៨. បឋមឧបក្ខដសិក្ខាបទវណ្ណនា
៥២៨-៥៣១. អដ្ឋមេ យោ កត្តាតិ ទាយកំ សន្ធាយ វុត្តំ. បដោ ឯវ បដកោ. ‘‘អប្បគ្ឃំ ចេតាបេតី’’តិ ឥទំ និស្សគ្គិយបាចិត្តិយា អនាបត្តិំ សន្ធាយ វុត្តំ, វិញ្ញត្តិបច្ចយា បន ទុក្កដមេវ. ‘‘បុព្ពេ អប្បវារិតោ’’តិ ហិ សុត្តេ វិញ្ញត្តិការណំ វុត្តំ. មាតិកាដ្ឋកថាយម្បិ ‘‘ចីវរេ ភិយ្យោកម្យតា, អញ្ញាតកវិញ្ញត្តិ, តាយ ច បដិលាភោតិ ឥមានេត្ថ តីណិ អង្គានី’’តិ (កង្ខា. អដ្ឋ. ឧបក្ខដសិក្ខាបទ) អញ្ញាតកវិញ្ញត្តិតា បកាសិតា, កេចិ បន ‘‘ទាយកេន ទាតុកាមោម្ហីតិ អត្តនោ សន្តិកេ អវុត្តេបិ យទគ្ឃនកំ សោ ទាតុកាមោ, តទគ្ឃនកំ អាហរាបេតុំ វដ្ដតិ ឯវា’’តិ វទន្តិ, តំ រាជសិក្ខាបទដ្ឋកថាយបិ ន សមេតិ, ទូតេន វា ទាយកេន វា ‘‘អាយស្មន្តំ ឧទ្ទិស្ស ចីវរចេតាបន្នំ អាភត’’ន្តិ អារោចិតេបិ មុខវេវដិយកប្បិយការកាទីនំ សន្តិកា អាហរាបនស្ស តត្ថ បដិក្ខិត្តត្តា. វុត្តញ្ហិ តត្ថ ‘‘ឥមេ ទ្វេ អនិទ្ទិដ្ឋកប្បិយការកា នាម, ឯតេសុ អញ្ញាតកអប្បវារិតេសុ វិយ បដិបជ្ជិតព្ពំ…បេ… ន កិញ្ចិ វត្តព្ពា. ទេសនាមត្តមេវ ចេតំ ‘ទូតេន ចីវរចេតាបន្នំ បហិណេយ្យា’តិ សយំ អាហរិត្វាបិ បិណ្ឌបាតាទីនំ អត្ថាយ ទទន្តេសុបិ ឯសេវ នយោ’’តិ. មុខវេវដិយកប្បិយការកាទយោ ហិ ទាយកេន បរិច្ចត្តេបិ វត្ថុម្ហិ ‘‘អសុកស្ស សន្តិកេ ចីវរបិណ្ឌបាតាទិំ គណ្ហថា’’តិ អនិទ្ទិដ្ឋត្តា ឯវ ‘‘ន កិញ្ចិ វត្តព្ពា’’តិ វុត្តំ, ន បន តស្ស វត្ថុនោ មុខវេវដិយាទីនំ សន្តកត្តា, តស្មា ឥធាបិ ទាយកេន វា ទូតេន វា ‘‘យំ ឥច្ឆថ, តំ វទថា’’តិ អប្បវារិតស្ស វទតោ ទុក្កដមេវ. អគ្ឃវឌ្ឍនកន្តិ ចីវរេ អគ្ឃវឌ្ឍនកំ និស្សាយ បវត្តំ ឥទំ សិក្ខាបទំ, ន បិណ្ឌបាតាទីសុ តេសុ អគ្ឃវឌ្ឍនស្ស ទុក្កដមត្តត្តា, បណីតបិណ្ឌបាតេ សុទ្ធិកបាចិត្តិយត្តា ចាតិ គហេតព្ពំ. តេនេវ ‘‘ចីវរេ ភិយ្យោកម្យតា’’តិ អង្គំ វុត្តំ.
បឋមឧបក្ខដសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.