೭. ವಸ್ಸಕಾರಸುತ್ತಂ

೧೮೭. ಏಕಂ ಸಮಯಂ ಭಗವಾ ರಾಜಗಹೇ ವಿಹರತಿ ವೇಳುವನೇ ಕಲನ್ದಕನಿವಾಪೇ. ಅಥ ಖೋ ವಸ್ಸಕಾರೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ಮಗಧಮಹಾಮತ್ತೋ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವತಾ ಸದ್ಧಿಂ ಸಮ್ಮೋದಿ. ಸಮ್ಮೋದನೀಯಂ ಕಥಂ ಸಾರಣೀಯಂ ವೀತಿಸಾರೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನೋ ಖೋ ವಸ್ಸಕಾರೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ಮಗಧಮಹಾಮತ್ತೋ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ –

‘‘ಜಾನೇಯ್ಯ ನು ಖೋ, ಭೋ ಗೋತಮ, ಅಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಅಸಪ್ಪುರಿಸಂ – ‘ಅಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಅಯಂ ಭವ’’’ನ್ತಿ? ‘‘ಅಟ್ಠಾನಂ ಖೋ ಏತಂ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಅನವಕಾಸೋ ಯಂ ಅಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಅಸಪ್ಪುರಿಸಂ ಜಾನೇಯ್ಯ – ‘ಅಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಅಯಂ ಭವ’’’ನ್ತಿ. ‘‘ಜಾನೇಯ್ಯ ಪನ, ಭೋ ಗೋತಮ, ಅಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಸಪ್ಪುರಿಸಂ – ‘ಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಅಯಂ ಭವ’’’ನ್ತಿ? ‘‘ಏತಮ್ಪಿ ಖೋ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಅಟ್ಠಾನಂ ಅನವಕಾಸೋ ಯಂ ಅಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಸಪ್ಪುರಿಸಂ ಜಾನೇಯ್ಯ – ‘ಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಅಯಂ ಭವ’’’ನ್ತಿ. ‘‘ಜಾನೇಯ್ಯ ನು ಖೋ, ಭೋ ಗೋತಮ, ಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಸಪ್ಪುರಿಸಂ – ‘ಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಅಯಂ ಭವ’’’ನ್ತಿ? ‘‘ಠಾನಂ ಖೋ ಏತಂ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ವಿಜ್ಜತಿ ಯಂ ಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಸಪ್ಪುರಿಸಂ ಜಾನೇಯ್ಯ – ‘ಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಅಯಂ ಭವ’’’ನ್ತಿ. ‘‘ಜಾನೇಯ್ಯ ಪನ, ಭೋ ಗೋತಮ, ಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಅಸಪ್ಪುರಿಸಂ – ‘ಅಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಅಯಂ ಭವ’’’ನ್ತಿ? ‘‘ಏತಮ್ಪಿ ಖೋ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಠಾನಂ ವಿಜ್ಜತಿ ಯಂ ಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಅಸಪ್ಪುರಿಸಂ ಜಾನೇಯ್ಯ – ‘ಅಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಅಯಂ ಭವ’’’ನ್ತಿ.

‘‘ಅಚ್ಛರಿಯಂ, ಭೋ ಗೋತಮ, ಅಬ್ಭುತಂ, ಭೋ ಗೋತಮ! ಯಾವ ಸುಭಾಸಿತಂ ಚಿದಂ, ಭೋತಾ ಗೋತಮೇನ – ‘ಅಟ್ಠಾನಂ ಖೋ ಏತಂ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಅನವಕಾಸೋ ಯಂ ಅಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಅಸಪ್ಪುರಿಸಂ ಜಾನೇಯ್ಯ – ಅಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಅಯಂ ಭವನ್ತಿ. ಏತಮ್ಪಿ ಖೋ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಅಟ್ಠಾನಂ ಅನವಕಾಸೋ ಯಂ ಅಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಸಪ್ಪುರಿಸಂ ಜಾನೇಯ್ಯ – ಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಅಯಂ ಭವನ್ತಿ. ಠಾನಂ ಖೋ ಏತಂ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ವಿಜ್ಜತಿ ಯಂ ಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಸಪ್ಪುರಿಸಂ ಜಾನೇಯ್ಯ – ಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಅಯಂ ಭವನ್ತಿ. ಏತಮ್ಪಿ ಖೋ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಠಾನಂ ವಿಜ್ಜತಿ ಯಂ ಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಅಸಪ್ಪುರಿಸಂ ಜಾನೇಯ್ಯ – ಅಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಅಯಂ ಭವ’’’ನ್ತಿ.

‘‘ಏಕಮಿದಂ, ಭೋ ಗೋತಮ, ಸಮಯಂ ತೋದೇಯ್ಯಸ್ಸ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಸ್ಸ ಪರಿಸತಿ ಪರೂಪಾರಮ್ಭಂ ವತ್ತೇನ್ತಿ – ‘ಬಾಲೋ ಅಯಂ ರಾಜಾ ಏಳೇಯ್ಯೋ ಸಮಣೇ ರಾಮಪುತ್ತೇ ಅಭಿಪ್ಪಸನ್ನೋ, ಸಮಣೇ ಚ ಪನ ರಾಮಪುತ್ತೇ ಏವರೂಪಂ ಪರಮನಿಪಚ್ಚಕಾರಂ ಕರೋತಿ, ಯದಿದಂ ಅಭಿವಾದನಂ ಪಚ್ಚುಟ್ಠಾನಂ ಅಞ್ಜಲಿಕಮ್ಮಂ ಸಾಮೀಚಿಕಮ್ಮ’ನ್ತಿ. ಇಮೇಪಿ ರಞ್ಞೋ ಏಳೇಯ್ಯಸ್ಸ ಪರಿಹಾರಕಾ ಬಾಲಾ – ಯಮಕೋ ಮೋಗ್ಗಲ್ಲೋ [ಪುಗ್ಗಲೋ (ಕ.)] ಉಗ್ಗೋ ನಾವಿನ್ದಕೀ ಗನ್ಧಬ್ಬೋ ಅಗ್ಗಿವೇಸ್ಸೋ, ಯೇ ಸಮಣೇ ರಾಮಪುತ್ತೇ ಅಭಿಪ್ಪಸನ್ನಾ, ಸಮಣೇ ಚ ಪನ ರಾಮಪುತ್ತೇ ಏವರೂಪಂ ಪರಮನಿಪಚ್ಚಕಾರಂ ಕರೋನ್ತಿ, ಯದಿದಂ ಅಭಿವಾದನಂ ಪಚ್ಚುಟ್ಠಾನಂ ಅಞ್ಜಲಿಕಮ್ಮಂ ಸಾಮೀಚಿಕಮ್ಮನ್ತಿ. ತ್ಯಾಸ್ಸುದಂ ತೋದೇಯ್ಯೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ಇಮಿನಾ ನಯೇನ ನೇತಿ. ತಂ ಕಿಂ ಮಞ್ಞನ್ತಿ, ಭೋನ್ತೋ, ಪಣ್ಡಿತೋ ರಾಜಾ ಏಳೇಯ್ಯೋ ಕರಣೀಯಾಧಿಕರಣೀಯೇಸು ವಚನೀಯಾಧಿವಚನೀಯೇಸು ಅಲಮತ್ಥದಸತರೇಹಿ ಅಲಮತ್ಥದಸತರೋ’ತಿ? ‘ಏವಂ, ಭೋ, ಪಣ್ಡಿತೋ ರಾಜಾ ಏಳೇಯ್ಯೋ ಕರಣೀಯಾಧಿಕರಣೀಯೇಸು ವಚನೀಯಾಧಿವಚನೀಯೇಸು ಅಲಮತ್ಥದಸತರೇಹಿ ಅಲಮತ್ಥದಸತರೋ’’’ತಿ.

‘‘ಯಸ್ಮಾ ಚ ಖೋ, ಭೋ, ಸಮಣೋ ರಾಮಪುತ್ತೋ ರಞ್ಞಾ ಏಳೇಯ್ಯೇನ ಪಣ್ಡಿತೇನ ಪಣ್ಡಿತತರೋ ಕರಣೀಯಾಧಿಕರಣೀಯೇಸು ವಚನೀಯಾಧಿವಚನೀಯೇಸು ಅಲಮತ್ಥದಸತರೇನ ಅಲಮತ್ಥದಸತರೋ, ತಸ್ಮಾ ರಾಜಾ ಏಳೇಯ್ಯೋ ಸಮಣೇ ರಾಮಪುತ್ತೇ ಅಭಿಪ್ಪಸನ್ನೋ, ಸಮಣೇ ಚ ಪನ ರಾಮಪುತ್ತೇ ಏವರೂಪಂ ಪರಮನಿಪಚ್ಚಕಾರಂ ಕರೋತಿ, ಯದಿದಂ ಅಭಿವಾದನಂ ಪಚ್ಚುಟ್ಠಾನಂ ಅಞ್ಜಲಿಕಮ್ಮಂ ಸಾಮೀಚಿಕಮ್ಮಂ’’.

‘‘ತಂ ಕಿಂ ಮಞ್ಞನ್ತಿ, ಭೋನ್ತೋ, ಪಣ್ಡಿತಾ ರಞ್ಞೋ ಏಳೇಯ್ಯಸ್ಸ ಪರಿಹಾರಕಾ – ಯಮಕೋ ಮೋಗ್ಗಲ್ಲೋ ಉಗ್ಗೋ ನಾವಿನ್ದಕೀ ಗನ್ಧಬ್ಬೋ ಅಗ್ಗಿವೇಸ್ಸೋ, ಕರಣೀಯಾಧಿಕರಣೀಯೇಸು ವಚನೀಯಾಧಿವಚನೀಯೇಸು ಅಲಮತ್ಥದಸತರೇಹಿ ಅಲಮತ್ಥದಸತರಾತಿ? ‘ಏವಂ, ಭೋ, ಪಣ್ಡಿತಾ ರಞ್ಞೋ ಏಳೇಯ್ಯಸ್ಸ ಪರಿಹಾರಕಾ – ಯಮಕೋ ಮೋಗ್ಗಲ್ಲೋ ಉಗ್ಗೋ ನಾವಿನ್ದಕೀ ಗನ್ಧಬ್ಬೋ ಅಗ್ಗಿವೇಸ್ಸೋ, ಕರಣೀಯಾಧಿಕರಣೀಯೇಸು ವಚನೀಯಾಧಿವಚನೀಯೇಸು ಅಲಮತ್ಥದಸತರೇಹಿ ಅಲಮತ್ಥದಸತರಾ’’’ತಿ.

‘‘ಯಸ್ಮಾ ಚ ಖೋ, ಭೋ, ಸಮಣೋ ರಾಮಪುತ್ತೋ ರಞ್ಞೋ ಏಳೇಯ್ಯಸ್ಸ ಪರಿಹಾರಕೇಹಿ ಪಣ್ಡಿತೇಹಿ ಪಣ್ಡಿತತರೋ ಕರಣೀಯಾಧಿಕರಣೀಯೇಸು ವಚನೀಯಾಧಿವಚನೀಯೇಸು ಅಲಮತ್ಥದಸತರೇಹಿ ಅಲಮತ್ಥದಸತರೋ, ತಸ್ಮಾ ರಞ್ಞೋ ಏಳೇಯ್ಯಸ್ಸ ಪರಿಹಾರಕಾ ಸಮಣೇ ರಾಮಪುತ್ತೇ ಅಭಿಪ್ಪಸನ್ನಾ; ಸಮಣೇ ಚ ಪನ ರಾಮಪುತ್ತೇ ಏವರೂಪಂ ಪರಮನಿಪಚ್ಚಕಾರಂ ಕರೋನ್ತಿ, ಯದಿದಂ ಅಭಿವಾದನಂ ಪಚ್ಚುಟ್ಠಾನಂ ಅಞ್ಜಲಿಕಮ್ಮಂ ಸಾಮೀಚಿಕಮ್ಮ’’ನ್ತಿ.

‘‘ಅಚ್ಛರಿಯಂ, ಭೋ, ಗೋತಮ, ಅಬ್ಭುತಂ, ಭೋ ಗೋತಮ! ಯಾವ ಸುಭಾಸಿತಂ ಚಿದಂ ಭೋತಾ ಗೋತಮೇನ – ‘ಅಟ್ಠಾನಂ ಖೋ ಏತಂ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಅನವಕಾಸೋ ಯಂ ಅಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಅಸಪ್ಪುರಿಸಂ ಜಾನೇಯ್ಯ – ಅಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಅಯಂ ಭವನ್ತಿ. ಏತಮ್ಪಿ ಖೋ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಅಟ್ಠಾನಂ ಅನವಕಾಸೋ ಯಂ ಅಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಸಪ್ಪುರಿಸಂ ಜಾನೇಯ್ಯ – ಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಅಯಂ ಭವನ್ತಿ. ಠಾನಂ ಖೋ ಏತಂ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ವಿಜ್ಜತಿ ಯಂ ಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಸಪ್ಪುರಿಸಂ ಜಾನೇಯ್ಯ – ಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಅಯಂ ಭವನ್ತಿ. ಏತಮ್ಪಿ ಖೋ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಠಾನಂ ವಿಜ್ಜತಿ ಯಂ ಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಅಸಪ್ಪುರಿಸಂ ಜಾನೇಯ್ಯ – ಅಸಪ್ಪುರಿಸೋ ಅಯಂ ಭವ’ನ್ತಿ. ಹನ್ದ ಚ ದಾನಿ ಮಯಂ, ಭೋ ಗೋತಮ, ಗಚ್ಛಾಮ. ಬಹುಕಿಚ್ಚಾ ಮಯಂ ಬಹುಕರಣೀಯಾ’’ತಿ. ‘‘ಯಸ್ಸದಾನಿ ತ್ವಂ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಕಾಲಂ ಮಞ್ಞಸೀ’’ತಿ. ಅಥ ಖೋ ವಸ್ಸಕಾರೋ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ಮಗಧಮಹಾಮತ್ತೋ ಭಗವತೋ ಭಾಸಿತಂ ಅಭಿನನ್ದಿತ್ವಾ ಅನುಮೋದಿತ್ವಾ ಉಟ್ಠಾಯಾಸನಾ ಪಕ್ಕಾಮೀತಿ. ಸತ್ತಮಂ.