೬. ಚೂಳಸಾರಿವತ್ಥು

ಸುಜೀವನ್ತಿ ಇಮಂ ಧಮ್ಮದೇಸನಂ ಸತ್ಥಾ ಜೇತವನೇ ವಿಹರನ್ತೋ ಚೂಳಸಾರಿಂ ನಾಮ ಸಾರಿಪುತ್ತತ್ಥೇರಸ್ಸ ಸದ್ಧಿವಿಹಾರಿಕಂ ಆರಬ್ಭ ಕಥೇಸಿ.

ಸೋ ಕಿರ ಏಕದಿವಸೇ ವೇಜ್ಜಕಮ್ಮಂ ಕತ್ವಾ ಪಣೀತಭೋಜನಂ ಲಭಿತ್ವಾ ಆದಾಯ ನಿಕ್ಖಮನ್ತೋ ಅನ್ತರಾಮಗ್ಗೇ ಥೇರಂ ದಿಸ್ವಾ, ‘‘ಭನ್ತೇ, ಇದಂ ಮಯಾ ವೇಜ್ಜಕಮ್ಮಂ ಕತ್ವಾ ಲದ್ಧಂ, ತುಮ್ಹೇ ಅಞ್ಞತ್ಥ ಏವರೂಪಂ ಭೋಜನಂ ನ ಲಭಿಸ್ಸಥ, ಇಮಂ ಭುಞ್ಜಥ, ಅಹಂ ತೇ ವೇಜ್ಜಕಮ್ಮಂ ಕತ್ವಾ ನಿಚ್ಚಕಾಲಂ ಏವರೂಪಂ ಆಹಾರಂ ಆಹರಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ಆಹ. ಥೇರೋ ತಸ್ಸ ವಚನಂ ಸುತ್ವಾ ತುಣ್ಹೀಭೂತೋವ ಪಕ್ಕಾಮಿ. ಭಿಕ್ಖೂ ವಿಹಾರಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಸತ್ಥು ತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ಸತ್ಥಾ, ‘‘ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಹಿರಿಕೋ ನಾಮ ಪಗಬ್ಭೋ ಕಾಕಸದಿಸೋ ಹುತ್ವಾ ಏಕವೀಸತಿವಿಧಾಯ ಅನೇಸನಾಯ ಠತ್ವಾ ಸುಖಂ ಜೀವತಿ, ಹಿರಿಓತ್ತಪ್ಪಸಮ್ಪನ್ನೋ ಪನ ದುಕ್ಖಂ ಜೀವತೀ’’ತಿ ವತ್ವಾ ಇಮಾ ಗಾಥಾ ಅಭಾಸಿ –

೨೪೪. ‘‘ಸುಜೀವಂ ಅಹಿರಿಕೇನ, ಕಾಕಸೂರೇನ ಧಂಸಿನಾ;

ಪಕ್ಖನ್ದಿನಾ ಪಗಬ್ಭೇನ, ಸಂಕಿಲಿಟ್ಠೇನ ಜೀವಿತಂ.

೨೪೫. ‘‘ಹಿರೀಮತಾ ಚ ದುಜ್ಜೀವಂ, ನಿಚ್ಚಂ ಸುಚಿಗವೇಸಿನಾ;

ಅಲೀನೇನಾಪ್ಪಗಬ್ಭೇನ, ಸುದ್ಧಾಜೀವೇನ ಪಸ್ಸತಾ’’ತಿ.

ತತ್ಥ ಅಹಿರಿಕೇನಾತಿ ಛಿನ್ನಹಿರೋತ್ತಪ್ಪಕೇನ. ಏವರೂಪೇನ ಹಿ ಅಮಾತರಮೇವ ‘‘ಮಾತಾ ಮೇ’’ತಿ ಅಪಿತಾದಯೋ ಏವ ಚ ‘‘ಪಿತಾ ಮೇ’’ತಿಆದಿನಾ ನಯೇನ ವತ್ವಾ ಏಕವೀಸತಿವಿಧಾಯ ಅನೇಸನಾಯ ಪತಿಟ್ಠಾಯ ಸುಖೇನ ಜೀವತುಂ ಸಕ್ಕಾ. ಕಾಕಸೂರೇನಾತಿ ಸೂರಕಾಕಸದಿಸೇನ. ಯಥಾ ಹಿ ಸೂರಕಾಕೋ ಕುಲಘರೇಸು ಯಾಗುಆದೀನಿ ಗಣ್ಹಿತುಕಾಮೋ ಭಿತ್ತಿಆದೀಸು ನಿಸೀದಿತ್ವಾ ಅತ್ತನೋ ಓಲೋಕನಭಾವಂ ಞತ್ವಾ ಅನೋಲೋಕೇನ್ತೋ ವಿಯ ಅಞ್ಞವಿಹಿತಕೋ ವಿಯ ನಿದ್ದಾಯನ್ತೋ ವಿಯ ಚ ಹುತ್ವಾ ಮನುಸ್ಸಾನಂ ಪಮಾದಂ ಸಲ್ಲಕ್ಖೇತ್ವಾ ಅನುಪತಿತ್ವಾ ‘‘ಸೂಸೂ’’ತಿ ವದನ್ತೇಸುಯೇವ ಭಾಜನತೋ ಮುಖಪೂರಂ ಗಹೇತ್ವಾ ಪಲಾಯತಿ, ಏವಮೇವಂ ಅಹಿರಿಕಪುಗ್ಗಲೋಪಿ ಭಿಕ್ಖೂಹಿ ಸದ್ಧಿಂ ಗಾಮಂ ಪವಿಸಿತ್ವಾ ಯಾಗುಭತ್ತಟ್ಠಾನಾದೀನಿ ವವತ್ಥಪೇತಿ. ತತ್ಥ ಭಿಕ್ಖೂ ಪಿಣ್ಡಾಯ ಚರಿತ್ವಾ ಯಾಪನಮತ್ತಂ ಆದಾಯ ಆಸನಸಾಲಂ ಗನ್ತ್ವಾ ಪಚ್ಚವೇಕ್ಖನ್ತಾ ಯಾಗುಂ ಪಿವಿತ್ವಾ ಕಮ್ಮಟ್ಠಾನಂ ಮನಸಿ ಕರೋನ್ತಿ ಸಜ್ಝಾಯನ್ತಿ ಆಸನಸಾಲಂ ಸಮ್ಮಜ್ಜನ್ತಿ. ಅಯಂ ಪನ ಅಕತ್ವಾ ಗಾಮಾಭಿಮುಖೋವ ಹೋತಿ.

ಸೋ ಹಿ ಭಿಕ್ಖೂಹಿ ‘‘ಪಸ್ಸಥಿಮ’’ನ್ತಿ ಓಲೋಕಿಯಮಾನೋಪಿ ಅನೋಲೋಕೇನ್ತೋ ವಿಯ ಅಞ್ಞವಿಹಿತೋ ವಿಯ ನಿದ್ದಾಯನ್ತೋ ವಿಯ ಗಣ್ಠಿಕಂ ಪಟಿಮುಞ್ಚನ್ತೋ ವಿಯ ಚೀವರಂ ಸಂವಿದಹನ್ತೋ ವಿಯ ಹುತ್ವಾ ‘‘ಅಸುಕಂ ನಾಮ ಮೇ ಕಮ್ಮಂ ಅತ್ಥೀ’’ತಿ ವದನ್ತೋ ಉಟ್ಠಾಯಾಸನಾ ಗಾಮಂ ಪವಿಸಿತ್ವಾ ಪಾತೋವ ವವತ್ಥಪಿತಗೇಹೇಸು ಅಞ್ಞತರಂ ಗೇಹಂ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಘರಮಾನುಸಕೇಸು ಥೋಕಂ ಕವಾಟಂ ಪಿಧಾಯ ದ್ವಾರೇ ನಿಸೀದಿತ್ವಾ ಕನ್ದನ್ತೇಸುಪಿ ಏಕೇನ ಹತ್ಥೇನ ಕವಾಟಂ ಪಣಾಮೇತ್ವಾ ಅನ್ತೋ ಪವಿಸತಿ. ಅಥ ನಂ ದಿಸ್ವಾ ಅಕಾಮಕಾಪಿ ಆಸನೇ ನಿಸೀದಾಪೇತ್ವಾ ಯಾಗುಆದೀಸು ಯಂ ಅತ್ಥಿ, ತಂ ದೇನ್ತಿ. ಸೋ ಯಾವದತ್ಥಂ ಭುಞ್ಜಿತ್ವಾ ಅವಸೇಸಂ ಪತ್ತೇನಾದಾಯ ಪಕ್ಕಮತಿ. ಅಯಂ ಕಾಕಸೂರೋ ನಾಮ. ಏವರೂಪೇನ ಅಹಿರಿಕೇನ ಸುಜೀವನ್ತಿ ಅತ್ಥೋ.

ಧಂಸಿನಾತಿ ‘‘ಅಸುಕತ್ಥೇರೋ ನಾಮ ಅಪ್ಪಿಚ್ಛೋ’’ತಿಆದೀನಿ ವದನ್ತೇಸು – ‘‘ಕಿಂ ಪನ ಮಯಂ ನ ಅಪ್ಪಿಚ್ಛಾ’’ತಿಆದಿವಚನೇನ ಪರೇಸಂ ಗುಣಧಂಸನತಾಯ ಧಂಸಿನಾ. ತಥಾರೂಪಸ್ಸ ವಚನಂ ಸುತ್ವಾ ‘‘ಅಯಮ್ಪಿ ಅಪ್ಪಿಚ್ಛತಾದಿಗುಣೇ ಯುತ್ತೋ’’ತಿ ಮಞ್ಞಮಾನಾ ಮನುಸ್ಸಾ ದಾತಬ್ಬಂ ಮಞ್ಞನ್ತಿ. ಸೋ ಪನ ತತೋ ಪಟ್ಠಾಯ ವಿಞ್ಞೂಪುರಿಸಾನಂ ಚಿತ್ತಂ ಆರಾಧೇತುಂ ಅಸಕ್ಕೋನ್ತೋ ತಮ್ಹಾಪಿ ಲಾಭಾ ಪರಿಹಾಯತಿ. ಏವಂ ಧಂಸಿಪುಗ್ಗಲೋ ಅತ್ತನೋಪಿ ಪರಸ್ಸಪಿ ಲಾಭಂ ನಾಸೇತಿಯೇವ.

ಪಕ್ಖನ್ದಿನಾತಿ ಪಕ್ಖನ್ದಚಾರಿನಾ. ಪರೇಸಂ ಕಿಚ್ಚಾನಿಪಿ ಅತ್ತನೋ ಕಿಚ್ಚಾನಿ ವಿಯ ದಸ್ಸೇನ್ತೋ ಪಾತೋವ ಭಿಕ್ಖೂಸು ಚೇತಿಯಙ್ಗಣಾದೀಸು ವತ್ತಂ ಕತ್ವಾ ಕಮ್ಮಟ್ಠಾನಮನಸಿಕಾರೇನ ಥೋಕಂ ನಿಸೀದಿತ್ವಾ ಉಟ್ಠಾಯ ಗಾಮಂ ಪವಿಸನ್ತೇಸು ಮುಖಂ ಧೋವಿತ್ವಾ ಪಣ್ಡುಕಾಸಾವಪಾರುಪನಅಕ್ಖಿಅಞ್ಜನಸೀಸಮಕ್ಖನಾದೀಹಿ ಅತ್ತಭಾವಂ ಮಣ್ಡೇತ್ವಾ ಸಮ್ಮಜ್ಜನ್ತೋ ವಿಯ ದ್ವೇ ತಯೋ ಸಮ್ಮಜ್ಜನಿಪಹಾರೇ ದತ್ವಾ ದ್ವಾರಕೋಟ್ಠಕಾಭಿಮುಖೋ ಹೋತಿ. ಮನುಸ್ಸಾ ಪಾತೋವ ‘‘ಚೇತಿಯಂ ವನ್ದಿಸ್ಸಾಮ, ಮಾಲಾಪೂಜಂ ಕರಿಸ್ಸಾಮಾ’’ತಿ ಆಗತಾ ತಂ ದಿಸ್ವಾ ‘‘ಅಯಂ ವಿಹಾರೋ ಇಮಂ ದಹರಂ ನಿಸ್ಸಾಯ ಪಟಿಜಗ್ಗನಂ ಲಭತಿ, ಇಮಂ ಮಾ ಪಮಜ್ಜಿತ್ಥಾ’’ತಿ ವತ್ವಾ ತಸ್ಸ ದಾತಬ್ಬಂ ಮಞ್ಞನ್ತಿ. ಏವರೂಪೇನ ಪಕ್ಖನ್ದಿನಾಪಿ ಸುಜೀವಂ. ಪಗಬ್ಭೇನಾತಿ ಕಾಯಪಾಗಬ್ಭಿಯಾದೀಹಿ ಸಮನ್ನಾಗತೇನ. ಸಂಕಿಲಿಟ್ಠೇನ ಜೀವಿತನ್ತಿ ಏವಂ ಜೀವಿಕಂ ಕಪ್ಪೇತ್ವಾ ಜೀವನ್ತೇನ ಹಿ ಪುಗ್ಗಲೇನ ಸಂಕಿಲಿಟ್ಠೇನ ಹುತ್ವಾ ಜೀವಿತಂ ನಾಮ ಹೋತಿ, ತಂ ದುಜ್ಜೀವಿತಂ ಪಾಪಮೇವಾತಿ ಅತ್ಥೋ.

ಹಿರೀಮತಾ ಚಾತಿ ಹಿರೋತ್ತಪ್ಪಸಮ್ಪನ್ನೇನ ಪುಗ್ಗಲೇನ ದುಜ್ಜೀವಂ. ಸೋ ಹಿ ಅಮಾತಾದಯೋವ ‘‘ಮಾತಾ ಮೇ’’ತಿಆದೀನಿ ಅವತ್ವಾ ಅಧಮ್ಮಿಕೇ ಪಚ್ಚಯೇ ಗೂಥಂ ವಿಯ ಜಿಗುಚ್ಛನ್ತೋ ಧಮ್ಮೇನ ಸಮೇನ ಪರಿಯೇಸನ್ತೋ ಸಪದಾನಂ ಪಿಣ್ಡಾಯ ಚರಿತ್ವಾ ಜೀವಿಕಂ ಕಪ್ಪೇನ್ತೋ ಲೂಖಂ ಜೀವಿಕಂ ಜೀವತೀತಿ ಅತ್ಥೋ. ಸುಚಿಗವೇಸಿನಾತಿ ಸುಚೀನಿ ಕಾಯಕಮ್ಮಾದೀನಿ ಗವೇಸನ್ತೇನ. ಅಲೀನೇನಾತಿ ಜೀವಿತವುತ್ತಿಮನಲ್ಲೀನೇನ. ಸುದ್ಧಾಜೀವೇನ ಪಸ್ಸತಾತಿ ಏವರೂಪೋ ಹಿ ಪುಗ್ಗಲೋ ಸುದ್ಧಾಜೀವೋ ನಾಮ ಹೋತಿ. ತೇನ ಏವಂ ಸುದ್ಧಾಜೀವೇನ ತಮೇವ ಸುದ್ಧಾಜೀವಂ ಸಾರತೋ ಪಸ್ಸತಾ ಲೂಖಜೀವಿತವಸೇನ ದುಜ್ಜೀವಂ ಹೋತೀತಿ ಅತ್ಥೋ.

ದೇಸನಾವಸಾನೇ ಬಹೂ ಸೋತಾಪತ್ತಿಫಲಾದೀನಿ ಪಾಪುಣಿಂಸೂತಿ.

ಚೂಳಸಾರಿವತ್ಥು ಛಟ್ಠಂ.