២. ភូតគាមវគ្គោ
១. ភូតគាមសិក្ខាបទវណ្ណនា
៨៩. ផរសុំ និគ្គហេតុំ អសក្កោន្តោតិ ទស្សិតភាវំ ជានាបេតិ. កស្មា អយំ ផរសុំ ឧគ្គិរីតិ ចេ? មនុស្សានន្តិអាទិ តស្ស បរិហារោ. ‘‘អាកោដេសិ ឆិន្ទីតិ ច វចនតោ រុក្ខទេវតានំ ហត្ថានិ ឆិជ្ជន្តិ, ន ចាតុមហារាជិកាទីនំ វិយ អច្ឆេជ្ជានី’’តិ វទន្តិ.
៩០-៩២. ភវន្តិ អហុវុញ្ចាតិ ទ្វិកាលិកោ ភូតសទ្ទោ. យទិ ពីជតោ និព្ពត្តេន ពីជំ ទស្សិតំ, តទេវ សន្តកំ យទិទំ. សោវ កុក្កុដោ មំសិមក្ខិតោតិ អយមេវ ហិ បរិហារោ. អដ្ឋកថាសុបិ ហិ ‘‘ពីជេ ពីជសញ្ញី’’តិ លិខិតំ. យំ ពីជំ ភូតគាមោ នាម ហោតិ, តស្មិំ ពីជេ ភូតគាមពីជេតិ យោជេត្វា. អមូលកត្តា កិរ សម្បុណ្ណភូតគាមោ ន ហោតិ, ‘‘សមូលបត្តោ ឯវ ហិ ភូតគាមោ នាមា’’តិ ការណំ វទន្តិ. ‘‘អភូតគាមមូលត្តាតិ ភូតគាមតោ អនុប្បន្នត្តា អភូតគាមមូលំ, ភូតគាមស្ស អមូលកត្តា វា. ន ហិ តតោ អញ្ញោ ភូតគាមោ ឧប្បជ្ជតី’’តិ ទ្វិធាបិ លិខិតំ. បិយង្គុ អសនរុក្ខោ វឌ្ឍនត្តចោ ខជ្ជផលោ, ‘‘បីតសាលោ’’តិបិ វុច្ចតិ. អមូលកភូតគាមេ សង្គហំ គច្ឆតីតិ នាឡិកេរស្សេវាយំ. ឃដបិដ្ឋិជាតត្តា, ពីជគាមានុលោមត្តា ច ទុក្កដវត្ថុ. ន វាសេតព្ពំ ‘‘ទុរូបចិណ្ណត្តា’’តិ លិខិតំ, ‘‘យេសំ រុក្ខានំ សាខា រុហតីតិ វចនតោ យេសំ ន រុហតិ, តេសំ សាខាយ កប្បិយករណកិច្ចំ នត្ថីតិ សិទ្ធ’’ន្តិ វុត្តំ. មុទ្ទតិណន្តិ តស្ស នាមំ. ‘‘មុញ្ជតិណន្តិ បាឋោ’’តិ លិខិតំ.
សមណកប្បេហីតិ សមណវោហារេហិ, តស្មា វត្តព្ពំ ភិក្ខុនា ‘‘កប្បិយំ ករោហី’’តិ. តស្ស អាណត្តិយា ករោន្តេនាបិ សាមណេរាទិនា ‘‘កប្បិយ’’ន្តិ វត្វាវ អគ្គិបរិជិតំ កាតព្ពន្តិ សិទ្ធំ. អគ្គិបរិជិតាទីនិ វិយ កប្បិយត្តា អពីជនិព្ពដ្ដពីជានិបិ ‘‘បញ្ចហិ សមណកប្បេហី’’តិ (ចូឡវ. ២៥០) ឯត្ថ បវិដ្ឋានិ, យថាលាភតោ វា សមណកប្បវចនំ គហេតព្ពំ. ‘‘កប្បិយ’ន្តិ វត្តុកាមោ ‘កប្ប’ន្តិ ចេ វទតិ, ‘វដ្ដតី’តិ វទន្តី’’តិ វុត្តំ. ‘‘កប្បិយ’ន្តិ វចនំ សកសកភាសាយបិ វដ្ដតី’’តិ វទន្តិ. ‘‘កប្បិយន្តិ វត្វា’’តិ វុត្តត្តា ភិក្ខុនា ‘កប្បិយំ’ឥច្ចេវ វត្តព្ពំ, ‘‘ឥតរេន បន យាយ កាយចិ ភាសាយា’’តិ វទន្តិ, វីមំសិតព្ពំ. ‘‘ឧច្ឆុំ កប្បិយំ ករិស្សាមីតិ ទារុំ វិជ្ឈតី’’តិ វចនតោ កប្បិយំ កាតព្ពំ សន្ធាយ វិរទ្ធេតិ វុត្តំ ហោតិ, អាចរិយា បន ‘‘កប្បិយំ ការេតព្ពំ សន្ធាយ កប្បិយន្តិ សិត្ថាទិំ ការេតិ, វដ្ដតី’’តិ វទន្តិ, តស្ស ការណំ វទន្តា កាតុំ វដ្ដនភាវេនេវ វិរជ្ឈិត្វា កតេបិ កប្បិយំ ជាតំ. យទិ ន វដ្ដេយ្យ, សិត្ថាទិម្ហិ កតេ ន វដ្ដេយ្យាតិ, ឧបបរិក្ខិតព្ពំ. ឧដ្ឋិតសេវាលឃដំ អាតបេ និក្ខិបិតុំ វដ្ដតិ, វិកោបេតុកាមតាយ សតិ ទុក្កដំ យុត្តំ វិយ. ‘‘បុប្ផរជ្ជុភាជនគតិកា, តស្មា ន វដ្ដតិ. នាឡេ វា ពទ្ធបុប្ផកលាបេ នាឡស្មិំ កតេបិ វដ្ដតិ តស្មិំ បុប្ផស្ស អត្ថិតាយា’’តិ វទន្តិ. បោរាណគណ្ឋិបទេ ‘‘ពីជគាមេន ភូតគាមោ ទស្សិតោ អនវសេសបរិយាទានត្ថ’’ន្តិ វុត្តំ.
ភូតគាមសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
២. អញ្ញវាទកសិក្ខាបទវណ្ណនា
៩៨-៩. អញ្ញំ វទតីតិ អញ្ញវាទកំ, ‘‘វចនំ ករេយ្យា’’តិ លិខិតំ. ‘‘តុណ្ហីភូតស្សេតំ នាម’’ន្តិ បាឋោ. ឧគ្ឃាតេតុកាមោតិ សមោហនិតុកាមោ, អន្តរាយំ កត្តុកាមោតិ បោរាណា.
១០០. ‘‘សុទិដ្ឋោ ភន្តេ, ន បនេសោ កហាបណោតិអាទីសុ អនារោបិតេ ទុក្កដេន មុសាវាទបាចិត្តិយំ, អរោបិតេ បាចិត្តិយទ្វយំ ហោតី’’តិ វទន្តិ, វីមំសិតព្ពំ.
១០២. អធម្មេន វា វគ្គេន វា ន កម្មារហស្ស វាតិ ឯត្ថ ‘‘មយិ វុត្តេ មំ វា អញ្ញំ វា សង្ឃោ អធម្មេន វា កម្មំ, វគ្គេន វា កម្មំ ករិស្សតិ, ន កម្មារហស្ស វា មេ, អញ្ញស្ស វា កម្មំ ករិស្សតី’’តិ ន កថេតីតិ យោជេតព្ពំ.
អញ្ញវាទកសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
៣. ឧជ្ឈាបនកសិក្ខាបទវណ្ណនា
១០៣. ‘‘ឆន្ទាយា’’តិ អក្ខរក្ខរាយាតិអាទិ វិយ លិង្គវិបល្លាសេន វុត្តំ, ឆន្ទត្ថន្តិ វា អត្ថោ. យេសំ សេនាសនានិ បញ្ញបេតិ, តេសំ អត្តនិ ឆន្ទត្ថន្តិ អធិប្បាយោ.
១០៦. អនុបសម្បន្នន្តិអាទីសុ ករណត្ថោ គហេតព្ពោ. អញ្ញំ អនុបសម្បន្នន្តិ អញ្ញេន អនុបសម្បន្នេន. តស្ស វាតិ អនុបសម្បន្នស្ស. ‘‘សម្មុតិកាលេ បញ្ចង្គវិរហាទយោ អសម្មតា នាមា’’តិ, ‘‘ឧបសម្បន្នេន លទ្ធសម្មុតិ សិក្ខាបច្ចក្ខានេន វិនស្សតី’’តិ ច វុត្តំ. សង្ឃេនាតិ សព្ពេន សង្ឃេន កម្មវាចាយ អស្សាវេត្វា ‘‘តវេសោ ភារោ’’តិ កេវលំ អារោបិតភារោ. កេវល-សទ្ទោ ហេត្ថ កម្មវាចាយ អស្សាវិតភាវមត្តមេវ ទីបេតិ. សយមេវាតិ ឥតរេសំ ភិក្ខូនំ អនុមតិយា. អភូតេន ខីយនកស្ស អាទិកម្មិកស្ស កថំ អនាបត្តីតិ ចេ? ឥមិនា សិក្ខាបទេន. មុសាវាទេ អាបត្តិយេវ ទ្វេ បាចិត្តិយោ វុត្តា វិយ ទិស្សន្តិ បុព្ពបយោគេ រុក្ខាទិឆិន្ទនាទីសុ វិយ, វិចារេតព្ពំ.
ឧជ្ឈាបនកសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
៤. បឋមសេនាសនសិក្ខាបទវណ្ណនា
១១០. ‘‘ឯវញ្ចិទំ ភគវតា ភិក្ខូនំ សិក្ខាបទំ បញ្ញត្តំ ហោតី’’តិ វចនតោ, បរិវារេ ‘‘ឯកា បញ្ញត្តិ, ឯកា អនុបញ្ញត្តី’’តិ (បរិ. ២២៦) វចនតោ ច ឥធ អត្ថិ អនុបញ្ញត្តីតិ សិទ្ធំ. កិញ្ចាបិ សិទ្ធំ, ‘‘ឯវញ្ច បន, ភិក្ខវេ, ឥមំ សិក្ខាបទំ ឧទ្ទិសេយ្យាថា’’តិអាទិនា បន បញ្ញត្តិដ្ឋានំ ន បញ្ញាយតិ, កេវលំ ‘‘អនុជានាមិ, ភិក្ខវេ, អដ្ឋមាសេ…បេ… និក្ខិបិតុ’’ន្តិ ឯត្តកមេវ វុត្តំ, តំ កស្មាតិ ចេ? បឋមបញ្ញត្តិយំ វុត្តនយេនេវ វត្តព្ពតោ អវិសេសត្តា ន វុត្តំ. យទិ ឯវំ កា ឯត្ថ អនុបញ្ញត្តីតិ? អជ្ឈោកាសេតិ. អយមនុបញ្ញត្តិ បញ្ញត្តិយម្បិ អត្ថីតិ ចេ? អត្ថិ, តំ បន ឱកាសមត្តទីបនំ, ទុតិយំ ចាតុវស្សិកមាសសង្ខាតកាលទីបនំ. យស្មា ឧភយម្បិ ឯកំ កាលោកាសំ ឯកតោ កត្វា ‘‘អជ្ឈោកាសេ’’តិ វុត្តន្តិ ទីបេន្តោ ភគវា ‘‘អនុជានាមិ, ភិក្ខវេ…បេ… និក្ខិបិតុ’’ន្តិ អាហាតិ វេទិតព្ពំ. តេនេវ មាតិកាដ្ឋកថាយំ (កង្ខា. អដ្ឋ. បឋមសេនាសនសិក្ខាបទវណ្ណនា) វុត្តំ ‘‘យត្ថ ច យទា ច សន្ថរិតុំ ន វដ្ដតិ, តំ សព្ពមិធ អជ្ឈោកាសសង្ខ្យមេវ គតន្តិ វេទិតព្ព’’ន្តិ. ហេមន្តកាលស្ស អនាបត្តិសមយត្តា ឥទំ សិក្ខាបទំ និទានានបេក្ខន្តិ សិទ្ធំ, តថា ហិ អជ្ឈោកាសបទសាមត្ថិយេន អយំ វិសេសោ – វស្សានកាលេ ឱវស្សកដ្ឋានេ អជ្ឈោកាសេ, មណ្ឌបាទិម្ហិ ច ន វដ្ដតិ. ហេមន្តកាលេ បកតិអជ្ឈោកាសេ ន វដ្ដតិ, សព្ពមិធ ឱវស្សកេបិ មណ្ឌបាទិម្ហិ វដ្ដតិ, តញ្ច ខោ យត្ថ ហិមវស្សេន សេនាសនំ ន តេមេតិ, គិម្ហកាលេ បកតិអជ្ឈោកាសេបិ វដ្ដតិ, តញ្ច ខោ អកាលមេឃាទស្សនេយេវាតិ អយំ វិសេសោ ‘‘អដ្ឋ មាសេ’’តិ ច ‘‘អវស្សិកសង្កេតេ’’តិ ច ឯតេសំ ទ្វិន្នំ បទានំ សាមត្ថិយតោបិ សិទ្ធោ.
កិញ្ច ភិយ្យោ – អដ្ឋកថាយំ សន្ទស្សិតវិសេសោវ. ចម្មាទិនា ឱនទ្ធកោ វា នវវាយិមោ វា ន សីឃំ វិនស្សតិ. កាយានុគតិកត្តាតិ កាយេ យត្ថ, តត្ថ គតត្តា. សង្ឃិកមញ្ចាទិម្ហិ កាយំ ផុសាបេត្វា វិហរិតុំ ន វដ្ដតីតិ ធម្មសិរិត្ថេរោ. ‘‘សង្ឃិកំ បន ‘អជ្ឈោកាសបរិភោគេន បរិភុញ្ជថ, ភន្តេ, យថាសុខ’ន្តិ ទាយកា ទេន្តិ សេនាសនំ, ឯវរូបេ អនាបត្តី’’តិ អន្ធកដ្ឋកថាយំ វចនតោ, ឥធ ច បដិក្ខេបាភាវតោ វដ្ដតិ. ‘‘អញ្ញញ្ច ឯវរូបន្តិ អបរេ’’តិ វុត្តំ. ‘‘បាទដ្ឋានាភិមុខាតិ និសីទន្តស្ស បាទបតនដ្ឋានាភិមុខា’’តិ លិខិតំ. សម្មជ្ជន្តស្ស បាទដ្ឋានាភិមុខន្តិ អាចរិយស្ស តក្កោ.
១១១. ‘‘បាទុទ្ធារេនាតិ ពហិឧបចារេ ឋិតត្តា’’តិ លិខិតំ. គច្ឆន្តិ, ទុក្កដំ ធម្មកថិកស្ស វិយ. កស្មា ន បាចិត្តិយំ? បច្ឆា អាគតេហិ វុឌ្ឍតរេហិ ឧដ្ឋាបេត្វា គហេតព្ពតោ. ធម្មកថិកស្ស បន អនុដ្ឋបេតព្ពត្តា. ‘‘អនាណត្តិយា បញ្ញត្តិយម្បិ តស្ស ភារោ’’តិ វុត្តំ.
១១២. បរិហរណេយេវាតិ ឯត្ថ គហេត្វា វិចារណេតិ ធម្មសិរិត្ថេរោ. អត្តនោ សន្តកករណេតិ ឧបតិស្សត្ថេរោ. ពីជនីបត្តកំ ចតុរស្សពីជនី.
១១៣. ‘‘យោ ភិក្ខុ វា សាមណេរោ វា…បេ… លជ្ជី ហោតី’តិ វុត្តត្តា អលជ្ជិំ អាបុច្ឆិត្វា គន្តុំ ន វដ្ដតី’’តិ វទន្តិ. បាឋេ ‘‘កេនចិ បលិពុទ្ធំ ហោតី’’តិ ច អដ្ឋកថាយំ ‘‘បលិពុទ្ធ’’ន្តិ ច សេនាសនំយេវ សន្ធាយ វុត្តំ, តស្មា តថាបិ អត្ថីតិ គហេតព្ពំ. ‘‘អនាបុច្ឆំ វា’’តិ បាឋោ.
បឋមសេនាសនសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
៥. ទុតិយសេនាសនសិក្ខាបទវណ្ណនា
១១៦-៧. ឯត្តកមេវ វុត្តមដ្ឋកថាសុ, តថាបិ បទដ្ឋាទយោបិ លព្ភន្តិ ឯវ. អនុគណ្ឋិបទេ ‘‘អញ្ញំ អត្ថរណាទិ អកប្បិយត្តា ន វុត្ត’’ន្តិ វុត្តំ. ‘‘មញ្ចំ វា បីឋំ វា វិហារេ វា វិហារូបចារេ វា’តិ ឥមិនាបិ សំសន្ទនត្ថំ ‘កិញ្ចាបិ វុត្តោ, អថ ខោ’តិអាទិ អារទ្ធ’’ន្តិ ច វុត្តំ. ឧបចារមត្តញ្ចេតំ ‘‘រុក្ខមូលេ’’តិ, តត្ថ វត្តព្ពំ នត្ថិ.
១១៨. អនាបុច្ឆិត្វាបិ គន្តុំ វដ្ដតីតិ អសតិយា គច្ឆតោបិ អនាបត្តិ, អាបុច្ឆនំ បន វត្តំ សញ្ចិច្ច អនាបុច្ឆតោ វត្តភេទទុក្កដត្តា. បុគ្គលិកសេនាសនេ សង្ឃិកសេយ្យំ, សង្ឃិកសេនាសនេ វា បុគ្គលិកសេយ្យំ អត្ថរិត្វា គច្ឆន្តស្ស ទុក្កដំ យុត្តំ វិយ. កស្មា? ‘‘សេយ្យាមត្តមេវ នស្សេយ្យា’’តិ វុត្តត្តា. ឥធ បន ‘‘បលិពុទ្ធំ បលិពុទ្ធោ’’តិ ទុវិធម្បិ អត្ថិ.
ទុតិយសេនាសនសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
៦. អនុបខជ្ជសិក្ខាបទវណ្ណនា
១២១. ឆព្ពគ្គិយេសុយេវ ថេរា ភិក្ខូតិ កេចិ. បាទេ ធោវិត្វាតិអាទិម្ហិ បវិសន្តស្ស វា បាទធោវនបាសាណតោ យាវ មញ្ចបីឋំ បស្សាវត្ថាយ និក្ខមន្តស្ស វា យាវ បស្សាវដ្ឋានន្តិ យោជនា កាតព្ពា. ឯវំ សន្តេ ‘‘បស្សាវត្ថាយ និក្ខមន្តស្ស វា’’តិ ន វត្តព្ពំ, ‘‘បស្សាវដ្ឋានតោ និក្ខមន្តស្ស វា’’តិ វត្តព្ពំ. បស្សាវដ្ឋានន្តិ កត្ថចិ បោត្ថកេ. តថា ហិ មាតិកាដ្ឋកថាយំ (កង្ខា. អដ្ឋ. អនុបខជ្ជសិក្ខាបទវណ្ណនា) ‘‘បវិសន្តស្ស បាទធោវនបាសាណតោ យាវ មញ្ចបីឋំ និក្ខមន្តស្ស មញ្ចបីឋតោ យាវ បស្សាវដ្ឋានំ, តាវ ឧបចារោ’’តិ វុត្តំ, តស្មា ‘‘បាទេ ធោវិត្វា បវិសន្តស្ស, បស្សាវត្ថាយ និក្ខមន្តស្ស ច ទ្វារេ និក្ខិត្តបាទធោវនបាសាណតោ, បស្សាវដ្ឋានតោ ច មញ្ចបីឋ’’ន្តិ កត្ថចិ បោត្ថកេ បាឋោ, សោ អបាឋោ. កស្មា? មញ្ចបីឋានំ ឧបចារស្ស វុត្តត្តា. បវិសន្តស្ស យាវ មញ្ចបីឋានំ ឧបចារោ, និក្ខមន្តស្ស តតោ បដ្ឋាយ យាវ បស្សាវដ្ឋានំ វច្ចកុដិចង្កមដ្ឋានន្តិ ឥមិនា អត្ថេន យថា សំសន្ទតិ, តថាវិធោ បាឋោតិ អាចរិយោ.
១២២. ឧបចារំ ឋបេត្វាតិ ឥធ វុត្តឧបចារំ ឋបេត្វា. ‘‘ទស្សនសវនូបចារេបិ សន្ថរន្តស្សា’’តិ លិខិតំ.
អនុបខជ្ជសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
៧. និក្កឌ្ឍនសិក្ខាបទវណ្ណនា
១២៦-៧. ឆសត្តកោដ្ឋកានិ វាតិ ឯត្ថ ទ្វារកោដ្ឋកំ អធិប្បេតំ. ‘‘និក្ខមា’’តិ វចនំ សុត្វាបិ អត្តនោ រុចិយា និក្ខមតិ, អនាបត្តិ; ឥធ អគ្គិសាលាទិ ឯវ ឧបចារោតិ.
និក្កឌ្ឍនសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
៨. វេហាសកុដិសិក្ខាបទវណ្ណនា
១២៩. ‘‘បមាណមជ្ឈិមស្ស គលប្បមាណេ ទិន្នតុលាបិ វេហាសកុដិយេវា’’តិ លិខិតំ, ‘‘ន សា ឥធ អធិប្បេតា’’តិ វុត្តំ.
វេហាសកុដិសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
៩. មហល្លកវិហារសិក្ខាបទវណ្ណនា
១៣៥. យាវ ទ្វារកោសាតិ ទ្វារសមីបា, យាវ ភិត្តីតិ អត្ថោ, តំ សុវុត្តំ. កវាដវិត្ថារប្បមាណោតិ ហត្ថបាសស្សាធិប្បេតត្តា, សមន្តា កវាដវិត្ថារប្បមាណឧបចារស្ស គហិតត្តា អបរិបូរឧបចារាបិ ហោតិ. អាលោកំ ករោតីតិ អាលោកំ សន្ធេតិ បិធេតីតិ សន្ធិ ឯវ អាលោកសន្ធិនាមកា ហោន្តិ. វាតបានកវាដលេបកម្មេ អប្បហរិតដ្ឋានកិច្ចំ នត្ថិ.
១៣៦. ឥដ្ឋកាតិ ឆទនកបាលាសិលាទិឥដ្ឋកា. ឆទនូបរីតិ ឯត្ថ បឋមំ តាវ ឯកវារំ អបរិសេសំ ឆាទេត្វា បុន ឆាទនទណ្ឌកេ ពន្ធិត្វា ទុតិយវារំ តថេវ ឆាទេតព្ពំ. ‘‘តតិយវារចតុត្ថវារេ សម្បត្តេ ទ្វេ មគ្គេ អធិដ្ឋហិត្វា តតិយមគ្គំ អាណាបេត្វា បក្កមិតព្ព’’ន្តិ វុត្តំ, តំ ‘‘បុនប្បុនំ ឆាទាបេតី’’តិ ឥមិនា យុជ្ជតិ.
បោរាណា បន ‘‘បឋមវារេយេវ តយោ មគ្គេ អធិដ្ឋាតុំ វដ្ដតិ, ចតុត្ថតោ បដ្ឋាយ អាបត្តិ បាចិត្តិយំ, ចតុត្ថលេបតោ បដ្ឋាយ អាបត្តី’’តិ វទន្តិ. តត្ថ ឆទនេ វុត្តវិធិនិទានេន សមេតិ, លេបេ វុត្តវិធិតិកច្ឆេទេន សមេតិ. តថាបិ សោ ន យុត្តោវ. និទានេ, អដ្ឋកថាយញ្ច សិទ្ធលេបត្តា សព្ពសោវាបិ អច្ឆន្នេ, ឆន្នេវាបិ អនេកសោ បរិយាយស្ស តតិយស្សេវ អធិដ្ឋានន្តិ នោ សមេតីតិ អាចរិយោ. ‘‘ទ្វេ មគ្គេ’’តិ, ‘‘ទ្វេ ឆទនេ’’តិ ច ‘‘តតិយវារតោ បដ្ឋាយ ឯវំ ឆាទាបេហី’តិ អាណាបេត្វា បក្កមិតព្ព’’ន្តិ ច ឧបតិស្សត្ថេរោ វទតិ កិរ.
មហល្លកវិហារសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា.
១០. សប្បាណកសិក្ខាបទវណ្ណនា
១៤០. សប្បាណកសិក្ខាបទំ ឧត្តានត្ថមេវ.
សមត្តោ វណ្ណនាក្កមេន ភូតគាមវគ្គោ ទុតិយោ.