೧೦. ಅತ್ತದತ್ಥತ್ಥೇರವತ್ಥು

ಅತ್ತದತ್ಥನ್ತಿ ಇಮಂ ಧಮ್ಮದೇಸನಂ ಸತ್ಥಾ ಜೇತವನೇ ವಿಹರನ್ತೋ ಅತ್ತದತ್ಥತ್ಥೇರಂ ಆರಬ್ಭ ಕಥೇಸಿ.

ಸತ್ಥಾರಾ ಹಿ ಪರಿನಿಬ್ಬಾನಕಾಲೇ, ‘‘ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಹಂ ಇತೋ ಚತುಮಾಸಚ್ಚಯೇನ ಪರಿನಿಬ್ಬಾಯಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ವುತ್ತೇ ಉಪ್ಪನ್ನಸಂವೇಗಾ ಸತ್ತಸತಾ ಪುಥುಜ್ಜನಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಸತ್ಥು ಸನ್ತಿಕಂ ಅವಿಜಹಿತ್ವಾ ‘‘ಕಿಂ ನು ಖೋ, ಆವುಸೋ, ಕರಿಸ್ಸಾಮಾ’’ತಿ ಸಮ್ಮನ್ತಯಮಾನಾ ವಿಚರನ್ತಿ. ಅತ್ತದತ್ಥತ್ಥೇರೋ ಪನ ಚಿನ್ತೇಸಿ – ‘‘ಸತ್ಥಾ ಕಿರ ಚತುಮಾಸಚ್ಚಯೇನ ಪರಿನಿಬ್ಬಾಯಿಸ್ಸತಿ, ಅಹಞ್ಚಮ್ಹಿ ಅವೀತರಾಗೋ, ಸತ್ಥರಿ ಧರಮಾನೇಯೇವ ಅರಹತ್ತತ್ಥಾಯ ವಾಯಮಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ. ಸೋ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಸನ್ತಿಕಂ ನ ಗಚ್ಛತಿ. ಅಥ ನಂ ಭಿಕ್ಖೂ ‘‘ಕಸ್ಮಾ, ಆವುಸೋ, ತ್ವಂ ನೇವ ಅಮ್ಹಾಕಂ ಸನ್ತಿಕಂ ಆಗಚ್ಛಸಿ, ನ ಕಿಞ್ಚಿ ಮನ್ತೇಸೀ’’ತಿ ವತ್ವಾ ಸತ್ಥು ಸನ್ತಿಕಂ ನೇತ್ವಾ ‘‘ಅಯಂ, ಭನ್ತೇ, ಏವಂ ನಾಮ ಕರೋತೀ’’ತಿ ಆರೋಚಯಿಂಸು. ಸೋ ಸತ್ಥಾರಾಪಿ ‘‘ಕಸ್ಮಾ ಏವಂ ಕರೋಸೀ’’ತಿ ವುತ್ತೇ ‘‘ತುಮ್ಹೇ ಕಿರ, ಭನ್ತೇ, ಚತುಮಾಸಚ್ಚಯೇನ ಪರಿನಿಬ್ಬಾಯಿಸ್ಸಥ, ಅಹಂ ತುಮ್ಹೇಸು ಧರನ್ತೇಸುಯೇವ ಅರಹತ್ತಪ್ಪತ್ತಿಯಾ ವಾಯಮಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ. ಸತ್ಥಾ ತಸ್ಸ ಸಾಧುಕಾರಂ ದತ್ವಾ, ‘‘ಭಿಕ್ಖವೇ, ಯಸ್ಸ ಮಯಿ ಸಿನೇಹೋ ಅತ್ಥಿ, ತೇನ ಅತ್ತದತ್ಥೇನ ವಿಯ ಭವಿತುಂ ವಟ್ಟತಿ. ನ ಹಿ ಗನ್ಧಾದೀಹಿ ಪೂಜೇನ್ತಾ ಮಂ ಪೂಜೇನ್ತಿ, ಧಮ್ಮಾನುಧಮ್ಮಪಟಿಪತ್ತಿಯಾ ಪನ ಮಂ ಪೂಜೇನ್ತಿ. ತಸ್ಮಾ ಅಞ್ಞೇನಪಿ ಅತ್ತದತ್ಥಸದಿಸೇನೇವ ಭವಿತಬ್ಬ’’ನ್ತಿ ವತ್ವಾ ಇಮಂ ಗಾಥಮಾಹ –

೧೬೬. ‘‘ಅತ್ತದತ್ಥಂ ಪರತ್ಥೇನ, ಬಹುನಾಪಿ ನ ಹಾಪಯೇ;

ಅತ್ತದತ್ಥಮಭಿಞ್ಞಾಯ, ಸದತ್ಥಪಸುತೋ ಸಿಯಾ’’ತಿ.

ತಸ್ಸತ್ಥೋ – ಗಿಹಿಭೂತಾ ತಾವ ಕಾಕಣಿಕಮತ್ತಮ್ಪಿ ಅತ್ತನೋ ಅತ್ಥಂ ಸಹಸ್ಸಮತ್ತೇನಾಪಿ ಪರಸ್ಸ ಅತ್ಥೇನ ನ ಹಾಪಯೇ. ಕಾಕಣಿಕಮತ್ತೇನಾಪಿ ಹಿಸ್ಸ ಅತ್ತದತ್ಥೋವ ಖಾದನೀಯಂ ವಾ ಭೋಜನೀಯಂ ವಾ ನಿಪ್ಫಾದೇಯ್ಯ, ನ ಪರತ್ಥೋ. ಇದಂ ಪನ ಏವಂ ಅಕಥೇತ್ವಾ ಕಮ್ಮಟ್ಠಾನಸೀಸೇನ ಕಥಿತಂ, ತಸ್ಮಾ ‘‘ಅತ್ತದತ್ಥಂ ನ ಹಾಪೇಮೀ’’ತಿ ಭಿಕ್ಖುನಾ ನಾಮ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ಉಪ್ಪನ್ನಂ ಚೇತಿಯಪಟಿಸಙ್ಖರಣಾದಿಕಿಚ್ಚಂ ವಾ ಉಪಜ್ಝಾಯಾದಿವತ್ತಂ ವಾ ನ ಹಾಪೇತಬ್ಬಂ. ಆಭಿಸಮಾಚಾರಿಕವತ್ತಞ್ಹಿ ಪೂರೇನ್ತೋಯೇವ ಅರಿಯಫಲಾದೀನಿ ಸಚ್ಛಿಕರೋತಿ, ತಸ್ಮಾ ಅಯಮ್ಪಿ ಅತ್ತದತ್ಥೋವ. ಯೋ ಪನ ಅಚ್ಚಾರದ್ಧವಿಪಸ್ಸಕೋ ‘‘ಅಜ್ಜ ವಾ ಸುವೇ ವಾ’’ತಿ ಪಟಿವೇಧಂ ಪತ್ಥಯಮಾನೋ ವಿಚರತಿ, ತೇನ ಉಪಜ್ಝಾಯವತ್ತಾದೀನಿಪಿ ಹಾಪೇತ್ವಾ ಅತ್ತನೋ ಕಿಚ್ಚಮೇವ ಕಾತಬ್ಬಂ. ಏವರೂಪಞ್ಹಿ ಅತ್ತದತ್ಥಮಭಿಞ್ಞಾಯ ‘‘ಅಯಂ ಮೇ ಅತ್ತನೋ ಅತ್ಥೋ’’ತಿ ಸಲ್ಲಕ್ಖೇತ್ವಾ, ಸದತ್ಥಪಸುತೋ ಸಿಯಾತಿ ತಸ್ಮಿಂ ಸಕೇ ಅತ್ಥೇ ಉಯ್ಯುತ್ತಪಯುತ್ತೋ ಭವೇಯ್ಯಾತಿ.

ದೇಸನಾವಸಾನೇ ಸೋ ಥೇರೋ ಅರಹತ್ತೇ ಪತಿಟ್ಠಹಿ, ಸಮ್ಪತ್ತಭಿಕ್ಖೂನಮ್ಪಿ ಸಾತ್ಥಿಕಾ ಧಮ್ಮದೇಸನಾ ಅಹೋಸೀತಿ.

ಅತ್ತದತ್ಥತ್ಥೇರವತ್ಥು ದಸಮಂ.

ಅತ್ತವಗ್ಗವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.

ದ್ವಾದಸಮೋ ವಗ್ಗೋ.