១. បឋមសិក្ខាបទ-អត្ថយោជនា

តិំសកានន្តរំ តិំសកានំ អនន្តរេ កាលេ ឆសដ្ឋិសតសង្គហា ឆឧត្តរសដ្ឋិអធិកសតេហិ សិក្ខាបទេហិ សង្គហិតា យេ ធម្មា សង្គីតិការេហិ សង្គីតា, ទានិ ឥមស្មិំ កាលេ តេសម្បិ ធម្មានំ អយំ វណ្ណនា ហោតីតិ យោជនា.

៧៩៣. តត្ថាតិ តេសុ ឆសដ្ឋិសតសង្គហេសុ សិក្ខាបទេសុ, បឋមសិក្ខាបទេតិ សម្ពន្ធោ. ‘‘ទ្វេ តយោ’’តិ ឯត្ថ វាសទ្ទោ លុត្តនិទ្ទិដ្ឋោតិ អាហ ‘‘ទ្វេ វា តយោ វា’’តិ. ផោដលកេតិ កន្ទេ, មិញ្ជេ វា. ឯតន្តិ ‘‘គណ្ឌិកេ’’តិ ឯតំ នាមំ. ‘‘បមាណ’’ន្តិឥមិនា មត្តសទ្ទោ បមាណត្ថោវ, ន អប្បត្ថោ, នាបិ អវធារណត្ថោតិ ទស្សេតិ. លសុណន្តិ សេតវណ្ណមូលំ មហាកន្ទំ. មហាកន្ទោ ហិ ព្យញ្ជនសម្បាកាទីសុ អាមគន្ធានំ អភិភវនត្តា លសីយតិ កន្តីយតីតិ លសុណន្តិ វុច្ចតិ.

សុវណ្ណហំសយោនិន្តិ សុវណ្ណមយេន បត្តេន យុត្តំ ហំសយោនិំ. ជាតិស្សរោតិ ជាតិំ ភវំ សរតិ ជានាតីតិ ជាតិស្សរោ. អថាតិ ជាតិស្សរស្ស និប្ផន្នត្តា. និប្ផន្នត្ថោ ហិ អថសទ្ទោ. បុព្ពសិនេហេនាតិ បុព្ពេ មនុស្សភវេ ភាវិតេន សិនេហេន. តាសន្តិ បជាបតិយា ច តិស្សន្នំ ធីតរានញ្ច. តំ បនាតិ បត្តំ បន.

៧៩៥. មគធេសូតិ មគធរដ្ឋេ ឋិតេសុ ជនបទេសុ. ហីតិ សច្ចំ, យស្មា វា. ឥធាតិ ‘‘លសុណំ ខាទេយ្យា’’តិបទេ. តម្បីតិ មាគធកម្បិ. គណ្ឌិកលសុណមេវាតិ គណ្ឌោ ផោដោ ឯតស្សត្ថីតិ គណ្ឌិកំ. គណ្ឌសទ្ទោ ហិ ផោដបរិយាយោ, ពហុត្ថេ ឥកបច្ចយោ. ពហុគណ្ឌិកលសុណន្តិ ហិ វុត្តំ ហោតិ. គណ្ឌសទ្ទោ ហិ ផោដេ ច កបោលេ ចាតិ ទ្វីសុ អត្ថេសុ វត្តតិ, ឥធ បន ផោដេ វត្តតីតិ ទដ្ឋព្ពំ. បោត្ថកេសុ បន ឱដ្ឋជេន ចតុត្ថក្ខរេន បាឋោ អត្ថិ, សោ វីមំសិត្វា គហេតព្ពោ. ពហូសុ ហិ បុព្ពបោត្ថកេសុ កណ្ឋជោ តតិយក្ខរោ ច ឱដ្ឋជោ ចតុត្ថក្ខរោ ចាតិ ទ្វេ អក្ខរា អញ្ញមញ្ញំ បរិវត្តិត្វា តិដ្ឋន្តិ. ន ឯកទ្វិតិមិញ្ជកន្តិ ឯកមិញ្ជោ បលណ្ឌុកោ ន ហោតិ, ទ្វិមិញ្ជោ ភញ្ជនកោ ន ហោតិ, តិមិញ្ជោ ហរិតកោ ន ហោតីតិ អត្ថោ. កុរុន្ទិយំ បន វុត្តន្តិ សម្ពន្ធោ. សង្ខាទិត្វាតិ ទន្តេហិ ចុណ្ណវិចុណ្ណំ កត្វា.

៧៩៧. បលណ្ឌុកោតិ សុកន្ទកោ ឯកោ លសុណវិសេសោ. ភញ្ជនកាទីនិ លោកសង្កេតោបទេសតោ ទដ្ឋព្ពានិ. ហីតិ សច្ចំ. តស្សាតិ ចាបលសុណស្ស. សភាវេនេវាតិ សូបសម្បាកាទិំ វិនា អត្តនោ សភាវតោ ឯវ. តន្តិ មាគធកំ, បក្ខិបិតុន្តិ សម្ពន្ធោ. ហីតិ សច្ចំ. យត្ថ កត្ថចីតិ យេសុ កេសុចីតិ. បឋមំ.