುವಿಸೇಸನಿದ್ಧಾರಣಾನಿ ನ ಹೋನ್ತೀತಿ ‘‘ನ ಕಾಮಧಾತುಯಾ ಚುತಸ್ಸ ನ ಕಾಮಧಾತುಂ ಉಪಪಜ್ಜನ್ತಸ್ಸಾ’’ತಿಆದಿಮ್ಹಿ ವುಚ್ಚಮಾನೇ ಇಮಂ ನಾಮ ಉಪಪಜ್ಜನ್ತಸ್ಸಾತಿ ನ ವಿಞ್ಞಾಯೇಯ್ಯ, ತಸ್ಮಾ ತಂಮೂಲಿಕಾಸು ಯೋಜನಾಸು ‘‘ನ ಕಾಮಧಾತುಯಾ ಚುತಸ್ಸ ಕಾಮಧಾತುಂ ರೂಪಧಾತುಂ ಅರೂಪಧಾತುಂ ಉಪಪಜ್ಜನ್ತಸ್ಸಾ’’ತಿ ಪಠಮಂ ಯೋಜೇತ್ವಾ ಪುನ ಅನುಕ್ಕಮೇನ ‘‘ನ ಕಾಮಧಾತುಂ ಉಪಪಜ್ಜನ್ತಸ್ಸಾ’’ತಿಆದಿಕಾ ಯೋಜನಾ ಕತಾ. ಏವಞ್ಹಿ ನ ಕಾಮಧಾತುಆದಿಪದೇಹಿ ಯಥಾವುತ್ತಧಾತುಯೋಯೇವ ಗಹಿತಾ, ನ ಕಞ್ಚೀತಿ ವಿಞ್ಞಾಯತಿ. ಯಥಾ ಅನುಸಯವಾರೇ ‘‘ಅನುಸೇನ್ತೀತಿ ಪದಸ್ಸ ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತೀತಿ ಅತ್ಥೋ ಗಹಿತೋ’’ತಿ ವುತ್ತಂ, ತತ್ಥಾಪಿ ಉಪ್ಪಜ್ಜಮಾನಮೇವ ಸನ್ಧಾಯ ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತೀತಿ ಗಹೇತುಂ ನ ಸಕ್ಕಾ ‘‘ಯಸ್ಸ ಕಾಮರಾಗಾನುಸಯೋ ಅನುಸೇತಿ, ತಸ್ಸ ಪಟಿಘಾನುಸಯೋ ಅನುಸೇತೀತಿ? ಆಮನ್ತಾ’’ತಿಆದಿವಚನತೋ. ಅಥಾಪಿ ಅಪ್ಪಹೀನತಂ ಸನ್ಧಾಯ ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತೀತಿ ಅತ್ಥೋ ತತ್ಥ ಗಹಿತೋ, ಇಧಾಪಿ ಸೋ ನ ನ ಯುಜ್ಜತೀತಿ. ಭಙ್ಗಾತಿ ಭಞ್ಜಿತಬ್ಬಾ, ದ್ವಿಧಾ ಕಾತಬ್ಬಾತಿ ಅತ್ಥೋ. ನನು ನ ಕೋಚಿ ಅನುಸಯೋ ಯತ್ಥ ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತಸ್ಸ ಅನುಸೇತಿ ನಾನುಸೇತಿ ಚಾತಿ ದ್ವಿಧಾ ಕಾತಬ್ಬಾ, ತತ್ಥೇವ ಕಸ್ಮಾ ‘‘ಕತಿ ಅನುಸಯಾ ಭಙ್ಗಾ? ಅನುಸಯಾ ಭಙ್ಗಾ ನತ್ಥೀ’’ತಿ ಪುಚ್ಛಾವಿಸ್ಸಜ್ಜನಾನಿ ಕತಾನಿ. ನ ಹಿ ಪಕಾರನ್ತರಾಭಾವೇ ಸಂಸಯೋ ಯುತ್ತೋತಿ? ನ ನ ಯುತ್ತೋ, ‘‘ಅನುಸಯಾ ಭಙ್ಗಾ ನತ್ಥೀ’’ತಿ ಅವುತ್ತೇ ಭಙ್ಗಾಭಾವಸ್ಸ ಅವಿಞ್ಞಾತತ್ತಾತಿ.
ಧಾತುವಾರವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.
ಅನುಸಯಯಮಕವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.
೮. ಚಿತ್ತಯಮಕಂ
ಉದ್ದೇಸವಾರವಣ್ಣನಾ
೧-೬೨. ಚಿತ್ತಯಮಕವಣ್ಣನಾಯಂ ಆದಿತೋವ ತಯೋ ಸುದ್ಧಿಕಮಹಾವಾರಾ ಹೋನ್ತೀತಿ ಇಮೇ ತಯೋ ಮಹಾವಾರಾ ಸರಾಗಾದಿಕುಸಲಾದೀಹಿ ಮಿಸ್ಸಕಾ ಸುದ್ಧಿಕಾ ಚ, ತೇಸು ಆದಿತೋ ಸುದ್ಧಿಕಾ ಹೋನ್ತೀತಿ ಅತ್ಥೋ. ಮಿಸ್ಸಕೇಸು ಚ ಏಕೇಕಸ್ಮಿಂ ಸರಾಗಾದಿಮಿಸ್ಸಕಚಿತ್ತೇ ತಯೋ ತಯೋ ಮಹಾವಾರಾ, ತೇ ತತ್ಥ ತತ್ಥ ಪನ ವುತ್ತೇ ಸಮ್ಪಿಣ್ಡೇತ್ವಾ ‘‘ಸೋಳಸ ಪುಗ್ಗಲವಾರಾ’’ತಿಆದಿ ವುತ್ತಂ, ನ ನಿರನ್ತರಂ ವುತ್ತೇತಿ. ‘‘ಯಸ್ಸ ಚಿತ್ತಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ ನ ನಿರುಜ್ಝತಿ, ತಸ್ಸ ಚಿತ್ತಂ ನಿರುಜ್ಝಿಸ್ಸತಿ ನುಪ್ಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀ’’ತಿಆದಿನಾ ಉಪ್ಪಾದನಿರೋಧಾನಂ ಪಚ್ಚುಪ್ಪನ್ನಾನಾಗತಕಾಲಾನಞ್ಚ ಸಂಸಗ್ಗವಸೇನ ಏಕೇಕಾಯ ಪುಚ್ಛಾಯ ಪವತ್ತತ್ತಾ ‘‘ಉಪ್ಪಾದನಿರೋಧಕಾಲಸಮ್ಭೇದವಾರೋ’’ತಿ ವುತ್ತೋ. ಏವಂ ಸೇಸಾನಮ್ಪಿ ವಾರಾನಂ ತಂತಂನಾಮತಾ ಪಾಳಿಅನುಸಾರೇನ ವೇದಿತಬ್ಬಾ.
ಉದ್ದೇಸವಾರವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.
ನಿದ್ದೇಸವಾರವಣ್ಣನಾ
೬೩. ತಥಾರೂಪಸ್ಸೇವ ಖೀಣಾಸವಸ್ಸ ಚಿತ್ತಂ ಸನ್ಧಾಯಾತಿ ಇದಂ ಉಪ್ಪಾದಕ್ಖಣಸಮಙ್ಗಿಪಚ್ಛಿಮಚಿತ್ತಸಮಙ್ಗಿಮ್ಹಿ ಪುಗ್ಗಲೇ ಅಧಿಪ್ಪೇತೇ ತಞ್ಚ ಚಿತ್ತಂ ಅಧಿಪ್ಪೇತಮೇವ ಹೋತೀತಿ ಕತ್ವಾ ವುತ್ತನ್ತಿ ದಟ್ಠಬ್ಬಂ. ಅರಹತೋ ಪಚ್ಛಿಮಚಿತ್ತಮ್ಪೀತಿ ನುಪ್ಪಜ್ಜತಿ ನಿರುಜ್ಝತೀತಿ ಏವಂಪಕಾರಂ ಭಙ್ಗಕ್ಖಣಸಮಙ್ಗಿಮೇವ ಸನ್ಧಾಯ ವುತ್ತಂ.
೬೫-೮೨. ಉಪ್ಪಾದವಾರಸ್ಸ ದುತಿಯಪುಚ್ಛಾವಿಸ್ಸಜ್ಜನೇ ಚಿತ್ತಸ್ಸ ಭಙ್ಗಕ್ಖಣೇ, ನಿರೋಧಸಮಾಪನ್ನಾನಂ, ಅಸಞ್ಞಸತ್ತಾನಂ ತೇಸಂ ಚಿತ್ತಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜಿತ್ಥ, ನೋ ಚ ತೇಸಂ ಚಿತ್ತಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜತೀತಿ ಏತ್ಥ ‘‘ಚಿತ್ತಸ್ಸ ಭಙ್ಗಕ್ಖಣೇ ತೇಸಂ ಚಿತ್ತಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜಿತ್ಥಾ’’ತಿ ಏತಸ್ಸ ‘‘ಸಬ್ಬೇಸಂ ಚಿತ್ತಂ ಖಣಪಚ್ಚುಪ್ಪನ್ನಮೇವ ಹುತ್ವಾ ಉಪ್ಪಾದಕ್ಖಣಂ ಅತೀತತ್ತಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜಿತ್ಥ ನಾಮಾ’’ತಿ ಅತ್ಥೋ ವುತ್ತೋ. ಚಿತ್ತಸ್ಸ ಉಪ್ಪಾದಕ್ಖಣೇ ತೇಸಂ ಚಿತ್ತಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜಿತ್ಥ ಚೇವ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ ಚಾತಿ ಏತಸ್ಸಪಿ ಉಪ್ಪಾದಂ ಪತ್ತತ್ತಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜಿತ್ಥ, ಅನತೀತತ್ತಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ ನಾಮಾತಿ ದ್ವಯಮೇತಂ ಏವಂ ನ ಸಕ್ಕಾ ವತ್ತುಂ. ನ ಹಿ ಖಣಪಚ್ಚುಪ್ಪನ್ನೇ ‘‘ಉಪ್ಪಜ್ಜಿತ್ಥಾ’’ತಿ ಅತೀತವೋಹಾರೋ ಅತ್ಥಿ. ಯದಿ ಸಿಯಾ, ಯಂ ವಾ ಪನ ಚಿತ್ತಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜಿತ್ಥ, ತಂ ಚಿತ್ತಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜತೀತಿ ಏತ್ಥ ‘‘ನೋ’’ತಿ ಅವತ್ವಾ ವಿಭಜಿತಬ್ಬಂ ಸಿಯಾ. ತಥಾ ‘‘ಯಂ ಚಿತ್ತಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ, ತಂ ಚಿತ್ತಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜಿತ್ಥಾ’’ತಿ ಏತ್ಥ ಚ ‘‘ನೋ’’ತಿ ಅವತ್ವಾ ‘‘ಆಮನ್ತಾ’’ತಿ ವತ್ತಬ್ಬಂ ಸಿಯಾ. ‘‘ಚಿತ್ತಸ್ಸ ಭಙ್ಗಕ್ಖಣೇ’’ತಿ ಪನ ಭಿಜ್ಜಮಾನಚಿತ್ತಸಮಙ್ಗೀ ಪುಗ್ಗಲೋ ವುತ್ತೋ, ತಸ್ಸ ಅತೀತಂ ಚಿತ್ತಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜಿತ್ಥ, ನ ಚ ಕಿಞ್ಚಿ ಚಿತ್ತಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ. ಚಿತ್ತಸ್ಸ ಉಪ್ಪಾದಕ್ಖಣೇತಿ ಚ ಉಪ್ಪಜ್ಜಮಾನಚಿತ್ತಸಮಙ್ಗೀ ಪುಗ್ಗಲೋ ವುತ್ತೋ, ತಸ್ಸಪಿ ಅತೀತಂ ಚಿತ್ತಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜಿತ್ಥ, ತಂ ಪನ ಚಿತ್ತಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜತೀತಿ ಏವಮೇತ್ಥ ಅತ್ಥೋ ದಟ್ಠಬ್ಬೋ. ಚಿತ್ತನ್ತಿ ಹಿ ಸಾಮಞ್ಞವಚನಂ ಏಕಸ್ಮಿಂ ಅನೇಕಸ್ಮಿಞ್ಚ ಯಥಾಗಹಿತವಿಸೇಸೇ ತಿಟ್ಠತೀತಿ. ‘‘ಯಸ್ಸ ವಾ ಪನ ಚಿತ್ತಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜಿಸ್ಸತಿ, ತಸ್ಸ ಚಿತ್ತಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜತೀತಿ? ಚಿತ್ತಸ್ಸ ಭಙ್ಗಕ್ಖಣೇ’’ತಿ ಏತ್ಥ ಯಸ್ಸ ವಾ ಪನ ಚಿತ್ತಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀತಿ ಏತೇನ ಸನ್ನಿಟ್ಠಾನೇನ ಗಹಿತಪುಗ್ಗಲಸ್ಸೇವ ಚಿತ್ತಸ್ಸ ಭಙ್ಗಕ್ಖಣೇತಿ ಏವಂ ಸಬ್ಬತ್ಥ ಸನ್ನಿಟ್ಠಾನವಸೇನ ನಿಯಮೋ ವೇದಿತಬ್ಬೋ. ಉಪ್ಪನ್ನುಪ್ಪಜ್ಜಮಾನವಾರೋ ನಿರುದ್ಧನಿರುಜ್ಝಮಾನವಾರೋ ಚ ಪುಗ್ಗಲವಾರಾದೀಸು ತೀಸುಪಿ ನಿನ್ನಾನಾಕರಣಾ ಉದ್ದಿಟ್ಠಾ ನಿದ್ದಿಟ್ಠಾ ಚ. ತತ್ಥ ಪುಗ್ಗಲವಾರೇ ಅವಿಸೇಸೇನ ಯಂ ಕಞ್ಚಿ ತಾದಿಸಂ ಪುಗ್ಗಲಂ ಸನ್ಧಾಯ ‘‘ಉಪ್ಪನ್ನಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜಮಾನ’’ನ್ತಿಆದಿ ವುತ್ತಂ, ಧಮ್ಮವಾರೇ ಚಿತ್ತಮೇವ, ಪುಗ್ಗಲಧಮ್ಮವಾರೇ ಪುಗ್ಗಲಂ ಚಿತ್ತಞ್ಚಾತಿ ಅಯಮೇತ್ಥ ವಿಸೇಸೋ ದಟ್ಠಬ್ಬೋ.
೮೩. ಅತಿಕ್ಕನ್ತಕಾಲವಾರೇ ಇಮಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲವಾರತ್ತಾ ಪುಗ್ಗಲೋ ಪುಚ್ಛಿತೋತಿ ಪುಗ್ಗಲಸ್ಸೇವ ವಿಸ್ಸಜ್ಜನೇನ ಭವಿತಬ್ಬಂ. ಯಥಾ ಯಸ್ಸ ಚಿತ್ತಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜಿತ್ಥಾತಿ ಏತೇನ ನ ಕೋಚಿ ಪುಗ್ಗಲೋ ನ ಗಹಿತೋ, ಏವಂ ಯಸ್ಸ ಚಿತ್ತಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜಮಾನಂ ಖಣಂ ಖಣಂ ವೀತಿಕ್ಕನ್ತಂ ಅತಿಕ್ಕನ್ತಕಾಲನ್ತಿ ಏತೇನ ಸನ್ನಿಟ್ಠಾನೇನ ನ ಕೋಚಿ ನ ಗಹಿತೋ. ನ ಹಿ ಸೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ಅತ್ಥಿ, ಯಸ್ಸ ಚಿತ್ತಂ ಉಪ್ಪಾದಕ್ಖಣಂ ಅತೀತಂ ನತ್ಥಿ, ತೇ ಚ ಪನ ನಿರುಜ್ಝಮಾನಕ್ಖಣಾತೀತಚಿತ್ತಾ ನ ನ ಹೋನ್ತೀತಿ ಪಠಮೋ ಪಞ್ಹೋ ‘‘ಆಮನ್ತಾ’’ತಿ ವಿಸ್ಸಜ್ಜಿತಬ್ಬೋ ಸಿಯಾ, ತಥಾ ದುತಿಯತತಿಯಾ. ಚತುತ್ಥೋ ಪನ ‘‘ಪಚ್ಛಿಮಚಿತ್ತಸ್ಸ ಭಙ್ಗಕ್ಖಣೇ ತೇಸಂ ಚಿತ್ತಂ ಭಙ್ಗಕ್ಖಣಂ ಅವೀತಿಕ್ಕನ್ತಂ, ನೋ ಚ ತೇಸಂ ಚಿತ್ತಂ ಉಪ್ಪಾದಕ್ಖಣಂ ಅವೀತಿಕ್ಕನ್ತಂ, ಇತರೇಸಂ ಚಿತ್ತಂ ಭಙ್ಗಕ್ಖಣಞ್ಚ ಅವೀತಿಕ್ಕನ್ತಂ ಉಪ್ಪಾದಕ್ಖಣಞ್ಚ ಅವೀತಿಕ್ಕನ್ತ’’ನ್ತಿ ವಿಸ್ಸಜ್ಜಿತಬ್ಬೋ ಭವೇಯ್ಯ, ತಥಾ ಅವಿಸ್ಸಜ್ಜೇತ್ವಾ ಕಸ್ಮಾ ಸಬ್ಬತ್ಥ ಚಿತ್ತಮೇವ ವಿಭತ್ತನ್ತಿ? ಚಿತ್ತವಸೇನ ಪುಗ್ಗಲವವತ್ಥಾನತೋ. ಖಣಸ್ಸ ಹಿ ವೀತಿಕ್ಕನ್ತತಾಯ ಅತಿಕ್ಕನ್ತಕಾಲತಾವಚನೇನ ವತ್ತಮಾನಸ್ಸ ಚ ಚಿತ್ತಸ್ಸ ವಸೇನ ಪುಗ್ಗಲೋ ಉಪ್ಪಾದಕ್ಖಣಾತೀತಚಿತ್ತೋ ವುತ್ತೋ ಅತೀತಸ್ಸ ಚ, ತತ್ಥ ಪುರಿಮಸ್ಸ ಚಿತ್ತಂ ನ ಭಙ್ಗಕ್ಖಣಂ ವೀತಿಕ್ಕನ್ತಂ ಪಚ್ಛಿಮಸ್ಸ ವೀತಿಕ್ಕನ್ತನ್ತಿ ಏವಮಾದಿಕೋ ಪುಗ್ಗಲವಿಭಾಗೋ ಯಸ್ಸ ಚಿತ್ತಸ್ಸ ವಸೇನ ಪುಗ್ಗಲವವತ್ಥಾನಂ ಹೋತಿ, ತಸ್ಸ ಚಿತ್ತಸ್ಸ ತಂತಂಖಣವೀತಿಕ್ಕಮಾವೀತಿಕ್ಕಮದಸ್ಸನವಸೇನ ದಸ್ಸಿತೋ ಹೋತೀತಿ ಸಬ್ಬವಿಸ್ಸಜ್ಜನೇಸು ಚಿತ್ತಮೇವ ವಿಭತ್ತಂ. ಅಥ ವಾ ನಯಿಧ ಧಮ್ಮಮತ್ತವಿಸಿಟ್ಠೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ಪುಚ್ಛಿತೋ, ಅಥ ಖೋ ಪುಗ್ಗಲವಿಸಿಟ್ಠಂ ಚಿತ್ತಂ, ತಸ್ಮಾ ಚಿತ್ತಮೇವ ವಿಸ್ಸಜ್ಜಿತನ್ತಿ ವೇದಿತಬ್ಬಂ. ಯದಿಪಿ ಪುಗ್ಗಲಪ್ಪಧಾನಾ ಪುಚ್ಛಾ, ಅಥಾಪಿ ಚಿತ್ತಪ್ಪಧಾನಾ, ಉಭಯಥಾಪಿ ದುತಿಯಪುಚ್ಛಾಯ ‘‘ಆಮನ್ತಾ’’ತಿ ವತ್ತಬ್ಬಂ ಸಿಯಾ, ತಥಾ ಪನ ಅವತ್ವಾ ನಿರೋಧಕ್ಖಣವೀತಿಕ್ಕಮೇನ ಅತಿಕ್ಕನ್ತಕಾಲತಾ ನ ಉಪ್ಪಾದಕ್ಖಣವೀತಿಕ್ಕಮೇನ ಅತಿಕ್ಕನ್ತಕಾಲತಾ ವಿಯ ವತ್ತಮಾನಸ್ಸ ಅತ್ಥೀತಿ ದಸ್ಸನತ್ಥಂ ‘‘ಅತೀತಂ ಚಿತ್ತ’’ನ್ತಿ ವುತ್ತನ್ತಿ ದಟ್ಠಬ್ಬಂ. ಯಸ್ಸ ಚಿತ್ತಂ ನ ಉಪ್ಪಜ್ಜಮಾನನ್ತಿ ಏತ್ಥ ಉಪ್ಪಜ್ಜಮಾನಂ ಖಣಂ ಖಣಂ ವೀತಿಕ್ಕನ್ತಂ ಅತಿಕ್ಕನ್ತಕಾಲಂ ಯಸ್ಸ ಚಿತ್ತಂ ನ ಹೋತೀತಿ ಅತ್ಥೋ. ಏಸ ನಯೋ ‘‘ನ ನಿರುಜ್ಝಮಾನ’’ನ್ತಿ ಏತ್ಥಾಪಿ.
೧೧೪-೧೧೬. ಮಿಸ್ಸಕವಾರೇಸು ಯಸ್ಸ ಸರಾಗಂ ಚಿತ್ತಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ ನ ನಿರುಜ್ಝತಿ, ತಸ್ಸ ಚಿತ್ತಂ ನಿರುಜ್ಝಿಸ್ಸತಿ ನುಪ್ಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀತಿ ಪುಚ್ಛಾ, ನೋತಿ ವಿಸ್ಸಜ್ಜನಞ್ಚ ಅಟ್ಠಕಥಾಯಂ ದಸ್ಸಿತಂ. ಪಾಳಿಯಂ ಪನ ‘‘ಯಸ್ಸ ಸರಾಗಂ ಚಿತ್ತಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ ನ ನಿರುಜ್ಝತಿ, ತಸ್ಸ ಸರಾಗಂ ಚಿತ್ತಂ ನಿರುಜ್ಝಿಸ್ಸತಿ ನುಪ್ಪಜ್ಜಿಸ್ಸತೀ’’ತಿ ಮಾತಿಕಾಠಪನಾಯಂ ವುತ್ತತ್ತಾ ವಿಸ್ಸಜ್ಜನೇಪಿ ತಥೇವ ಸನ್ನಿಟ್ಠಾನಸಂಸಯತ್ಥೇಸು ಸರಾಗಾದಿಮಿಸ್ಸಕಚಿತ್ತವಸೇನೇವ ಪುಚ್ಛಾ ಉದ್ಧರಿತ್ವಾ ‘‘ಸರಾಗಪಚ್ಛಿಮಚಿತ್ತಸ್ಸ ಉಪ್ಪಾದಕ್ಖಣೇ ತೇಸಂ ಸರಾಗಂ ಚಿತ್ತಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ ನ ನಿರುಜ್ಝತಿ ನಿರುಜ್ಝಿಸ್ಸತಿ ನುಪ್ಪಜ್ಜಿಸ್ಸತಿ, ಇತರೇಸಂ ಸರಾಗಚಿತ್ತಸ್ಸ ಉಪ್ಪಾದಕ್ಖಣೇ ತೇಸಂ ಸರಾಗಂ ಚಿತ್ತಂ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ ನ ನಿರುಜ್ಝತಿ ನಿರುಜ್ಝಿಸ್ಸತಿ ಚೇವ ಉಪ್ಪಜ್ಜಿಸ್ಸತಿ ಚಾ’’ತಿ ಏವಮಾದಿನಾ ನಯೇನ ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಸುದ್ಧಿಕವಾರಸದಿಸಮೇವ ವಿಸ್ಸಜ್ಜನಂ ಕಾತಬ್ಬನ್ತಿ ಕತ್ವಾ ಸಂಖಿತ್ತನ್ತಿ ವಿಞ್ಞಾಯತಿ.
ನಿದ್ದೇಸವಾರವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.
ಚಿತ್ತಯಮಕವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.