១០. ទន្តបោនសិក្ខាបទវណ្ណនា

២៦៣. ទសមេ អយ្យវោសាដិតកានីតិ បិតុបិណ្ឌស្សេតំ អធិវចនំ. ឧម្មារេតិ សុសានេ កតគេហស្ស អត្តនោ គេហស្ស វា ឧម្មារេ. ឃនពទ្ធោតិ ឃនមំសេន សម្ពទ្ធោ, កថិនសំហតសរីរោតិ វុត្តំ ហោតិ.

២៦៤. មុខទ្វារន្តិ គលនាឡិកំ. អាហារន្តិ អជ្ឈោហរិតព្ពំ យំកិញ្ចិ យាវកាលិកាទិំ. អាហរេយ្យាតិ មុខទ្វារំ បវេសេយ្យ. មុខេន វា បវិដ្ឋំ ហោតុ នាសិកាយ វា, គលេន អជ្ឈោហរណីយត្តា សព្ពម្បិ តំ មុខទ្វារំ បវេសិតមេវ ហោតិ. យស្មា បន តេ ភិក្ខូ អនាហារេបិ ឧទកេ អាហារសញ្ញាយ ទន្តបោនេ ច មុខទ្វារំ អាហដំ ឥទន្តិ សញ្ញាយ កុក្កុច្ចាយិំសុ, តស្មា វុត្តំ ‘‘តេ ភិក្ខូ អទិន្នំ…បេ… សម្មា អត្ថំ អសល្លក្ខេត្វា កុក្កុច្ចាយិំសូ’’តិ. ឧទកញ្ហិ យថាសុខំ បាតុំ ទន្តកដ្ឋញ្ច ទន្តបោនបរិភោគេន បរិភុញ្ជិតុំ វដ្ដតិ, តស្ស បន រសំ គិលិតុំ ន វដ្ដតិ. សចេបិ ទន្តកដ្ឋរសោ អជានន្តស្ស អន្តោ បវិសតិ, បាចិត្តិយមេវ. អនជ្ឈោហរន្តេន បន ទន្តកដ្ឋំ វា ហោតុ អញ្ញំ វា, កិញ្ចិ មុខេ បក្ខិបិតុំ វដ្ដតិ.

២៦៥. អកល្លកោតិ គិលានោ សហត្ថា បរិភុញ្ជិតុំ អសក្កោន្តោ មុខេន បដិគ្គណ្ហាតិ. ឧច្ចារណមត្តន្តិ ឧក្ខិបនមត្តំ. ឯកទេសេនបីតិ អង្គុលិយាបិ ផុដ្ឋមត្តេន. តំ ចេ បដិគ្គណ្ហាតិ, សព្ពំ បដិគ្គហិតមេវាតិ វេណុកោដិយា ពន្ធិត្វា ឋបិតត្តា. សចេបិ ភូមិយំ ឋិតមេវ ឃដំ ទាយកេន ហត្ថបាសេ ឋត្វា ឃដំ ទស្សាមីតិ ទិន្នវេណុកោដិគ្គហណវសេន បដិគ្គណ្ហាតិ, ឧភយកោដិពទ្ធំ សព្ពម្បិ បដិគ្គហិតមេវ ហោតិ. ភិក្ខុស្ស អត្ថាយ អបីឡេត្វា បកតិយា បីឡិយមានឧច្ឆុរសំ សន្ធាយ ‘‘គណ្ហថា’’តិ វុត្តត្តា ‘‘អភិហារោ ន បញ្ញាយតី’’តិ វុត្តំ. ហត្ថបាសេ ឋិតស្ស បន ភិក្ខុស្ស អត្ថាយ បីឡិយមានា ឧច្ឆុតោ បគ្ឃរន្តំ រសំ គណ្ហិតុំ វដ្ដតិ, ទោណិកាយ សយំ បគ្ឃរន្តំ ឧច្ឆុរសំ មជ្ឈេ អាវរិត្វា អាវរិត្វា វិស្សជ្ជិតម្បិ គណ្ហិតុំ វដ្ដតិ. កត្ថចិ អដ្ឋកថាសុ.

អសំហារិមេតិ ថាមមជ្ឈិមេន បុរិសេន អសំហារិយេ. ‘‘តិន្តិណិកាទិបណ្ណេសូ’’តិ វចនតោ សាខាសុ បដិគ្គហណំ រុហតីតិ ទដ្ឋព្ពំ. បុញ្ឆិត្វា បដិគ្គហេត្វាតិ ឯត្ថ ‘‘បុញ្ឆិតេ បដិគ្គហណកិច្ចំ នត្ថិ, តស្មា បុញ្ឆិត្វា គហេត្វាតិ ឯវមត្ថោ គហេតព្ពោ’’តិ វទន្តិ. បុញ្ឆិត្វា បដិគ្គហេត្វា វាតិ ឯវមេត្ថ អត្ថោ ទដ្ឋព្ពោ. បត្តេ បតិតរជនចុណ្ណញ្ហិ អព្ភន្តរបរិភោគត្ថាយ អបរិហដភាវតោ បដិគ្គហេត្វា បរិភុញ្ជិតុំ វដ្ដតិ. បុព្ពាភោគស្ស អនុរូបេន ‘‘អនុបសម្បន្នស្ស ទត្វា…បេ… វដ្ដតី’’តិ វុត្តំ. យស្មា បន តំ ‘‘អញ្ញស្ស ទស្សាមី’’តិ ចិត្តុប្បាទមត្តេន បរសន្តកំ នាម ន ហោតិ, តស្មា តស្ស អទត្វាបិ បដិគ្គហេត្វា បរិភុញ្ជិតុំ វដ្ដតិ.

ភិក្ខុស្ស ទេតីតិ អញ្ញស្ស ភិក្ខុស្ស ទេតិ. កញ្ជិកន្តិ ខីររសាទិំ យំកិញ្ចិ ទ្រវំ សន្ធាយ វុត្តំ. ហត្ថតោ មោចេត្វា បុន គណ្ហាតិ, ឧគ្គហិតកំ ហោតីតិ អាហ ‘‘ហត្ថតោ អមោចេន្តេនេវា’’តិ. អាលុលេន្តានន្តិ អាលោលេន្តានំ, អយមេវ វា បាឋោ. អាហរិត្វា ភូមិយំ ឋបិតត្តា អភិហារោ នត្ថីតិ អាហ ‘‘បត្តោ បដិគ្គហេតព្ពោ’’តិ. បឋមតរំ ឧឡុង្កតោ ថេវា បត្តេ បតន្តីតិ ឯត្ថ ‘‘យថា បឋមតរំ បតិតថេវេ ទោសោ នត្ថិ, តថា អាកិរិត្វា អបនេន្តានំ បច្ឆា បតិតថេវេបិ អភិហដត្តា នេវត្ថិ ទោសោ’’តិ វទន្តិ. ចរុកេនាតិ ខុទ្ទកភាជនេន. មុខវដ្ដិយាបិ គហេតុំ វដ្ដតីតិ មុខវដ្ដិំ ឧក្ខិបិត្វា ហត្ថេ ផុសាបិតេ គណ្ហិតុំ វដ្ដតិ. កេចីតិ អភយគិរិវាសិនោ. ឯស នយោតិ កាយបដិពទ្ធបដិពទ្ធម្បិ កាយបដិពទ្ធមេវាតិ អយំ នយោ. តថា ច តត្ថ កាយបដិពទ្ធេ តំបដិពទ្ធេ ច ថុល្លច្ចយមេវ វុត្តំ.

តេនាតិ យស្ស ភិក្ខុនោ សន្តិកំ គតំ, តេន. តស្មាតិ យស្មា មូលដ្ឋស្សេវ បរិភោគោ អនុញ្ញាតោ, តស្មា. តំ ទិវសំ ហត្ថេន គហេត្វា ទុតិយទិវសេ បដិគ្គហេត្វា បរិភុញ្ជន្តស្ស ឧគ្គហិតកបដិគ្គហិតំ ហោតីតិ អាហ ‘‘អនាមសិត្វា’’តិ. អប្បដិគ្គហិតត្តា ‘‘សន្និធិបច្ចយា អនាបត្តី’’តិ វុត្តំ. អប្បដិគ្គហេត្វា បរិភុញ្ជន្តស្ស អទិន្នមុខទ្វារាបត្តិ ហោតីតិ អាហ ‘‘បដិគ្គហេត្វា បន បរិភុញ្ជិតព្ព’’ន្តិ. ‘‘តំ ទិវសំ…បេ… ន តតោ បរ’’ន្តិ វចនតោ តំ ទិវសំ ហត្ថេន គហេត្វា វា អគ្គហេត្វា វា ឋបិតំ ទុតិយទិវសេ អប្បដិគ្គហេត្វា បរិភុញ្ជន្តស្ស អទិន្នមុខទ្វារាបត្តិ ហោតិ, ហត្ថេន គហេត្វា ឋបិតំ ទុតិយទិវសេ បដិគ្គហេត្វា បរិភុញ្ជន្តស្ស បន ឧគ្គហិតកបដិគ្គហិតំ ហោតិ. អប្បដិគ្គហិតមេវ ហិ ហត្ថេន គហេត្វា ឋបិតំ. ‘‘សាមំ គហេត្វា បរិភុញ្ជិតុ’’ន្តិ ហិ វចនតោ អប្បដិគ្គហិតស្សេវ តស្មិំ ទិវសេ បរិភោគោ អនុញ្ញាតោ. តស្មា យំ វុត្តំ គណ្ឋិបទេ ‘‘តំ ទិយ្យមានំ បតតីតិ ឯត្ថ យថា គណភោជនាទីសុ គិលានាទីនំ កុក្កុច្ចាយន្តានំ គណភោជនំ អនុញ្ញាតំ, ឯវមិធាបិ ភគវតា បដិគ្គហិតមេវ កុក្កុច្ចវិនោទនត្ថំ អនុញ្ញាត’’ន្តិ, តំ ន គហេតព្ពំ. ‘‘តំ ទិយ្យមានំ បតតី’’តិ អវិសេសេន វុត្តត្តា ចតូសុបិ កាលិកេសុ អយំ នយោ វេទិតព្ពោ.

សត្ថកេនាតិ បដិគ្គហិតសត្ថកេន. កស្មា បនេត្ថ ឧគ្គហិតបច្ចយា សន្និធិបច្ចយា វា ទោសោ ន សិយាតិ អាហ ‘‘ន ហិ តំ បរិភោគត្ថាយ បរិហរន្តី’’តិ. ឥមិនាវ ពាហិរបរិភោគត្ថំ សាមំ គហេត្វា អនុបសម្បន្នេន ទិន្នំ វា គហេត្វា បរិហរិតុំ វដ្ដតីតិ ទីបេតិ. តស្មា បត្តសម្មក្ខនាទិអត្ថំ សាមំ គហេត្វា បរិហដតេលាទិំ សចេ បរិភុញ្ជិតុកាមោ ហោតិ, បដិគ្គហេត្វា បរិភុញ្ជន្តស្ស អនាបត្តិ. អព្ភន្តរបរិភោគត្ថំ បន សាមំ គហិតំ បដិគ្គហេត្វា បរិភុញ្ជន្តស្ស ឧគ្គហិតកបដិគ្គហិតំ ហោតិ, អប្បដិគ្គហេត្វា បរិភុញ្ជន្តស្ស អទិន្នមុខទ្វារាបត្តិ ហោតិ, អព្ភន្តរបរិភោគត្ថមេវ អនុបសម្បន្នេន ទិន្នំ គហេត្វា បរិហរន្តស្ស សិង្គីលោណកប្បោ វិយ សន្និធិបច្ចយា អាបត្តិ ហោតិ. កេចិ បន ‘‘ថាមមជ្ឈិមស្ស បុរិសស្ស ឧច្ចារណមត្តំ ហោតីតិអាទិនា វុត្តបញ្ចង្គសម្បត្តិយា បដិគ្គហណស្ស រុហនតោ ពាហិរបរិភោគត្ថម្បិ សចេ អនុបសម្បន្នេន ទិន្នំ គណ្ហាតិ, បដិគ្គហិតមេវា’’តិ វទន្តិ. ឯវំ សតិ ឥធ ពាហិរបរិភោគត្ថំ អនុបសម្បន្នេន ទិន្នំ គហេត្វា បរិហរន្តស្ស សន្និធិបច្ចយា អាបត្តិ វត្តព្ពា សិយា, ‘‘ន ហិ តំ បរិភោគត្ថាយ បរិហរន្តី’’តិ ច ន វត្តព្ពំ, តស្មា ពាហិរបរិភោគត្ថំ គហិតំ បដិគ្គហិតំ នាម ន ហោតីតិ វេទិតព្ពំ. យទិ ឯវំ បញ្ចសុ បដិគ្គហណង្គេសុ ‘‘បរិភោគត្ថាយា’’តិ វិសេសនំ វត្តព្ពន្តិ? ន វត្តព្ពំ. បដិគ្គហណញ្ហិ បរិភោគត្ថមេវ ហោតីតិ ‘‘បរិភោគត្ថាយា’’តិ វិសុំ អវត្វា ‘‘តញ្ចេ ភិក្ខុ កាយេន វា កាយបដិពទ្ធេន វា បដិគ្គណ្ហាតី’’តិ ឯត្តកមេវ វុត្តំ. អបរេ បន ‘‘សតិបិ បដិគ្គហណេ ‘ន ហិ តំ បរិភោគត្ថាយ បរិហរន្តី’តិ ឥធ អបរិភោគត្ថាយ បរិហរណេ អនាបត្តិ វុត្តា’’តិ វទន្តិ. ឧទុក្ខលមុសលានិ ខិយ្យន្តីតិ ឯត្ថ ឧទុក្ខលមុសលានំ ខយេន បិសិតកោដ្ដិតភេសជ្ជេសុ សចេ អាគន្តុកវណ្ណោ បញ្ញាយតិ, ន វដ្ដតិ.

សុទ្ធំ ឧទកំ ហោតីតិ រុក្ខសាខាទីហិ គឡិត្វា បតនឧទកំ សន្ធាយ វុត្តំ. បត្តោ វាស្ស បដិគ្គហេតព្ពោតិ ឯត្ថាបិ បត្តគតំ ឆុបិត្វា ទេន្តស្ស ហត្ថលគ្គេន អាមិសេន ទោសាភាវត្ថំ បត្តបដិគ្គហណន្តិ អព្ភន្តរបរិភោគត្ថមេវ បដិគ្គហណំ វេទិតព្ពំ. យំ សាមណេរស្ស បត្តេ បតតិ…បេ… បដិគ្គហណំ ន វិជហតីតិ ឯត្ថ បុនប្បុនំ គណ្ហន្តស្ស អត្តនោ បត្តេ បក្ខិត្តមេវ ‘‘អត្តនោ សន្តក’’ន្តិ សន្និដ្ឋានករណតោ ហត្ថគតំ បដិគ្គហណំ ន វិជហតិ, បរិច្ឆិន្ទិត្វា ទិន្នំ បន គណ្ហន្តស្ស គហណសមយេយេវ ‘‘អត្តនោ សន្តក’’ន្តិ សន្និដ្ឋានស្ស កតត្តា ហត្ថគតំ បដិគ្គហណំ វិជហតិ. កេសញ្ចិ អត្ថាយ ឱទនំ បក្ខិបតីតិ ឯត្ថ អនុបសម្បន្នស្ស អត្ថាយ បក្ខិបន្តេបិ ‘‘អាគន្ត្វា គណ្ហិស្សតី’’តិ សយមេវ បក្ខិបិត្វា ឋបនតោ បដិគ្គហណំ ន វិជហតិ, អនុបសម្បន្នស្ស ហត្ថេ បក្ខិត្តំ បន អនុបសម្បន្នេនេវ ឋបិតំ នាម ហោតីតិ បដិគ្គហណំ វិជហតិ បរិច្ចត្តភាវតោ. តេន វុត្តំ ‘‘សាមណេរ…បេ… បរិច្ចត្តត្តា’’តិ.

បដិគ្គហណូបគំ ភារំ នាម ថាមមជ្ឈិមស្ស បុរិសស្ស ឧក្ខេបារហំ. កិញ្ចាបិ អវិស្សជ្ជេត្វាវ អញ្ញេន ហត្ថេន បិទហន្តស្ស ទោសោ នត្ថិ, តថាបិ ន បិទហិតព្ពន្តិ អដ្ឋកថាបមាណេនេវ គហេតព្ពំ. មច្ឆិកវារណត្ថន្តិ ឯត្ថ ‘‘សចេបិ សាខាយ លគ្គរជំ បត្តេ បតតិ, សុខេន បរិភុញ្ជិតុំ សក្កាតិ សាខាយ បដិគ្គហិតត្តា អព្ភន្តរបរិភោគត្ថមេវិធ បដិគ្គហណន្តិ មូលបដិគ្គហណមេវ វដ្ដតី’’តិ វុត្តំ. អបរេ បន ‘‘មច្ឆិកវារណត្ថន្តិ ឯត្ថ វចនមត្តំ គហេត្វា ពាហិរបរិភោគត្ថំ គហិត’’ន្តិ វទន្តិ. តស្មិម្បិ អសតីតិ ចាដិយា វា កុណ្ឌកេ វា អសតិ. អនុបសម្បន្នំ គាហាបេត្វាតិ តំយេវ អជ្ឈោហរណីយភណ្ឌំ អនុបសម្បន្នេន គាហាបេត្វា. ថេរស្ស បត្តំ អនុថេរស្សាតិ ថេរស្ស បត្តំ អត្តនា គហេត្វា អនុថេរស្ស ទេតិ. តុយ្ហំ យាគុំ មយ្ហំ ទេហីតិ ឯត្ថ ឯវំ វត្វា សាមណេរស្ស បត្តំ គហេត្វា អត្តនោបិ បត្តំ តស្ស ទេតិ. ឯត្ថ បនាតិ បណ្ឌិតោ សាមណេរោតិអាទិបត្តបរិវត្តនកថាយ. ការណំ ឧបបរិក្ខិតព្ពន្តិ យថា មាតុអាទីនំ តេលាទីនិ ហរន្តោ តថារូបេ កិច្ចេ អនុបសម្បន្នេន អបរិវត្តេត្វាវ បរិភុញ្ជិតុំ លភតិ, ឯវមិធ បត្តបរិវត្តនំ អកត្វា បរិភុញ្ជិតុំ ន លភតីតិ ឯត្ថ ការណំ វីមំសិតព្ពន្តិ អត្ថោ.

ឯត្ថ បន ‘‘សាមណេរេហិ គហិតតណ្ឌុលេសុ បរិក្ខីណេសុ អវស្សំ អម្ហាកំ សាមណេរា សង្គហំ ករោន្តីតិ វិតក្កុប្បត្តិ សម្ភវតិ, តស្មា តំ បរិវត្តេត្វាវ បរិភុញ្ជិតព្ពំ. មាតាបិតូនំ អត្ថាយ បន ឆាយត្ថាយ វា គហណេ បរិភោគាសា នត្ថិ, តស្មា តំ វដ្ដតី’’តិ ការណំ វទន្តិ. តេនេវ អាចរិយពុទ្ធទត្តត្ថេរេនបិ វុត្តំ –

‘‘មាតាបិតូនមត្ថាយ, តេលាទិហរតោបិ ច;

សាខំ ឆាយាទិអត្ថាយ, ឥមេសំ ន វិសេសតិ.

‘‘តស្មា ហិស្ស វិសេសស្ស, ចិន្តេតព្ពំ តុ ការណំ;

តស្ស សាលយភាវំ តុ, វិសេសំ តក្កយាម ត’’ន្តិ.

ឥទមេវេត្ថ យុត្តតរំ អវស្សំ តថាវិធវិតក្កុប្បត្តិយា សម្ភវតោ. ន សក្កា ហិ ឯត្ថ វិតក្កំ សោធេតុន្តិ. មាតាទីនំ អត្ថាយ ហរណេ បន នាវស្សំ តថាវិធវិតក្កុប្បត្តីតិ សក្កា វិតក្កំ សោធេតុំ. យត្ថ ហិ វិតក្កំ សោធេតុំ សក្កា, តត្ថ នេវត្ថិ ទោសោ. តេនេវ វក្ខតិ ‘‘សចេ បន សក្កោតិ វិតក្កំ សោធេតុំ, តតោ លទ្ធំ ខាទិតុម្បិ វដ្ដតី’’តិ.

និច្ចាលេតុំ ន សក្កោតីតិ និច្ចាលេត្វា សក្ខរា អបនេតុំ ន សក្កោតិ. អាធារកេ បត្តោ ឋបិតោ ហោតីតិ បដិគ្គហេតព្ពបត្តំ សន្ធាយ វុត្តំ. ចាលេតីតិ វិនា ការណំ ចាលេតិ. សតិបិ ការណេ ភិក្ខូនំ បរិភោគារហំ ចាលេតុំ ន វដ្ដតិ. កិញ្ចាបិ ‘‘អនុជានាមិ, ភិក្ខវេ, អមនុស្សិកាពាធេ អាមកមំសំ អាមកលោហិត’’ន្តិ (មហាវ. ២៦៤) តាទិសេ អាពាធេ អត្តនោ អត្ថាយ អាមកមំសបដិគ្គហណំ អនុញ្ញាតំ, ‘‘អាមកមំសបដិគ្គហណា បដិវិរតោ ហោតី’’តិ ច សាមញ្ញតោ បដិក្ខិត្តំ, តថាបិ អត្តនោ អញ្ញស្ស វា ភិក្ខុនោ អត្ថាយ អគ្គហិតត្តា ‘‘សីហវិឃាសាទិំ…បេ… វដ្ដតី’’តិ វុត្តំ. សក្កោតិ វិតក្កំ សោធេតុន្តិ មយ្ហម្បិ ទេតីតិ វិតក្កស្ស អនុប្បន្នភាវំ សល្លក្ខេតុំ សក្កោតិ, សាមណេរស្ស ទស្សាមីតិ សុទ្ធចិត្តេន មយា គហិតន្តិ វា សល្លក្ខេតុំ សក្កោតិ.

សចេ បន មូលេបិ បដិគ្គហិតំ ហោតីតិ ឯត្ថ ‘‘គហេត្វា គតេ មយ្ហម្បិ ទទេយ្យុន្តិ សញ្ញាយ សចេ បដិគ្គហិតំ ហោតី’’តិ វទន្តិ. កោដ្ឋាសេ ករោតីតិ ភិក្ខុសាមណេរា ច អត្តនោ អត្តនោ អភិរុចិតំ កោដ្ឋាសំ គណ្ហន្តូតិ សព្ពេសំ សមកេ កោដ្ឋាសេ ករោតិ. គហិតាវសេសន្តិ សាមណេរេហិ គហិតកោដ្ឋាសតោ អវសេសំ. គណ្ហិត្វាតិ ‘‘មយ្ហំ ឥទំ គណ្ហិស្សាមី’’តិ គហេត្វា. ឥធ គហិតាវសេសំ នាម តេន គណ្ហិត្វា បុន ឋបិតំ. បដិគ្គហេត្វាតិ តទហុ បដិគ្គហេត្វា. តេនេវ ‘‘យាវកាលិកេន យាវជីវិកសំសគ្គេ ទោសោ នត្ថី’’តិ វុត្តំ. សចេ បន បុរិមទិវសេ បដិគ្គហេត្វា ឋបិតា ហោតិ, សាមិសេន មុខេន តស្សា វដ្ដិយា ធូមំ បិវិតុំ ន វដ្ដតិ. សមុទ្ទោទកេនាតិ អប្បដិគ្គហិតសមុទ្ទោទកេន. យស្មា កតកដ្ឋិ ឧទកំ បសាទេត្វា វិសុំ តិដ្ឋតិ, តស្មា ‘‘អព្ពោហារិក’’ន្តិ វុត្តំ. លគ្គតីតិ មុខេ ហត្ថេ ច ឧទកេ សុក្ខេ សេតវណ្ណំ ទស្សេន្តំ លគ្គតិ. បានីយំ គហេត្វាតិ អត្តនោយេវ អត្ថាយ គហេត្វា. សចេ បន បីតាវសេសំ តត្ថេវ អាកិរិស្សាមីតិ គណ្ហាតិ, បុន បដិគ្គហណកិច្ចំ នត្ថិ. វិក្ខម្ភេត្វាតិ វិយូហិត្វា, អបនេត្វាតិ អត្ថោ.

មហាភូតេសូតិ សរីរនិស្សិតេសុ មហាភូតេសុ. បតតីតិ វិច្ឆិន្ទិត្វា បតតិ. វិច្ឆិន្ទិត្វា បតិតមេវ ហិ បដិគ្គហេតព្ពំ, ន ឥតរំ. អល្លទារុំ រុក្ខតោ ឆិន្ទិត្វាបិ កាតុំ វដ្ដតីតិ ឯត្ថ មត្តិកត្ថាយ បថវិំ ខណិតុម្បិ វដ្ដតីតិ វេទិតព្ពំ. សប្បទដ្ឋក្ខណេយេវ វដ្ដតីតិ អសតិ កប្បិយការកេ សាមំ គហេត្វា បរិភុញ្ជិតុំ វដ្ដតិ, អញ្ញទា បដិគ្គហាបេត្វា បរិភុញ្ជិតព្ពំ. សេសមេត្ថ ឧត្តានមេវ. អប្បដិគ្គហិតតា, អននុញ្ញាតតា, ធូមាទិអព្ពោហារិកាភាវោ, អជ្ឈោហរណន្តិ ឥមានិ បនេត្ថ ចត្តារិ អង្គានិ.

ទន្តបោនសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.

និដ្ឋិតោ ភោជនវគ្គោ ចតុត្ថោ.