೭. ಸಕುಲಾಥೇರೀಗಾಥಾವಣ್ಣನಾ

ಅಗಾರಸ್ಮಿಂ ವಸನ್ತೀತಿಆದಿಕಾ ಸಕುಲಾಯ ಥೇರಿಯಾ ಗಾಥಾ. ಅಯಂ ಕಿರ ಪದುಮುತ್ತರಸ್ಸ ಭಗವತೋ ಕಾಲೇ ಹಂಸವತೀನಗರೇ ಆನನ್ದಸ್ಸ ರಞ್ಞೋ ಧೀತಾ ಹುತ್ವಾ ನಿಬ್ಬತ್ತಾ, ಸತ್ಥು ವೇಮಾತಿಕಭಗಿನೀ ನನ್ದಾತಿ ನಾಮೇನ. ಸಾ ವಿಞ್ಞುತಂ ಪತ್ವಾ ಏಕದಿವಸಂ ಸತ್ಥು ಸನ್ತಿಕೇ ಧಮ್ಮಂ ಸುಣನ್ತೀ ಸತ್ಥಾರಾ ಏಕಂ ಭಿಕ್ಖುನಿಂ ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಕಾನಂ ಅಗ್ಗಟ್ಠಾನೇ ಠಪೇನ್ತಂ ದಿಸ್ವಾ ಉಸ್ಸಾಹಜಾತಾ ಅಧಿಕಾರಕಮ್ಮಂ ಕತ್ವಾ ಸಯಮ್ಪಿ ತಂ ಠಾನನ್ತರಂ ಪತ್ಥೇನ್ತೀ ಪಣಿಧಾನಮಕಾಸಿ. ಸಾ ತತ್ಥ ಯಾವಜೀವಂ ಬಹುಂ ಉಳಾರಂ ಕುಸಲಕಮ್ಮಂ ಕತ್ವಾ ದೇವಲೋಕೇ ನಿಬ್ಬತ್ತಿತ್ವಾ ಅಪರಾಪರಂ ಸುಗತೀಸುಯೇವ ಸಂಸರನ್ತೀ ಕಸ್ಸಪಸ್ಸ ಭಗವತೋ ಕಾಲೇ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಕುಲೇ ನಿಬ್ಬತ್ತಿತ್ವಾ ಪರಿಬ್ಬಾಜಕಪಬ್ಬಜ್ಜಂ ಪಬ್ಬಜಿತ್ವಾ ಏಕಚಾರಿನೀ ವಿಚರನ್ತೀ ಏಕದಿವಸಂ ತೇಲಭಿಕ್ಖಾಯ ಆಹಿಣ್ಡಿತ್ವಾ ತೇಲಂ ಲಭಿತ್ವಾ ತೇನ ತೇಲೇನ ಸತ್ಥು ಚೇತಿಯೇ ಸಬ್ಬರತ್ತಿಂ ದೀಪಪೂಜಂ ಅಕಾಸಿ. ಸಾ ತತೋ ಚುತಾ ತಾವತಿಂಸೇ ನಿಬ್ಬತ್ತಿತ್ವಾ ಸುವಿಸುದ್ಧದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಕಾ ಹುತ್ವಾ ಏಕಂ ಬುದ್ಧನ್ತರಂ ದೇವೇಸುಯೇವ ಸಂಸರಿತ್ವಾ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಬುದ್ಧುಪ್ಪಾದೇ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಕುಲೇ ನಿಬ್ಬತ್ತಿ. ಸಕುಲಾತಿಸ್ಸಾ ನಾಮಂ ಅಹೋಸಿ. ಸಾ ವಿಞ್ಞುತಂ ಪತ್ತಾ ಸತ್ಥು ಜೇತವನಪಟಿಗ್ಗಹಣೇ ಪಟಿಲದ್ಧಸದ್ಧಾ ಉಪಾಸಿಕಾ ಹುತ್ವಾ ಅಪರಭಾಗೇ ಅಞ್ಞತರಸ್ಸ ಖೀಣಾಸವತ್ಥೇರಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಧಮ್ಮಂ ಸುತ್ವಾ ಸಞ್ಜಾತಸಂವೇಗಾ ಪಬ್ಬಜಿತ್ವಾ ವಿಪಸ್ಸನಂ ಪಟ್ಠಪೇತ್ವಾ ಘಟೇನ್ತೀ ವಾಯಮನ್ತೀ ನ ಚಿರಸ್ಸೇವ ಅರಹತ್ತಂ ಪಾಪುಣಿ. ತೇನ ವುತ್ತಂ ಅಪದಾನೇ (ಅಪ. ಥೇರೀ ೨.೩.೧೩೧-೧೬೫) –

‘‘ಪದುಮುತ್ತರೋ ನಾಮ ಜಿನೋ, ಸಬ್ಬಧಮ್ಮಾನ ಪಾರಗೂ;

ಇತೋ ಸತಸಹಸ್ಸಮ್ಹಿ, ಕಪ್ಪೇ ಉಪ್ಪಜ್ಜಿ ನಾಯಕೋ.

‘‘ಹಿತಾಯ ಸಬ್ಬಸತ್ತಾನಂ, ಸುಖಾಯ ವದತಂ ವರೋ;

ಅತ್ಥಾಯ ಪುರಿಸಾಜಞ್ಞೋ, ಪಟಿಪನ್ನೋ ಸದೇವಕೇ.

‘‘ಯಸಗ್ಗಪತ್ತೋ ಸಿರಿಮಾ, ಕಿತ್ತಿವಣ್ಣಗತೋ ಜಿನೋ;

ಪೂಜಿತೋ ಸಬ್ಬಲೋಕಸ್ಸ, ದಿಸಾ ಸಬ್ಬಾಸು ವಿಸ್ಸುತೋ.

‘‘ಉತ್ತಿಣ್ಣವಿಚಿಕಿಚ್ಛೋ ಸೋ, ವೀತಿವತ್ತಕಥಂಕಥೋ;

ಸಮ್ಪುಣ್ಣಮನಸಙ್ಕಪ್ಪೋ, ಪತ್ತೋ ಸಮ್ಬೋಧಿಮುತ್ತಮಂ.

‘‘ಅನುಪ್ಪನ್ನಸ್ಸ ಮಗ್ಗಸ್ಸ, ಉಪ್ಪಾದೇತಾ ನರುತ್ತಮೋ;

ಅನಕ್ಖಾತಞ್ಚ ಅಕ್ಖಾಸಿ, ಅಸಞ್ಜಾತಞ್ಚ ಸಞ್ಜನೀ.

‘‘ಮಗ್ಗಞ್ಞೂ ಚ ಮಗ್ಗವಿದೂ, ಮಗ್ಗಕ್ಖಾಯೀ ನರಾಸಭೋ;

ಮಗ್ಗಸ್ಸ ಕುಸಲೋ ಸತ್ಥಾ, ಸಾರಥೀನಂ ವರುತ್ತಮೋ.

‘‘ಮಹಾಕಾರುಣಿಕೋ ಸತ್ಥಾ, ಧಮ್ಮಂ ದೇಸೇತಿ ನಾಯಕೋ;

ನಿಮುಗ್ಗೇ ಕಾಮಪಙ್ಕಮ್ಹಿ, ಸಮುದ್ಧರತಿ ಪಾಣಿನೇ.

‘‘ತದಾಹಂ ಹಂಸವತಿಯಂ, ಜಾತಾ ಖತ್ತಿಯನನ್ದನಾ;

ಸುರೂಪಾ ಸಧನಾ ಚಾಪಿ, ದಯಿತಾ ಚ ಸಿರೀಮತೀ.

‘‘ಆನನ್ದಸ್ಸ ಮಹಾರಞ್ಞೋ, ಧೀತಾ ಪರಮಸೋಭನಾ;

ವೇಮಾತಾ ಭಗಿನೀ ಚಾಪಿ, ಪದುಮುತ್ತರನಾಮಿನೋ.

‘‘ರಾಜಕಞ್ಞಾಹಿ ಸಹಿತಾ, ಸಬ್ಬಾಭರಣಭೂಸಿತಾ;

ಉಪಾಗಮ್ಮ ಮಹಾವೀರಂ, ಅಸ್ಸೋಸಿಂ ಧಮ್ಮದೇಸನಂ.

‘‘ತದಾ ಹಿ ಸೋ ಲೋಕಗರು, ಭಿಕ್ಖುನಿಂ ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಕಂ;

ಕಿತ್ತಯಂ ಪರಿಸಾಮಜ್ಝೇ, ಅಗ್ಗಟ್ಠಾನೇ ಠಪೇಸಿ ತಂ.

‘‘ಸುಣಿತ್ವಾ ತಮಹಂ ಹಟ್ಠಾ, ದಾನಂ ದತ್ವಾನ ಸತ್ಥುನೋ;

ಪೂಜಿತ್ವಾನ ಚ ಸಮ್ಬುದ್ಧಂ, ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಂ ಅಪತ್ಥಯಿಂ.

‘‘ತತೋ ಅವೋಚ ಮಂ ಸತ್ಥಾ, ನನ್ದೇ ಲಚ್ಛಸಿ ಪತ್ಥಿತಂ;

ಪದೀಪಧಮ್ಮದಾನಾನಂ, ಫಲಮೇತಂ ಸುನಿಚ್ಛಿತಂ.

‘‘ಸತಸಹಸ್ಸಿತೋ ಕಪ್ಪೇ, ಓಕ್ಕಾಕಕುಲಸಮ್ಭವೋ;

ಗೋತಮೋ ನಾಮ ಗೋತ್ತೇನ, ಸತ್ಥಾ ಲೋಕೇ ಭವಿಸ್ಸತಿ.

‘‘ತಸ್ಸ ಧಮ್ಮೇಸು ದಾಯಾದಾ, ಓರಸಾ ಧಮ್ಮನಿಮ್ಮಿತಾ;

ಸಕುಲಾ ನಾಮ ನಾಮೇನ, ಹೇಸ್ಸತಿ ಸತ್ಥು ಸಾವಿಕಾ.

‘‘ತೇನ ಕಮ್ಮೇನ ಸುಕತೇನ, ಚೇತನಾಪಣಿಧೀಹಿ ಚ;

ಜಹಿತ್ವಾ ಮಾನುಸಂ ದೇಹಂ, ತಾವತಿಂಸಮಗಚ್ಛಹಂ.

‘‘ಇಮಮ್ಹಿ ಭದ್ದಕೇ ಕಪ್ಪೇ, ಬ್ರಹ್ಮಬನ್ಧು ಮಹಾಯಸೋ;

ಕಸ್ಸಪೋ ನಾಮ ಗೋತ್ತೇನ, ಉಪ್ಪಜ್ಜಿ ವದತಂ ವರೋ.

‘‘ಪರಿಬ್ಬಾಜಕಿನೀ ಆಸಿಂ, ತದಾಹಂ ಏಕಚಾರಿನೀ;

ಭಿಕ್ಖಾಯ ವಿಚರಿತ್ವಾನ, ಅಲಭಿಂ ತೇಲಮತ್ತಕಂ.

‘‘ತೇನ ದೀಪಂ ಪದೀಪೇತ್ವಾ, ಉಪಟ್ಠಿಂ ಸಬ್ಬಸಂವರಿಂ;

ಚೇತಿಯಂ ದ್ವಿಪದಗ್ಗಸ್ಸ, ವಿಪ್ಪಸನ್ನೇನ ಚೇತಸಾ.

‘‘ತೇನ ಕಮ್ಮೇನ ಸುಕತೇನ, ಚೇತನಾಪಣಿಧೀಹಿ ಚ;

ಜಹಿತ್ವಾ ಮಾನುಸಂ ದೇಹಂ, ತಾವತಿಂಸಮಗಚ್ಛಹಂ.

‘‘ಯತ್ಥ ಯತ್ಥೂಪಪಜ್ಜಾಮಿ, ತಸ್ಸ ಕಮ್ಮಸ್ಸ ವಾಹಸಾ;

ಪಜ್ಜಲನ್ತಿ ಮಹಾದೀಪಾ, ತತ್ಥ ತತ್ಥ ಗತಾಯ ಮೇ.

‘‘ತಿರೋಕುಟ್ಟಂ ತಿರೋಸೇಲಂ, ಸಮತಿಗ್ಗಯ್ಹ ಪಬ್ಬತಂ;

ಪಸ್ಸಾಮಹಂ ಯದಿಚ್ಛಾಮಿ, ದೀಪದಾನಸ್ಸಿದಂ ಫಲಂ.

‘‘ವಿಸುದ್ಧನಯನಾ ಹೋಮಿ, ಯಸಸಾ ಚ ಜಲಾಮಹಂ;

ಸದ್ಧಾಪಞ್ಞಾವತೀ ಚೇವ, ದೀಪದಾನಸ್ಸಿದಂ ಫಲಂ.

‘‘ಪಚ್ಛಿಮೇ ಚ ಭವೇ ದಾನಿ, ಜಾತಾ ವಿಪ್ಪಕುಲೇ ಅಹಂ;

ಪಹೂತಧನಧಞ್ಞಮ್ಹಿ, ಮುದಿತೇ ರಾಜಪೂಜಿತೇ.

‘‘ಅಹಂ ಸಬ್ಬಙ್ಗಸಮ್ಪನ್ನಾ, ಸಬ್ಬಾಭರಣಭೂಸಿತಾ;

ಪುರಪ್ಪವೇಸೇ ಸುಗತಂ, ವಾತಪಾನೇ ಠಿತಾ ಅಹಂ.

‘‘ದಿಸ್ವಾ ಜಲನ್ತಂ ಯಸಸಾ, ದೇವಮನುಸ್ಸಸಕ್ಕತಂ;

ಅನುಬ್ಯಞ್ಜನಸಮ್ಪನ್ನಂ, ಲಕ್ಖಣೇಹಿ ವಿಭೂಸಿತಂ.

‘‘ಉದಗ್ಗಚಿತ್ತಾ ಸುಮನಾ, ಪಬ್ಬಜ್ಜಂ ಸಮರೋಚಯಿಂ;

ನ ಚಿರೇನೇವ ಕಾಲೇನ, ಅರಹತ್ತಮಪಾಪುಣಿಂ.

‘‘ಇದ್ಧೀಸು ಚ ವಸೀ ಹೋಮಿ, ದಿಬ್ಬಾಯ ಸೋತಧಾತುಯಾ;

ಪರಚಿತ್ತಾನಿ ಜಾನಾಮಿ, ಸತ್ಥುಸಾಸನಕಾರಿಕಾ.

‘‘ಪುಬ್ಬೇನಿವಾಸಂ ಜಾನಾಮಿ, ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖು ವಿಸೋಧಿತಂ;

ಖೇಪೇತ್ವಾ ಆಸವೇ ಸಬ್ಬೇ, ವಿಸುದ್ಧಾಸಿಂ ಸುನಿಮ್ಮಲಾ.

‘‘ಪರಿಚಿಣ್ಣೋ ಮಯಾ ಸತ್ಥಾ, ಕತಂ ಬುದ್ಧಸ್ಸ ಸಾಸನಂ;

ಓಹಿತೋ ಗರುಕೋ ಭಾರೋ, ಭವನೇತ್ತಿಸಮೂಹತಾ.

‘‘ಯಸ್ಸತ್ಥಾಯ ಪಬ್ಬಜಿತಾ, ಅಗಾರಸ್ಮಾನಗಾರಿಯಂ;

ಸೋ ಮೇ ಅತ್ಥೋ ಅನುಪ್ಪತ್ತೋ, ಸಬ್ಬಸಂಯೋಜನಕ್ಖಯೋ.

‘‘ತತೋ ಮಹಾಕಾರುಣಿಕೋ, ಏತದಗ್ಗೇ ಠಪೇಸಿ ಮಂ;

ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಕಾನಂ ಅಗ್ಗಾ, ಸಕುಲಾತಿ ನರುತ್ತಮೋ.

‘‘ಕಿಲೇಸಾ ಝಾಪಿತಾ ಮಯ್ಹಂ…ಪೇ… ಕತಂ ಬುದ್ಧಸ್ಸ ಸಾಸನ’’ನ್ತಿ.

ಅರಹತ್ತಂ ಪನ ಪತ್ವಾ ಕತಾಧಿಕಾರತಾಯ ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಞಾಣೇ ಚಿಣ್ಣವಸೀ ಅಹೋಸಿ. ತೇನ ನಂ ಸತ್ಥಾ ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುಕಾನಂ ಭಿಕ್ಖುನೀನಂ ಅಗ್ಗಟ್ಠಾನೇ ಠಪೇಸಿ. ಸಾ ಅತ್ತನೋ ಪಟಿಪತ್ತಿಂ ಪಚ್ಚವೇಕ್ಖಿತ್ವಾ ಪೀತಿಸೋಮನಸ್ಸಜಾತಾ ಉದಾನವಸೇನ –

೯೭. ‘‘ಅಗಾರಸ್ಮಿಂ ವಸನ್ತೀಹಂ, ಧಮ್ಮಂ ಸುತ್ವಾನ ಭಿಕ್ಖುನೋ;

ಅದ್ದಸಂ ವಿರಜಂ ಧಮ್ಮಂ, ನಿಬ್ಬಾನಂ ಪದಮಚ್ಚುತಂ.

೯೮. ‘‘ಸಾಹಂ ಪುತ್ತಂ ಧೀತರಞ್ಚ, ಧನಧಞ್ಞಞ್ಚ ಛಡ್ಡಿಯ;

ಕೇಸೇ ಛೇದಾಪಯಿತ್ವಾನ, ಪಬ್ಬಜಿಂ ಅನಗಾರಿಯಂ.

೯೯. ‘‘ಸಿಕ್ಖಮಾನಾ ಅಹಂ ಸನ್ತೀ, ಭಾವೇನ್ತೀ ಮಗ್ಗಮಞ್ಜಸಂ;

ಪಹಾಸಿಂ ರಾಗದೋಸಞ್ಚ, ತದೇಕಟ್ಠೇ ಚ ಆಸವೇ.

೧೦೦. ‘‘ಭಿಕ್ಖುನೀ ಉಪಸಮ್ಪಜ್ಜ, ಪುಬ್ಬಜಾತಿಮನುಸ್ಸರಿಂ;

ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖು ವಿಸೋಧಿತಂ, ವಿಮಲಂ ಸಾಧುಭಾವಿತಂ.

೧೦೧. ‘‘ಸಙ್ಖಾರೇ ಪರತೋ ದಿಸ್ವಾ, ಹೇತುಜಾತೇ ಪಲೋಕಿತೇ;

ಪಹಾಸಿಂ ಆಸವೇ ಸಬ್ಬೇ, ಸೀತಿಭೂತಾಮ್ಹಿ ನಿಬ್ಬುತಾ’’ತಿ. –

ಇಮಾ ಗಾಥಾ ಅಭಾಸಿ.

ತತ್ಥ ಅಗಾರಸ್ಮಿಂ ವಸನ್ತೀಹಂ, ಧಮ್ಮಂ ಸುತ್ವಾನ ಭಿಕ್ಖುನೋತಿ ಅಹಂ ಪುಬ್ಬೇ ಅಗಾರಮಜ್ಝೇ ವಸಮಾನಾ ಅಞ್ಞತರಸ್ಸ ಭಿನ್ನಕಿಲೇಸಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುನೋ ಸನ್ತಿಕೇ ಚತುಸಚ್ಚಗಬ್ಭಂ ಧಮ್ಮಕಥಂ ಸುತ್ವಾ. ಅದ್ದಸಂ ವಿರಜಂ ಧಮ್ಮಂ, ನಿಬ್ಬಾನಂ ಪದಮಚ್ಚುತನ್ತಿ ರಾಗರಜಾದೀನಂ ಅಭಾವೇನ ವಿರಜಂ, ವಾನತೋ ನಿಕ್ಖನ್ತತ್ತಾ ನಿಬ್ಬಾನಂ, ಚವನಾಭಾವತೋ ಅಧಿಗತಾನಂ ಅಚ್ಚುತಿಹೇತುತಾಯ ಚ ನಿಬ್ಬಾನಂ ಅಚ್ಚುತಂ, ಪದನ್ತಿ ಚ ಲದ್ಧನಾಮಂ ಅಸಙ್ಖತಧಮ್ಮಂ, ಸಹಸ್ಸನಯಪಟಿಮಣ್ಡಿತೇನ ದಸ್ಸನಸಙ್ಖಾತೇನ ಧಮ್ಮಚಕ್ಖುನಾ ಅದ್ದಸಂ ಪಸ್ಸಿಂ.

ಸಾಹನ್ತಿ ಸಾ ಅಹಂ ವುತ್ತಪ್ಪಕಾರೇನ ಸೋತಾಪನ್ನಾ ಹೋಮಿ.

ಸಿಕ್ಖಮಾನಾ ಅಹಂ ಸನ್ತೀತಿ ಅಹಂ ಸಿಕ್ಖಮಾನಾವ ಸಮಾನಾ ಪಬ್ಬಜಿತ್ವಾ ವಸ್ಸೇ ಅಪರಿಪುಣ್ಣೇ ಏವ. ಭಾವೇನ್ತೀ ಮಗ್ಗಮಞ್ಜಸನ್ತಿ ಮಜ್ಝಿಮಪಟಿಪತ್ತಿಭಾವತೋ ಅಞ್ಜಸಂ ಉಪರಿಮಗ್ಗಂ ಉಪ್ಪಾದೇನ್ತೀ. ತದೇಕಟ್ಠೇ ಚ ಆಸವೇತಿ ರಾಗದೋಸೇಹಿ ಸಹಜೇಕಟ್ಠೇ ಪಹಾನೇಕಟ್ಠೇ ಚ ತತಿಯಮಗ್ಗವಜ್ಝೇ ಆಸವೇ ಪಹಾಸಿಂ ಸಮುಚ್ಛಿನ್ದಿಂ.

ಭಿಕ್ಖುನೀ ಉಪಸಮ್ಪಜ್ಜಾತಿ ವಸ್ಸೇ ಪರಿಪುಣ್ಣೇ ಉಪಸಮ್ಪಜ್ಜಿತ್ವಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಹುತ್ವಾ. ವಿಮಲನ್ತಿ ಅವಿಜ್ಜಾದೀಹಿ ಉಪಕ್ಕಿಲೇಸೇಹಿ ವಿಮುತ್ತತಾಯ ವಿಗತಮಲಂ, ಸಾಧು ಸಕ್ಕಚ್ಚ ಸಮ್ಮದೇವ ಭಾವಿತಂ, ಸಾಧೂಹಿ ವಾ ಬುದ್ಧಾದೀಹಿ ಭಾವಿತಂ ಉಪ್ಪಾದಿತಂ ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖು ವಿಸೋಧಿತನ್ತಿ ಸಮ್ಬನ್ಧೋ.

ಸಙ್ಖಾರೇತಿ ತೇಭೂಮಕಸಙ್ಖಾರೇ. ಪರತೋತಿ ಅನತ್ತತೋ. ಹೇತುಜಾತೇತಿ ಪಚ್ಚಯುಪ್ಪನ್ನೇ. ಪಲೋಕಿತೇತಿ ಪಲುಜ್ಜನಸಭಾವೇ ಪಭಙ್ಗುನೇ ಪಞ್ಞಾಚಕ್ಖುನಾ ದಿಸ್ವಾ. ಪಹಾಸಿಂ ಆಸವೇ ಸಬ್ಬೇತಿ ಅಗ್ಗಮಗ್ಗೇನ ಅವಸಿಟ್ಠೇ ಸಬ್ಬೇಪಿ ಆಸವೇ ಪಜಹಿಂ, ಖೇಪೇಸಿನ್ತಿ ಅತ್ಥೋ. ಸೇಸಂ ವುತ್ತನಯಮೇವ.

ಸಕುಲಾಥೇರೀಗಾಥಾವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.