សាធារណាសាធារណកថាវណ្ណនា

៧៧៩-៨០. សព្ពសិក្ខាបទានន្តិ ឧភតោវិភង្គាគតានំ សព្ពសិក្ខាបទានំ. ភិក្ខូហិ ភិក្ខុនីហីតិ ឧភយត្ថ សហត្ថេ ករណវចនំ. ភិក្ខូហិ ភិក្ខុនីនញ្ច, ភិក្ខុនីហិ ភិក្ខូនញ្ចាតិ ឧភយត្ថ អសាធារណបញ្ញត្តញ្ច, តថា ភិក្ខូហិ ភិក្ខុនីនញ្ច, ភិក្ខុនីហិ ភិក្ខូនញ្ចាតិ ឧភយត្ថ សាធារណសិក្ខាបទញ្ច អហំ វក្ខាមីតិ យោជនា. សមាហិតាតិ ឯកគ្គចិត្តា. តំ មយា វុច្ចមានំ និទានាទិនយំ. សុណាថាតិ សោតុជនំ សក្កច្ចសវនេ និយោជេតិ.

៧៨១. ‘‘និទាន’’ន្តិអាទិគាថា វុត្តត្ថាវ.

៧៨២-៣. ‘‘កតិ វេសាលិយា’’តិអាទិ បុច្ឆាគាថា ឧត្តានត្ថាយេវ.

៧៨៦. ‘‘ទស វេសាលិយា’’តិអាទិវិស្សជ្ជនគាថានំ ‘‘មេថុន’’ន្តិអាទយោ និទ្ទេសវសេន វុត្តា. វិគ្គហោតិ មនុស្សវិគ្គហំ បារាជិកំ. ចតុត្ថន្តិមវត្ថុកន្តិ ឧត្តរិមនុស្សធម្មបារាជិកំ. អតិរេកចីវរន្តិ បឋមកថិនំ. សុទ្ធកាឡកេឡកលោមកន្តិ ឯឡកលោមវគ្គេ ទុតិយំ.

៧៨៧. ភូតន្តិ បឋមេ មុសាវាទវគ្គេ អដ្ឋមំ. បរម្បរញ្ចេវាតិ បរម្បរភោជនសិក្ខាបទំ. មុខទ្វារន្តិ ចតុត្ថេ ភោជនវគ្គេ ទសមំ. ភិក្ខុនីសុ ច អក្កោសោតិ ភិក្ខុនិបាតិមោក្ខេ ឆដ្ឋេ អារាមវគ្គេ ទុតិយំ.

៧៨៨. ទ្វេ អនុទ្ធំសនានីតិ អដ្ឋមនវមសង្ឃាទិសេសា. ចីវរស្ស បដិគ្គហោតិ ចីវរវគ្គេ បញ្ចមំ.

៧៨៩. រូបិយន្តិ ឯឡកលោមវគ្គេ អដ្ឋមំ. សុត្តវិញ្ញត្តីតិ បត្តវគ្គេ ឆដ្ឋំ. ឧជ្ឈាបនន្តិ ទុតិយេ ភូតគាមវគ្គេ តតិយំ. បរិបាចិតបិណ្ឌោតិ តតិយេ ឱវាទវគ្គេ នវមំ. តថេវ គណភោជនន្តិ ចតុត្ថេ ភោជនវគ្គេ ទុតិយំ.

៧៩០. វិកាលេ ភោជនញ្ចេវាតិ តត្ថេវ សត្តមំ. ចារិត្តន្តិ អចេលកវគ្គេ បញ្ចមេ ឆដ្ឋំ. ន្ហានន្តិ សុរាបានវគ្គេ ឆដ្ឋេ សត្តមំ. ឩនវីសតិវស្សន្តិ សត្តមេ សប្បាណកវគ្គេ បញ្ចមំ. ទត្វា សង្ឃេន ចីវរន្តិ អដ្ឋមេ សហធម្មិកវគ្គេ នវមំ.

៧៩១. វោសាសន្តីតិ ទុតិយំ ភិក្ខុបាដិទេសនីយំ. នច្ចំ វា គីតំ វាតិ បឋមេ លសុណវគ្គេ ទសមំ. ចារិកទ្វយន្តិ ចតុត្ថេ តុវដ្ដវគ្គេ សត្តមដ្ឋមានិ. ឆន្ទទានេនាតិ អដ្ឋមេ កុមារិភូតវគ្គេ ឯកាទសមំ. ‘‘ឆន្ទទានេតី’’តិ វា បាឋោ. ‘‘ឆន្ទទានំ ឥតិ ឥមេ’’តិ បទច្ឆេទោ.

៧៩២. កុដីតិ ឆដ្ឋោ សង្ឃាទិសេសោ. កោសិយន្តិ និស្សគ្គិយេសុ ទុតិយេ ឯឡកលោមវគ្គេ បឋមំ. សេយ្យន្តិ មុសាវាទវគ្គេ បញ្ចមំ. បថវីតិ មុសាវាទវគ្គេ ទសមំ. ភូតគាមកន្តិ ភូតគាមវគ្គេ ទុតិយេ បឋមំ. សប្បាណកញ្ច សិញ្ចន្តីតិ ភូតគាមវគ្គេ ទសមំ.

៨០០. ឆឩនានិ តីណេវ សតានីតិ ឆហិ ឩនានិ តីណេវ សតានិ, ចតុនវុតាធិកានិ ទ្វិសតានីតិ អត្ថោ. សមចេតសាតិ –

‘‘វធកេ ទេវទត្តម្ហិ, ចោរេ អង្គុលិមាលកេ;

ធនបាលេ រាហុលេ ច, សព្ពត្ថ សមមានសោ’’តិ. (មិ. ប. ៦.៦.៥; ធ. ប. អដ្ឋ. ១.១៦ ទេវទត្តវត្ថុ; ឥតិវុ. អដ្ឋ. ១០០) –

វចនតោ សព្ពេសុ ហិតាហិតេសុ, លាភាលាភាទីសុ ច អដ្ឋសុ លោកធម្មេសុ និព្ពិការតាយ ច សមានចិត្តេន តថាគតេន.

វុត្តាវសេសាតិ វេសាលិយាទីសុ ឆសុ នគរេសុ វុត្តេហិ អវសិដ្ឋានិ. ឥមេ សព្ពេ ឥមានិ សព្ពានិ សិក្ខាបទានិ សាវត្ថិយំ កតានិ ភវន្តិ, បញ្ញត្តានិ ហោន្តីតិ អត្ថោ.

៨០១. បារាជិកានិ ចត្តារីតិ វេសាលិយំ វុត្តំ មេថុនមនុស្សវិគ្គហឧត្តរិមនុស្សធម្មំ, រាជគហេ អទិន្នាទានន្តិ ចត្តារិ. សត្ត សង្ឃាទិសេសកាតិ រាជគហេ វុត្តា ទ្វេ អនុទ្ធំសនា, ទ្វេ ច ភេទា, អាឡវិយំ កុដិការោ, កោសម្ពិយំ មហល្លកវិហារោ, ទោវចស្សន្តិ សត្ត. និស្សគ្គិយានិ អដ្ឋេវាតិ វេសាលិយំ អតិរេកចីវរំ, កាឡកឯឡកលោមំ, រាជគហេ ចីវរបដិគ្គហណំ, រូបិយបដិគ្គហណំ, សុត្តវិញ្ញត្តិ, អាឡវិយំ កោសិយមិស្សកំ, កបិលវត្ថុម្ហិ ឯឡកលោមធោវនំ, ឩនបញ្ចពន្ធនន្តិ អដ្ឋ.

ទ្វត្តិំសេវ ច ខុទ្ទកាតិ វេសាលិយំ ភូតារោចនំ, បរម្បរភោជនំ, អប្បដិគ្គហណំ, អចេលកំ, ‘‘យា បន ភិក្ខុនី ភិក្ខុំ អក្កោសេយ្យា’’តិ បញ្ច, រាជគហេ ឧជ្ឈាបនកំ, ភិក្ខុនិបរិបាចិតបិណ្ឌោ, គណភោជនំ, វិកាលភោជនំ, ‘‘យោ បន ភិក្ខុ និមន្តិតោ’’តិអាទិ ច, ‘‘ឱរេនឌ្ឍមាសំ នហាយេយ្យា’’តិ, ឩនវីសតិវស្សំ, ‘‘សមគ្គេន សង្ឃេន ចីវរំ ទត្វា’’តិ ភិក្ខូនំ អដ្ឋ, ភិក្ខុនីនំ បន ‘‘នច្ចំ វា គីតំ វា’’តិអាទិ ច, ‘‘យា បន ភិក្ខុនី អន្តោវស្ស’’ន្តិអាទិ ច, ‘‘យា បន ភិក្ខុនី វស្សំវុត្ថា’’តិអាទិ ចាតិ ទ្វយំ, ‘‘យា បន ភិក្ខុនី បារិវាសិកឆន្ទទានេនា’’តិអាទិ ចាតិ ចត្តារិ, អាឡវិយំ អនុបសម្បន្នេន ឧត្តរិ ទិរត្តតិរត្តំ, ‘‘បថវិំ ខណេយ្យ វា’’តិអាទិ, ភូតគាមបាតព្យតាយ, ‘‘ជានំ សប្បាណកំ ឧទក’’ន្តិ ចត្តារិ, កោសម្ពិយំ អញ្ញវាទកេ វិហេសកេ, យាវទ្វារកោសា អគ្គឡដ្ឋបនាយ, សុរាមេរយបានេ, អនាទរិយេ, ‘‘យោ បន ភិក្ខុ ភិក្ខូហិ សហធម្មិក’’ន្តិអាទិ ចាតិ បញ្ច, កបិលវត្ថុម្ហិ ‘‘ភិក្ខុនុបស្សយំ គន្ត្វា’’តិអាទិ, ‘‘អគិលានេន ភិក្ខុនា ចាតុមាស’’ន្តិអាទិ, ‘‘អដ្ឋិមយំ វា ទន្តមយំ វា’’តិអាទិ តីណិ ភិក្ខូនំ, ភិក្ខុនីនំ បន ‘‘ឧទកសុទ្ធិកំ បនា’’តិអាទិ, ‘‘ឱវាទាយ វា’’តិអាទីតិ ទ្វេ, ភគ្គេសុ ‘‘អគិលានោ វិសិព្ពនាបេក្ខោ’’តិអាទិ ឯកន្តិ ឯតានិ ពាត្តិំសេវ បាចិត្តិយានិ.

៨០២. ទ្វេ គារយ្ហាតិ ‘‘ភិក្ខុ បនេវ កុលេសូ’’តិអាទិ, ‘‘យានិ ខោ បន តានិ អារញ្ញកានី’’តិអាទិ ចាតិ ទ្វេ បាដិទេសនីយា. តយោ សេខាតិ កោសម្ពិយំ ន សុរុសុរុការកំ, ភគ្គេសុ ន សាមិសេន ហត្ថេន បានីយថាលកំ, ន សសិត្ថកំ បត្តធោវនន្តិ តីណិ សេខិយានិ. ឆប្បញ្ញាសេវ សិក្ខាបទានិ បិណ្ឌិតានិ វេសាលិយាទីសុ ឆសុ នគរេសុ បញ្ញត្តានិ ភវន្តីតិ យោជនា.

៨០៣. សត្តសុ នគរេសុ បញ្ញត្តានិ ឯតានិ សព្ពានេវ សិក្ខាបទានិ បន អឌ្ឍុឌ្ឍានិ សតានេវ ភវន្តិ. សាវត្ថិយំ បញ្ញត្តេហិ ចតុនវុតាធិកទ្វិសតសិក្ខាបទេហិ សទ្ធិំ ឆសុ នគរេសុ បញ្ញត្តានិ ឆបញ្ញាស សិក្ខាបទានិ បញ្ញាសាធិកានិ តីណិ សតានិ ភវន្តីតិ អត្ថោ. អឌ្ឍេន ចតុត្ថំ យេសំ តានិ អឌ្ឍុឌ្ឍានិ.

៨០៤-១០. ឯវំ និទានវសេន នគរំ ទស្សេត្វា ឥទានិ និទានមញ្ញមសេសេត្វា ឧភតោវិភង្គាគតានំ សព្ពេសំ សិក្ខាបទានំ កេវលំ បិណ្ឌវសេន គណនំ ទស្សេតុមាហ ‘‘សិក្ខាបទានិ ភិក្ខូន’’ន្តិអាទិ.

៨១១. ឯវំ សព្ពសិក្ខាបទានំ និទានញ្ច គណនញ្ច ទស្សេត្វា ឥទានិ អសាធារណានិ ទស្សេតុមាហ ‘‘ឆចត្តាលីសា’’តិអាទិ. ភិក្ខូនំ ភិក្ខុនីហិ អសាធារណភាវំ មហេសិនា គមិតានិ សិក្ខាបទានិ ឆចត្តាលីសេវ ហោន្តីតិ យោជនា. ឥមិនា ឧទ្ទេសមាហ.

៨១៤. ‘‘ឆ ច សង្ឃាទិសេសា’’តិអាទីហិ ទ្វីហិ គាថាហិ និទ្ទេសំ ទស្សេត្វា ‘‘វិស្សដ្ឋី’’តិអាទិនា បដិនិទ្ទេសមាហ.

៨១៥. ‘‘និស្សគ្គិយេ អាទិវគ្គស្មិ’’ន្តិ បទច្ឆេទោ. ធោវនន្តិ អញ្ញាតិកាយ ភិក្ខុនិយា ចីវរធោវនំ. បដិគ្គហោតិ តស្សាយេវ ហត្ថតោ ចីវរបដិគ្គហណំ.

៨១៦. អារញ្ញន្តិ ឯកូនតិំសតិមំ សិក្ខាបទំ.

៨១៧. ភិក្ខូនំ, ភិក្ខុនីនញ្ច វុត្តានិ សព្ពានិ បាចិត្តិយានិ គណនាវសា អដ្ឋាសីតិសតំ ភវន្តីតិ យោជនា. អដ្ឋាសីតិសតន្តិ ភិក្ខុនិបាតិមោក្ខាគតំ ឆសដ្ឋិសតបាចិត្តិយំ វក្ខមានេហិ ភិក្ខុនិយតេហិ ពាវីសតិបាចិត្តិយេហិ សទ្ធិំ អដ្ឋាសីតិសតំ ហោតិ. តតោតិ អដ្ឋាសីតាធិកសតបាចិត្តិយតោ និទ្ធារិតានិ ឯតានិ ទ្វាវីសតិ ខុទ្ទកានិ ភិក្ខូនំ បាតិមោក្ខកេ ភវន្តីតិ យោជនា.

៨១៨. ភិក្ខុនិវគ្គោតិ ភិក្ខុនីនំ ឱវាទវគ្គោ. បរម្បរភោជនេ បញ្ញត្តំ សិក្ខាបទំ បរម្បរភោជនំ, បរម្បរភោជនេន សហ វត្តតីតិ សបរម្បរភោជនោ.

៨២២. ‘‘ឯកតោ បន បញ្ញត្តា’’តិអាទិ និគមនំ. ភិក្ខុនីហិ អសាធារណតំ គតា ឯកតោវ បញ្ញត្តា ឥមេ ឥមានិ សិក្ខាបទានិ បិណ្ឌិតានិ ឆចត្តាលីស ហោន្តីតិ យោជនា.

៨២៣. មហេសិនា ភិក្ខូហិ អសាធារណភាវំ គមិតានិ ភិក្ខុនីនំ សិក្ខាបទានិ បរិបិណ្ឌិតានិ សតំ, តិំស ច ភវន្តីតិ យោជនា.

៨២៤. ឯវំ ឧទ្ទិដ្ឋានំ និទ្ទេសមាហ ‘‘បារាជិកានី’’តិអាទិនា. បារាជិកានិ ចត្តារីតិ ឧព្ភជាណុមណ្ឌលិកវជ្ជបដិច្ឆាទិកឧក្ខិត្តានុវត្តិកអដ្ឋវត្ថុកសង្ខាតានិ ចត្តារិ បារាជិកានិ.

៨២៦. ទ្វីហិ គាថាហិ និទ្ទិដ្ឋានំ បដិនិទ្ទេសោ ‘‘ភិក្ខុនីនំ តុ សង្ឃាទិសេសេហី’’តិអាទិ. ចតុន្នំ បារាជិកានំ ឧទ្ទេសវសេនេវ បាកដត្តា បដិនិទ្ទេសេ អគ្គហណំ. អាទិតោ ឆាតិ ឧស្សយវាទិកាទយោ ឆ សង្ឃាទិសេសា. ‘‘អាទិតោ’’តិ ឥទំ ‘‘យាវតតិយកា’’តិ ឥមិនាបិ យោជេតព្ពំ, អដ្ឋសុ យាវតតិយកេសុ បុរិមានិ ចត្តារិ សិក្ខាបទានីតិ វុត្តំ ហោតិ.

៨២៧. សត្តញ្ញទត្ថិកាទីនីតិ អាទិ-សទ្ទេន អញ្ញទត្ថិកសិក្ខាបទតោ បច្ឆិមានិ ចត្តារិ, បុរិមានិ ‘‘អញ្ញំ វិញ្ញាបេយ្យ, អញ្ញំ ចេតាបេយ្យា’’តិ ទ្វេ ច គហិតានិ. បត្តោ ចេវាតិ បឋមំ បត្តសន្និចយសិក្ខាបទមាហ. ទុតិយវគ្គេ បុរិមសិក្ខាបទទ្វយំ ‘‘គរុំ លហុ’’ន្តិ ឥមិនា គហិតំ.

៨២៨. ឥធ ភិក្ខុនិបាតិមោក្ខេ ឯតានិ បន ទ្វាទសេវ និស្សគ្គិយានិ សត្ថារា ភិក្ខុនីនំ វសេន ឯកតោ បញ្ញត្តានីតិ យោជនា.

៨២៩-៣០. ‘‘សព្ពេវ គណនាវសា’’តិអាទិ និគមនំ. ភិក្ខូហិ អសាធារណតំ គតា ភិក្ខុនីនំ ឯកតោ បញ្ញត្តា សតំ, តិំស ភវន្តីតិ យោជនា.

៨៣១-៣. ‘‘អសាធារណា ឧភិន្ន’’ន្តិ បទច្ឆេទោ. ឧភិន្នំ អសាធារណសិក្ខាបទានិ សតញ្ច សត្តតិ ច ឆ ច ភវន្តិ. ឯវមុទ្ទិដ្ឋានំ និទ្ទេសោ ‘‘បារាជិកានិ ចត្តារី’’តិអាទិ. ភិក្ខូហិ អសាធារណានិ ភិក្ខុនីនំ ចត្តារិ បារាជិកានិ. ទសច្ឆ ចាតិ ភិក្ខូហិ អសាធារណានិ ភិក្ខុនីនំ សង្ឃាទិសេសា ទស, ភិក្ខុនីហិ អសាធារណានិ ភិក្ខូនំ វិស្សដ្ឋិអាទិកា សង្ឃាទិសេសា ឆ ចាតិ សង្ឃាទិសេសា សោឡស.

អនិយតា ទុវេ ចេវាតិ ភិក្ខុនីហិ អសាធារណានិ ភិក្ខូនំ អនិយតា ទ្វេ ច. និស្សគ្គា ចតុវីសតីតិ ភិក្ខុនីហិ អសាធារណានិ ភិក្ខូនំ ទ្វាទស, ភិក្ខូហិ អសាធារណានិ ភិក្ខុនីនំ ទ្វាទសាតិ ឯវំ និស្សគ្គិយា ចតុវីសតិ ច. សតំ អដ្ឋារស ខុទ្ទកាតិ ភិក្ខុនីហិ អសាធារណានិ ភិក្ខូនំ ពាវីសតិ, ភិក្ខូហិ អសាធារណានិ ភិក្ខុនីនំ ឆន្នវុតីតិ អដ្ឋារសាធិកសតំ ខុទ្ទកានិ ច. ឯត្ថាតិ ឥមស្មិំ អសាធារណសង្គហេ.

ទ្វាទសេវ ច គារយ្ហាតិ ភិក្ខុនីហិ អសាធារណានិ ភិក្ខូនំ ចត្តារិ, ភិក្ខូហិ អសាធារណានិ ភិក្ខុនីនំ អដ្ឋាតិ ឯតេ បាដិទេសនីយា ចាតិ ឥមេ ឆសត្តតិអធិកានិ សតសិក្ខាបទានិ ឧភិន្នម្បិ អសាធារណានីតិ យោជនា.

៨៣៤. ឧភិន្នម្បិ សាធារណានិ សត្ថុនា បញ្ញត្តានិ សិក្ខាបទានិ សតញ្ច សត្តតិ ច ចត្តារិ ច ភវន្តីតិ បកាសិតាតិ យោជនា.

៨៣៥-៦. បារាជិកានិ ចត្តារីតិ មេថុនអទិន្នាទានមនុស្សវិគ្គហឧត្តរិមនុស្សធម្មបារាជិកានិ ចត្តារិ ច. សត្ត សង្ឃាទិសេសកាតិ សញ្ចរិត្តអមូលកអញ្ញភាគិយា, ចត្តារោ យាវតតិយកា ចាតិ សង្ឃាទិសេសា សត្ត ច. អដ្ឋារស ច និស្សគ្គាតិ និស្សគ្គិយេសុ បឋមេ ចីវរវគ្គេ ធោវនបដិគ្គហណសិក្ខាបទទ្វយវជ្ជិតានិ អដ្ឋ, ឯឡកលោមវគ្គេ អដ្ឋមនវមទសមានីតិ តយោ, បត្តវគ្គេ បឋមបត្តវស្សិកសាដិកអារញ្ញកសិក្ខាបទត្តយស្ស វជ្ជិតានិ សត្ត ចាតិ ឥមានិ អដ្ឋារស និស្សគ្គិយសិក្ខាបទានិ ច. សមសត្តតិ ខុទ្ទកាតិ –

‘‘សព្ពោ ភិក្ខុនិវគ្គោបិ…បេ… ទ្វាវីសតិ ភវន្តិ ហី’’តិ. (ឧ. វិ. ៨១៨-៨២១) –

វុត្តា ភិក្ខូនំ ភិក្ខុនីហិ អសាធារណាតិ ឥមេហិ ពាវីសតិបាចិត្តិយេហិ វជ្ជិតានិ អវសេសានិ សត្តតិ បាចិត្តិយានិ ច ឧភយសាធារណវសេន បញ្ញត្តានិ. បញ្ចសត្តតិ សេខិយាបិ ចាតិ ឧភិន្នំ ភិក្ខុភិក្ខុនីនំ សមសិក្ខតា សាធារណសិក្ខាបទានិ សព្ពសោ សតំ, សត្តតិ, ចត្តារិ ច ហោន្តីតិ យោជនា.

ឥតិ ឧត្តរេ លីនត្ថបកាសនិយា

សាធារណាសាធារណកថាវណ្ណនា និដ្ឋិតា.