១៤១. បវារណាដ្ឋបនកថា

២៣៦. សព្ពំ សង្គណ្ហាតីតិ សព្ពសង្គាហិកំ. បុគ្គលស្ស ឋបនំ បុគ្គលិកំ. តត្ថាតិ ទ្វីសុ បវារណាដ្ឋបនេសុ. សព្ពសង្គាហិកេ ឋបិតា ហោតីតិ សម្ពន្ធោ. យាវ រេការោ អត្ថិ, តាវាតិ យោជនា. ភាសិយិត្ថាតិ ភាសិតា. លបិយិត្ថាតិ លបិតា. ន បរិយោសិយិត្ថាតិ អបរិយោសិតា. ឯត្ថន្តរេតិ ឯតស្មិំ សុការរេការានំ អន្តរេ. ឯកបទេបីតិ បិសទ្ទោ ឯកក្ខរេបីតិ អត្ថំ សម្បិណ្ឌេតិ. ឋបិតាតិ ‘‘សុណាតុ មេ ភន្តេ សង្ឃោ, ឥត្ថន្នាមោ បុគ្គលោ សាបត្តិកោ, តស្ស បវារណំ ឋបេមី’’តិ ញត្តិយា ឋបិតា. យ្យការេតិ ‘‘បវារេយ្យា’’តិ ឯត្ថ យ្យការេ. តតោតិ យ្យការតោ. បុគ្គលិកដ្ឋបនេ បន អដ្ឋបិតា ហោតីតិ សម្ពន្ធោ. សំការតោតិ ‘‘សង្ឃំ ភន្តេ’’តិ ឯត្ថ សំការតោ. សព្ពបច្ឆិមោតិ តីសុ វារេសុ តតិយវារេ សព្ពេសំ អក្ខរានំ បច្ឆិមោ ដិការោ អត្ថីតិ យោជនា. ឯត្ថន្តរេតិ ឯតស្មិំ សំការដិការានំ អន្តរេ. តស្មាតិ យស្មា បរិយោសិតា ហោតិ, តស្មា. ‘‘ឯសេវ នយោ’’តិ វុត្តវចនំ វិត្ថារេន្តោ អាហ ‘‘ឯតាសុបិ ហី’’តិអាទិ. តត្ថ ឯតាសុបីតិ ទ្វេវាចិកឯកវាចិកសមានវស្សិកាសុបិ. បិសទ្ទោ តេវាចិកមបេក្ខតិ. ឋបនខេត្តន្តិ ឋបនស្ស ភូមិ. ឥតិសទ្ទោ បរិសមាបនត្ថោ.

២៣៧. អនុយុញ្ជិយមានោតិ ឯត្ថ អនុយុញ្ជសទ្ទោ បុច្ឆនត្ថោតិ អាហ ‘‘បុច្ឆិយមានោ’’តិ. បរតោតិ បរស្មិំយេវ ខន្ធកេតិ (មហាវ. ២៣៧) អត្ថោ. អលំ ភិក្ខុ មា ភណ្ឌនន្តិអាទីនីតិ ឯត្ថ អាទិសទ្ទេន ‘‘មា កលហំ, មា វិវាទ’’ន្តិវចនានិ សង្គណ្ហាតិ, វចនានិ វត្វា ឱមទ្ទិត្វាតិ យោជនា. វចនោមទ្ទនាតិ វចនេនេវ ឱមទ្ទនា. ហីតិ សច្ចំ. ឥធាតិ ឥមស្មិំ បវារណាដ្ឋបនដ្ឋានេ. អនុទ្ធំសិតំ បដិជានាតីតិ ឯត្ថ បដិជាននាការំ ទស្សេន្តោ អាហ ‘‘អមូលកេន បារាជិកេន អនុទ្ធំសិតោ អយំ មយា’’តិ. ‘‘លិង្គនាសនាយា’’តិ ឥមិនា ទណ្ឌកម្មនាសនសំវាសនាសនានិ និវត្តេតិ.

២៣៨. ឯតន្តិ ‘‘អសុកា អាបត្តី’’តិ វចនំ. កលហស្ស មុខន្តិ កលហស្ស ឧបាយោ.