೩. ಅನೇಕತ್ಥವಗ್ಗವಣ್ಣನಾ
೭೭೭. ಇದಾನಿ ಸಂಕಿಣ್ಣವಗ್ಗತೋ ಅನನ್ತರಂ ಗಾಥಾತೋ, ಗಾಥಾಯ ಅದ್ಧತೋ, ಪಾದತೋ ಚಾತಿ ಇಮೇಹಿ ತೀಹಿ ಪಕಾರೇಹಿ ಅನೇಕತ್ಥೇ ನಾನತ್ಥೇ ಸಮಯಾದಿಕೇ ಸದ್ದೇ ಕಮಾ ಕಮತೋ ಪವಕ್ಖಾಮಿ. ಏತ್ಥ ಅನೇಕತ್ಥವಗ್ಗೇ ಏಕಸ್ಸ ಭೂತಸದ್ದಾದಿಕಸ್ಸ ಯಾ ಪುನರುತ್ತತಾ, ಸಾ ಥೀಪುನ್ನಪುಂಸಕಸಙ್ಖಾತಲಿಙ್ಗವಿಸೇಸತ್ಥಂ ಕತಾ.
೭೭೮. ಸಮವಾಯತ್ಥಾದಿವಾಚಕೇ ಬಹವೋ ಸಮಯಸದ್ದೇ ಜಾತಿಯಾ ಸಙ್ಗಯ್ಹ ‘‘ಸಮಯೋ’’ತಿ ಏಕವಚನನಿದ್ದೇಸೋ ಕತೋ. ತತ್ರ ‘‘ಕಾಲಞ್ಚ ಸಮಯಞ್ಚ ಉಪಾದಾಯಾ’’ತ್ಯಾದೀಸು [ದೀ. ನಿ. ೧.೪೪೭] ಸಮವಾಯೇ ಪಚ್ಚಯಸಾಮಗ್ಗಿಯಂ. ‘‘ಮಹಾಸಮಯೋ ಪವನಸ್ಮಿಂ, ದೇವಕಾಯಾ ಸಮಾಗತಾ’’ತ್ಯಾದೀಸು ಸಮೂಹೇ. ‘‘ಸಮಯೋಪಿ ಖೋ ತೇ ಭದ್ದಾಲಿ ಅಪ್ಪಟಿವಿದ್ಧೋ’’ತ್ಯಾದೀಸು [ಮ. ನಿ. ೨.೧೩೫] ಕಾರಣೇ. ‘‘ಏಕೋಯೇವ ಚ ಖೋ ಖಣೋ ಚ ಸಮಯೋ ಚಾ’’ತ್ಯಾದೀಸು [ಅ. ನಿ. ೮.೨೯] ಖಣೇ ಓಕಾಸೇ. ‘‘ಅಭಿಸಮಯತ್ಥೋ’’ತ್ಯಾದೀಸು ಪಟಿವೇಧೇ. ‘‘ಏಕಂ ಸಮಯಂ ಭಗವಾ’’ತ್ಯಾದೀಸು [ದೀ. ನಿ. ೧.೧] ಕಾಲೇ. ‘‘ಸಮ್ಮಾ ಮಾನಾಭಿಸಮಯಾ’’ತ್ಯಾದೀಸು [ಮ. ನಿ. ೧.೨೮] ಪಹಾನೇ. ‘‘ಅತ್ಥಾಭಿಸಮಯಾ ಧೀರೋ’’ತ್ಯಾದೀಸು ಲಾಭೇ [ಸಂ. ನಿ. ೧.೧೨೯]. ‘‘ಸಮಯಪ್ಪವಾದಕೇ ತಿನ್ದುಕಾಚಿರೇ’’ತ್ಯಾದೀಸು [ಮ. ನಿ. ೨.೨೦೮] ದಿಟ್ಠಿಯಂ.
ತತ್ಥ ಸಹಕಾರೀಕಾರಣತಾಯ ಸನ್ನಿಜ್ಝಂ ಸಮೇತಿ ಸಮವೇತೀತಿ ಸಮಯೋ, ಸಮವಾಯೋ. ಸಮಂ, ಸಹ ವಾ ಅವಯವಾನಂ ಅಯನಂ ಪವತ್ತಿ ಅವಟ್ಠಾನನ್ತಿ ಸಮಯೋ, ಸಮೂಹೋ, ಯಥಾ – ಸಮುದಾಯೋತಿ ಅವಯವಸಹಾವತ್ಥಾನಮೇವ ಹಿ ಸಮೂಹೋತಿ. ಅವಸೇಸಪಚ್ಚಯಾನಂ ಸಮಾಗಮೇ ಏತಿ ಫಲಂ ಏತಸ್ಮಾ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ ಪವತ್ತತಿ ಚಾತಿ ಸಮಯೋ, ಕಾರಣಂ, ಯಥಾ ‘‘ಸಮುದಾಯೋ’’ತಿ. ಸಮೇತಿಸಮಾಗಚ್ಛತಿ ಏತ್ಥ ಮಗ್ಗಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ತದಾಧಾರಪುಗ್ಗಲೇಹೀತಿ ಸಮಯೋ, ಖಣೋ. ಅಭಿಮುಖಂ ಞಾಣೇನ ಸಮ್ಮಾ ಏತಬ್ಬೋ ಅವಗನ್ತಬ್ಬೋತಿ ಅಭಿಸಮಯೋ, ಧಮ್ಮಾನಂ ಅವಿಪರೀತೋ ಸಭಾವೋ. ಅಭಿಮುಖಭಾವೇನ ಸಮ್ಮಾ ಏತಿ ಗಚ್ಛತಿ ಬುಜ್ಝತೀತಿ ಅಭಿಸಮಯೋ, ಧಮ್ಮಾನಂ ಅವಿಪರೀತಸಭಾವಾವಬೋಧೋ. ಸಮೇತಿ ಏತ್ಥ, ಏತೇನ ವಾ ಸಙ್ಗಚ್ಛತಿ ಸತ್ತೋ, ಸಭಾವಧಮ್ಮೋ ವಾ ಸಹಜಾತಾದೀಹಿ, ಉಪ್ಪಾದಾದೀಹಿ ವಾತಿ ಸಮಯೋ, ಕಾಲೋ, ಧಮ್ಮಪ್ಪವತ್ತಿಮತ್ತತಾಯ ಅತ್ಥತೋ ಅಭೂತೋಪಿ ಹಿ ಕಾಲೋ ಧಮ್ಮಪ್ಪವತ್ತಿಯಾ ಅಧಿಕರಣಂ ವಿಯ, ಕರಣಂ ವಿಯ ಚ ಪರಿಕಪ್ಪನಾಮತ್ತಸಿದ್ಧೇನ ರೂಪೇನ ವೋಹರೀಯತೀತಿ. ಸಮಸ್ಸ ನಿರೋಧಸ್ಸ ಯಾನಂ, ಸಮ್ಮಾ ವಾ ಯಾನಂ ಅಪಗಮೋತಿ ಸಮಯೋ, ಪಹಾನಂ. ಸಮಿತಿ ಸಙ್ಗತಿ ಸಮೋಧಾನನ್ತಿ ಸಮಯೋ, ಪಟಿಲಾಭೋ, ಸಮೇತಿ ಸಮ್ಬನ್ಧೋ ಏತಿ ಅತ್ತನೋ ವಿಸಯೇ ಪವತ್ತತಿ, ದಳ್ಹಗ್ಗಹಣಭಾವತೋ ವಾ ಸಮ್ಪಯುತ್ತಾ ಅಯನ್ತಿ ಪವತ್ತನ್ತಿ ಸತ್ತಾ ಯಥಾಭಿನಿವೇಸಂ ಏತೇನಾತಿ ಸಮಯೋ, ದಿಟ್ಠಿ. ದಿಟ್ಠಿಸಂಯೋಜನೇನ ಹಿ ಸತ್ತಾ ಅತಿವಿಯ ಬಜ್ಝನ್ತೀತಿ, ಏವಂ ತಸ್ಮಿಂ ತಸ್ಮಿಂ ಅತ್ಥೇ ಸಮಯಸದ್ದಸ್ಸ ಪವತ್ತಿ ವೇದಿತಬ್ಬಾ. ಸಮಯಸದ್ದಸ್ಸ ಅತ್ಥುದ್ಧಾರೇ ಅಭಿಸಮಯಸದ್ದಸ್ಸ ಉದಾಹರಣಂ ಸೋಪಸಗ್ಗೋ, ಅನುಪಸಗ್ಗೋ ಚ ಸಮಯಸದ್ದೋ ಸಮವಾಯಾದ್ಯತ್ಥವಾಚಕೋ ಹೋತೀತಿ ದಸ್ಸನತ್ಥಂ. ಏವಂ ಸಬ್ಬತ್ರ ಉದಾಹರಣಂ ತಂತದತ್ಥಾನುರೂಪನಿಬ್ಬಚನಾದಯೋ ದಟ್ಠಬ್ಬಾ.
೭೭೯. ಸಣ್ಠಾನಂ ದೀಘರಸ್ಸಾದಿ. ರೂಪಂ ರೂಪಾಯತನಂ, ಜಾತಿ ಖತ್ತಿಯಾದಿಕುಲಂ. ಛವಿ ಬಹಿಚಮ್ಮಂ, ಪಮಾಣಂ ಮರಿಯಾದೋ. ಅಕ್ಖರಂ ಅಕಾರಾದಿ, ಯಸೋ ಪರಿವಾರೋ, ಕಿತ್ತಿ ಚ. ಗುಣೋ ಸೀಲಾದಿ, ತಪನಿಯೇಪಿ ವಣ್ಣೋ.
೭೮೦. ಪಾತಿಮೋಕ್ಖಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುಭಿಕ್ಖುನೀನಂ ವಸೇನ ದುವಿಧಸ್ಸ ಪಾತಿಮೋಕ್ಖಸ್ಸ ಉದ್ದೇಸೇ ‘‘ಸಙ್ಘೋ ಉಪೋಸಥಂ ಕರೇಯ್ಯಾ’’ತಿ [ಮಹಾವ. ೧೩೪]. ಪಣ್ಣತ್ತಿಯಂ ‘‘ಉಪೋಸಥೋ ನಾಮ ನಾಗರಾಜಾ’’ತಿ [ದೀ. ನಿ. ೨.೨೪೬]. ಉಪವಾಸೋ ವುತ್ತೋ. ಅಟ್ಠಙ್ಗೋ ‘‘ಪಾಣಾತಿಪಾತಾ ವೇರಮಣಿ’’ಆದಿ. ಉಪೋಸಥದಿನಂ ‘‘ಅಜ್ಜುಪೋಸಥೋ ಪನ್ನರಸೋ’’ತ್ಯಾದೀಸು [ಮಹಾವ. ೧೬೮].
೭೮೧-೭೮೨. ರಥಙ್ಗಂ ಚಕ್ಕದ್ವಯಂ. ಲಕ್ಖಣಂ ಚಕ್ಕಲಕ್ಖಣಂ. ‘‘ಮಯಾ ಪವತ್ತಿತಂ ಚಕ್ಕ’’ನ್ತ್ಯಾದೀಸು [ಸು. ನಿ. ೫೬೨] ಧಮ್ಮಚಕ್ಕೇ. ಉರಚಕ್ಕಂ ನಾಮ ಖುರಚಕ್ಕಂ ‘‘ಚಕ್ಕಂ ಭಮತಿ ಮತ್ಥಕೇ’’ತಿ [ಜಾ. ೧.೧.೧೦೪; ೧.೫.೧೦೦]. ‘‘ಚತುಚಕ್ಕಂ ನವದ್ವಾರ’’ನ್ತ್ಯಾದೀಸು [ಸಂ. ನಿ. ೧.೨೯] ಇರಿಯಾಪಥಚಕ್ಕೇ. ‘‘ಚತ್ತಾರಿಮಾನಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಚಕ್ಕಾನಿ, ಯೇಹಿ ಸಮನ್ನಾಗತಾನಂ ದೇವಮನುಸ್ಸಾನಂ ಚತುಚಕ್ಕಂ ವತ್ತತೀ’’ತ್ಯಾದೀಸು [ಅ. ನಿ. ೪.೧೩೧] ಸಮ್ಪತ್ತಿಚಕ್ಕೇ. ‘‘ಪಿತರಾ ಪವತ್ತಿತಂ ಚಕ್ಕಂ ಅನುವತ್ತೇತೀ’’ತ್ಯಾದೀಸು [ಅ. ನಿ. ೫.೧೩೨] ಚಕ್ಕರತನೇ. ಮಣ್ಡಲಂ ‘‘ಅಲಾತಚಕ್ಕ’’ನ್ತ್ಯಾದೀಸು ‘‘ಅಸನಿವಿಚಕ್ಕ’’ನ್ತಿ [ದೀ. ನಿ. ೩.೬೧; ಸಂ. ನಿ. ೨.೧೬೨] ಚ. ಬಲಂ ಥಾಮೋ. ಕುಲಾಲೋ ಕುಮ್ಭಕಾರೋ, ತಸ್ಸ ಭಣ್ಡೇ ಕುಲಾಲಚಕ್ಕನ್ತಿ. ಆಣಾಯಂ ‘‘ಚಕ್ಕಂ ವತ್ತಯತಿ ಪಾಣೀನ’’ನ್ತಿ [ಜಾ. ೧.೭.೧೪೯]. ಆಯುಧೇ ಚಕ್ಕಾಕಾರೇ ಆಯುಧೇ. ದಾನಂ ದೇಯ್ಯಧಮ್ಮೋ. ರಾಸಿ ಖನ್ಧೋ. ಸದ್ಧಗಾಥಾಪಿ ಗಾಥಾಯೇವ.
‘‘ದಣ್ಡಕಾ ಚಣ್ಡವುಟ್ಠ್ಯಾದಿ, ಪಾದೇಹಿ ಛಹಿ ತೀಹಿ ತು;
ಗಾಥಾತಿ ಚ ಪರತ್ಥೇವಂ, ಛನ್ದೋಸಞ್ಞಾ ಪಕಾಸಿತಾ.
ಅನನ್ತರೋದಿತಂ ಚಞ್ಞ-ಮೇತಂ ಸಾಮಞ್ಞನಾಮತೋ;
ಗಾಥಾಇಚ್ಚೇವ ನಿದ್ದಿಟ್ಠಂ, ಮುನಿನ್ದವಚನೇ ಪನಾ’’ತಿ [ವುತ್ತೋದಯ ೧೪-೧೫ ಗಾಥಾ] ಹಿ ವುತ್ತಂ.
೭೮೩. ‘‘ಕಿಂ ತೇ ವತಂ ಕಿಂ ಪನ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ,
ಕಿಸ್ಸ ಸುಚಿಣ್ಣಸ್ಸ ಅಯಂ ವಿಪಾಕೋ;
ಇದ್ಧಿಜುತಿಬಲವಿರಿಯೂಪಪತ್ತಿ,
ಇದಞ್ಚ ತೇ ನಾಗ ಮಹಾವಿಮಾನಂ.
ಅಹಞ್ಚ ಭರಿಯಾ ಚ ಮನುಸ್ಸಲೋಕೇ,
ಸದ್ಧಾ ಉಭೋ ದಾನಪತೀ ಅಹುಮ್ಹ;
ಓಪಾನಭೂತಂ ಮೇ ಘರಂ ತದಾಸಿ,
ಸನ್ತಪ್ಪಿತಾ ಸಮಣಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ಚ.
ತಂ ಮೇ ವತಂ ತಂ ಪನ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ,
ತಸ್ಸ ಸುಚಿಣ್ಣಸ್ಸ ಅಯಂ ವಿಪಾಕೋ;
ಇದ್ಧಿಜುತಿಬಲವಿರಿಯೂಪಪತ್ತಿ,
ಇದಞ್ಚ ಮೇ ಧೀರ ಮಹಾವಿಮಾನ’’ನ್ತಿ [ಜಾ. ೨.೨೨.೧೫೯೨, ೧೫೯೩, ೧೫೯೫]
ಇಮಸ್ಮಿಂ ವಿಧುರಪಣ್ಡಿತಜಾತಕೇ ದಾನಸ್ಮಿಂ ಆಗತೋ.
‘‘ತಂ ಖೋ ಪನ ಪಞ್ಚಸಿಖ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ನೇವ ನಿಬ್ಬಿದಾಯ ನ ವಿರಾಗಾಯ ಯಾವದೇವ ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕೂಪಪತ್ತಿಯಾ’’ತಿ [ದೀ. ನಿ. ೨.೩೨೯] ಇಮಸ್ಮಿಂ ಮಹಾಗೋವಿನ್ದಸುತ್ತೇ ಅಪ್ಪಮಞ್ಞಾಸು. ‘‘ತಯಿದಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಇದ್ಧಞ್ಚೇವ ಫೀತಞ್ಚ ವಿತ್ಥಾರಿಕಂ ಬಾಹುಜಞ್ಞಂ ಪುಥುಭೂತಂ ಯಾವದೇವ ಮನುಸ್ಸೇಸು ಸುಪ್ಪಕಾಸಿತ’’ನ್ತಿ [ದೀ. ನಿ. ೩.೧೭೪] ಪಾಸಾದಿಕಸುತ್ತೇ ಸಿಕ್ಖತ್ತಯಸಙ್ಗಹೇ ಸಕಲಸ್ಮಿಂ ಸಾಸನೇ. ‘‘ಪರೇ ಅಬ್ರಹ್ಮಚಾರೀ ಭವಿಸ್ಸನ್ತಿ, ಮಯಮೇತ್ಥ ಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿನೋ ಭವಿಸ್ಸಾಮಾ’’ತಿ [ಮ. ನಿ. ೧.೮೩] ಇಮಸ್ಮಿಂ ಸಲ್ಲೇಖಸುತ್ತೇ ಮೇಥುನಾ ವಿರತಿಯಂ.
‘‘ಕೇನ ಪಾಣಿ ಕಾಮದದೋ, ಕೇನ ಪಾಣಿ ಮಧುಸ್ಸವೋ;
ಕೇನ ತೇ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯೇನ, ಪುಞ್ಞಂ ಪಾಣಿಮ್ಹಿ ಇಜ್ಝತಿ.
ತೇನ ಪಾಣಿ ಕಾಮದದೋ, ತೇನ ಪಾಣಿ ಮಧುಸ್ಸವೋ;
ತೇನ ಮೇ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯೇನ, ಪುಞ್ಞಂ ಪಾಣಿಮ್ಹಿ ಇಜ್ಝತೀ’’ತಿ [ಪೇ. ವ. ೨೭೫]. –
ಇಮಸ್ಮಿಂ ಅಙ್ಕುರಪೇತವತ್ಥುಮ್ಹಿ ವೇಯ್ಯಾವಚ್ಚೇ.
‘‘ಮಯಞ್ಚ ಭರಿಯಾ ನಾತಿಕ್ಕಮಾಮ,
ಅಮ್ಹೇ ಚ ಭರಿಯಾ ನಾತಿಕ್ಕಮನ್ತಿ;
ಅಞ್ಞತ್ರ ತಾ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಾಮ,
ತಸ್ಮಾ ಹಿ ಅಮ್ಹಂ ದಹರಾ ನ ಮಿಯ್ಯರೇ’’ತಿ [ಜಾ. ೧.೧೦.೯೭]. –
ಮಹಾಧಮ್ಮಪಾಲಜಾತಕೇ ಸದಾರತುಟ್ಠಿಯಂ.
‘‘ಏವಂ ಖೋ ತಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ತಿತ್ತಿರಿಯಂ ನಾಮ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಅಹೋಸೀ’’ತಿ [ಚೂಳವ. ೩೧೧] ಇಮಸ್ಮಿಂ ತಿತ್ತಿರಜಾತಕೇ ಪಞ್ಚಸೀಲೇ.
‘‘ಇದಂ ಖೋ ಪನ ಪಞ್ಚಸಿಖ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಏಕನ್ತನಿಬ್ಬಿದಾಯ ವಿರಾಗಾಯ…ಪೇ… ಅಯಮೇವ ಅರಿಯೋ ಅಟ್ಠಙ್ಗಿಕೋ ಮಗ್ಗೋ’’ತಿ [ದೀ. ನಿ. ೨.೩೨೯] ಮಹಾಗೋವಿನ್ದಸುತ್ತೇಯೇವ ಅರಿಯಮಗ್ಗೇ.
‘‘ಹೀನೇನ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯೇನ, ಖತ್ತಿಯೇ ಉಪಪಜ್ಜತಿ;
ಮಜ್ಝಿಮೇನ ಚ ದೇವತ್ತಂ, ಉತ್ತಮೇನ ವಿಸುಜ್ಝತೀ’’ತಿ [ಜಾ. ೧.೮.೭೫]. –
ನಿಮಿಜಾತಕೇ ಅತ್ತದಮನವಸೇನ ಕತೇ ಅಟ್ಠಙ್ಗುಪೋಸಥೇ.
‘‘ಅಭಿಜಾನಾಮಿ ಖೋ ಪನಾಹಂ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ಚತುರಙ್ಗಸಮನ್ನಾಗತಂ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಿತ್ವಾ ತಪಸ್ಸಿ ಸುದಂ ಹೋಮೀ’’ತಿ [ಮ. ನಿ. ೧.೧೫೫] ಲೋಮಹಂಸಸುತ್ತೇ ಧಿತಿಸಙ್ಖಾತೇ ವೀರಿಯೇ.
೭೮೪. ಸಭಾವೋ ಅವಿಪರೀತತ್ಥೋ. ಪರಿಯತ್ತಿ ಪರಿಯಾಪುಣಿತಬ್ಬಾ ವಿನಯಾಭಿಧಮ್ಮಸುತ್ತನ್ತಾ. ಞಾಯೋ ಯುತ್ತಿ, ಸಪ್ಪಟಿಪದಾ ವಾ ಮಗ್ಗಾದಯೋ. ಞೇಯ್ಯೇ ಸಙ್ಖಾರವಿಕಾರಲಕ್ಖಣನಿಬ್ಬಾನಪಞ್ಞತ್ತಿವಸೇನ ಪಞ್ಚವಿಧೇ ಞೇಯ್ಯೇ. ನಿಸ್ಸತ್ತತಾ ಸತ್ತಸಭಾವಸ್ಸ ಅಭಾವತಾ. ಆಪತ್ತಿಯಂ ‘‘ಪಾರಾಜಿಕಂ ಧಮ್ಮ’’ನ್ತಿ. ‘‘ಸಹ ಧಮ್ಮೇನ ನಿಗ್ಗಯ್ಹಾ’’ತ್ಯಾದೀಸು ಕಾರಣೇ. ಆದಿನಾ ಸಮಯಞ್ಞೂಪಮಾಹಿಂಸಾದೀಸುಪಿ ಧಮ್ಮೋ.
೭೮೫. ಪಯೋಜನಂ ಫಲಂ. ಸದ್ದಾಭಿಧೇಯ್ಯೇ ಸದ್ದತ್ಥೇ. ವುಡ್ಢಿಯಂ ವಡ್ಢನೇ. ವತ್ಥುಮ್ಹಿ ದಬ್ಬೇ. ನಾಸೇ ವಿನಾಸೇ. ಪಚ್ಛಿಮಪಬ್ಬತೇ ಅತ್ಥಗಿರಿಮ್ಹಿ. ನಿವತ್ತಿವಿಸಯುಪ್ಪತ್ತಿಸಭಾವಾದೀಸುಪಿ.
೭೮೬. ಯೇಭುಯ್ಯತಾ ಬಾಹುಲ್ಯತಾ. ಅಬ್ಯಾಮಿಸ್ಸಂ ಅಸಮ್ಮಿಸ್ಸಂ. ವಿಸಂಯೋಗೇ ವಿಪ್ಪಯೋಗೇ. ದಳ್ಹತ್ಥೇ ದಳ್ಹಸದ್ದಸ್ಸ ಅತ್ಥೇ. ಅನತಿರೇಕೇ ಅತಿರೇಕಾಭಾವೇ. ಅನವಸೇಸಮ್ಹಿ ಸಬ್ಬಸ್ಮಿಂ, ತಂ ಕೇವಲವಚನಂ ತೀಸು ಲಿಙ್ಗೇಸು.
೭೮೭. ಪಟಲಂ ‘‘ದಿಗುಣಂ ಸಙ್ಘಾಟಿಂ ಪಾರುಪಿತ್ವಾ’’ತ್ಯಾದೀಸು [ಮಹಾವ. ೩೪೮]. ‘‘ವಯೋಗುಣಾ ಅನುಪುಬ್ಬಂ ಜಹನ್ತೀ’’ತಿ [ಸಂ. ನಿ. ೧.೪] ರಾಸಿಮ್ಹಿ. ‘‘ಸತಗುಣಾ ದಕ್ಖಿಣಾ ಪಾಟಿಕಙ್ಖಿತಬ್ಬಾ’’ತಿ [ಮ. ನಿ. ೩.೩೭೯] ಆನಿಸಂಸೇ. ಬನ್ಧನಂ ಕಾಮಗುಣಂ. ಅಪ್ಪಧಾನೇ ವಿಸೇಸನೇ. ಜಿಯಾಯ ಧನುನೋ.
೭೮೮-೭೮೯. ರುಕ್ಖಾದೋ ದುಮಾದಿಮ್ಹಿ. ವಿಜ್ಜಮಾನೇ ಭೂತಗುಣೇ. ಅರಹನ್ತೇ ‘‘ಯೋ ಚ ಕಾಲಘಸೋ ಭೂತೋ, ಸಭೂತಪಚಿನಿಂ ಪಚೀ’’ತಿ [ಜಾ. ೧.೨.೧೯೦]. ಖನ್ಧಪಞ್ಚಕೇ ‘‘ಭೂತಮಿದಂ, ಸಾರಿಪುತ್ತ, ಸಮನುಪಸ್ಸಥಾ’’ತಿ [ಮ. ನಿ. ೧.೪೦೧]. ಸತ್ತೇ ಪಾಣಿಮ್ಹಿ. ಮಹಾಭೂತೇ ಪಥವಾದಿಕೇ. ಅಮನುಸ್ಸೋ ದೇವರಕ್ಖಸಾದಿ. ವಿಜ್ಜಮಾನತ್ಥವಜ್ಜಿತೇ ರುಕ್ಖಾದೋ ನಾರಿಯಂ ನ ಭವತಿ, ವಿಜ್ಜಮಾನತ್ಥೇ, ಪನ ಅತೀತಾದೀಸು ಚ ವಾಚ್ಚಲಿಙ್ಗೋ. ಪತ್ತೇ ಸಮ್ಪತ್ತೇ. ಸಮೇ ತುಲ್ಯತ್ಥೇ.
೭೯೦. ಸಜ್ಜನೇ ಸಪ್ಪುರಿಸೇ.
೭೯೧. ಪದಪೂರಣೇ ‘‘ಸುತ್ತನ್ತ ವನನ್ತಾ’’ತ್ಯಾದೀಸು. ದೇಹಾವಯವೇ ‘‘ಅನ್ತಂ ಅನ್ತಗುಣ’’ನ್ತ್ಯಾದೀಸು [ಖು. ಪಾ. ೩.ದ್ವತ್ತಿಂಸಾಕಾರ]. ದೇಹೋ ಚ ಅವಯವೋ ಚಾತಿ ಏಕೇ. ಕೋಟ್ಠಾಸೇ ‘‘ಅಯಮೇಕೋ ಅನ್ತೋ’’ತ್ಯಾದೀಸು [ಅ. ನಿ. ೬.೬೧]. ಲಾಮಕಂ ನಿಹೀನಕಂ.
೭೯೨. ನಿಕಾಯೋ ಸಧಮ್ಮೀನಂ ಗಣೋ. ಸನ್ಧಿ ಪಟಿಸನ್ಧಿ. ಸಾಮಞ್ಞೇ ವಿಸೇಸಾಧಾರೇ. ಪಸೂತಿ ಮಾತುಕುಚ್ಛಿತೋ ನಿಕ್ಖಮನಂ, ಕುಲಂ ಖತ್ತಿಯಾದಿಕುಲಂ. ಭವೋ ಭವನಕ್ರಿಯಾ. ವಿಸೇಸ್ಯೋ ಉಪಾಧಿ, ಯಸ್ಸ ವಸೇನ ಭಿನ್ನೇಸು ಸಬಲಾದೀಸು ಅಭಿನ್ನಾ ಧೀಸದ್ದಾ ವತ್ತನ್ತೇ. ಸುಮನಾಯಂ ಮಾಲತಿಯಂ. ಸಙ್ಖತಲಕ್ಖಣೇ ಸಙ್ಖತಧಮ್ಮಾನಂ ಲಕ್ಖಣೇ.
೭೯೩. ಭವಭೇದೋ ಕಾಮಭವಾದಿ. ಪತಿಟ್ಠಾಯಂ ನಿಸ್ಸಯೇ. ನಿಟ್ಠಾ ನಿಪ್ಫತ್ತಿ. ಅಜ್ಝಾಸಯೋ ಅಧಿಪ್ಪಾಯೋ. ಬುದ್ಧಿ ಞಾಣಂ. ವಾಸಟ್ಠಾನಂ ವಸನಟ್ಠಾನಂ. ವಿಸರತ್ತಂ ವಿಸರಣಭಾವೋ. ‘‘ವಿಸದತ್ಥೇ’’ತಿಪಿ ಪಾಠೋ, ತದಾ ಸದಧಾತುಸ್ಸ ವಿಸರಣತ್ಥತಾ ದಟ್ಠಬ್ಬಾ.
೭೯೪. ಫಲೇ ಸೋತಾಪತ್ತಾದಿಕೇ. ಅನಿಚ್ಚಾದಿಅನುಪಸ್ಸನಾ ವಿಪಸ್ಸನಾ ನಾಮ. ಮಗ್ಗೇ ಸೋತಾಪತ್ತಿಮಗ್ಗಾದಿಕೇ.
೭೯೫. ಕಮ್ಮಾರುದ್ಧನಂ ಕಮ್ಮಾರಾನಂ ಉದ್ಧನಂ, ಕಮ್ಮಾರಾನಂ ಯಥಾ ಉಕ್ಕಾತಿ. ಅಙ್ಗಾರಕಪಲ್ಲಂ ಅಙ್ಗಾರಾನಂ ಭಾಜನಂ. ದೀಪಿಕಾ ನಾಮ ಮಧುಚ್ಛಿಟ್ಠಾದಿಮಯಾ ಪದೀಪಕಿಚ್ಚಕಾರಿಕಾ. ಸುವಣ್ಣಕಾರಮೂಸಾ ಮತ್ತಿಕಮಯಾ ಏಕಾ ಭಾಜನವಿಕತಿ. ವಾಯುನೋ ವೇಗೇ ಚ ಉಕ್ಕಾಸದ್ದೋ, ಯೋ ‘‘ದೇವದುದ್ರಭೀ’’ತಿ ವುತ್ತೋ.
೭೯೬. ಕೇಸೋಹಾರಣಂ ಕೇಸಾನಂ ಲವನಂ. ಜೀವಿತವುತ್ತಿ ಜೀವಿತಸ್ಸ ವತ್ತನಂ. ವಪನಂ ಬೀಜಸ್ಸ ವಪನಂ. ವಾಪಸಮಕರಣಂ ವಪಿತಸ್ಸ ಬೀಜಸ್ಸ ಸಮಕರಣಂ. ಪವುತ್ತಭಾವೋ ಬನ್ಧನಾ ಮುತ್ತಿ.
೭೯೭-೭೯೮. ಸುತೋ ವಿಸ್ಸುತೇ ಪಾಕಟೇ. ಅವಧಾರಿತೇ ಉಪಲಕ್ಖಿತೇ. ಉಪಚಿತೇ ರಾಸೀಕತೇ. ಅನುಯೋಗೋ ಪುಚ್ಛಾ. ಕಿಲಿನ್ನೇ ತಿನ್ತೇ. ಸೋತವಿಞ್ಞೇಯ್ಯಂ ಸದ್ದಾಯತನಂ. ಸತ್ಥಂ ಸದ್ದಸತ್ಥಾದಿ, ಸುತನಾಮಕೋ ವಾ ಏಕೋ ಸತ್ಥವಿಸೇಸೋ. ಏತೇಸು ದ್ವೀಸು ಅತ್ಥೇಸು ಸುತಂ ನಪುಂಸಕಂ. ಪುತ್ತೇ ಸುತೋ ಪುಲ್ಲಿಙ್ಗೋ, ರಾಜಿನಿಪಿ ಸುತೋ.
೭೯೯. ಯುಗೇ ಕತಾದಿಚತುಕ್ಕೇ. ಲೇಸೋ ಅನುಮಾನಞಾಣವಿಸಯೋ. ಪಞ್ಞತ್ತಿಯಂ ‘‘ಕಪ್ಪತ್ಥೇರೋ’’ತಿ. ಪರಮಾಯುಮ್ಹಿ ‘‘ಕಪ್ಪಂ ಸಗ್ಗಮ್ಹಿ ಮೋದತೀ’’ತಿ. ಅಞ್ಞತ್ರ ಕಪ್ಪಾದೀಸು ಪುಲ್ಲಿಙ್ಗೇ. ಸದಿಸೇ ಪನ ತೀಸು ಲಿಙ್ಗೇಸು. ಸಮಣವೋಹಾರೋ ವಿನಯಾಗತೋ ಸಮಣಾನಂ ವೋಹಾರೋ. ಕಪ್ಪಬಿನ್ದು ಚೀವರೇ ಕತಬಿನ್ದು. ಸಮನ್ತತ್ತೇ ಸಮನ್ತಭಾವೇ. ಅನ್ತರಕಪ್ಪೋ ಮಹಾಕಪ್ಪಸ್ಸ ಅಸೀತಿಮೋ ಭಾಗೋ. ಆದಿಸದ್ದೇನ ಅಸಙ್ಖ್ಯೇಯ್ಯಮಹಾಕಪ್ಪೇ ಸಙ್ಗಣ್ಹಾತಿ. ತಕ್ಕೇ ವಿತಕ್ಕೇ. ವಿಧಿ ವಿಧಾನಂ.
೮೦೦. ವಿರತಿ ವಿರತಿತ್ತಯಂ. ಸಪಥೋ ಅಕ್ಕೋಸೋ. ತಚ್ಛೇ ತಥಭಾವೇ. ಅರಿಯಸಚ್ಚಮ್ಹಿ ದುಕ್ಖಸಚ್ಚಾದಿಕೇ. ದಿಟ್ಠಿ ಮಿಚ್ಛಾದಿಟ್ಠಿ.
೮೦೧. ಸಞ್ಜಾತಿದೇಸೋ ‘‘ಕಮ್ಬೋಜೋ ಅಸ್ಸಾಯತನ’’ನ್ತಿ. ವಾಸಟ್ಠಾನಂ ನಿವಾಸಟ್ಠಾನಂ ‘‘ದೇವಾನಂ ದೇವಾಯತನ’’ನ್ತಿ. ಆಕರೋತಿ ಯತ್ಥ ಸುವಣ್ಣರಜತಾದಯೋ ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತಿ. ಸಮೋಸರಣಟ್ಠಾನಂ ಬಹೂನಂ ಸನ್ನಿಪಾತಟ್ಠಾನಂ. ಪದಪೂರಣೇ ‘‘ಕಮ್ಮಾಯತನಂ, ಸಿಪ್ಪಾಯತನ’’ನ್ತಿ.
೮೦೨. ವತ್ಥಂ ಅಮ್ಬರಂ. ಅಞ್ಞೋ ಯೋ ಸಕೋ ನ ಹೋತಿ. ಓಧಿ ಮರಿಯಾದೋ. ಭೇದೋ ವಿಸೇಸೋ. ಮನಸಿಪಿ ಚಿತ್ತೇಪಿ.
೮೦೩. ವಿಪಾಕೇ ಇಟ್ಠವಿಪಾಕೇ ಕುಸಲೋ. ಅನವಜ್ಜಾದೀಸು ವಾಚ್ಚಲಿಙ್ಗಿಕೋ.
೮೦೪. ದ್ರವೋ ಮಧ್ವಾದಿ. ಮಧುರಾದೀಸು ಛಸು ರಸೇಸು. ಪಾರದೋ ಸೂತೋ. ಸಿಙ್ಗಾರಾದೋ ನವ ನಾಟ್ಯರಸೇ. ರಸರತ್ತಮಂಸಮೇದಟ್ಠಿಸುಕ್ಕಟ್ಠಿಮಿಞ್ಜವಸೇನ ಸತ್ತ ಧಾತವೋ, ತಬ್ಭೇದೇ. ಕಿಚ್ಚೇ ಫಸ್ಸಾದಿಧಮ್ಮಾನಂ ಸಙ್ಘಟ್ಟನಾದಿಕಿಚ್ಚೇ. ಸಮ್ಪತ್ತಿ ತೇಸಂಯೇವ.
೮೦೫. ಬೋಧಿಸದ್ದೋ ಞಾಣದ್ವಯೇ ನಾರಿಯಂ, ಬೋಧಿರಾಜಕುಮಾರಾದಿಪಞ್ಞತ್ತಿಯಂ ಪುಮೇ. ಅಸ್ಸತ್ಥರುಕ್ಖೇ ಪುಮಿತ್ಥಿಯಂ.
೮೦೬. ಯೇನ ಕತ್ತುಭೂತೇನ ಯೋ ಕಮ್ಮಭೂತೋ ನಿಚ್ಚಸೇವಿತೋ, ತತ್ಥಾಪಿ ಕಮ್ಮಭೂತೇ. ವಿಸಯೋ ಅನಞ್ಞಥಾಭಾವೋ. ಜನಪದೇ ಕುರುಆದಿಕೇ. ಗೋಚರೇ ತಬ್ಬಹುಲಾಚಾರೇ.
೮೦೭. ಸತ್ತಾಯಂ ವಿಜ್ಜಮಾನತಾಯಂ.
೮೦೮. ಬನ್ಧವೇ ಸೋ ಪುಮೇ. ಅತ್ತನಿ ಸಂ ನಪುಂಸಕೇ. ಧನಸ್ಮಿಂ ಸೋ ಸಂ ಅನಿತ್ಥಿಯಂ. ಸುನಖೇ ಸಾ ಪುಮೇ ವುತ್ತೋ. ಅತ್ತನಿಯೇ ಸೋ ತಿಲಿಙ್ಗಿಕೋ.
೮೦೯. ಛವಿಸಮ್ಪತ್ತಿಯಂ ಛವಿಯಾ ಸಮ್ಪತ್ತಿಯಂ.
೮೧೦. ಜಾಮಾತಾ ಧೀತುಸಾಮಿಕೋ. ಮನ್ದಪ್ಪಿಯೇ ಅಪ್ಪಪಿಯೇ ವರಂ ಅಬ್ಯಯಂ.
೮೧೧. ಮಕುಲೇ ಅವಿಕಾಸಸಮ್ಪತ್ತೇ. ನೇತ್ತಿಂಸಾದಿಪಿಧಾನೇ ಖಗ್ಗಾದೀನಂ ಗೇಹೇ.
೮೧೨. ಪಿತಾಮಹೋ ಬ್ರಹ್ಮಾ. ಪಿತೂಸು ಮಾತಾಪಿತೂಸು. ತಥಾ ಪಕ್ಖನ್ತರೇ. ತಪಸಿ ಸೀಲೇ.
೮೧೩-೮೧೪. ಮಜ್ಝಬನ್ಧೇ ಉರೋಬನ್ಧನೇ. ಪಕೋಟ್ಠೋ ಕಪ್ಪರಸ್ಸಾಧೋಭಾಗೋ. ಕಚ್ಛಬನ್ಧನಂ ಅಧೋಮ್ಬರಸ್ಸ ದಳ್ಹಬನ್ಧನಂ. ಮೇಖಲಾಯಞ್ಚಾತಿ ಕಚ್ಛಾ ಚತೂಸ್ವತ್ಥೇಸು. ಕಚ್ಛೋ ಲತಾದೀಸು. ಕಚ್ಛೋ ಬಾಹುಮೂಲಮ್ಹಿ ಪರೂಳ್ಹಕಚ್ಛನಖಲೋಮೇ, ‘‘ಕಚ್ಛೇಹಿ ಸೇದಾ ಮುಞ್ಚನ್ತೀ’’ತಿ. ಅನೂಪೋ ಬಹೂದಕದೇಸೋ.
೮೧೫. ಮಾನಂ ತುಲಾಪತ್ಥಙ್ಗುಲೀಹಿ. ಪಮಾತರಿ ಪಮಾಣಸ್ಸ ಕತ್ತರಿ.
೮೧೬. ದಬ್ಬಂ ಧನಂ. ಅತ್ತಭಾವೋ ಪಞ್ಚಕ್ಖನ್ಧಸಮೂಹೋ. ಪಾಣೋ ಜೀವಿತಿನ್ದ್ರಿಯಂ. ದಬ್ಬಾದೀಸು ಚತೂಸು ಸತ್ತಂ. ಸತ್ತಾಯಂ ವಿಜ್ಜಮಾನತಾಯಂ ಸತ್ತಾ. ಜನೇ ಸತ್ತೋ. ಸೋ ಸತ್ತಸದ್ದೋ, ಆಸತ್ತೇ ಲಗ್ಗಿತೇ ತಿಲಿಙ್ಗಿಕೋ.
೮೧೭. ಸೇಮ್ಹಾದೋ ತಿದೋಸೇ. ರಸರತ್ತಾದಿ ಪುಬ್ಬೇವುತ್ತೋ. ಪಭಾದಿಕೇ ರೂಪಧಾತುಮ್ಹಿ. ಚಕ್ಖಾದಿಕೇ ವಿಸಯಧಾತುಮ್ಹಿ.
೮೧೮. ಅಮಚ್ಚಾದಿಕಾ ಸತ್ತ ಪಕತಿಯೋ ವುತ್ತಾ. ಸತ್ತಾದಿಸಾಮ್ಯವತ್ಥಾ ಸತ್ತರಜತಮಭೂತಾನಂ ತಿಣ್ಣಂ ಗುಣಾನಂ ಸಾಮ್ಯವತ್ಥಾ. ಪಚ್ಚಯಾ ಣಪಚ್ಚಯಾದಿತೋ ಪಠಮೇ ಪಠಮಸಣ್ಠಿತೇ ಕರೋತ್ಯಾದಿಧಾತುಮ್ಹಿ.
೮೧೯. ಪರಿತ್ತಾಣಂ ರಕ್ಖಣಂ. ವತ್ಥುಮ್ಹಿ ಓಕಾಸೇ. ತಲ್ಲಞ್ಛನಂ ಪಾದಸ್ಸ ಠಾನಂ.
೮೨೦. ಲೋಹಮುಗ್ಗರೇ ಲೋಹಮಯೇ ಮುಗ್ಗರೇ. ತಾಳಾದಿಕೇ ಸಮ್ಮತಾಳಕಂಸತಾಳಾದಿಕೇ. ಕಠಿನೇ ಕಕ್ಖಳೇ.
೮೨೧. ಮಕ್ಖಿಕಾ ನೀಲಮಕ್ಖಿಕಾದಿಕಾ. ತಾಸಂ ಭೇದಾ ಸವಿಸಾ ಮಧುಕತಾ ಪಿಙ್ಗಲಮಕ್ಖಿಕಾ. ಮಧುಮ್ಹಿ ಖುದ್ದಂ ಅಪ್ಪಕಾದೀಸು ಚತೂಸ್ವತ್ಥೇಸು ವತ್ತಮಾನಂ ತೀಸು ಲಿಙ್ಗೇಸು. ಅಧಮೋ ನಿಹೀನೋ. ಕಪಣೋ ಏಕಚಾರೀ.
೮೨೨. ತಕ್ಕೇ ಗೋರಸವಿಸೇಸೇ. ಮರಣಲಿಙ್ಗೇ ಮರಣಞಾಪಕಲಕ್ಖಣೇ. ಅಸುಭೇ, ಸುಭೇ ಚಾತಿ ಚತೂಸ್ವತ್ಥೇಸು ಅರಿಟ್ಠಂ. ಆಸವೋ ಮಜ್ಜವಿಸೇಸೋ. ಫೇಣಿಲದ್ದುಮೋ ‘‘ಬಡೀ-ಯ್ौ-ಖೋ’’.
೮೨೩. ಗೇಹಾನಂ ದಾರುಬನ್ಧಪ್ಪಯೋಜನಂ ಪೀಠಿಕಾ ನಾಮ. ಪಕ್ಖನ್ದದ್ವಯಸ್ಸ, ಕಣ್ಣಿಕಾದೀನಞ್ಚ ನಿಸ್ಸಯಭೂತಾ ಪೀಠಿಕಾ.
೮೨೪. ಮಿತ್ತಾಕಾರೇ ಅಮಿತ್ತಸ್ಸಾಪಿ ಮಿತ್ತಸಣ್ಠಾನೇ. ಬಲೇ, ರಾಸಿಮ್ಹಿ, ವಿಪತ್ತಿಯಞ್ಚ, ‘‘ಬಲಸ್ಸ ರಾಸೀ’’ತಿಪಿ ಏಕೇ.
೮೨೫. ಖನ್ಧೇ ರೂಪಕ್ಖನ್ಧೇ. ಭವೇ ರೂಪಭವೇ. ನಿಮಿತ್ತಮ್ಹಿ ಕಾರಣೇ. ವಪು ಸರೀರಂ.
೮೨೬. ವತ್ಥುಕಿಲೇಸಕಾಮೇಸೂತಿ ವತ್ಥುಕಾಮಕಿಲೇಸಕಾಮೇಸು. ಮದನೇ ಮಾರದೇವಪುತ್ತೇ. ರತೇ ಮೇಥುನೇ. ನಿಕಾಮೇ ಇಚ್ಛಾರಹಿತೇ ಕಾಮಂ ನಪುಂಸಕೇ. ಅನುಞ್ಞಾಯಂ ಕಾಮಮಬ್ಯಯಂ ಭವೇ.
೮೨೭. ವಜ್ಜಭಣ್ಡಮುಖೇ ವೀಣಾದೋಣಿಮುಖೇ. ಮಾತಙ್ಗಸ್ಸ ಹತ್ಥಿನೋ ಕರಕೋಟಿ ಹತ್ಥಗ್ಗಂ.
೮೨೮. ರಮ್ಭೋ ಸಠ್ಯಂ, ಕೇತವನ್ತ್ಯತ್ಥೋ. ಅಸಚ್ಚಂ ಮುಸಾ. ಅಯೋಘನಂ ಯೇನ ಪಹರತಿ. ಗಿರಿಸಿಙ್ಗಮ್ಹಿ ಗಿರಗ್ಗೇ. ಸೀರಙ್ಗೇ ಫಾಲಙ್ಗೇ. ಯನ್ತೇ ಕೂಟಯನ್ತೇ.
೮೩೦. ಪಟಿವಾಕ್ಯೇ ಪಟಿವಚನೇ. ಉತ್ತರಾಸಙ್ಗೇ ಉಪರಿವತ್ಥೇ. ಸೇಟ್ಠಾದೀಸು ಉತ್ತರೋ ತೀಸು, ಪರಸ್ಮಿಂ ಉಪರಿಸ್ಮಿಞ್ಚ ಈರಿತೋ.
೮೩೧. ವಿಮುತ್ತಿ ಅರಹತ್ತಫಲಂ ಮಗ್ಗನಿಬ್ಬಾನಾನಿಪಿ.
೮೩೨. ಸಙ್ಖತೇ ಪಚ್ಚಯಾಭಿಸಙ್ಖತೇ ಧಮ್ಮೇ. ಪುಞ್ಞಾಭಿಸಙ್ಖಾರೋ, ಅಪುಞ್ಞಾಭಿಸಙ್ಖಾರೋ, ಆನೇಞ್ಜಾಭಿಸಙ್ಖಾರೋತಿ ಪುಞ್ಞಾಭಿಸಙ್ಖಾರಾದಿ. ಪಯೋಗೋ ಉಸ್ಸಾಹೋ. ಕಾಯಸಙ್ಖಾರೋ, ವಚೀಸಙ್ಖಾರೋ, ಚಿತ್ತಸಙ್ಖಾರೋತಿ ಕಾಯಸಙ್ಖಾರಾದಿ. ಅಭಿಸಙ್ಖರಣಂ ಅಭಿಸಙ್ಖರಣಕ್ರಿಯಾ.
೮೩೩. ತಬ್ಭಾವೇ ದಿಟ್ಠಿಸಹಗತಂ.
೮೩೪. ಪತಿರೂಪೇ ಯುತ್ತೇ. ಛಾದಿತೇ ತಿಣಾದೀಹಿ. ರಹೋ ಸುಞ್ಞಟ್ಠಾನಂ. ಪಞ್ಞತ್ತಿಯಂ ಛನ್ನೋ ಭಿಕ್ಖು, ಪಞ್ಞತ್ತಿಯಂಯೇವ ಪುಮೇ.
೮೩೫. ಬುದ್ಧಚಕ್ಖು ಬುದ್ಧಾನಂ ಚಕ್ಖು. ಸಮನ್ತಚಕ್ಖು ಸಬ್ಬಞ್ಞುತಞಾಣಂ. ಧಮ್ಮಚಕ್ಖು ಹೇಟ್ಠಾಮಗ್ಗತ್ತಯೇ ಞಾಣಂ.
೮೩೬. ಅಭಿಕ್ಕಮೋ ಅಭಿಕ್ಕಮನೀಯೋ.
೮೩೭. ವೇವಚನಂ ಅಭಿನ್ನತ್ಥೋ ಸದ್ದೋ. ಪಕಾರಸ್ಮಿಂ ಭೇದೇ. ಅವಸರೋ ಅವಕಾಸೋ.
೮೩೮. ಚಿತ್ತಕಮ್ಮಂ ಚಿತ್ತಕಾರಾನಂ ಕಮ್ಮಂ. ವಿಚಿತ್ತೇ ನಾನಾವಿಧೇ. ಪಞ್ಞತ್ತಿಯಂ ಚಿತ್ತೋ ಧನುಧರೋಯೇವ. ಚಿತ್ತಮಾಸೋ ಪುಣ್ಣೇನ್ದುಯುತ್ತೇನ ಚಿತ್ತೇನ ನಕ್ಖತ್ತೇನ ಲಕ್ಖಿತೋ ಮಾಸೋ. ತಾರನ್ತರೇ ಚಿತ್ತನಕ್ಖತ್ತೇ. ಥಿಯಂ ನಾರಿಯಂ.
೮೩೯. ಸಾಮಲೇ ನೀಲೇ. ಸಯಮತ್ಥೇ ಸಯಂಸದ್ದಸ್ಸ ಅತ್ಥೇ. ಸಾರಿವಾ ಉಪಾಸಕಾ.
೮೪೦. ‘‘ಪುಮೇ’’ತ್ಯಾದಿನಾ ಪುಬ್ಬದ್ಧೇನ ಗುರುಸದ್ದಸ್ಸ ಅತ್ಥಾ ವುತ್ತಾ, ಅಪರದ್ಧೇನ ಗರುಸದ್ದಸ್ಸ, ‘‘ಏಕದೇಸೇಕತ್ತಮನಞ್ಞಂವೇ’’ತಿ ನ್ಯಾಯೇನ ದ್ವಿನ್ನಮ್ಪಿ ಏಕತ್ತಮಞ್ಞಮಾನೇನ ಗಾಥಾನೇಕತ್ಥವಗ್ಗೇ ಕಥಿತಾ. ಮಹನ್ತೇ ಬಹುತ್ತೇ. ದುಜ್ಜರೇ ಜೀರಾಪೇತುಮಸಕ್ಕುಣೇಯ್ಯೇ, ದುಕ್ಕರೇ ವಾ.
೮೪೧. ಅಚ್ಚಿತೇ ಪೂಜಿತೇ. ಖಿನ್ನೇ ಕಿಲಮಥಪ್ಪತ್ತೇ. ಸಮಿತೇ ಉಪಸಮಿತೇ.
ಗಾಥಾನೇಕತ್ಥವಗ್ಗವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.
೮೪೨. ವಿಸುದ್ಧಿದೇವೋ, ಸಮ್ಮುತಿದೇವೋ, ಉಪಪತ್ತಿದೇವೋ ಚಾತಿ ವಿಸುದ್ಧಿದೇವಾದಿ. ನಭಂ ಆಕಾಸೋ.
ತರುಣಾದೀಸು ತೀಸ್ವತ್ಥೇಸು ಮಾಣವೋ.
೮೪೩. ಆದ್ಯತ್ಥಾದೀಸು ಅಗ್ಗಂ. ವರೇ ಸೇಟ್ಠೇ ತೀಸು.
ಪಚ್ಚನೀಕೋ ಸತ್ತು. ಅಞ್ಞೇ ಅಞ್ಞತ್ಥೇ. ಪಚ್ಛಾಭಾಗೇ ‘‘ಧಾತುಲಿಙ್ಗೇಹಿ ಪರಾ ಪಚ್ಚಯಾ’’ತಿ.
೮೪೪. ಯೋನಿ ಇತ್ಥೀನಂ ಯೋನಿಮಗ್ಗೋ. ಕಾಮೋ ಇಚ್ಛಾ. ಸಿರೀ ಪಞ್ಞಾ, ಪುಞ್ಞೋ ಚ. ಇಸ್ಸರಂ ಪಭುತಾ. ಧಮ್ಮೋ ಸೀಲಾದಿ. ಉಯ್ಯಾಮೋ ವೀರಿಯಂ. ಯಸೋ ಪರಿವಾರೋ, ಕಿತ್ತಿ ಚ.
೮೪೫. ಸಮಙ್ಗಿನಿ ಸಮನ್ನಾಗತೇ.
೮೪೬. ಠಿತಿ ಠಾನಕ್ರಿಯಾ.
೮೪೮. ಖನ್ಧಕೋಟ್ಠಾಸೋ ಅಣ್ಡಜಾದಿಚತುಕ್ಕಂ. ಪಸ್ಸಾವಮಗ್ಗೋ ಇತ್ಥೀನಂ ಯೋನಿ. ಸೋ ಪುಲ್ಲಿಙ್ಗೋ. ಕೂಲೇ ತೀರೇ.
೮೪೯. ನಾಗೋತುನಾಗಸದ್ದೋ ತು. ಉರಗೇ ಸಪ್ಪೇ, ಹತ್ಥಿನಿ ಚ.
೮೫೦. ಸಙ್ಖ್ಯಾ ಗಣನಾ. ‘‘ಅಞ್ಞತ್ಥೇ’’ತ್ಯೇಕೇ ವದನ್ತಿ.
೮೫೧. ಭೇ ನಕ್ಖತ್ತವಿಸೇಸೇ. ಸನ್ತಿಕೇ ಸಮೀಪೇ. ಮೂಲಮೂಲೇ ಲೋಭಾದಿಕೇ. ಪಾಭತೇ ಮೂಲಧನೇ. ಅಂಸೋ ಸರೀರಾವಯವೋ. ಪಕಣ್ಡೇ ರುಕ್ಖಾದೀನಂ ಸರೀರೇ.
೮೫೨. ಕಮ್ಮೇ ಕ್ರಿಯಾಯಂ. ವಿಕೋಪನಂ ವಿದ್ಧಂಸನಂ.
೮೫೩. ಪಚ್ಛಾತಾಪೋ ವಿಪ್ಪಟಿಸಾರೋ. ಅನುಬನ್ಧೋ ಪುನಪ್ಪುನಂ ಪವತ್ತನಂ. ರಾಗಾದೋ ಸತ್ತಕೇ. ಮಾತಙ್ಗಸ್ಸ ಮುದ್ಧನಿ ಪಿಣ್ಡದ್ವಯೇ ಕುಮ್ಭೋ.
೮೫೪. ಖಗ್ಗಕೋಸೇ ಖಗ್ಗಪಿಧಾನೇ. ಪಟಿಚ್ಛದೇ ಸಮನ್ತತೋ ಛಾದನೇ. ಸಾರಮ್ಭೇ ಕೋಲಾಹಲೇ.
೮೫೫. ಕಾಲವಿಸೇಸೋ ದಸಚ್ಛರಕಾಲೋ. ನಿಬ್ಯಾಪಾರಟ್ಠಿತಿ ಅಚಿರಟ್ಠಿತಿ, ಅಚಿರಟ್ಠಿತೀತಿ ದಸಚ್ಛರತೋಪಿ ಊನಟ್ಠಿತಿ.
ಉಪ್ಪತ್ತಿಭೂಮಿ ಜಾತಿಭೂಮಿ.
೮೫೬. ಕಬಳೀಕಾರಾಹಾರಾದೀಸು ಚತೂಸು.
೮೫೭. ಸದ್ಧಾಯ ಅಪರಪ್ಪಚ್ಚಯೇ. ಚೀವರಾದೀಸು ಚತೂಸು. ಆಧಾರೋ ನಿಸ್ಸಯೋ.
ದಿಬ್ಬವಿಹಾರೋ, ಅರಿಯವಿಹಾರೋ, ಬ್ರಹ್ಮವಿಹಾರೋ ಚಾತಿ ದಿಬ್ಬವಿಹಾರಾದಿ. ಸುಗತಾಲಯೇ ಭಿಕ್ಖೂನಮಾವಾಸೇ.
೮೫೮. ಸಮತ್ತನೇ ನಿಟ್ಠಾಯಂ. ಚಕಾರೇನ ನಿಯಮಾದಿಕೇ ಸಙ್ಗಣ್ಹಾತಿ.
ಸಙ್ಗೇ ಲಗ್ಗೇ. ಕಾಮಾದೋ ಚತುಕ್ಕೇ.
೮೫೯. ಸಪ್ಪಫಣಙ್ಗೇಸೂತಿ ಸಪ್ಪಸ್ಸ ಫಣೇ, ಅಙ್ಗೇ ಚ ಸರೀರೇ. ಕೋಟಿಲ್ಲೇ ಕುಟಿಲತಾಯ. ಭುಞ್ಜನಂ ಭೋಜನಕ್ರಿಯಾ.
ಭೂಮಿಭಾಗೇ ರಾಜಙ್ಗಣಾದಿಮ್ಹಿ. ಕಿಲೇಸೇ ಸಂಕಿಲೇಸೇ. ಮಲೇ ರಾಗಾದಿಕೇ.
೮೬೦. ಧನಾದಿದಪ್ಪೇತಿ ಧನಾದಿಕೇ ಪಟಿಚ್ಚ ಉಪ್ಪನ್ನೇ ದಪ್ಪೇ.
ನಿಮಿತ್ತೇ ಕಾರಣೇ. ಛಲೇ ಸಠ್ಯೇ.
೮೬೧. ಸೋ ಪುಲ್ಲಿಙ್ಗೋ. ಪರಮತ್ತನಿ ದಿಟ್ಠೀನಂ ಗಾಹಲದ್ಧೇ ಅತ್ತನಿ. ಥಮ್ಭಸ್ಮಿಂ ಗೇಹಾದೀನಂ ಥಮ್ಭೇ. ಬಲಸಜ್ಜನಂ ಯುದ್ಧಕಾಲೇ ಬಲಸ್ಸ ಸಜ್ಜನಂ.
೮೬೨. ಕುಸೂಲೋ ಧಞ್ಞಾದೀನಂ ಗೇಹಂ.
ಸೋಪಾನಙ್ಗಮ್ಹಿ ಸೋಪಾನಸೀಸೇ.
೮೬೩. ನಿಯ್ಯಾಸೇ ಸಿಲೇಸೇ. ಸೇಖರೇ ಸೀಸೇ. ನಾಗದನ್ತಕೇ ಭಿತ್ತಿಆದೀಸು ಪವೇಸಿತೇ ನಾಗದನ್ತಾಕಾರೇ ದಣ್ಡೇ.
ಸಿಖಣ್ಡೋ ಪಿಞ್ಛಂ. ತೂಣೀರೇ ಉಸುನಿಧಿಮ್ಹಿ. ನಿಕರೇ ಸಮೂಹೇ.
೮೬೪. ಸಂಯತಕೇಸೇಸು ಬನ್ಧಿತಕೇಸೇಸು.
ಕಮ್ಬು ಜಲಜನ್ತುವಿಸೇಸೋ. ನಲಾಟಟ್ಠಿ ನಲಾಟೇ ಜಾತಟ್ಠಿ. ಗೋಪ್ಫಕೇ ಪಾದಗಣ್ಠಿಮ್ಹಿ.
೮೬೫. ಕಾಲೇ ಪಞ್ಚದಸೀದಿವಸಪರಿಮಾಣೇ. ಸಾಧ್ಯೇ ಪತ್ತಸಾಧನೀಯೇ. ಸಖೀ ಸಹಾಯೋ. ವಾಜೋ ಪತ್ತಂ. ಪಙ್ಗುಳೋ ಪೀಠಸಮ್ಪೀ.
ದೇಸೇ ದೇಸವಿಸೇಸೇ. ಅಣ್ಣವೇ ಸಮುದ್ದೇ, ಏತೇ ಪುಮೇ. ಸೋ ಸಿನ್ಧುಸದ್ದೋ ಸರಿತಾಯಂ ನದಿಯಂ ಭವೇ.
೮೬೬. ಕರೇಣುಸದ್ದೋ ಗಜೇ ಹತ್ಥಿಮ್ಹಿ, ಪುರಿಸೇ ಪುಲ್ಲಿಙ್ಗೇ ವತ್ತತಿ. ಹತ್ಥಿನಿಯಂ ತು ಇತ್ಥಿಯಂ.
ರತನೇ ರತನವಿಸೇಸೇ. ಮಣಿವೇಧೋ ನಾಮ ಯಂ ಲೋಕೇ ‘‘ಚಿನ’’ ಇತಿ ವುಚ್ಚತಿ. ಇನ್ದಹೇತಿ ಇನ್ದಾವುಧೋ.
೮೬೭. ಕೋಟಿಯಂ ಅನ್ತೇ. ವಾದಿತ್ತವಾದನೇ ವೀಣಾದಿವಾದಿತ್ತವಾದನೋಪಾಯೇ.
‘‘ಕೋಣೋ ವಜ್ಜಪ್ಪಭೇದೇ ಚ,
ಕೋಣೋ ಸೇಲಗುಳೇ ಇಜೇ;
ವೀಣಾದಿವಾದನೋಪಾಯೇ,
ಏಕದೇಸೇ ಗತಸ್ಸ ಚೇ’’ತಿ. –
ತಿಕಣ್ಡಸೇಸೋ [ತಿಕಣ್ಡಸೇಸ ೩.೩.೧೨೫].
೮೬೮. ವಣಿಪ್ಪಥೇ ವಾಣಿಜಾನಂ ವೋಹಾರಕಮ್ಮಪಥೇ. ವೇದೇ ವೇದವಿಸೇಸೇ, ವಾಣಿಜೇಪಿ ನಿಗಮೋ.
ವಿವಾದಾದೋ ‘‘ವಿವಾದಾಧಿಕರಣ’’ [ಪಾಚಿ. ೩೯೪] ನ್ತ್ಯಾದೀಸು. ಆಧಾರೋ ಕಾರಕವಿಸೇಸೋ, ನಿಸ್ಸಯೋ ಚ. ಕಾರಣೇ ‘‘ಯತ್ವಾಧಿಕರಣಮೇನ’’ನ್ತಿ [ಧ. ಸ. ೧೩೫೪].
೮೬೯. ಪಸುಮ್ಹಿ ಗೋಣೇ. ವಸುಧಾ ಪಥವೀ. ವಾಚಾ ವಚನಂ. ಆದಿನಾ ಸಗ್ಗರಂಸಿವಜಿರಚನ್ದಜಲಾದಯೋ ಗಹಿತಾ.
ಹರಿತೇ ಸುಕಪತ್ತಸದಿಸೇ ವಣ್ಣವಿಸೇಸೇ. ವಾಸುದೇವೇ ಕಣ್ಹೇ.
೮೭೦. ಆಯತ್ತೇ ನಿಸ್ಸಯೇ.
ಕಣ್ಣಪೂರೋ ಕಣ್ಣಾಲಙ್ಕಾರೋ. ಸೇಖರೇ ಅಗ್ಗೇ. ಏತೇ ದ್ವಿನ್ನಮ್ಪಿ ಅತ್ಥಾ.
೮೭೧. ವಿಜ್ಜುಯಂ ಚಞ್ಚಲಾಯಂ. ಇತ್ಥಿಪುರಿಸೇ ಪುರಿಸಿತ್ಥಿಯಂ.
ಕೋಣೇ ಅಸ್ಸೇ. ಸಙ್ಖ್ಯಾವಿಸೇಸೋ ‘‘ಕೋಟಿಪಕೋಟೀ’’ತ್ಯಾದೀಸು. ಉಕ್ಕಂಸೇ ಪರಿಯೋಸಾನೇ.
೮೭೨. ಜಾಲಾ ಅಗ್ಗಿಜಾಲಾ. ಅಗ್ಗಂ ಕೋಟಿ.
ನಾರೀ ಆಸೀಸದ್ದೋ ಸಪ್ಪದಾಠಾಯಂ. ಇಟ್ಠಸ್ಸ ವತ್ಥುನೋ ಆಸೀಸನಾಯಂ ಪತ್ಥನಾಯಮ್ಪಿ ಇತ್ಥೀ ಏವ.
೮೭೩. ವಿಲೀನತೇಲೇ ವಿಸರಣತೇಲೇ. ವಸಗಾ ವಸಂ ಗಚ್ಛನ್ತೀ ನಾರೀ. ವಞ್ಚ್ಯಗಾವೀ ಅನವಚ್ಛಾ ಸೋರಭೇಯೀ.
ಅಭಿಲಾಸೇ ಇಚ್ಛಾಯಂ. ಕಿರಣೇ ರಂಸಿಮ್ಹಿ. ಅಭಿಸಙ್ಗೇ ಲಗ್ಗನೇ.