(១) កាយិកាទិអាបត្តិវណ្ណនា

៤៧៤. ឆ អាបត្តិយោ កាយិកាតិ ឯត្ថ ឆ អាបត្តិយោ នាម កាតិ អាហ ‘‘អន្តរបេយ្យាលេ’’តិអាទិ. អន្តរបេយ្យាលេ វុត្តាតិ សម្ពន្ធោ. ‘‘កាយទ្វារេ សមុដ្ឋិតត្តា’’តិ ឥមិនា កាយេ សមុដ្ឋន្តីតិ កាយិកាតិ វចនត្ថំ ទស្សេតិ. តស្មិំយេវ អន្តរបេយ្យាលេ វុត្តាតិ សម្ពន្ធោ. ‘‘វជ្ជបដិច្ឆាទិកាយា’’តិអាទិនា ឆាទេន្តស្ស តិស្សោតិ ឯត្ថ តិណ្ណំ សរូបំ ទស្សេតិ. ‘‘ភិក្ខុនិយា’’តិអាទិនា បញ្ច សំសគ្គបច្ចយាតិ ឯត្ថ បញ្ចន្នំ សរូបំ ទស្សេតិ.

‘‘ឯករត្ត’’ឥតិអាទិនា អរុណុគ្គេ តិស្សោតិ ឯត្ថ តិណ្ណំ សរូបំ ទស្សេតិ. ទ្វេ យាវតតិយកាតិ សំវណ្ណេតព្ពេន ‘‘ឯកាទស យាវតតិយកា នាមា’’តិ សំវណ្ណនាយ វិរុទ្ធភាវំ បដិក្ខិបន្តោ អាហ ‘‘បញ្ញត្តិវសេន បនា’’តិអាទិ. ‘‘ឥមស្មិំ សាសនេ’’តិ ឥមិនា ឯត្ថសទ្ទស្ស វិសយំ ទស្សេតិ. ឯកេន សព្ពសង្គហោតិ ឯត្ថ ឯកោ នាម កោ, សព្ពានិ នាម កានីតិ អាហ ‘‘យស្ស សិយា’’តិអាទិ. ‘‘និទានុទ្ទេសេនា’’តិ ឥមិនា ឯកស្ស សរូបំ ទស្សេតិ. ‘‘សិក្ខាបទានញ្ច បាតិមោក្ខុទ្ទេសានញ្ចា’’តិ ឥមេហិ បទេហិ សព្ពសរូបំ ទស្សេតិ. សង្គហ សទ្ទេន កម្មឆដ្ឋីសមាសោ.

‘‘វជ្ជបដិច្ឆាទិកាយា’’តិអាទិនា ទ្វេ ទុដ្ឋុល្លច្ឆាទនាតិ ឯត្ថ ទ្វិន្នំ សរូបំ ទស្សេតិ.

‘‘ភិក្ខុ ភិក្ខុនិយា’’តិអាទិនា គាមន្តរេ ចតស្សោតិ ឯត្ថ ចតស្សន្នំ សរូបំ ទស្សេតិ. បុន ‘‘ភិក្ខុ ភិក្ខុនិយា’’តិអាទិនា ចេតស្សា នទិបារបច្ចយាតិ ឯត្ថ ចតស្សន្នមេវ សរូបំ ទស្សេតិ. ‘‘ចីវរទានេ បាចិត្តិយ’’ន្តិ ឥមិនា បាចិត្តិយភាវេន សទិសត្តា សង្ខ្យាវិសេសោ ន កាតព្ពោតិ ទស្សេតិ.