៤. នសន្តិសុត្តវណ្ណនា

៣៤. កមនីយានីតិ កន្តានិ. តតោ ឯវ ឯតានិ ឥដ្ឋារម្មណានិ សុខារម្មណានិ រូបាទីនិ, តេ បន វត្ថុកាមា, តទារម្មណកិលេសកាមា វា. ‘‘ន សន្តិ កាមា មនុជេសូ’’តិ ទេសនាសីសមេតំ, និច្ឆយេន កាមា អនិច្ចាយេវ. មច្ចុ ធីយតិ ឯត្ថាតិ មច្ចុធេយ្យំ. ន បុន អាគច្ឆតិ ឯត្ថ តំ អបុនាគមនំ. អបុនាគមនសង្ខាតំ និព្ពានំ អនុបគច្ឆនតោ. និព្ពានំ ហីតិអាទិ វុត្តស្សេវត្ថស្ស វិវរណំ. ពទ្ធោតិ បដិពទ្ធចិត្តោ. បមត្តោតិ វោស្សគ្គបមាទំ អាបន្នោ.

តណ្ហាឆន្ទតោ ជាតំ តស្ស វិសេសបច្ចយត្តា. ឥច្ឆិតំ ហនតីតិ អឃំ, ទុក្ខំ. ឥធ បន អនវសេសបរិយាទានវសេន បញ្ចុបាទានក្ខន្ធា ទុក្ខន្តិ. ឆន្ទវិនយា អឃវិនយោតិ ហេតុនិរោធេន ហិ ផលនិរោធោ, ឯវំ សឧបាទិសេសនិព្ពានំ វត្វា អឃវិនយា ទុក្ខវិនយោតិ អនុបាទិសេសនិព្ពានំ វទតិ.

ចិត្រានីតិ កិលេសកាមាបិ វេទនាទិដ្ឋិសម្បយោគភេទេន ហោន្តិ, អាការភេទេន ច អត្ថិ សវិឃាតាវិឃាតាតិ តតោ វិសេសេតុំ ‘‘អារម្មណចិត្តានី’’តិ វុត្តំ. សង្កប្បិតរាគោតិ សុភាទិវសេន សង្កប្បិតវត្ថុម្ហិ រាគោ. កិលេសកាមោ កាមោតិ វុត្តោ តស្សេវិធ វិសេសតោ កាមភាវសិទ្ធិតោ. បសូរសុត្តេន វិភាវេតព្ពោ ‘‘ន តេ កាមា’’តិអាទិនា តស្ស វត្ថុម្ហិ អាគតត្តា. ឥទានិ តមត្ថំ សង្ខេបេនេវ វិភាវេន្តោ ‘‘បសូរបរិព្ពាជកោ ហី’’តិអាទិមាហ. ន តេ កាមា យានិ ចិត្រានិ លោកេតិ តេ ចេ កាមា ន ហោន្តិ, យានិ លោកេ ចិត្រានិ រូបាទិអារម្មណានិ. វេទេសីតិ កេវលំ សង្កប្បរាគញ្ច កាមំ កត្វា វទេសិ ចេ. ហេហិន្តីតិ ភវេយ្យុន្តិ អត្ថោ. សុណន្តោ សទ្ទានិ មនោរមានិ, សត្ថាបិ តេ ហេហិតិ កាមភោគីតិ បច្ចេកំ គាថា, ឥធ បន សំខិបិត្វា ទស្សិតា. ធីរា នាម ធិតិសម្បន្នាតិ អាហ ‘‘បណ្ឌិតា’’តិ.

តស្សាតិ យោ បហីនកោធមានោ សព្ពសោ សំយោជនាតិគោ នាមរូបស្មិំ អសជ្ជន្តោ រាគាទិកិញ្ចនរហិតោ, តស្ស. មោឃរាជា នាម ថេរោ ពាវរីព្រាហ្មណស្ស បរិចារកានំ សោឡសន្នំ អញ្ញតរោ. យថានុសន្ធិំ អប្បត្តោ សាវសេស-អត្ថោ, កិញ្ចិ វត្តព្ពំ អត្ថីតិ អធិប្បាយោ. សព្ពសោ វិមុត្តត្តាវ ទេវមនុស្សា នមស្សន្តិ, យេ តំ បដិបជ្ជន្តិ. តេសំ កិំ ហោតិ? កិញ្ចិបិ ន សិយាតិ អយមេត្ថ អត្ថវិសេសោ? ទសពលំ សន្ធាយេវមាហ ឧក្កដ្ឋនិទ្ទេសេន. អនុបដិបត្តិយាតិ បដិបត្តិំ អនុគន្ត្វា បដិបជ្ជនេន. នមស្សន្តិ តំ បូជេន្តិ.

ចតុសច្ចធម្មំ ជានិត្វាតិ តេន បដិវិទ្ធំ ចតុសច្ចធម្មំ បដិវិជ្ឈិត្វា. តថា ច ពុទ្ធសុពុទ្ធតាយ និព្ពេមតិកា ហោន្តីតិ អាហ ‘‘វិចិកិច្ឆំ បហាយា’’តិ. តតោ បរំ បន អនុក្កមេន អគ្គមគ្គាធិគមេន សង្គាតិគាបិ ហោន្តិ. អសេក្ខធម្មបារិបូរិយា បសំសិយា វិញ្ញូនំ បសំសាបិ ហោន្តីតិ.

នសន្តិសុត្តវណ្ណនា និដ្ឋិតា.