೩. ಸುಮಙ್ಗಲಮಾತುಥೇರೀಗಾಥಾವಣ್ಣನಾ

ಸುಮುತ್ತಿಕಾತಿಆದಿಕಾ ಸುಮಙ್ಗಲಮಾತಾಯ ಥೇರಿಯಾ ಗಾಥಾ. ಅಯಮ್ಪಿ ಪುರಿಮಬುದ್ಧೇಸು ಕತಾಧಿಕಾರಾ ತತ್ಥ ತತ್ಥ ಭವೇ ಕುಸಲಂ ಉಪಚಿನಿತ್ವಾ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಬುದ್ಧುಪ್ಪಾದೇ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ದಲಿದ್ದಕುಲೇ ನಿಬ್ಬತ್ತಿತ್ವಾ ವಯಪ್ಪತ್ತಾ ಅಞ್ಞತರಸ್ಸ ನಳಕಾರಸ್ಸ ದಿನ್ನಾ ಪಠಮಗಬ್ಭೇಯೇವ ಪಚ್ಛಿಮಭವಿಕಂ ಪುತ್ತಂ ಲಭಿ. ತಸ್ಸ ಸುಮಙ್ಗಲೋತಿ ನಾಮಂ ಅಹೋಸಿ. ತತೋ ಪಟ್ಠಾಯ ಸಾ ಸುಮಙ್ಗಲಮಾತಾತಿ ಪಞ್ಞಾಯಿತ್ಥ. ಯಸ್ಮಾ ಪನಸ್ಸಾ ನಾಮಗೋತ್ತಂ ನ ಪಾಕಟಂ, ತಸ್ಮಾ ‘‘ಅಞ್ಞತರಾ ಥೇರೀ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಅಪಞ್ಞಾತಾ’’ತಿ ಪಾಳಿಯಂ ವುತ್ತಂ. ಸೋಪಿಸ್ಸಾ ಪುತ್ತೋ ವಿಞ್ಞುತಂ ಪತ್ತೋ ಪಬ್ಬಜಿತ್ವಾ ಸಹ ಪಟಿಸಮ್ಭಿದಾಹಿ ಅರಹತ್ತಂ ಪತ್ವಾ ಸುಮಙ್ಗಲತ್ಥೇರೋತಿ ಪಾಕಟೋ ಅಹೋಸಿ. ತಸ್ಸ ಮಾತಾ ಭಿಕ್ಖುನೀಸು ಪಬ್ಬಜಿತ್ವಾ ವಿಪಸ್ಸನಾಯ ಕಮ್ಮಂ ಕರೋನ್ತೀ ಏಕದಿವಸಂ ಗಿಹಿಕಾಲೇ ಅತ್ತನಾ ಲದ್ಧದುಕ್ಖಂ ಪಚ್ಚವೇಕ್ಖಿತ್ವಾ ಸಂವೇಗಜಾತಾ ವಿಪಸ್ಸನಂ ವಡ್ಢೇತ್ವಾ ಸಹ ಪಟಿಸಮ್ಭಿದಾಹಿ ಅರಹತ್ತಂ ಪತ್ವಾ ಉದಾನೇನ್ತೀ –

೨೩. ‘‘ಸುಮುತ್ತಿಕಾ ಸುಮುತ್ತಿಕಾ, ಸಾಧುಮುತ್ತಿಕಾಮ್ಹಿ ಮುಸಲಸ್ಸ;

ಅಹಿರಿಕೋ ಮೇ ಛತ್ತಕಂ ವಾಪಿ, ಉಕ್ಖಲಿಕಾ ಮೇ ದೇಡ್ಡುಭಂ ವಾತಿ.

೨೪. ‘‘ರಾಗಞ್ಚ ಅಹಂ ದೋಸಞ್ಚ, ಚಿಚ್ಚಿಟಿ ಚಿಚ್ಚಿಟೀತಿ ವಿಹನಾಮಿ;

ಸಾ ರುಕ್ಖಮೂಲಮುಪಗಮ್ಮ, ‘ಅಹೋ ಸುಖ’ನ್ತಿ ಸುಖತೋ ಝಾಯಾಮೀ’’ತಿ. –

ಇಮಾ ದ್ವೇ ಗಾಥಾ ಅಭಾಸಿ.

ತತ್ಥ ಸುಮುತ್ತಿಕಾತಿ ಸುಮುತ್ತಾ. ಕ-ಕಾರೋ ಪದಪೂರಣಮತ್ತಂ, ಸುಟ್ಠು ಮುತ್ತಾ ವತಾತಿ ಅತ್ಥೋ. ಸಾ ಸಾಸನೇ ಅತ್ತನಾ ಪಟಿಲದ್ಧಸಮ್ಪತ್ತಿಂ ದಿಸ್ವಾ ಪಸಾದವಸೇನ, ತಸ್ಸಾ ವಾ ಪಸಂಸಾವಸೇನ ಆಮನ್ತೇತ್ವಾ ವುತ್ತಂ ‘‘ಸುಮುತ್ತಿಕಾ ಸುಮುತ್ತಿಕಾ’’ತಿ. ಯಂ ಪನ ಗಿಹಿಕಾಲೇ ವಿಸೇಸತೋ ಜಿಗುಚ್ಛತಿ, ತತೋ ವಿಮುತ್ತಿಂ ದಸ್ಸೇನ್ತೀ ‘‘ಸಾಧುಮುತ್ತಿಕಾಮ್ಹೀ’’ತಿಆದಿಮಾಹ. ತತ್ಥ ಸಾಧುಮುತ್ತಿಕಾಮ್ಹೀತಿ ಸಮ್ಮದೇವ ಮುತ್ತಾ ವತ ಅಮ್ಹಿ. ಮುಸಲಸ್ಸಾತಿ ಮುಸಲತೋ. ಅಯಂ ಕಿರ ದಲಿದ್ದಭಾವೇನ ಗಿಹಿಕಾಲೇ ಸಯಮೇವ ಮುಸಲಕಮ್ಮಂ ಕರೋತಿ, ತಸ್ಮಾ ಏವಮಾಹ. ಅಹಿರಿಕೋ ಮೇತಿ ಮಮ ಸಾಮಿಕೋ ಅಹಿರಿಕೋ ನಿಲ್ಲಜ್ಜೋ, ಸೋ ಮಮ ನ ರುಚ್ಚತೀತಿ ವಚನಸೇಸೋ. ಪಕತಿಯಾವ ಕಾಮೇಸು ವಿರತ್ತಚಿತ್ತತಾಯ ಕಾಮಾಧಿಮುತ್ತಾನಂ ಪವತ್ತಿಂ ಜಿಗುಚ್ಛನ್ತೀ ವದತಿ. ಛತ್ತಕಂ ವಾಪೀತಿ ಜೀವಿತಹೇತುಕೇನ ಕರೀಯಮಾನಂ ಛತ್ತಕಮ್ಪಿ ಮೇ ನ ರುಚ್ಚತೀತಿ ಅತ್ಥೋ. ವಾ-ಸದ್ದೋ ಅವುತ್ತಸಮುಚ್ಚಯತ್ಥೋ, ತೇನ ಪೇಳಾಚಙ್ಕೋಟಕಾದಿಂ ಸಙ್ಗಣ್ಹಾತಿ. ವೇಳುದಣ್ಡಾದೀನಿ ಗಹೇತ್ವಾ ದಿವಸೇ ದಿವಸೇ ಛತ್ತಾದೀನಂ ಕರಣವಸೇನ ದುಕ್ಖಜೀವಿತಂ ಜಿಗುಚ್ಛನ್ತೀ ವದತಿ. ‘‘ಅಹಿತಕೋ ಮೇ ವಾತೋ ವಾತೀ’’ತಿ ಕೇಚಿ ವತ್ವಾ ಅಹಿತಕೋ ಜರಾವಹೋ ಗಿಹಿಕಾಲೇ ಮಮ ಸರೀರೇ ವಾತೋ ವಾಯತೀತಿ ಅತ್ಥಂ ವದನ್ತಿ. ಅಪರೇ ಪನ ‘‘ಅಹಿತಕೋ ಪರೇಸಂ ದುಗ್ಗನ್ಧತರೋ ಚ ಮಮ ಸರೀರತೋ ವಾತೋ ವಾಯತೀ’’ತಿ ಅತ್ಥಂ ವದನ್ತಿ. ಉಕ್ಖಲಿಕಾ ಮೇ ದೇಡ್ಡುಭಂ ವಾತೀತಿ ಮೇ ಮಮ ಭತ್ತಪಚನಭಾಜನಂ ಚಿರಪಾರಿವಾಸಿಕಭಾವೇನ ಅಪರಿಸುದ್ಧತಾಯ ಉದಕಸಪ್ಪಗನ್ಧಂ ವಾಯತಿ, ತತೋ ಅಹಂ ಸಾಧುಮುತ್ತಿಕಾಮ್ಹೀತಿ ಯೋಜನಾ.

ರಾಗಞ್ಚ ಅಹಂ ದೋಸಞ್ಚ, ಚಿಚ್ಚಿಟಿ ಚಿಚ್ಚಿಟೀತಿ ವಿಹನಾಮೀತಿ ಅಹಂ ಕಿಲೇಸಜೇಟ್ಠಕಂ ರಾಗಞ್ಚ ದೋಸಞ್ಚ ಚಿಚ್ಚಿಟಿ ಚಿಚ್ಚಿಟೀತಿ ಇಮಿನಾ ಸದ್ದೇನ ಸದ್ಧಿಂ ವಿಹನಾಮಿ ವಿನಾಸೇಮಿ, ಪಜಹಾಮೀತಿ ಅತ್ಥೋ. ಸಾ ಕಿರ ಅತ್ತನೋ ಸಾಮಿಕಂ ಜಿಗುಚ್ಛನ್ತೀ ತೇನ ದಿವಸೇ ದಿವಸೇ ಫಾಲಿಯಮಾನಾನಂ ಸುಕ್ಖಾನಂ ವೇಳುದಣ್ಡಾದೀನಂ ಸದ್ದಂ ಗರಹನ್ತೀ ತಸ್ಸ ಪಹಾನಂ ರಾಗದೋಸಪಹಾನೇನ ಸಮಂ ಕತ್ವಾ ಅವೋಚ. ಸಾ ರುಕ್ಖಮೂಲಮುಪಗಮ್ಮಾತಿ ಸಾ ಅಹಂ ಸುಮಙ್ಗಲಮಾತಾ ವಿವಿತ್ತಂ ರುಕ್ಖಮೂಲಂ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ. ಸುಖತೋ ಝಾಯಾಮೀತಿ ಸುಖನ್ತಿ ಝಾಯಾಮಿ, ಕಾಲೇನ ಕಾಲಂ ಸಮಾಪಜ್ಜನ್ತೀ ಫಲಸುಖಂ ನಿಬ್ಬಾನಸುಖಞ್ಚ ಪಟಿಸಂವೇದಿಯಮಾನಾ ಫಲಜ್ಝಾನೇನ ಝಾಯಾಮೀತಿ ಅತ್ಥೋ. ಅಹೋ ಸುಖನ್ತಿ ಇದಂ ಪನಸ್ಸಾ ಸಮಾಪತ್ತಿತೋ ಪಚ್ಛಾ ಪವತ್ತಮನಸಿಕಾರವಸೇನ ವುತ್ತಂ, ಪುಬ್ಬಾಭೋಗವಸೇನಾತಿಪಿ ಯುಜ್ಜತೇವ.

ಸುಮಙ್ಗಲಮಾತುಥೇರೀಗಾಥಾವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.