೬. ಪಾಯಾಸಿವಗ್ಗೋ

೧. ಪಠಮಅಗಾರಿಯವಿಮಾನವಣ್ಣನಾ

ಯಥಾ ವನಂ ಚಿತ್ತಲತಂ ಪಭಾಸತೀತಿ ಅಗಾರಿಯವಿಮಾನಂ. ತಸ್ಸ ಕಾ ಉಪ್ಪತ್ತಿ? ಭಗವಾ ರಾಜಗಹೇ ವಿಹರತಿ ವೇಳುವನೇ. ತೇನ ಸಮಯೇನ ರಾಜಗಹೇ ಏಕಂ ಕುಲಂ ಉಭತೋಪಸನ್ನಂ ಹೋತಿ ಸೀಲಾಚಾರಸಮ್ಪನ್ನಂ ಓಪಾನಭೂತಂ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಭಿಕ್ಖುನೀನಂ. ತೇ ದ್ವೇ ಜಯಮ್ಪತಿಕಾ ರತನತ್ತಯಂ ಉದ್ದಿಸ್ಸ ಯಾವಜೀವಂ ಪುಞ್ಞಾನಿ ಕತ್ವಾ ತತೋ ಚುತಾ ತಾವತಿಂಸೇಸು ನಿಬ್ಬತ್ತಿಂಸು, ತೇಸಂ ದ್ವಾದಸಯೋಜನಿಕಂ ಕನಕವಿಮಾನಂ ನಿಬ್ಬತ್ತಿ. ತೇ ತತ್ಥ ದಿಬ್ಬಸಮ್ಪತ್ತಿಂ ಅನುಭವನ್ತಿ. ಅಥಾಯಸ್ಮಾ ಮಹಾಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನೋತಿಆದಿ ಹೇಟ್ಠಾ ವುತ್ತನಯೇನೇವ ವೇದಿತಬ್ಬಂ.

೧೦೪೮. ‘‘ಯಥಾ ವನಂ ಚಿತ್ತಲತಂ ಪಭಾಸತಿ, ಉಯ್ಯಾನಸೇಟ್ಠಂ ತಿದಸಾನಮುತ್ತಮಂ;

ತಥೂಪಮಂ ತುಯ್ಹಮಿದಂ ವಿಮಾನಂ, ಓಭಾಸಯಂ ತಿಟ್ಠತಿ ಅನ್ತಲಿಕ್ಖೇ.

೧೦೪೯. ‘‘ದೇವಿದ್ಧಿಪತ್ತೋಸಿ ಮಹಾನುಭಾವೋ, ಮನುಸ್ಸಭೂತೋ ಕಿಮಕಾಸಿ ಪುಞ್ಞಂ;

ಕೇನಾಸಿ ಏವಂ ಜಲಿತಾನುಭಾವೋ, ವಣ್ಣೋ ಚ ತೇ ಸಬ್ಬದಿಸಾ ಪಭಾಸತೀ’’ತಿ. –

ಥೇರೋ ಪುಚ್ಛಿ.

೧೦೫೦. ‘‘ಸೋ ದೇವಪುತ್ತೋ ಅತ್ತಮನೋ, ಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನೇನ ಪುಚ್ಛಿತೋ;

ಪಞ್ಹಂ ಪುಟ್ಠೋ ವಿಯಾಕಾಸಿ, ಯಸ್ಸ ಕಮ್ಮಸ್ಸಿದಂ ಫಲಂ’’.

೧೦೫೧. ‘‘ಅಹಞ್ಚ ಭರಿಯಾ ಚ ಮನುಸ್ಸಲೋಕೇ, ಓಪಾನಭೂತಾ ಘರಮಾವಸಿಮ್ಹ;

ಅನ್ನಞ್ಚ ಪಾನಞ್ಚ ಪಸನ್ನಚಿತ್ತಾ, ಸಕ್ಕಚ್ಚ ದಾನಂ ವಿಪುಲಂ ಅದಮ್ಹ.

೧೦೫೨. ‘‘ತೇನ ಮೇತಾದಿಸೋ ವಣ್ಣೋ…ಪೇ…

ವಣ್ಣೋ ಚ ಮೇ ಸಬ್ಬದಿಸಾ ಪಭಾಸತೀ’’ತಿ. –

ಅತ್ತನೋ ಸಮ್ಪತ್ತಿಂ ಬ್ಯಾಕಾಸಿ. ಗಾಥಾಸುಪಿ ಅಪುಬ್ಬಂ ನತ್ಥಿ.

ಪಠಮಅಗಾರಿಯವಿಮಾನವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.

೨. ದುತಿಯಅಗಾರಿಯವಿಮಾನವಣ್ಣನಾ

ಯಥಾ ವನಂ ಚಿತ್ತಲತನ್ತಿ ದುತಿಯಅಗಾರಿಯವಿಮಾನಂ. ಏತ್ಥಾಪಿ ಅಟ್ಠುಪ್ಪತ್ತಿ ಅನನ್ತರಸದಿಸಾವ.

೧೦೫೪. ‘‘ಯಥಾ ವನಂ ಚಿತ್ತಲತಂ ಪಭಾಸತಿ, ಉಯ್ಯಾನಸೇಟ್ಠಂ ತಿದಸಾನಮುತ್ತಮಂ;

ತಥೂಪಮಂ ತುಯ್ಹಮಿದಂ ವಿಮಾನಂ, ಓಭಾಸಯಂ ತಿಟ್ಠತಿ ಅನ್ತಲಿಕ್ಖೇ.

೧೦೫೫. ‘‘ದೇವಿದ್ಧಿಪತ್ತೋಸಿ ಮಹಾನುಭಾವೋ,

ಮನುಸ್ಸಭೂತೋ ಕಿಮಕಾಸಿ ಪುಞ್ಞಂ;

ಕೇನಾಸಿ ಏವಂ ಜಲಿತಾನುಭಾವೋ,

ವಣ್ಣೋ ಚ ತೇ ಸಬ್ಬದಿಸಾ ಪಭಾಸತೀ’’ತಿ. – ಪುಚ್ಛಿ;

೧೦೫೬. ‘‘ಸೋ ದೇವಪುತ್ತೋ ಅತ್ತಮನೋ…ಪೇ… ಯಸ್ಸ ಕಮ್ಮಸ್ಸಿದಂ ಫಲಂ’’.

೧೦೫೭. ‘‘ಅಹಞ್ಚ ಭರಿಯಾ ಚ ಮನುಸ್ಸಲೋಕೇ, ಓಪಾನಭೂತಾ ಘರಮಾವಸಿಮ್ಹ;

ಅನ್ನಞ್ಚ ಪಾನಞ್ಚ ಪಸನ್ನಚಿತ್ತಾ, ಸಕ್ಕಚ್ಚ ದಾನಂ ವಿಪುಲಂ ಅದಮ್ಹ.

೧೦೫೮. ‘‘ತೇನ ಮೇತಾದಿಸೋ ವಣ್ಣೋ…ಪೇ…

ವಣ್ಣೋ ಚ ಮೇ ಸಬ್ಬದಿಸಾ ಪಭಾಸತೀ’’ತಿ. –

ಅತ್ತನೋ ಸಮ್ಪತ್ತಿಂ ಬ್ಯಾಕಾಸಿ. ಗಾಥಾಸುಪಿ ಅಪುಬ್ಬಂ ನತ್ಥಿ.

ದುತಿಯಅಗಾರಿಯವಿಮಾನವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.

೩. ಫಲದಾಯಕವಿಮಾನವಣ್ಣನಾ

ಉಚ್ಚಮಿದಂ ಮಣಿಥೂಣನ್ತಿ ಫಲದಾಯಕವಿಮಾನಂ. ತಸ್ಸ ಕಾ ಉಪ್ಪತ್ತಿ? ಭಗವಾ ರಾಜಗಹೇ ವಿಹರತಿ ವೇಳುವನೇ. ತೇನ ಸಮಯೇನ ರಞ್ಞೋ ಬಿಮ್ಬಿಸಾರಸ್ಸ ಅಕಾಲೇ ಅಮ್ಬಫಲಾನಿ ಪರಿಭುಞ್ಜಿತುಂ ಇಚ್ಛಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜಿ. ಸೋ ಆರಾಮಪಾಲಂ ಆಹ – ‘‘ಮಯ್ಹಂ ಖೋ, ಭಣೇ, ಅಮ್ಬಫಲೇಸು ಇಚ್ಛಾ ಉಪ್ಪನ್ನಾ, ತಸ್ಮಾ ಅಮ್ಬಾನಿ ಮೇ ಆನೇತ್ವಾ ದೇಹೀ’’ತಿ. ‘‘ದೇವ, ನತ್ಥಿ ಅಮ್ಬೇಸು ಅಮ್ಬಫಲಂ, ಅಪಿಚಾಹಂ ತಥಾ ಕರೋಮಿ, ಸಚೇ ದೇವೋ ಕಿಞ್ಚಿ ಕಾಲಂ ಆಗಮೇತಿ, ಯಥಾ ಅಮ್ಬಾ ನ ಚಿರಸ್ಸೇವ ಫಲಂ ಗಣ್ಹನ್ತೀ’’ತಿ. ‘‘ಸಾಧು, ಭಣೇ, ತಥಾ ಕರೋಹೀ’’ತಿ. ಆರಾಮಪಾಲೋ ಆರಾಮಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಅಮ್ಬರುಕ್ಖಮೂಲೇಸು ಪಂಸುಂ ಅಪನೇತ್ವಾ ತಾದಿಸಂ ಪಂಸುಂ ಆಕಿರಿ, ತಾದಿಸಞ್ಚ ಉದಕಂ ಆಸಿಞ್ಚಿ, ಯಥಾ ನ ಚಿರಸ್ಸೇವ ಅಮ್ಬರುಕ್ಖಾ ಸಚ್ಛಿನ್ನಪತ್ತಾ ಅಹೇಸುಂ. ಅಥ ನಂ ಪಂಸುಂ ಅಪನೇತ್ವಾ ಫಾರುಸಕಕಸಟಮಿಸ್ಸಕಂ ಪಾಕತಿಕಂ ಪಂಸುಂ ಆಕಿರಿತ್ವಾ ಸಾಧುಕಂ ಉದಕಂ ಅದಾಸಿ. ತದಾ ಅಮ್ಬರುಕ್ಖಾ ನ ಚಿರೇನೇವ ಕೋರಕಿತಾ ಪಲ್ಲವಿತಾ ಕುಟಮಲಕಜಾತಾ ಹುತ್ವಾ ಪುಪ್ಫಿಂಸು, ಅಥ ಸಲಾಟುಕಜಾತಾ ಹುತ್ವಾ ಫಲಾನಿ ಗಣ್ಹಿಂಸು. ತತ್ಥೇಕಸ್ಮಿಂ ಅಮ್ಬರುಕ್ಖೇ ಪಠಮತರಂ ಚತ್ತಾರಿ ಫಲಾನಿ ಮನೋಸಿಲಾಚುಣ್ಣಪಿಞ್ಜರವಣ್ಣಾನಿ ಸಮ್ಪನ್ನಗನ್ಧರಸಾನಿ ಪರಿಣತಾನಿ ಅಹೇಸುಂ.

ಸೋ ತಾನಿ ಗಹೇತ್ವಾ ‘‘ರಞ್ಞೋ ದಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ಗಚ್ಛನ್ತೋ ಅನ್ತರಾಮಗ್ಗೇ ಆಯಸ್ಮನ್ತಂ ಮಹಾಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನಂ ಪಿಣ್ಡಾಯ ಚರಮಾನಂ ದಿಸ್ವಾ ಚಿನ್ತೇಸಿ ‘‘ಇಮಾನಿ ಅಮ್ಬಾನಿ ಅಗ್ಗಫಲಭೂತಾನಿ ಇಮಸ್ಸ ಅಯ್ಯಸ್ಸ ದಸ್ಸಾಮಿ, ಕಾಮಂ ಮಂ ರಾಜಾ ಹನತು ವಾ ಪಬ್ಬಾಜೇತು ವಾ, ರಞ್ಞೋ ಹಿ ದಿನ್ನೇ ದಿಟ್ಠಧಮ್ಮೇ ಪೂಜಾಮತ್ತಂ ಅಪ್ಪಮತ್ತಕಂ ಫಲಂ, ಅಯ್ಯಸ್ಸ ದಿನ್ನೇ ಪನ ದಿಟ್ಠಧಮ್ಮಿಕಮ್ಪಿ ಸಮ್ಪರಾಯಿಕಮ್ಪಿ ಅಪರಿಮಾಣಂ ಫಲಂ ಭವಿಸ್ಸತೀ’’ತಿ. ಏವಂ ಪನ ಚಿನ್ತೇತ್ವಾ ತಾನಿ ಫಲಾನಿ ಥೇರಸ್ಸ ದತ್ವಾ ರಾಜಾನಂ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ರಞ್ಞೋ ತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸಿ. ತಂ ಸುತ್ವಾ ರಾಜಾ ರಾಜಪುರಿಸೇ ಆಣಾಪೇಸಿ ‘‘ವೀಮಂಸಥ ತಾವ, ಭಣೇ, ಯಥಾಯಂ ಆಹಾ’’ತಿ. ಥೇರೋ ಪನ ತಾನಿ ಫಲಾನಿ ಭಗವತೋ ಉಪನಾಮೇಸಿ. ಭಗವಾ ತೇಸು ಏಕಂ ಸಾರಿಪುತ್ತತ್ಥೇರಸ್ಸ, ಏಕಂ ಮಹಾಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನತ್ಥೇರಸ್ಸ, ಏಕಂ ಮಹಾಕಸ್ಸಪತ್ಥೇರಸ್ಸ ದತ್ವಾ ಏಕಂ ಅತ್ತನಾ ಪರಿಭುಞ್ಜಿ. ಪುರಿಸಾ ತಂ ಪವತ್ತಿಂ ರಞ್ಞೋ ಆರೋಚೇಸುಂ.

ರಾಜಾ ತಂ ಸುತ್ವಾ ‘‘ಧೀರೋ ವತಾಯಂ ಪುರಿಸೋ, ಯೋ ಅತ್ತನೋ ಜೀವಿತಮ್ಪಿ ಪರಿಚ್ಚಜಿತ್ವಾ ಪುಞ್ಞಪಸುತೋ ಅಹೋಸಿ, ಅತ್ತನೋ ಪರಿಸ್ಸಮಞ್ಚ ಠಾನಗತಮೇವ ಅಕಾಸೀ’’ತಿ ತುಟ್ಠಚಿತ್ತೋ ತಸ್ಸ ಏಕಂ ಗಾಮವರಂ ವತ್ಥಾಲಙ್ಕಾರಾದೀನಿ ಚ ದತ್ವಾ ‘‘ಯಂ ತಯಾ ಭಣೇ ಅಮ್ಬಫಲದಾನೇನ ಪುಞ್ಞಂ ಪಸುತಂ, ತತೋ ಮೇ ಪತ್ತಿಂ ದೇಹೀ’’ತಿ ಆಹ. ಸೋ ‘‘ದೇಮಿ, ದೇವ, ಯಥಾಸುಖಂ ಪತ್ತಿಂ ಗಣ್ಹಾಹೀ’’ತಿ ಅವೋಚ. ಆರಾಮಪಾಲೋ ಅಪರಭಾಗೇ ಕಾಲಂ ಕತ್ವಾ ತಾವತಿಂಸೇಸು ಉಪ್ಪಜ್ಜಿ, ತಸ್ಸ ಸೋಳಸಯೋಜನಿಕಂ ಕನಕವಿಮಾನಂ ನಿಬ್ಬತ್ತಿ ಸತ್ತಸತಕೂಟಾಗಾರಪಟಿಮಣ್ಡಿತಂ. ತಂ ದಿಸ್ವಾ ಆಯಸ್ಮಾ ಮಹಾಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನೋ ಪುಚ್ಛಿ –

೧೦೬೦. ‘‘ಉಚ್ಚಮಿದಂ ಮಣಿಥೂಣಂ ವಿಮಾನಂ, ಸಮನ್ತತೋ ಸೋಳಸ ಯೋಜನಾನಿ;

ಕೂಟಾಗಾರಾ ಸತ್ತಸತಾ ಉಳಾರಾ, ವೇಳುರಿಯಥಮ್ಭಾ ರುಚಕತ್ಥತಾ ಸುಭಾ.

೧೦೬೧. ‘‘ತತ್ಥಚ್ಛಸಿ ಪಿವಸಿ ಖಾದಸಿ ಚ, ದಿಬ್ಬಾ ಚ ವೀಣಾ ಪವದನ್ತಿ ವಗ್ಗುಂ;

ಅಟ್ಠಟ್ಠಕಾ ಸಿಕ್ಖಿತಾ ಸಾಧುರೂಪಾ, ದಿಬ್ಬಾ ಚ ಕಞ್ಞಾ ತಿದಸಚರಾ ಉಳಾರಾ;

ನಚ್ಚನ್ತಿ ಗಾಯನ್ತಿ ಪಮೋದಯನ್ತಿ.

೧೦೬೨. ‘‘ದೇವಿದ್ಧಿಪತ್ತೋಸಿ ಮಹಾನುಭಾವೋ…ಪೇ…

ವಣ್ಣೋ ಚ ತೇ ಸಬ್ಬದಿಸಾ ಪಭಾಸತೀ’’ತಿ.

೧೦೬೩. ‘‘ಸೋ ದೇವಪುತ್ತೋ ಅತ್ತಮನೋ…ಪೇ… ಯಸ್ಸ ಕಮ್ಮಸ್ಸಿದಂ ಫಲಂ’’.

೧೦೬೪. ‘‘ಫಲದಾಯೀ ಫಲಂ ವಿಪುಲಂ ಲಭತಿ, ದದಮುಜುಗತೇಸು ಪಸನ್ನಮಾನಸೋ;

ಸೋ ಹಿ ಪಮೋದತಿ ಸಗ್ಗಗತೋ ತಿದಿವೇ, ಅನುಭೋತಿ ಚ ಪುಞ್ಞಫಲಂ ವಿಪುಲಂ.

೧೦೬೫. ‘‘ತವೇವಾಹಂ ಮಹಾಮುನಿ, ಅದಾಸಿಂ ಚತುರೋ ಫಲೇ.

೧೦೬೬. ‘‘ತಸ್ಮಾ ಹಿ ಫಲಂ ಅಲಮೇವ ದಾತುಂ, ನಿಚ್ಚಂ ಮನುಸ್ಸೇನ ಸುಖತ್ಥಿಕೇನ;

ದಿಬ್ಬಾನಿ ವಾ ಪತ್ಥಯತಾ ಸುಖಾನಿ, ಮನುಸ್ಸಸೋಭಗ್ಗತಮಿಚ್ಛತಾ ವಾ.

೧೦೬೭. ‘‘ತೇನ ಮೇತಾದಿಸೋ ವಣ್ಣೋ…ಪೇ…

ವಣ್ಣೋ ಚ ಮೇ ಸಬ್ಬದಿಸಾ ಪಭಾಸತೀ’’ತಿ. – ಸೋಪಿಸ್ಸ ಬ್ಯಾಕಾಸಿ;

೧೦೬೧. ತತ್ಥ ಅಟ್ಠಟ್ಠಕಾತಿ ಏಕೇಕಸ್ಮಿಂ ಕೂಟಾಗಾರೇ ಅಟ್ಠಟ್ಠಕಾ ಚತುಸಟ್ಠಿಪರಿಮಾಣಾ. ಸಾಧುರೂಪಾತಿ ರೂಪಸಮ್ಪತ್ತಿಯಾ ಚ ಸೀಲಾಚಾರಸಮ್ಪತ್ತಿಯಾ ಚ ಸಿಕ್ಖಾಸಮ್ಪತ್ತಿಯಾ ಚ ಸುನ್ದರಸಭಾವಾ. ದಿಬ್ಬಾ ಚ ಕಞ್ಞಾತಿ ದೇವಚ್ಛರಾಯೋ. ತಿದಸಚರಾತಿ ತಿದಸೇಸು ಸುಖಾಚಾರಾ ಸುಖವಿಹಾರಿನಿಯೋ. ಉಳಾರಾತಿ ಉಳಾರವಿಭವಾ.

೧೦೬೪. ಫಲದಾಯೀತಿ ಅತ್ತನಾ ಅಮ್ಬಫಲಸ್ಸ ದಿನ್ನತ್ತಾ ಅತ್ತಾನಂ ಸನ್ಧಾಯ ವದತಿ. ಫಲನ್ತಿ ಪುಞ್ಞಫಲಂ. ವಿಪುಲನ್ತಿ ಮಹನ್ತಂ ಲಭತಿ ಮನುಸ್ಸಲೋಕೇ ಪತಿಟ್ಠಿತೋತಿ ಅಧಿಪ್ಪಾಯೋ. ದದನ್ತಿ ದದನ್ತೋ ದಾನಹೇತು. ಉಜುಗತೇಸೂತಿ ಉಜುಪಟಿಪನ್ನೇಸು. ಸಗ್ಗಗತೋತಿ ಉಪ್ಪಜ್ಜನವಸೇನ ಸಗ್ಗಂ ಗತೋ, ತತ್ಥಾಪಿ ತಿದಿವೇ ತಾವತಿಂಸಭವನೇ ಅನುಭೋತಿ ಚ ಪುಞ್ಞಫಲಂ ವಿಪುಲಂ ಯಥಾಹಂ, ಏವಂ ಅಞ್ಞೋಪೀತಿ ಅತ್ಥೋ.

೧೦೬೬. ತಸ್ಮಾತಿ ಯಸ್ಮಾ ಚತುನ್ನಂ ಫಲಾನಂ ದಾನಮತ್ತೇನ ಈದಿಸೀ ಸಮ್ಪತ್ತಿ ಅಧಿಗತಾ, ತಸ್ಮಾ. ಅಲಮೇವ ಯುತ್ತಮೇವ. ನಿಚ್ಚನ್ತಿ ಸಬ್ಬಕಾಲಂ. ದಿಬ್ಬಾನೀತಿ ದೇವಲೋಕಪರಿಯಾಪನ್ನಾನಿ. ಮನುಸ್ಸಸೋಭಗ್ಗತನ್ತಿ ಮನುಸ್ಸೇಸು ಸುಭಗಭಾವಂ. ಸೇಸಂ ವುತ್ತನಯಮೇವ.

ಫಲದಾಯಕವಿಮಾನವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.

೪. ಪಠಮಉಪಸ್ಸಯದಾಯಕವಿಮಾನವಣ್ಣನಾ

ಚನ್ದೋ ಯಥಾ ವಿಗತವಲಾಹಕೇ ನಭೇತಿ ಉಪಸ್ಸಯದಾಯಕವಿಮಾನಂ. ತಸ್ಸ ಕಾ ಉಪ್ಪತ್ತಿ? ಭಗವಾ ರಾಜಗಹೇ ವಿಹರತಿ ವೇಳುವನೇ. ತೇನ ಸಮಯೇನ ಅಞ್ಞತರೋ ಭಿಕ್ಖು ಗಾಮಕಾವಾಸೇ ವಸ್ಸಂ ವಸಿತ್ವಾ ವುತ್ಥವಸ್ಸೋ ಪವಾರೇತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ವನ್ದಿತುಂ ರಾಜಗಹಂ ಗಚ್ಛನ್ತೋ ಅನ್ತರಾಮಗ್ಗೇ ಸಾಯಂ ಅಞ್ಞತರಂ ಗಾಮಂ ಪವಿಸಿತ್ವಾ ವಸನಟ್ಠಾನಂ ಪರಿಯೇಸನ್ತೋ ಅಞ್ಞತರಂ ಉಪಾಸಕಂ ದಿಸ್ವಾ ಪುಚ್ಛಿ – ‘‘ಉಪಾಸಕ, ಇಮಸ್ಮಿಂ ಗಾಮೇ ಅತ್ಥಿ ಕಿಞ್ಚಿ ಪಬ್ಬಜಿತಾನಂ ವಸನಯೋಗ್ಗಟ್ಠಾನ’’ನ್ತಿ. ಉಪಾಸಕೋ ಪಸನ್ನಚಿತ್ತೋ ಗೇಹಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಭರಿಯಾಯ ಸದ್ಧಿಂ ಮನ್ತೇತ್ವಾ ಥೇರಸ್ಸ ವಸನಯೋಗ್ಗಂ ಠಾನಂ ಪರಿಚ್ಛಿನ್ದಿತ್ವಾ ತತ್ಥ ಆಸನಂ ಪಞ್ಞಾಪೇತ್ವಾ ಪಾದೋದಕಂ ಪಾದಪೀಠಂ ಉಪಟ್ಠಪೇತ್ವಾ ಥೇರಂ ಪವೇಸೇತ್ವಾ ತಸ್ಮಿಂ ಪಾದೇ ಧೋವನ್ತೇ ಪದೀಪಂ ಉಜ್ಜಾಲೇತ್ವಾ ಮಞ್ಚೇ ಪಚ್ಚತ್ಥರಣಾನಿ ಪಞ್ಞಾಪೇತ್ವಾ ಅದಾಸಿ. ಸ್ವಾತನಾಯ ಚ ನಿಮನ್ತೇತ್ವಾ ಥೇರಸ್ಸ ದುತಿಯದಿವಸೇ ಭೋಜೇತ್ವಾ ಪಾನಕತ್ಥಾಯ ಗುಳಪಿಣ್ಡಞ್ಚ ದತ್ವಾ ಥೇರಂ ಗಚ್ಛನ್ತಂ ಅನುಗನ್ತ್ವಾ ನಿವತ್ತಿ. ಸೋ ಅಪರೇನ ಸಮಯೇನ ಸಹ ಭರಿಯಾಯ ಕಾಲಂ ಕತ್ವಾ ತಾವತಿಂಸಭವನೇ ದ್ವಾದಸಯೋಜನಿಕೇ ಕನಕವಿಮಾನೇ ನಿಬ್ಬತ್ತಿ. ತಂ ಆಯಸ್ಮಾ ಮಹಾಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನೋ ದ್ವೀಹಿ ಗಾಥಾಹಿ ಪಟಿಪುಚ್ಛಿ –

೧೦೬೯. ‘‘ಚನ್ದೋ ಯಥಾ ವಿಗತವಲಾಹಕೇ ನಭೇ, ಓಭಾಸಯಂ ಗಚ್ಛತಿ ಅನ್ತಲಿಕ್ಖೇ;

ತಥೂಪಮಂ ತುಯ್ಹಮಿದಂ ವಿಮಾನಂ, ಓಭಾಸಯಂ ತಿಟ್ಠತಿ ಅನ್ತಲಿಕ್ಖೇ.

೧೦೭೦. ‘‘ದೇವಿದ್ಧಿಪತ್ತೋಸಿ ಮಹಾನುಭಾವೋ, ಮನುಸ್ಸಭೂತೋ ಕಿಮಕಾಸಿ ಪುಞ್ಞಂ;

ಕೇನಾಸಿ ಏವಂ ಜಲಿತಾನುಭಾವೋ, ವಣ್ಣೋ ಚ ತೇ ಸಬ್ಬದಿಸಾ ಪಭಾಸತೀ’’ತಿ.

ಸೋ ದೇವಪುತ್ತೋ ಇಮಾಹಿ ಗಾಥಾಹಿ ಬ್ಯಾಕಾಸಿ –

೧೦೭೧. ‘‘ಸೋ ದೇವಪುತ್ತೋ ಅತ್ತಮನೋ…ಪೇ… ಯಸ್ಸ ಕಮ್ಮಸ್ಸಿದಂ ಫಲಂ’’.

೧೦೭೨. ‘‘ಅಹಞ್ಚ ಭರಿಯಾ ಚ ಮನುಸ್ಸಲೋಕೇ, ಉಪಸ್ಸಯಂ ಅರಹತೋ ಅದಮ್ಹ;

ಅನ್ನಞ್ಚ ಪಾನಞ್ಚ ಪಸನ್ನಚಿತ್ತಾ, ಸಕ್ಕಚ್ಚ ದಾನಂ ವಿಪುಲಂ ಅದಮ್ಹ.

೧೦೭೩. ‘‘ತೇನ ಮೇತಾದಿಸೋ ವಣ್ಣೋ…ಪೇ… ವಣ್ಣೋ ಚ ಮೇ ಸಬ್ಬದಿಸಾ ಪಭಾಸತೀ’’ತಿ.

ತತ್ಥ ಗಾಥಾಸು ಯಂ ವತ್ತಬ್ಬಂ, ತಂ ಹೇಟ್ಠಾ ವುತ್ತನಯಮೇವ;

ಪಠಮಉಪಸ್ಸಯದಾಯಕವಿಮಾನವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.

೫. ದುತಿಯಉಪಸ್ಸಯದಾಯಕವಿಮಾನವಣ್ಣನಾ

ಸೂರಿಯೋ ಯಥಾ ವಿಗತವಲಾಹಕೇ ನಭೇತಿ ದುತಿಯಉಪಸ್ಸಯದಾಯಕವಿಮಾನಂ. ತಸ್ಸ ಕಾ ಉಪ್ಪತ್ತಿ? ಭಗವಾ ರಾಜಗಹೇ ವಿಹರತಿ ವೇಳುವನೇ. ತೇನ ಸಮಯೇನ ಸಮ್ಬಹುಲಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಗಾಮಕಾವಾಸೇ ವಸ್ಸಂ ವಸಿತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ದಸ್ಸನಾಯ ರಾಜಗಹಂ ಉದ್ದಿಸ್ಸ ಗಚ್ಛನ್ತಾ ಸಾಯಂ ಅಞ್ಞತರಂ ಗಾಮಂ ಸಮ್ಪಾಪುಣಿಂಸು. ಸೇಸಂ ಅನನ್ತರವಿಮಾನಸದಿಸಮೇವ.

೧೦೭೫. ‘‘ಸೂರಿಯೋ ಯಥಾ ವಿಗತವಲಾಹಕೇ ನಭೇ…ಪೇ….

(ಯಥಾ ಪುರಿಮವಿಮಾನಂ, ತಥಾ ವಿತ್ಥಾರೇತಬ್ಬಂ;)

೧೦೭೯. ‘‘ವಣ್ಣೋ ಚ ಮೇ ಸಬ್ಬದಿಸಾ ಪಭಾಸತೀ’’ತಿ.

ತತ್ಥ ಗಾಥಾಸುಪಿ ಅಪುಬ್ಬಂ ನತ್ಥಿ;

ದುತಿಯಉಪಸ್ಸಯದಾಯಕವಿಮಾನವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.

೬. ಭಿಕ್ಖಾದಾಯಕವಿಮಾನವಣ್ಣನಾ

ಉಚ್ಚಮಿದಂ ಮಣಿಥೂಣಂ ವಿಮಾನನ್ತಿ ಭಿಕ್ಖಾದಾಯಕವಿಮಾನಂ. ತಸ್ಸ ಕಾ ಉಪ್ಪತ್ತಿ? ಭಗವಾ ರಾಜಗಹೇ ವಿಹರತಿ ವೇಳುವನೇ. ತೇನ ಸಮಯೇನ ಅಞ್ಞತರೋ ಭಿಕ್ಖು ಅದ್ಧಾನಮಗ್ಗಪಟಿಪನ್ನೋ ಅಞ್ಞತರಂ ಗಾಮಂ ಪಿಣ್ಡಾಯ ಪವಿಟ್ಠೋ ಏಕಸ್ಸ ಘರದ್ಧಾರೇ ಅಟ್ಠಾಸಿ. ತತ್ಥ ಅಞ್ಞತರೋ ಪುರಿಸೋ ಧೋತಹತ್ಥಪಾದೋ ‘‘ಭುಞ್ಜಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ನಿಸಿನ್ನೋ ಭೋಜನಂ ಉಪನೇತ್ವಾ ಪಾತಿಯಾ ಪಕ್ಖಿತ್ತೇ ತಂ ಭಿಕ್ಖುಂ ದಿಸ್ವಾ ಪಾತಿಯಾ ಭತ್ತಂ ತಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುನೋ ಪತ್ತೇ ಆಕಿರನ್ತೋ ತೇನ ‘‘ಏಕದೇಸಮೇವ ದೇಹೀ’’ತಿ ವುತ್ತೋಪಿ ಸಬ್ಬಮೇವ ಆಕಿರಿ. ಸೋ ಭಿಕ್ಖು ಅನುಮೋದನಂ ವತ್ವಾ ಪಕ್ಕಾಮಿ. ಸೋ ಪುರಿಸೋ ‘‘ಛಾತಜ್ಝತ್ತಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುನೋ ಮಯಾ ಅಭುಞ್ಜಿತ್ವಾ ಭತ್ತಂ ದಿನ್ನ’’ನ್ತಿ ಅನುಸ್ಸರನ್ತೋ ಉಳಾರಂ ಪೀತಿಸೋಮನಸ್ಸಂ ಪಟಿಲಭಿ. ಸೋ ಅಪರಭಾಗೇ ಕಾಲಂ ಕತ್ವಾ ತಾವತಿಂಸೇಸು ದ್ವಾದಸಯೋಜನಿಕೇ ಕನಕವಿಮಾನೇ ನಿಬ್ಬತ್ತಿ. ತಂ ಆಯಸ್ಮಾ ಮಹಾಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನತ್ಥೇರೋ ದೇವಚಾರಿಕಂ ಚರನ್ತೋ ಮಹತಿಯಾ ದೇವಿದ್ಧಿಯಾ ವಿರೋಚಮಾನಂ ದಿಸ್ವಾ ಇಮಾಹಿ ಗಾಥಾಹಿ ಪಟಿಪುಚ್ಛಿ –

೧೦೮೧. ‘‘ಉಚ್ಚಮಿದಂ ಮಣಿಥೂಣಂ ವಿಮಾನಂ, ಸಮನ್ತತೋ ದ್ವಾದಸ ಯೋಜನಾನಿ;

ಕೂಟಾಗಾರಾ ಸತ್ತಸತಾ ಉಳಾರಾ, ವೇಳುರಿಯಥಮ್ಭಾ ರುಚಕತ್ಥತಾ ಸುಭಾ.

೧೦೮೨. ‘‘ದೇವಿದ್ಧಿಪತ್ತೋಸಿ ಮಹಾನುಭಾವೋ…ಪೇ…

ವಣ್ಣೋ ಚ ತೇ ಸಬ್ಬದಿಸಾ ಪಭಾಸತೀ’’ತಿ.

ಸೋಪಿ ತಸ್ಸ ಇಮಾಹಿ ಗಾಥಾಹಿ ಬ್ಯಾಕಾಸಿ –

೧೦೮೩. ‘‘ಸೋ ದೇವಪುತ್ತೋ ಅತ್ತಮನೋ…ಪೇ… ಯಸ್ಸ ಕಮ್ಮಸ್ಸಿದಂ ಫಲಂ’’.

೧೦೮೪. ‘‘ಅಹಂ ಮನುಸ್ಸೇಸು ಮನುಸ್ಸಭೂತೋ, ದಿಸ್ವಾನ ಭಿಕ್ಖುಂ ತಸಿತಂ ಕಿಲನ್ತಂ;

ಏಕಾಹಂ ಭಿಕ್ಖಂ ಪಟಿಪಾದಯಿಸ್ಸಂ, ಸಮಙ್ಗಿ ಭತ್ತೇನ ತದಾ ಅಕಾಸಿಂ.

೧೦೮೫. ‘‘ತೇನ ಮೇತಾದಿಸೋ ವಣ್ಣೋ…ಪೇ… ವಣ್ಣೋ ಚ ಮೇ ಸಬ್ಬದಿಸಾ ಪಭಾಸತೀ’’ತಿ.

೧೦೮೪. ತತ್ಥ ಏಕಾಹಂ ಭಿಕ್ಖನ್ತಿ ಏಕಂ ಅಹಂ ಭಿಕ್ಖಾಮತ್ತಂ, ಏಕಂ ಭತ್ತವಡ್ಢಿತಕನ್ತಿ ಅತ್ಥೋ. ಪಟಿಪಾದಯಿಸ್ಸನ್ತಿ ಪಟಿಪಾದೇಸಿಂ ಅದಾಸಿಂ. ಸಮಙ್ಗಿ ಭತ್ತೇನಾತಿ ಭತ್ತೇನ ಸಮಙ್ಗೀಭೂತಂ, ಲದ್ಧಭಿಕ್ಖನ್ತಿ ಅತ್ಥೋ. ಏವಂ ಮಹಾಥೇರೋ ತೇನ ದೇವಪುತ್ತೇನ ಅತ್ತನೋ ಸುಚರಿತಕಮ್ಮೇ ಪಕಾಸಿತೇ ಸಪರಿವಾರಸ್ಸ ತಸ್ಸ ಧಮ್ಮಂ ದೇಸೇತ್ವಾ ಮನುಸ್ಸಲೋಕಮಾಗತೋ, ತಂ ಪವತ್ತಿಂ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧಸ್ಸ ಕಥೇಸಿ. ಸತ್ಥಾ ತಂ ಅಟ್ಠುಪ್ಪತ್ತಿಂ ಕತ್ವಾ ಸಮ್ಪತ್ತಮಹಾಜನಸ್ಸ ಧಮ್ಮಂ ದೇಸೇಸಿ. ಸಾ ದೇಸನಾ ಮಹಾಜನಸ್ಸ ಸಾತ್ಥಿಕಾ ಅಹೋಸೀತಿ.

ಭಿಕ್ಖಾದಾಯಕವಿಮಾನವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.

೭. ಯವಪಾಲಕವಿಮಾನವಣ್ಣನಾ

ಉಚ್ಚಮಿದಂ ಮಣಿಥೂಣಂ ವಿಮಾನನ್ತಿ ಯವಪಾಲಕವಿಮಾನಂ. ತಸ್ಸ ಕಾ ಉಪ್ಪತ್ತಿ? ಭಗವಾ ರಾಜಗಹೇ ವಿಹರತಿ ವೇಳುವನೇ. ತೇನ ಸಮಯೇನ ರಾಜಗಹೇ ಅಞ್ಞತರೋ ದುಗ್ಗತದಾರಕೋ ಯವಖೇತ್ತಂ ರಕ್ಖತಿ. ಸೋ ಏಕದಿವಸಂ ಪಾತರಾಸತ್ಥಾಯ ಕುಮ್ಮಾಸಂ ಲಭಿತ್ವಾ ‘‘ಖೇತ್ತಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಭುಞ್ಜಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ತಂ ಕುಮ್ಮಾಸಂ ಗಹೇತ್ವಾ ಯವಖೇತ್ತಂ ಗನ್ತ್ವಾ ರುಕ್ಖಮೂಲೇ ನಿಸೀದಿ. ತಸ್ಮಿಂ ಖಣೇ ಅಞ್ಞತರೋ ಖೀಣಾಸವತ್ಥೇರೋ ಮಗ್ಗಪ್ಪಟಿಪನ್ನೋ ಉಪಕಟ್ಠೇ ಕಾಲೇ ತಂ ಠಾನಂ ಪತ್ವಾ ಯವಪಾಲಕೇನ ನಿಸಿನ್ನಂ ರುಕ್ಖಮೂಲಂ ಉಪಸಙ್ಕಮಿ. ಯವಪಾಲಕೋ ವೇಲಂ ಓಲೋಕೇತ್ವಾ ‘‘ಕಚ್ಚಿ, ಭನ್ತೇ, ಆಹಾರೋ ಲದ್ಧೋ’’ತಿ ಆಹ. ಥೇರೋ ತುಣ್ಹೀ ಅಹೋಸಿ. ಸೋ ಅಲದ್ಧಭಾವಂ ಞತ್ವಾ ‘‘ಭನ್ತೇ, ಉಪಕಟ್ಠಾ ವೇಲಾ, ಪಿಣ್ಡಾಯ ಚರಿತ್ವಾ ಭುಞ್ಜಿತುಂ ನ ಸಕ್ಕಾ, ಮಯ್ಹಂ ಅನುಕಮ್ಪಾಯ ಇಮಂ ಕುಮ್ಮಾಸಂ ಪರಿಭುಞ್ಜಥಾ’’ತಿ ವತ್ವಾ ಥೇರಸ್ಸ ತಂ ಕುಮ್ಮಾಸಂ ಅದಾಸಿ. ಥೇರೋ ತಂ ಅನುಕಮ್ಪನ್ತೋ ತಸ್ಸ ಪಸ್ಸನ್ತಸ್ಸೇವ ತಂ ಪರಿಭುಞ್ಜಿತ್ವಾ ಅನುಮೋದನಂ ವತ್ವಾ ಪಕ್ಕಾಮಿ. ಸೋಪಿ ದಾರಕೋ ‘‘ಸುದಿನ್ನಂ ವತ ಮಯಾ ಈದಿಸಸ್ಸ ಕುಮ್ಮಾಸದಾನಂ ದದನ್ತೇನಾ’’ತಿ ಚಿತ್ತಂ ಪಸಾದೇತ್ವಾ ಅಪರಭಾಗೇ ಕಾಲಂ ಕತ್ವಾ ತಾವತಿಂಸಭವನೇ ವುತ್ತನಯೇನೇವ ವಿಮಾನೇ ನಿಬ್ಬತ್ತಿ. ತಂ ಆಯಸ್ಮಾ ಮಹಾಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನತ್ಥೇರೋ ಇಮಾಹಿ ಗಾಥಾಹಿ ಪಟಿಪುಚ್ಛಿ –

೧೦೮೭. ‘‘ಉಚ್ಚಮಿದಂ ಮಣಿಥೂಣಂ ವಿಮಾನಂ…ಪೇ…

ವಣ್ಣೋ ಚ ತೇ ಸಬ್ಬದಿಸಾ ಪಭಾಸತೀ’’ತಿ.

ಸೋಪಿ ತಸ್ಸ ಇಮಾಹಿ ಗಾಥಾಹಿ ಬ್ಯಾಕಾಸಿ –

೧೦೮೯. ‘‘ಸೋ ದೇವಪುತ್ತೋ ಅತ್ತಮನೋ…ಪೇ… ಯಸ್ಸ ಕಮ್ಮಸ್ಸಿದಂ ಫಲಂ’’.

೧೦೯೦. ‘‘ಅಹಂ ಮನುಸ್ಸೇಸು ಮನುಸ್ಸಭೂತೋ, ಅಹೋಸಿಂ ಯವಪಾಲಕೋ;

ಅದ್ದಸಂ ವಿರಜಂ ಭಿಕ್ಖುಂ, ವಿಪ್ಪಸನ್ನಮನಾವಿಲಂ.

೧೦೯೧. ‘‘ತಸ್ಸ ಅದಾಸಹಂ ಭಾಗಂ, ಪಸನ್ನೋ ಸೇಹಿ ಪಾಣಿಭಿ;

ಕುಮ್ಮಾಸಪಿಣ್ಡಂ ದತ್ವಾನ, ಮೋದಾಮಿ ನನ್ದನೇ ವನೇ.

೧೦೯೨. ‘‘ತೇನ ಮೇತಾದಿಸೋ ವಣ್ಣೋ…ಪೇ…

ವಣ್ಣೋ ಚ ಮೇ ಸಬ್ಬದಿಸಾ ಪಭಾಸತೀ’’ತಿ.

ತತ್ಥ ಗಾಥಾಸುಪಿ ಅಪುಬ್ಬಂ ನತ್ಥಿ.

ಯವಪಾಲಕವಿಮಾನವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.

೮. ಪಠಮಕುಣ್ಡಲೀವಿಮಾನವಣ್ಣನಾ

ಅಲಙ್ಕತೋ ಮಲ್ಯಧರೋ ಸುವತ್ಥೋತಿ ಕುಣ್ಡಲೀವಿಮಾನಂ. ತಸ್ಸ ಕಾ ಉಪತ್ತಿ? ಭಗವಾ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ ಜೇತವನೇ. ತೇನ ಸಮಯೇನ ದ್ವೇ ಅಗ್ಗಸಾವಕಾ ಸಪರಿವಾರಾ ಕಾಸೀಸು ಚಾರಿಕಂ ಚರನ್ತಾ ಸೂರಿಯತ್ಥಙ್ಗಮನವೇಲಾಯಂ ಅಞ್ಞತರಂ ವಿಹಾರಂ ಪಾಪುಣಿಂಸು. ತಂ ಪವತ್ತಿಂ ಸುತ್ವಾ ತಸ್ಸ ವಿಹಾರಸ್ಸ ಗೋಚರಗಾಮೇ ಅಞ್ಞತರೋ ಉಪಾಸಕೋ ಥೇರೇ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ವನ್ದಿತ್ವಾ ಪಾದಧೋವನಂ ಪಾದಬ್ಭಞ್ಜನತೇಲಂ ಮಞ್ಚಪೀಠಂ ಪಚ್ಚತ್ಥರಣಂ ಪದೀಪಿಯಞ್ಚ ಉಪನೇತ್ವಾ ಸ್ವಾತನಾಯ ಚ ನಿಮನ್ತೇತ್ವಾ ದುತಿಯದಿವಸೇ ಮಹಾದಾನಂ ಪವತ್ತೇಸಿ, ಥೇರಾ ತಸ್ಸ ಅನುಮೋದನಂ ವತ್ವಾ ಪಕ್ಕಮಿಂಸು. ಸೋ ಅಪರೇನ ಸಮಯೇನ ಕಾಲಂ ಕತ್ವಾ ತಾವತಿಂಸೇಸು ದ್ವಾದಸಯೋಜನಿಕೇ ಕನಕವಿಮಾನೇ ನಿಬ್ಬತ್ತಿ. ತಂ ಆಯಸ್ಮಾ ಮಹಾಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನತ್ಥೇರೋ ಇಮಾಹಿ ಗಾಥಾಹಿ ಪಟಿಪುಚ್ಛಿ –

೧೦೯೪. ‘‘ಅಲಙ್ಕತೋ ಮಲ್ಯಧರೋ ಸುವತ್ಥೋ, ಸುಕುಣ್ಡಲೀ ಕಪ್ಪಿತಕೇಸಮಸ್ಸು;

ಆಮುತ್ತಹತ್ಥಾಭರಣೋ ಯಸಸ್ಸೀ, ದಿಬ್ಬೇ ವಿಮಾನಮ್ಹಿ ಯಥಾಪಿ ಚನ್ದಿಮಾ.

೧೦೯೫. ‘‘ದಿಬ್ಬಾ ಚ ವೀಣಾ ಪವದನ್ತಿ ವಗ್ಗುಂ, ಅಟ್ಠಟ್ಠಕಾ ಸಿಕ್ಖಿತಾ ಸಾಧುರೂಪಾ;

ದಿಬ್ಬಾ ಚ ಕಞ್ಞಾ ತಿದಸಚರಾ ಉಳಾರಾ, ನಚ್ಚನ್ತಿ ಗಾಯನ್ತಿ ಪಮೋದಯನ್ತಿ.

೧೦೯೬. ‘‘ದೇವಿದ್ಧಿಪತ್ತೋಸಿ ಮಹಾನುಭಾವೋ…ಪೇ…

ವಣ್ಣೋ ಚ ತೇ ಸಬ್ಬದಿಸಾ ಪಭಾಸತೀ’’ತಿ.

ಸೋಪಿ ತಸ್ಸ ಇಮಾಹಿ ಗಾಥಾಹಿ ಬ್ಯಾಕಾಸಿ –

೧೦೯೭. ‘‘ಸೋ ದೇವಪುತ್ತೋ ಅತ್ತಮನೋ…ಪೇ… ಯಸ್ಸ ಕಮ್ಮಸ್ಸಿದಂ ಫಲಂ’’.

೧೦೯೮. ‘‘ಅಹಂ ಮನುಸ್ಸೇಸು ಮನುಸ್ಸಭೂತೋ, ದಿಸ್ವಾನ ಸಮಣೇ ಸೀಲವನ್ತೇ;

ಸಮ್ಪನ್ನವಿಜ್ಜಾಚರಣೇ ಯಸಸ್ಸೀ, ಬಹುಸ್ಸುತೇ ತಣ್ಹಕ್ಖಯೂಪಪನ್ನೇ;

ಅನ್ನಞ್ಚ ಪಾನಞ್ಚ ಪಸನ್ನಚಿತ್ತೋ, ಸಕ್ಕಚ್ಚ ದಾನಂ ವಿಪುಲಂ ಅದಾಸಿಂ.

೧೦೯೯. ‘‘ತೇನ ಮೇತಾದಿಸೋ ವಣ್ಣೋ…ಪೇ…

ವಣ್ಣೋ ಚ ಮೇ ಸಬ್ಬದಿಸಾ ಪಭಾಸತೀ’’ತಿ.

೧೦೯೪. ತತ್ಥ ಸುಕುಣ್ಡಲೀತಿ ಸುನ್ದರೇಹಿ ಕುಣ್ಡಲೇಹಿ ಅಲಙ್ಕತಕಣ್ಣೋ. ‘‘ಸಕುಣ್ಡಲೀ’’ತಿಪಿ ಪಾಠೋ, ಸದಿಸಂ ಕುಣ್ಡಲಂ ಸಕುಣ್ಡಲಂ, ತಂ ಅಸ್ಸ ಅತ್ಥೀತಿ ಸಕುಣ್ಡಲೀ, ಯುತ್ತಕುಣ್ಡಲೀ ಅಞ್ಞಮಞ್ಞಞ್ಚ ತುಯ್ಹಞ್ಚ ಅನುಚ್ಛವಿಕಕುಣ್ಡಲೀತಿ ಅತ್ಥೋ. ಕಪ್ಪಿತಕೇಸಮಸ್ಸೂತಿ ಸಮ್ಮಾಕಪ್ಪಿತಕೇಸಮಸ್ಸು. ಆಮುತ್ತಹತ್ಥಾಭರಣೋತಿ ಪಟಿಮುಕ್ಕಅಙ್ಗುಲಿಯಾದಿಹತ್ಥಾಭರಣೋ.

೧೦೯೮. ತಣ್ಹಕ್ಖಯೂಪಪನ್ನೇತಿ ತಣ್ಹಕ್ಖಯಂ ಅರಹತ್ತಂ, ನಿಬ್ಬಾನಮೇವ ವಾ ಉಪಗತೇ, ಅಧಿಗತವನ್ತೇತಿ ಅತ್ಥೋ. ಸೇಸಂ ವುತ್ತನಯಮೇವ.

ಪಠಮಕುಣ್ಡಲೀವಿಮಾನವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.

೯. ದುತಿಯಕುಣ್ಡಲೀವಿಮಾನವಣ್ಣನಾ

ಅಲಙ್ಕತೋ ಮಲ್ಯಧರೋ ಸುವತ್ಥೋತಿ ದುತಿಯಕುಣ್ಡಲೀವಿಮಾನಂ. ತಸ್ಸ ಕಾ ಉಪ್ಪತ್ತಿ? ಭಗವಾ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ ಜೇತವನೇ. ತೇನ ಸಮಯೇನ ದ್ವೇ ಅಗ್ಗಸಾವಕಾ ಕಾಸೀಸು ಜನಪದಚಾರಿಕಂ ಚರನ್ತಾತಿಆದಿ ಸಬ್ಬಂ ಅನನ್ತರಸದಿಸಮೇವ.

೧೧೦೧. ‘‘ಅಲಙ್ಕತೋ ಮಲ್ಯಧರೋ ಸುವತ್ಥೋ, ಸುಕುಣ್ಡಲೀ ಕಪ್ಪಿತಕೇಸಮಸ್ಸು;

ಆಮುತ್ತಹತ್ಥಾಭರಣೋ ಯಸಸ್ಸೀ, ದಿಬ್ಬೇ ವಿಮಾನಮ್ಹಿ ಯಥಾಪಿ ಚನ್ದಿಮಾ.

೧೧೦೨. ‘‘ದಿಬ್ಬಾ ಚ ವೀಣಾ ಪವದನ್ತಿ ವಗ್ಗುಂ;

ಅಟ್ಠಟ್ಠಕಾ ಸಿಕ್ಖಿತಾ ಸಾಧುರೂಪಾ;

ದಿಬ್ಬಾ ಚ ಕಞ್ಞಾ ತಿದಸಚರಾ ಉಳಾರಾ, ನಚ್ಚನ್ತಿ ಗಾಯನ್ತಿ ಪಮೋದಯನ್ತಿ.

೧೧೦೩. ‘‘ದೇವಿದ್ಧಿಪತ್ತೋಸಿ ಮಹಾನುಭಾವೋ…ಪೇ…

ವಣ್ಣೋ ಚ ತೇ ಸಬ್ಬದಿಸಾ ಪಭಾಸತೀ’’ತಿ. – ಪುಚ್ಛಿ;

೧೧೦೪. ‘‘ಸೋ ದೇವಪುತ್ತೋ ಅತ್ತಮನೋ…ಪೇ… ಯಸ್ಸ ಕಮ್ಮಸ್ಸಿದಂ ಫಲಂ’’.

೧೧೦೫. ‘‘ಅಹಂ ಮನುಸ್ಸೇಸು ಮನುಸ್ಸಭೂತೋ, ದಿಸ್ವಾನ ಸಮಣೇ ಸಾಧುರೂಪೇ;

ಸಮ್ಪನ್ನವಿಜ್ಜಾಚರಣೇ ಯಸಸ್ಸೀ, ಬಹುಸ್ಸುತೇ ಸೀಲವನ್ತೇ ಪಸನ್ನೇ;

ಅನ್ನಞ್ಚ ಪಾನಞ್ಚ ಪಸನ್ನಚಿತ್ತೋ, ಸಕ್ಕಚ್ಚ ದಾನಂ ವಿಪುಲಂ ಅದಾಸಿಂ.

೧೧೦೬. ‘‘ತೇನ ಮೇತಾದಿಸೋ ವಣ್ಣೋ…ಪೇ…

ವಣ್ಣೋ ಚ ಮೇ ಸಬ್ಬದಿಸಾ ಪಭಾಸತೀ’’ತಿ.

ಗಾಥಾಸುಪಿ ಅಪುಬ್ಬಂ ನತ್ಥಿ.

ದುತಿಯಕುಣ್ಡಲೀವಿಮಾನವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.

೧೦. (ಉತ್ತರ) ಪಾಯಾಸಿವಿಮಾನವಣ್ಣನಾ

ಯಾ ದೇವರಾಜಸ್ಸ ಸಭಾ ಸುಧಮ್ಮಾತಿ ಉತ್ತರವಿಮಾನಂ. ತಸ್ಸ ಕಾ ಉಪ್ಪತ್ತಿ? ಭಗವತಿ ಪರಿನಿಬ್ಬುತೇ ಧಾತುವಿಭಾಗೇ ಚ ಕತೇ ತತ್ಥ ತತ್ಥ ಥೂಪೇಸು ಪತಿಟ್ಠಾಪಿಯಮಾನೇಸು ಧಮ್ಮವಿನಯಂ ಸಙ್ಗಾಯಿತುಂ ಉಚ್ಚಿನಿತ್ವಾ ಗಹಿತೇಸು ಮಹಾಕಸ್ಸಪಪ್ಪಮುಖೇಸು ಮಹಾಥೇರೇಸು ಯಾವ ವಸ್ಸೂಪಗಮನಾ ಅಞ್ಞೇಸು ಚ ಥೇರೇಸು ಅತ್ತನೋ ಅತ್ತನೋ ಪರಿಸಾಯ ಸದ್ಧಿಂ ತತ್ಥ ತತ್ಥ ವಸನ್ತೇಸು ಆಯಸ್ಮಾ ಕುಮಾರಕಸ್ಸಪೋ ಪಞ್ಚಹಿ ಭಿಕ್ಖುಸತೇಹಿ ಸದ್ಧಿಂ ಸೇತಬ್ಯನಗರಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಸಿಂಸಪಾವನೇ ವಸಿ. ಅಥ ಪಾಯಾಸಿ ರಾಜಞ್ಞೋ ಥೇರಸ್ಸ ತತ್ಥ ವಸನಭಾವಂ ಸುತ್ವಾ ಮಹತಾ ಜನಕಾಯೇನ ಪರಿವುತೋ ತಂ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಪಟಿಸನ್ಥಾರಂ ಕತ್ವಾ ನಿಸಿನ್ನೋ ಅತ್ತನೋ ದಿಟ್ಠಿಗತಂ ಪವೇದೇಸಿ. ಅಥ ನಂ ಥೇರೋ ಚನ್ದಿಮಸೂರಿಯೂದಾಹರಣಾದೀಹಿ ಪರಲೋಕಸ್ಸ ಅತ್ಥಿಭಾವಂ ಪಕಾಸೇನ್ತೋ ಅನೇಕವಿಹಿತಹೇತೂಪಮಾಲಙ್ಕತಂ ದಿಟ್ಠಿಗಣ್ಠಿವಿನಿವೇಠನಂ ನಾನಾನಯವಿಚಿತ್ತಂ ಪಾಯಾಸಿಸುತ್ತಂ (ದೀ. ನಿ. ೨.೪೦೬ ಆದಯೋ) ದೇಸೇತ್ವಾ ತಂ ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪದಾಯಂ ಪತಿಟ್ಠಾಪೇಸಿ.

ಸೋ ವಿಸುದ್ಧದಿಟ್ಠಿಕೋ ಹುತ್ವಾ ಸಮಣಬ್ರಾಹ್ಮಣಕಪಣದ್ಧಿಕಾದೀನಂ ದಾನಂ ದೇನ್ತೋ ಅನುಳಾರಜ್ಝಾಸಯತಾಯ ಲೂಖಂ ಅದಾಸಿ ಘಾಸಚ್ಛಾದನಮತ್ತಂ ಕಣಾಜಕಂ ಬಿಲಙ್ಗದುತಿಯಂ ಸಾಣಾನಿ ಚ ವತ್ಥಾನಿ. ಏವಂ ಪನ ಅಸಕ್ಕಚ್ಚದಾನಂ ದತ್ವಾ ಕಾಯಸ್ಸ ಭೇದಾ ಹೀನಕಾಯಂ ಉಪಪಜ್ಜಿ ಚಾತುಮಹಾರಾಜಿಕಾನಂ ಸಹಬ್ಯತಂ. ತಸ್ಸ ಪನ ಕಿಚ್ಚಾಕಿಚ್ಚೇಸು ಯುತ್ತಪ್ಪಯುತ್ತೋ ಉತ್ತರೋ ನಾಮ ಮಾಣವೋ ಅಹೋಸಿ ದಾನೇ ಬ್ಯಾವಟೋ. ಸೋ ಸಕ್ಕಚ್ಚದಾನಂ ದತ್ವಾ ತಾವತಿಂಸಕಾಯಂ ಉಪಪನ್ನೋ, ತಸ್ಸ ದ್ವಾದಸಯೋಜನಿಕಂ ವಿಮಾನಂ ನಿಬ್ಬತ್ತಿ. ಸೋ ಕತಞ್ಞುತಂ ವಿಭಾವೇನ್ತೋ ಸಹ ವಿಮಾನೇನ ಕುಮಾರಕಸ್ಸಪತ್ಥೇರಂ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ವಿಮಾನತೋ ಓರುಯ್ಹ ಪಞ್ಚಪತಿಟ್ಠಿತೇನ ವನ್ದಿತ್ವಾ ಅಞ್ಜಲಿಂ ಪಗ್ಗಯ್ಹ ಅಟ್ಠಾಸಿ. ತಂ ಥೇರೋ –

೧೧೦೮. ‘‘ಯಾ ದೇವರಾಜಸ್ಸ ಸಭಾ ಸುಧಮ್ಮಾ, ಯತ್ಥಚ್ಛತಿ ದೇವಸಙ್ಘೋ ಸಮಗ್ಗೋ;

ತಥೂಪಮಂ ತುಯ್ಹಮಿದಂ ವಿಮಾನಂ, ಓಭಾಸಯಂ ತಿಟ್ಠತಿ ಅನ್ತಲಿಕ್ಖೇ.

೧೧೦೯. ‘‘ದೇವಿದ್ಧಿಪತ್ತೋಸಿ ಮಹಾನುಭಾವೋ…ಪೇ…

ವಣ್ಣೋ ಚ ತೇ ಸಬ್ಬದಿಸಾ ಪಭಾಸತೀ’’ತಿ. – ಗಾಥಾಹಿ ಪಟಿಪುಚ್ಛಿ;

೧೧೧೦. ‘‘ಸೋ ದೇವಪುತ್ತೋ ಅತ್ತಮನೋ…ಪೇ… ಯಸ್ಸ ಕಮ್ಮಸ್ಸಿದಂ ಫಲಂ’’.

೧೧೧೧. ‘‘ಅಹಂ ಮನುಸ್ಸೇಸು ಮನುಸ್ಸಭೂತೋ, ರಞ್ಞೋ ಪಾಯಾಸಿಸ್ಸ ಅಹೋಸಿಂ ಮಾಣವೋ;

ಲದ್ಧಾ ಧನಂ ಸಂವಿಭಾಗಂ ಅಕಾಸಿಂ, ಪಿಯಾ ಚ ಮೇ ಸೀಲವನ್ತೋ ಅಹೇಸುಂ;

ಅನ್ನಞ್ಚ ಪಾನಞ್ಚ ಪಸನ್ನಚಿತ್ತೋ, ಸಕ್ಕಚ್ಚ ದಾನಂ ವಿಪುಲಂ ಅದಾಸಿಂ.

೧೧೧೨. ‘‘ತೇನ ಮೇತಾದಿಸೋ ವಣ್ಣೋ…ಪೇ…

ವಣ್ಣೋ ಚ ಮೇ ಸಬ್ಬದಿಸಾ ಪಭಾಸತೀ’’ತಿ. –

ಸೋ ದೇವಪುತ್ತೋ ತಸ್ಸ ಇಮಾಹಿ ಗಾಥಾಹಿ ಬ್ಯಾಕಾಸಿ.