២១៤. ភណ្ឌាគារសម្មុតិអាទិកថា

៣៤៣. យោ វិហារោ វា យោ អឌ្ឍយោគោ វា ហោតិ, សោ វិហារាទិកោ សម្មនិតព្ពោតិ យោជនា. ‘‘អារាមិកសាមណេរាទីហី’’តិ បទំ វិវិត្តត្ថេ អបាទានំ, ករណម្បិ យុជ្ជតិ. បច្ចន្តសេនាសនំ បន ន សម្មនិតព្ពំ ចោរាទិឧបទ្ទវត្តា. វិហារមជ្ឈេយេវាតិ ភណ្ឌាគារវិហារមជ្ឈេយេវ.

យស្សាតិ ភណ្ឌាគារស្ស. ឥទំ បទំ ‘‘ឆទនាទីសូ’’តិ បទេ សាមី, ‘‘នត្ថី’’តិ បទេ សម្បទានំ. យស្ស បនាតិ ភណ្ឌាគារស្ស បន. យត្ថ កត្ថចីតិ យស្មិំ កស្មិំចិ ឋានេ. យេនាតិ បតិតហេតុនា. មូសិត្វា ខាទតីតិ មូសិកោ. អាទិសទ្ទេន គោធាមង្គុសាទយោ សង្គណ្ហាតិ. ឧប ភុសំ, ឧបគុហិត្វា វា ចិនន្តីតិ ឧបចិកា. តន្តិ ឱវស្សនាទិំ. ហីតិ សច្ចំ, យស្មា វា. ឯវន្តិអាទិ និគមនំ.

ចីវរបដិគ្គាហកាទីហីតិ អាទិសទ្ទេន ចីវរនិទហកភណ្ឌាគារិកេ សង្គណ្ហាតិ. តត្ថាតិ តេសុ. ចីវរបដិគ្គាហកេន ន គណ្ហិតព្ពន្តិ សម្ពន្ធោ. តាវាតិ ចីវរនិទហកភណ្ឌាគារិកានំ, តេហិ វា បឋមំ. យំ យន្តិ ចីវរំ. តថេវាតិ យថា វិសុំ វិសុំ កត្វា គណ្ហតិ, តថេវ. ចីវរនិទហកេនាបីតិ បិសទ្ទោ ន កេវលំ បដិគ្គាហកេនេវ, អថ ខោ និទហកេនបីតិ សម្បិណ្ឌេតិ. តថេវាតិ យថា និទហកោ អាចិក្ខតិ, តថេវ. តតោតិ តេហិ ចីវរេហិ, វិភត្តអបាទានំ, តេសុ ចីវរេសុ វា និទ្ធារណំ. តទេវាតិ សង្ឃេន វុត្តចីវរមេវ.

ឥតីតិអាទិ និគមនំ. ភគវតា អនុញ្ញាតោតិ សម្ពន្ធោ. ភណ្ឌាគារន្តិ ភណ្ឌស្ស ឋបនោកាសំ អគារំ. ភណ្ឌាគារិកោតិ ភណ្ឌាគារេ និយុត្តោ. ពាហុល្លិកតាយាតិ បច្ចយពាហុល្លេន និយុត្តភាវត្ថំ. ឯវំ សន្តេ កិមត្ថាយ អនុញ្ញាតោតិ អាហ ‘‘អបិ ចា’’តិអាទិ. អនុគ្គហាយ អនុញ្ញាតោតិ សម្ពន្ធោ. ហីតិ វិត្ថារោ. នេវ ជានេយ្យុន្តិ យោជនា. ទ្វេ ទ្វេ វា ចីវរេតិ សម្ពន្ធោ. សង្គហំ កាតុន្តិ សង្ឃេន សង្គហំ កាតុំ.

ន វុដ្ឋាបេតព្ពោតិ ឯត្ថ អត្ថុទ្ធារវសេន អញ្ញេបិ អវុដ្ឋាបនីយេ ទស្សេន្តោ អាហ ‘‘អញ្ញេបី’’តិអាទិ. ហីតិ វិត្ថារោ. តត្ថាតិ ចតូសុ. សង្ឃោ បន ទេតីតិ សម្ពន្ធោ. ឧបការតាយ ចាតិ សង្ឃស្ស ឧបការតាយ ច. ឯត្ថ ច បុរិមេសុ តីសុ ឯកោយេវ ហេតុ, បច្ឆិមេ បន ទ្វេ ហេតវោតិ ទដ្ឋព្ពំ.

សម្មុខីភូតេនាតិ អញ្ញមញ្ញស្ស មុខេ សំវិជ្ជមានោ, សន្និបតិតោ វា សម្មុខោ, សម្មុខោ ហុត្វា ភូតោ សម្មុខីភូតោ. ភូសទ្ទយោគត្តា អការស្សីការោ ហោតិ, អន្តោឧបចារសីមាយំ ឋិតោ សង្ឃោ. តមត្ថំ ទស្សេន្តោ អាហ ‘‘អន្តោឧបចារសីមាយំ ឋិតេនា’’តិ. កោលាហលន្តិ ពហុជនេហិ សន្និបតិត្វា ឯកតោ កតំ អព្យត្តសទ្ទំ. តទាការំ ទស្សេន្តោ អាហ ‘‘អម្ហាក’’ន្តិអាទិ. ‘‘ចីវរភាជកេសូ’’តិអាទិនា អគតិគមនាការំ ទស្សេតិ, តំ សុវិញ្ញេយ្យមេវ. តុលាភូតោតិ តុលាយ សទិសោ ហុត្វា ភូតោ, តុលាយ សទិសភាវំ បត្តោ វា. មជ្ឈត្តោតិ មជ្ឈេ ឋិតោ អត្តា សភាវោ ឯតស្សាតិ មជ្ឈត្តោ.

ឥទន្តិ ចីវរំ. ឃនន្តិ និរន្តរំ. តនុកន្តិ វិរឡំ. ឯត្ថ ‘‘ឧច្ចិនិត្វា’’តិ ឥមិនា វត្ថស្ស បមាណេន ឧច្ចិននំ ទស្សេតិ. ‘‘តុលយិត្វា’’តិ ឥមិនា អគ្ឃេន តុលនំ ទស្សេតិ. វណ្ណាវណ្ណំ កត្វាតិ វណ្ណញ្ច អវណ្ណញ្ច ខុទ្ទកញ្ច បមាណំ, មហន្តញ្ច បមាណំ កត្វាតិ អត្ថោ. ឯកច្ចានិ ចីវរានិ អប្បគ្ឃានិ ហោន្តិ, ឯកច្ចានិ មហគ្ឃានីតិ វុត្តំ ហោតិ. ទសទសអគ្ឃនកន្តិ ទសហិ ទសហិ កហាបណេហិ អគ្ឃនកំ. យន្តិ ចីវរំ, ពន្ធិត្វាតិ នវគ្ឃនកំ ឯកគ្ឃនកេន, អដ្ឋគ្ឃនកញ្ច ទ្វិអគ្ឃនកេន ពន្ធិត្វាតិ អត្ថោ. សមេ បដិវីសេតិ សមបមាណេ បដិវីសេ ឋបេត្វា, ឥមិនា ‘‘វណ្ណាវណ្ណ’’ន្តិ ឯត្ថ វណ្ណសទ្ទោ បមាណត្ថោតិ ទីបេតិ. ទស ទស ភិក្ខូតិ ឥទំ ឧបលក្ខណវសេន វុត្តំ អញ្ញេនាការេនាបិ គណេតុំ សក្កុណេយ្យត្តា. ភណ្ឌិកន្តិ ចីវរភណ្ឌេន និយុត្តំ បុដំ. កុសោតិ សលាកទណ្ឌោ.

អត្តិស្សរាតិ អត្តនាវ អត្តានំ ឥស្សរា. អញ្ញេសំ វត្តបដិបត្តិន្តិ សម្ពន្ធោ. ឧបឌ្ឍភាគោតិ ភិក្ខូនំ លទ្ធភាគតោ ឧបឌ្ឍោ ភាគោ. យេ បនាតិ សាមណេរា បន. សមភាគោតិ ភិក្ខូនំ ភាគេន សមោ ភាគោ. ឥទញ្ចាតិ ‘‘ឧបឌ្ឍបដិវីស’’ន្តិ វចនញ្ច, កថិតន្តិ សម្ពន្ធោ. សមកមេវាតិ ភិក្ខុសាមណេរានំ សមបមាណមេវ. តត្រុប្បាទវស្សាវាសិកន្តិ តស្មិំ វិហារេ ឧប្បាទេន មូលេន ឧប្បាទិតំ វស្សាវាសិកំ. ផាតិកម្មន្តិ វឌ្ឍនកម្មំ ‘‘យត្តកេន វិនយាគតេន សម្មុញ្ជនិពន្ធនាទិនា ហត្ថកម្មេន វិហារស្ស ឩនតា ន ហោតិ, តត្តកំ កត្វាតិ អត្ថោ. ឯតន្តិ ផាតិកម្មំ កត្វា គហណំ. ហីតិ សច្ចំ. ឯត្ថាតិ តត្រុប្បាទវស្សាវាសិកគហណេ. សព្ពេសន្តិ អខិលានំ ភិក្ខុសាមណេរានំ. ភណ្ឌាគារិកចីវរេបីតិ ភណ្ឌាគារេ ឋបិតេ អកាលចីវរេបិ. បិសទ្ទេន តត្រុប្បាទវស្សាវាសិកមបេក្ខតិ. សាមណេរា ឧក្កុដ្ឋិំ ករោន្តីតិ សម្ពន្ធោ. អបហរិតកន្តិ ហរិតវិរហិតំ. រង្គឆល្លិន្តិ រជនច្ឆវិំ. ឯតន្តិ ឧក្កុដ្ឋិករណតោ សមភាគទានំ, វុត្តន្តិ សម្ពន្ធោ. យេ ចាតិ សាមណេរា ច. វិរជ្ឈិត្វា ករោន្តីតិ កត្តព្ពកាលេសុ អកត្វា យថិច្ឆិតក្ខណេ ករោន្តិ. តេតិ សាមណេរេ. សមបដិវីសោ ទាតព្ពោតិ ‘‘ករិស្សាមា’’តិ បដិញ្ញាតមត្តេន សមោ បដិវីសោ ទាតព្ពោ.

‘‘សកំ ភាគំ ទាតុ’’ន្តិ ឥទំ វុត្តន្តិ សម្ពន្ធោ. កិំ សន្ធាយ វុត្តន្តិ អាហ ‘‘ភណ្ឌាគារតោ…បេ… សន្ធាយា’’តិ. បហតាយាតិ បហរិតព្ពាយ, បហនិតព្ពាយ វា. តស្មាតិ យស្មា សន្ធាយ វុត្តំ, តស្មា. អនីហដេសូតិ ភណ្ឌាគារតោ អនីហរិតេសុ. ឥមស្ស ភិក្ខុនោតិ ឧត្តរិតុកាមស្ស ឥមស្ស ភិក្ខុនោ. តុលាយាតិ មានេន.

តេសូតិ សាដកេសុ, ឯកោ សាដកោតិ យោជនា. សព្ពេសុ បាតិតេសូតិ សម្ពន្ធោ. ឯត្តកេនាតិ ទ្វាទសគ្ឃនកេន. តំ សុត្វាតិ ភិក្ខូនំ តំ វចនំ សុត្វា. សព្ពត្ថាតិ សព្ពស្មិំ សង្ឃគណសន្តកេ. អនុប្បទានេន ខិបិយតិ បក្ខិបិយតីតិ អនុក្ខេបន្តិ ទស្សេន្តោ អាហ ‘‘អនុក្ខេបំ នាមា’’តិអាទិ. យត្តកំ អគ្ឃន្តិ សម្ពន្ធោ. តត្តកេន អគ្ឃេន អគ្ឃនកេតិ យោជនា. វិកល្លកាតិ វិកលស្ស ភាវោ វិកល្លំ, ចីវរបុគ្គលានំ អបហោនកភាវោ, តទេវ វិកល្លកា. ‘‘តត្ថា’’តិ បាឋសេសោ, តេសុ ទ្វីសុ វិកល្លកេសូតិ អត្ថោ. អត្ថីតិ សំវិជ្ជន្តិ, និបាតោយំ. ឆិន្ទន្តេហិ ច ទាតព្ពានីតិ សម្ពន្ធោ. ទាតព្ពានីតិ ច ឆិន្ទិតព្ពានិ. ទាសទ្ទោ ហិ អវខណ្ឌនត្ថោ. ទាតុន្តិ អវខណ្ឌិតុំ. ឯវន្តិអាទិ និគមនំ. ឯត្ថាតិ ឯតេសុ វិកល្លកេសុ. តន្តិ ចីវរំ. អថាតិ តោសិតតោ បរំ. តត្ថាតិ ឯកស្ស ភិក្ខុនោ កោដ្ឋាសេ. សាមណកន្តិ សមណស្ស អនុរូបំ. យោតិ ភិក្ខុ. តេនាតិ បរិក្ខារេន. ឥទម្បីតិ អញ្ញំ សាមណកស្ស បរិក្ខារស្ស ឋបនម្បិ. បិសទ្ទេន បុរិមំ វត្ថឆិន្ទនមបេក្ខតិ.

វគ្គន្តិ សមូហំ. អដ្ឋ វា នវ វា ភិក្ខូ ហោន្តីតិ យោជនា. តេសន្តិ អដ្ឋន្នំ វា នវន្នំ វា. ឯវន្តិអាទិ និគមនំ. អយំ អបហោនកភាវោតិ យោជនា. បុន ចីវរស្សេវ វិកល្លកភាវំ ទស្សេន្តោ អាហ ‘‘អថវា’’តិអាទិ. ឯត្ថ បុរិមនយេ ចីវរស្ស ច បុគ្គលស្ស ច វិកល្លកំ ហោតិ, បច្ឆិមេ ចីវរស្សេវាតិ អយមេតេសំ វិសេសោ.