តិបុក្ខលនយវណ្ណនា

អាឃាតាទីនមករណវចនេន អទោសសិទ្ធិ, តថា បាណាតិបាតផរុសវាចាហិ បដិវិរតិវចនេនាបិ. អានន្ទាទីនមករណវចនេន បន អលោភសិទ្ធិ, តថា អព្រហ្មចរិយតោ បដិវិរតិវចនេនាបិ. អទិន្នាទានាទីហិ បន បដិវិរតិវចនេន តទុភយសិទ្ធិ. ‘‘តយិទំ ភិក្ខវេ, តថាគតោ បជានាតី’’តិអាទិនា អមោហសិទ្ធិ. ឥតិ តីហិ អកុសលមូលេហិ គហិតេហិ តប្បដិបក្ខតោ អាឃាតាទីនមករណវចនេន ច តីណិ កុសលមូលានិ សិទ្ធានិយេវ ហោន្តិ. តត្ថ តីហិ អកុសលមូលេហិ តិវិធទុច្ចរិតសំកិលេសមលវិសមាកុសលសញ្ញាវិតក្កបញ្ចាទិវសេន សព្ពោបិ អកុសលបក្ខោ វិត្ថារេតព្ពោ. តថា តីហិ កុសលមូលេហិ តិវិធសុចរិតវោទានសមកុសលសញ្ញាវិតក្កបញ្ញាសទ្ធម្មសមាធិ- វិមោក្ខមុខវិមោក្ខាទិវសេន សព្ពោបិ កុសលបក្ខោ វិភាវេតព្ពោ.

ឯត្ថ ចាយំ សច្ចយោជនា – លោភោ សមុទយសច្ចំ, សព្ពានិ វា កុសលាកុសលមូលានិ, តេហិ បន និព្ពត្តា តេសមធិដ្ឋានគោចរភូតា ឧបាទានក្ខន្ធា ទុក្ខសច្ចំ, តេសមប្បវត្តិ និរោធសច្ចំ, និរោធបជាននា វិមោក្ខាទិកា មគ្គសច្ចន្តិ. អយំ អកុសលមូលេហិ សំកិលេសបក្ខំ, កុសលមូលេហិ ច វោទានបក្ខំ ចតុសច្ចយោជនមុខេន នយនលក្ខណស្ស តិបុក្ខលនយស្ស ភូមិ. តថា ហិ វុត្តំ –

‘‘យោ អកុសលេ សមូលេហិ,

នេតិ កុសលេ ច កុសលមូលេហី’’តិអាទិ. (នេត្តិ. ៤.១៨);