១០. បុរេជាតបច្ចយនិទ្ទេសវណ្ណនា

១០. ទស្សិតមេវ នយទស្សនវសេនាតិ យោជនា. យទិ ទស្សិតមេវ, កស្មា វុត្តំ ‘‘សាវសេសវសេន ទេសនា កតា’’តិ អាហ ‘‘សរូបេន អទស្សិតត្តា’’តិ. ‘‘យំ យំ ធម្មំ បុរេជាតំ អារព្ភ យេ យេ ធម្មា ឧប្បជ្ជន្តិ ចិត្តចេតសិកា ធម្មា, តេ តេ ធម្មា តេសំ តេសំ ធម្មានំ បុរេជាតបច្ចយេន បច្ចយោ’’តិ ឯវំ សរូបេន បាឡិយំ អទស្សិតត្តា. ឥទ្ធិវិធាភិញ្ញាយ ចាតិ ច-សទ្ទេន ចុតូបបាតញាណស្សបិ សង្គហោ ទដ្ឋព្ពោ. តស្សបិ ហិ រូបធម្មារម្មណកាលេ អដ្ឋារសសុ យំ កិញ្ចិ អារម្មណបុរេជាតំ ហោតិ បច្ចុប្បន្នារម្មណត្តា. ‘‘ចវមានេ ឧបបជ្ជមានេ’’តិ ហិ វុត្តំ. ទិព្ពចក្ខុទិព្ពសោតញាណេសុ ច វត្តព្ពមេវ នត្ថិ.

ឥតរស្សបិ អភាវាតិ អារម្មណបុរេជាតស្សបិ អភាវា អគ្គហណំ បដិសន្ធិភាវិនោតិ យោជនា. សតិបិ កស្សចិ បដិសន្ធិភាវិនោ អារម្មណបុរេជាតេ វិភូតំ បន កត្វា អារម្មណករណាភាវតោ អវិជ្ជមានសទិសន្តិ កត្វា វុត្តំ ‘‘ឥតរស្សបិ អភាវា’’តិ. តេនេវាហ ‘‘បដិសន្ធិយា វិយ អបរិព្យត្តស្ស អារម្មណស្ស អារម្មណមត្តភាវតោ’’តិ. សន្តីរណភាវិនោ មនោវិញ្ញាណធាតុយាបិ ឯកន្តេនេវ បុរេជាតបច្ចយោ រូបាទីនិ បញ្ចារម្មណានីតិ យោជនា. ឯត្ថ ច ‘‘មនោធាតូនញ្ចា’’តិអាទិ ‘‘តទារម្មណភាវិនោ’’តិ បទស្ស បុរតោ វត្តព្ពោ, ឧប្បដិបាដិយា លិខិតំ.

បុរេជាតបច្ចយនិទ្ទេសវណ្ណនា និដ្ឋិតា.