បឋមគាថាសង្គណិកំ

សត្តនគរេសុ បញ្ញត្តសិក្ខាបទវណ្ណនា

៣៣៥. អឌ្ឍុឌ្ឍសតានីតិ បញ្ញាសាធិកានិ តីណិ សតានិ. វិគ្គហបទេន មនុស្សវិគ្គហំ វុត្តំ.

អតិរេកន្តិ បឋមកថិនំ. កាឡកន្តិ សុទ្ធកាឡកំ. ភូតន្តិ ភូតារោចនំ. ភិក្ខុនីសុ ច អក្កោសោតិ ‘‘យា បន ភិក្ខុនី ភិក្ខុំ អក្កោសេយ្យា’’តិ (បាចិ. ១០២៩) វុត្តំ សិក្ខាបទំ.

ទ្វេបិ ច ភេទាតិ ទ្វេ សង្ឃភេទសិក្ខាបទានិ. អន្តរវាសកនាមេន អញ្ញាតិកាយ ភិក្ខុនិយា ហត្ថតោ ចីវរបដិគ្គហណំ វុត្តំ. សុត្តន្តិ សុត្តំ វិញ្ញាបេត្វា វាយាបនំ. វិកាលេតិ វិកាលភោជនំ. ចារិត្តន្តិ បុរេភត្តំ បច្ឆាភត្តំ ចារិត្តំ. នហានន្តិ ឱរេនទ្ធមាសនហានំ.

ចីវរំ ទត្វាតិ សមគ្គេន សង្ឃេន ចីវរំ ទត្វា ខិយ្យនំ. គិរគ្គន្តិ នច្ចគីតំ. ចរិយាតិ អន្តោវស្សំ ចារិកចរណំ. តត្ថេវាតិ វស្សំវុត្ថាយ ចារិកំ អបក្កមិត្វា តត្ថេវ និវាសនំ បដិច្ច បញ្ញត្តសិក្ខាបទំ. ឆន្ទទានេនាតិ បារិវាសិកេន ឆន្ទទានេន.

បារាជិកានិ ចត្តារីតិ ភិក្ខុនីនំ អសាធារណានិ. សោឡសាតិ អាទិតោ បញ្ច សិក្ខាបទានិ, កុលទូសនញ្ចាតិ ឆ, ភិក្ខុនីនំ អសាធារណានិ ទស និស្សគ្គិយានិ.

ចតុត្តិំសាតិ បឋមកថិនសុទ្ធកាឡកចីវរបដិគ្គហណរូបិយចីវរវាយាបនកោសេយ្យមិស្សកឯឡកលោមធោវាបនទុតិយបត្តវជ្ជិតានិ ភិក្ខុវិភង្គេ ទ្វាវីសតិ, ភិក្ខុនីនំ អសាធារណានិ ទ្វាទស ចាតិ ចតុត្តិំស. ឆបញ្ញាសសតន្តិ វេសាលិយាទីសុ បញ្ញត្តានិ ទ្វត្តិំសសិក្ខាបទានិ ឋបេត្វា សេសា ឆបញ្ញាសសតំ.

ទស គារយ្ហាតិ វោសាសអប្បដិសំ វិទិតសិក្ខាបទទ្វយញ្ច ឋបេត្វា សេសានិ ទស បាដិទេសនីយានិ. ទ្វេ សត្តតិ សេខិយានិ សុរុសុរុការកសាមិសេនហត្ថេនបានីយថាលកបដិគ្គហណសសិត្ថកបត្តធោវនានិ តីណិ ឋបេត្វា សេសានិ សេខិយានិ.

សេយ្យាតិ អនុបសម្បន្នេន សហសេយ្យសិក្ខាបទំ. ខណនេតិ បថវីខណនំ. គច្ឆ ទេវតេតិ ភូតគាមសិក្ខាបទំ វុត្តំ. សប្បាណកំ សិញ្ចន្តិ សប្បាណោទកសិញ្ចនំ. មហាវិហារោតិ មហល្លកវិហារោ.

អញ្ញន្តិ អញ្ញវាទកំ. ទ្វារន្តិ យាវ ទ្វារកោសា អគ្គឡដ្ឋបនំ. សហធម្មោតិ សហធម្មិកំ វុច្ចមានោ. បយោបានន្តិ សុរុសុរុការកសិក្ខាបទំ.

ឯឡកលោមោតិ ឯឡកលោមធោវាបនំ. បត្តោ ចាតិ ទុតិយបត្តោ. ឱវាទោតិ ភិក្ខុនុបស្សយំ ឧបសង្កមិត្វា ឱវាទោ. ភេសជ្ជន្តិ ចតុមាសបច្ចយបវារណាសិក្ខាបទំ. អារញ្ញិកោតិ ចតុត្ថបាដិទេសនីយំ. ឱវាទោតិ ឱវាទាយ វា សំវាសាយ វា អគមនំ.

៣៣៧. ‘‘យេ ច យាវតតិយកា’’តិ បញ្ហស្ស ‘‘ឥមេ ខោ យាវតតិយកា’’តិ វិស្សជ្ជនំ វត្វា តទនន្តរំ ‘‘សាធារណំ អសាធារណ’’ន្តិអាទិបញ្ហានំ វិស្សជ្ជនេ វត្តព្ពេ យស្មា តំ អវត្វា ‘‘កតិ ឆេទនកានី’’តិអាទិកេ អដ្ឋ បញ្ហេ អន្តរា វិស្សជ្ជេត្វា តេសំ អនន្តរា ‘‘វីសំ ទ្វេ សតានិ ភិក្ខូនំ…បេ… ឆចត្តារីសា ភិក្ខូនំ, ភិក្ខុនីហិ អសាធារណា’’តិអាទិនា ឧក្កមេនេវ សាធារណាទិបញ្ហា វិស្សជ្ជិតា, តស្មា តំ ឧក្កមវិស្សជ្ជនការណំ ទស្សេតុំ ‘‘យស្មា បន យេ ច យាវតតិយកាតិ អយំ បញ្ហោ’’តិអាទិមាហ.

៣៣៨. ធោវនញ្ច បដិគ្គហោតិអាទិគាថា អដ្ឋកថាចរិយានំ គាថាវ. ឆព្ពស្សានិ និសីទនន្តិ ទ្វេ សិក្ខាបទានិ. ទ្វេ លោមាតិ តិយោជនាតិក្កមធោវាបនវសេន ទ្វេ ឯឡកលោមសិក្ខាបទានិ. វស្សិកា អារញ្ញកេន ចាតិ វស្សិកសាដិកា បរិយេសនអរញ្ញកេសុ សេនាសនេសុ វិហរណសិក្ខាបទេន សហ.

បណីតន្តិ បណីតភោជនវិញ្ញាបនំ. ឩនន្តិ ឩនវីសតិវស្សូបសម្បាទនំ. មាតុគាមេន សទ្ធិន្តិ សំវិធាយ គមនំ វុត្តំ. យា សិក្ខាតិ យំ សិក្ខាបទំ. និសីទនេ ច យា សិក្ខាតិ បមាណាតិក្កន្តនិសីទនការាបនេ យំ សិក្ខាបទំ. តថា វស្សិកា យា ច សាដិកាតិ ឯត្ថាបិ.

បាឡិយំ សតំ សត្តតិ ឆច្ចេវិមេ ហោន្តិ ឧភិន្នំ អសាធារណាតិ ភិក្ខូនំ ភិក្ខុនីហិ អសាធារណា ឆចត្តារីស, ភិក្ខុនីនំ ភិក្ខូហិ អសាធារណា តិំសាធិកំ សតញ្ចាតិ ឯវំ ឧភិន្នំ អសាធារណា ច ឆសត្តតិអធិកំ សតំ សិក្ខាបទានីតិ អត្ថោ. សតំ សត្តតិ ចត្តារីតិ ឧភិន្នំ សាធារណសិក្ខានំ គណនា ចតុសត្តតិអធិកំ សតំ សិក្ខាបទានីតិ អត្ថោ.

វិភត្តិយោតិ អាបត្តិក្ខន្ធា ចេវ ឧបោសថបវារណាទយោ ច អធិប្បេតា. តេ ហិ បារាជិកាទិភេទេន, ភិក្ខុឧបោសថាទិភេទេន ច វិភជីយន្តិ. តេនាហ ‘‘វិភត្តិយោ’’តិអាទិ. តេសន្តិ អដ្ឋន្នំ បារាជិកាទីនំ. ទ្វីហីតិអាទិ វិវាទាធិករណាទីនំ សមថេហិ វូបសមទស្សនំ.

សត្តនគរេសុ បញ្ញត្តសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.

បារាជិកាទិអាបត្តិវណ្ណនា

៣៣៩. ឥទន្តិ ‘‘បារាជិកន្តិ យំ វុត្ត’’ន្តិអាទិនា វុត្តំ វចនំ សន្ធាយ វទតិ. ឥទញ្ហិ ហេដ្ឋា ‘‘គរុក លហុក’’ន្តិអាទិនា ឧទ្ធដបញ្ហេសុ អនាគតម្បិ ‘‘សព្ពានិបេតានិ វិយាករោហិ, ហន្ទ វាក្យំ សុណោម តេ’’តិ ឯត្ថ យថាវុត្តានិ អញ្ញានិបិ ‘‘សព្ពានិបេតានិ វិយាករោហិ, ហន្ទ វាក្យំ សុណោមា’’តិ ឯវំ គហិតមេវាតិ ទស្សេន្តោ ‘‘ឥមិនា បន អាយាចនវចនេន សង្គហិតស្សា’’តិអាទិ វុត្តំ.

អតិវស្សតីតិ ឱវស្សតិ, វស្សោទកំ បវិសតីតិ អត្ថោ. ធម្មានន្តិ យថា ចតុបច្ចយេ ធារយតីតិ ធម្មោ, តេសំ. តេនាហ ‘‘សង្ខតធម្មាន’’ន្តិ. គាថាសង្គណិកន្តិ គាថាសង្គហោ, តេ តេ អត្ថា គាថាហិ សង្គហេត្វា គណីយន្តិ កថីយន្តិ ឯត្ថាតិ ហិ គាថាសង្គណិកំ.

បារាជិកាទិអាបត្តិវណ្ណនា និដ្ឋិតា.

បឋមគាថាសង្គណិកវណ្ណនានយោ និដ្ឋិតោ.