೮. ಅಭಯಮಾತುಥೇರೀಗಾಥಾವಣ್ಣನಾ

ಉದ್ಧಂ ಪಾದತಲಾತಿಆದಿಕಾ ಅಭಯಮಾತಾಯ ಥೇರಿಯಾ ಗಾಥಾ. ಅಯಮ್ಪಿ ಪುರಿಮಬುದ್ಧೇಸು ಕತಾಧಿಕಾರಾ ತತ್ಥ ತತ್ಥ ಭವೇ ಪುಞ್ಞಾನಿ ಉಪಚಿನನ್ತೀ ತಿಸ್ಸಸ್ಸ ಭಗವತೋ ಕಾಲೇ ಕುಲಗೇಹೇ ನಿಬ್ಬತ್ತಿತ್ವಾ ವಿಞ್ಞುತಂ ಪತ್ವಾ ಏಕದಿವಸಂ ಸತ್ಥಾರಂ ಪಿಣ್ಡಾಯ ಚರನ್ತಂ ದಿಸ್ವಾ ಪಸನ್ನಮಾನಸಾ ಪತ್ತಂ ಗಹೇತ್ವಾ ಕಟಚ್ಛುಮತ್ತಂ ಭಿಕ್ಖಂ ಅದಾಸಿ. ಸಾ ತೇನ ಪುಞ್ಞಕಮ್ಮೇನ ದೇವಮನುಸ್ಸೇಸು ಸಂಸರನ್ತೀ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಬುದ್ಧುಪ್ಪಾದೇ ತಾದಿಸೇನ ಕಮ್ಮನಿಸ್ಸನ್ದೇನ ಉಜ್ಜೇನಿಯಂ ಪದುಮವತೀ ನಾಮ ನಗರಸೋಭಿಣೀ ಅಹೋಸಿ. ರಾಜಾ ಬಿಮ್ಬಿಸಾರೋ ತಸ್ಸಾ ರೂಪಸಮ್ಪತ್ತಿಆದಿಕೇ ಗುಣೇ ಸುತ್ವಾ ಪುರೋಹಿತಸ್ಸ ಆಚಿಕ್ಖಿ – ‘‘ಉಜ್ಜೇನಿಯಂ ಕಿರ ಪದುಮವತೀ ನಾಮ ಗಣಿಕಾ ಅಹೋಸಿ, ತಮಹಂ ದಟ್ಠುಕಾಮೋಮ್ಹೀ’’ತಿ. ಪುರೋಹಿತೋ ‘‘ಸಾಧು, ದೇವಾ’’ತಿ ಮನ್ತಬಲೇನ ಕುಮ್ಭೀರಂ ನಾಮ ಯಕ್ಖಂ ಆವಹೇತ್ವಾ ಯಕ್ಖಾನುಭಾವೇನ ರಾಜಾನಂ ತಾವದೇವ ಉಜ್ಜೇನೀನಗರಂ ನೇಸಿ. ರಾಜಾ ತಾಯ ಸದ್ಧಿಂ ಏಕರತ್ತಿಂ ಸಂವಾಸಂ ಕಪ್ಪೇಸಿ. ಸಾ ತೇನ ಗಬ್ಭಂ ಗಣ್ಹಿ. ರಞ್ಞೋ ಚ ಆರೋಚೇಸಿ – ‘‘ಮಮ ಕುಚ್ಛಿಯಂ ಗಬ್ಭೋ ಪತಿಟ್ಠಹೀ’’ತಿ. ತಂ ಸುತ್ವಾ ರಾಜಾ ನಂ ‘‘ಸಚೇ ಪುತ್ತೋ ಭವೇಯ್ಯ, ವಡ್ಢೇತ್ವಾ ಮಮಂ ದಸ್ಸೇಹೀ’’ತಿ ವತ್ವಾ ನಾಮಮುದ್ದಿಕಂ ದತ್ವಾ ಅಗಮಾಸಿ. ಸಾ ದಸಮಾಸಚ್ಚಯೇನ ಪುತ್ತಂ ವಿಜಾಯಿತ್ವಾ ನಾಮಗ್ಗಹಣದಿವಸೇ ಅಭಯೋತಿ ನಾಮಂ ಅಕಾಸಿ. ಪುತ್ತಞ್ಚ ಸತ್ತವಸ್ಸಿಕಕಾಲೇ ‘‘ತವ ಪಿತಾ ಬಿಮ್ಬಿಸಾರಮಹಾರಾಜಾ’’ತಿ ರಞ್ಞೋ ಸನ್ತಿಕಂ ಪಹಿಣಿ. ರಾಜಾ ತಂ ಪುತ್ತಂ ಪಸ್ಸಿತ್ವಾ ಪುತ್ತಸಿನೇಹಂ ಪಟಿಲಭಿತ್ವಾ ಕುಮಾರಕಪರಿಹಾರೇನ ವಡ್ಢೇಸಿ. ತಸ್ಸ ಸದ್ಧಾಪಟಿಲಾಭೋ ಪಬ್ಬಜ್ಜಾ ವಿಸೇಸಾಧಿಗಮೋ ಚ ಹೇಟ್ಠಾ ಆಗತೋಯೇವ. ತಸ್ಸ ಮಾತಾ ಅಪರಭಾಗೇ ಪುತ್ತಸ್ಸ ಅಭಯತ್ಥೇರಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ಧಮ್ಮಂ ಸುತ್ವಾ ಪಟಿಲದ್ಧಸದ್ಧಾ ಭಿಕ್ಖುನೀಸು ಪಬ್ಬಜಿತ್ವಾ ವಿಪಸ್ಸನಾಯ ಕಮ್ಮಂ ಕರೋನ್ತೀ ನಚಿರಸ್ಸೇವ ಸಹ ಪಟಿಸಮ್ಭಿದಾಹಿ ಅರಹತ್ತಂ ಪಾಪುಣಿ. ತೇನ ವುತ್ತಂ ಅಪದಾನೇ (ಅಪ. ಥೇರೀ ೨.೧.೬೦-೭೦) –

‘‘ಪಿಣ್ಡಚಾರಂ ಚರನ್ತಸ್ಸ, ತಿಸ್ಸನಾಮಸ್ಸ ಸತ್ಥುನೋ;

ಕಟಚ್ಛುಭಿಕ್ಖಂ ಪಗ್ಗಯ್ಹ, ಬುದ್ಧಸೇಟ್ಠಸ್ಸದಾಸಹಂ.

‘‘ಪಟಿಗ್ಗಹೇತ್ವಾ ಸಮ್ಬುದ್ಧೋ, ತಿಸ್ಸೋ ಲೋಕಗ್ಗನಾಯಕೋ;

ವೀಥಿಯಾ ಸಣ್ಠಿತೋ ಸತ್ಥಾ, ಅಕಾ ಮೇ ಅನುಮೋದನಂ.

‘‘ಕಟಚ್ಛುಭಿಕ್ಖಂ ದತ್ವಾನ, ತಾವತಿಂಸಂ ಗಮಿಸ್ಸಸಿ;

ಛತ್ತಿಂಸದೇವರಾಜೂನಂ, ಮಹೇಸಿತ್ತಂ ಕರಿಸ್ಸಸಿ.

‘‘ಪಞ್ಞಾಸಂ ಚಕ್ಕವತ್ತೀನಂ, ಮಹೇಸಿತ್ತಂ ಕರಿಸ್ಸಸಿ;

ಮನಸಾ ಪತ್ಥಿತಂ ಸಬ್ಬಂ, ಪಟಿಲಚ್ಛಸಿ ಸಬ್ಬದಾ.

‘‘ಸಮ್ಪತ್ತಿಂ ಅನುಭೋತ್ವಾನ, ಪಬ್ಬಜಿಸ್ಸಸಿ ಕಿಞ್ಚನಾ;

ಸಬ್ಬಾಸವೇ ಪರಿಞ್ಞಾಯ, ನಿಬ್ಬಾಯಿಸ್ಸಸಿನಾಸವಾ.

‘‘ಇದಂ ವತ್ವಾನ ಸಮ್ಬುದ್ಧೋ, ತಿಸ್ಸೋ ಲೋಕಗ್ಗನಾಯಕೋ;

ನಭಂ ಅಬ್ಭುಗ್ಗಮೀ ವೀರೋ, ಹಂಸರಾಜಾವ ಅಮ್ಬರೇ.

‘‘ಸುದಿನ್ನಂ ಮೇ ದಾನವರಂ, ಸುಯಿಟ್ಠಾ ಯಾಗಸಮ್ಪದಾ;

ಕಟಚ್ಛುಭಿಕ್ಖಂ ದತ್ವಾನ, ಪತ್ತಾಹಂ ಅಚಲಂ ಪದಂ.

‘‘ದ್ವೇನವುತೇ ಇತೋ ಕಪ್ಪೇ, ಯಂ ದಾನಮದದಿಂ ತದಾ;

ದುಗ್ಗತಿಂ ನಾಭಿಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖಾದಾನಸ್ಸಿದಂ ಫಲಂ.

‘‘ಕಿಲೇಸಾ ಝಾಪಿತಾ ಮಯ್ಹಂ…ಪೇ… ಕತಂ ಬುದ್ಧಸ್ಸ ಸಾಸನ’’ನ್ತಿ.

ಅರಹತ್ತಂ ಪನ ಪತ್ವಾ ಅತ್ತನೋ ಪುತ್ತೇನ ಅಭಯತ್ಥೇರೇನ ಧಮ್ಮಂ ಕಥೇನ್ತೇನ ಓವಾದವಸೇನ ಯಾ ಗಾಥಾ ಭಾಸಿತಾ, ಉದಾನವಸೇನ ಸಯಮ್ಪಿ ತಾ ಏವ ಪಚ್ಚುದಾಹರನ್ತೀ –

೩೩. ‘‘ಉದ್ಧಂ ಪಾದತಲಾ ಅಮ್ಮ, ಅಧೋ ವೇ ಕೇಸಮತ್ಥಕಾ;

ಪಚ್ಚವೇಕ್ಖಸ್ಸುಮಂ ಕಾಯಂ, ಅಸುಚಿಂ ಪೂತಿಗನ್ಧಿಕಂ.

೩೪. ‘‘ಏವಂ ವಿಹರಮಾನಾಯ, ಸಬ್ಬೋ ರಾಗೋ ಸಮೂಹತೋ;

ಪರಿಳಾಹೋ ಸಮುಚ್ಛಿನ್ನೋ, ಸೀತಿಭೂತಾಮ್ಹಿ ನಿಬ್ಬುತಾ’’ತಿ. – ಆಹ;

ತತ್ಥ ಪಠಮಗಾಥಾಯ ತಾವ ಅಯಂ ಸಙ್ಖೇಪತ್ಥೋ – ಅಮ್ಮ ಪದುಮವತಿ, ಪಾದತಲತೋ ಉದ್ಧಂ ಕೇಸಮತ್ಥಕತೋ ಅಧೋ ನಾನಪ್ಪಕಾರಅಸುಚಿಪೂರಿತಾಯ ಅಸುಚಿಂ ಸಬ್ಬಕಾಲಂ ಪೂತಿಗನ್ಧವಾಯನತೋ ಪೂತಿಗನ್ಧಿಕಂ, ಇಮಂ ಕುಚ್ಛಿತಾನಂ ಆಯತನತಾಯ ಕಾಯಂ ಸರೀರಂ ಞಾಣಚಕ್ಖುನಾ ಪಚ್ಚವೇಕ್ಖಸ್ಸೂತಿ. ಅಯಞ್ಹಿ ತಸ್ಸಾ ಪುತ್ತೇನ ಓವಾದದಾನವಸೇನ ಭಾಸಿತಾ ಗಾಥಾ.

ಸಾ ತಂ ಸುತ್ವಾ ಅರಹತ್ತಂ ಪತ್ವಾ ಉದಾನೇನ್ತೀ ಆಚರಿಯಪೂಜಾವಸೇನ ತಮೇವ ಗಾಥಂ ಪಠಮಂ ವತ್ವಾ ಅತ್ತನೋ ಪಟಿಪತ್ತಿಂ ಕಥೇನ್ತೀ ‘‘ಏವಂ ವಿಹರಮಾನಾಯಾ’’ತಿ ದುತಿಯಂ ಗಾಥಮಾಹ.

ತತ್ಥ ಏವಂ ವಿಹರಮಾನಾಯಾತಿ ಏವಂ ಮಮ ಪುತ್ತೇನ ಅಭಯತ್ಥೇರೇನ ‘‘ಉದ್ಧಂ ಪಾದತಲಾ’’ತಿಆದಿನಾ ದಿನ್ನೇ ಓವಾದೇ ಠತ್ವಾ ಸಬ್ಬಕಾಯಂ ಅಸುಭತೋ ದಿಸ್ವಾ ಏಕಗ್ಗಚಿತ್ತಾ ತತ್ಥ ಭೂತುಪಾದಾಯಭೇದೇ ರೂಪಧಮ್ಮೇ ತಪ್ಪಟಿಬದ್ಧೇ ವೇದನಾದಿಕೇ ಅರೂಪಧಮ್ಮೇ ಪರಿಗ್ಗಹೇತ್ವಾ ತತ್ಥ ತಿಲಕ್ಖಣಂ ಆರೋಪೇತ್ವಾ ಅನಿಚ್ಚಾನುಪಸ್ಸನಾದಿವಸೇನ ವಿಹರಮಾನಾಯ. ಸಬ್ಬೋ ರಾಗೋ ಸಮೂಹತೋತಿ ವುಟ್ಠಾನಗಾಮಿನಿವಿಪಸ್ಸನಾಯ ಮಗ್ಗೇನ ಘಟಿತಾಯ ಮಗ್ಗಪಟಿಪಾಟಿಯಾ ಅಗ್ಗಮಗ್ಗೇನ ಸಬ್ಬೋ ರಾಗೋ ಮಯಾ ಸಮೂಹತೋ ಸಮುಗ್ಘಾಟಿತೋ. ಪರಿಳಾಹೋ ಸಮುಚ್ಛಿನ್ನೋತಿ ತತೋ ಏವ ಸಬ್ಬೋ ಕಿಲೇಸಪರಿಳಾಹೋ ಸಮ್ಮದೇವ ಉಚ್ಛಿನ್ನೋ, ತಸ್ಸ ಚ ಸಮುಚ್ಛಿನ್ನತ್ತಾ ಏವ ಸೀತಿಭೂತಾ ಸಉಪಾದಿಸೇಸಾಯ ನಿಬ್ಬಾನಧಾತುಯಾ ನಿಬ್ಬುತಾ ಅಮ್ಹೀತಿ.

ಅಭಯಮಾತುಥೇರೀಗಾಥಾವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.