១-២. អព្យាកតសុត្តាទិវណ្ណនា

៥៤-៥៥. ឆដ្ឋវគ្គស្ស បឋមំ សុវិញ្ញេយ្យមេវ. ទុតិយេ អតីតេ អត្តភាវេ និព្ពត្តកំ កម្មន្តិ ‘‘បុរិមកម្មភវស្មិំ មោហោ អវិជ្ជា, អាយូហនា សង្ខារា, និកន្តិ តណ្ហា, ឧបគមនំ ឧបាទានំ, ចេតនា ភវោ’’តិ ឯវមាគតំ សបរិក្ខារំ បញ្ចវិធំ កម្មវដ្ដមាហ. ឯតរហិ មេ អត្តភាវោ ន សិយាតិ វិញ្ញាណនាមរូបសឡាយតនផស្សវេទនាសហិតំ បច្ចុប្បន្នំ បញ្ចវិធំ វិបាកវដ្ដមាហ. យំ អត្ថិកន្តិ យំ បរមត្ថតោ វិជ្ជមានកំ. តេនាហ ‘‘ភូត’’ន្តិ. តញ្ហិ បច្ចយនិព្ពត្តតាយ ‘‘ភូត’’ន្តិ វុច្ចតិ. តំ បជហាមីតិ តប្បដិពទ្ធច្ឆន្ទរាគប្បហានេន តតោ ឯវ អាយតិំ អនុប្បត្តិធម្មតាបាទនវសេន បជហាមិ បរិច្ចជាមិ. ហរិតន្តន្តិ (ម. និ. អដ្ឋ. ១.៣០៣) ហរិតមេវ. អន្ត-សទ្ទេន បទវឌ្ឍនំ កតំ យថា ‘‘វនន្តំ សុត្តន្ត’’ន្តិ, អល្លតិណាទីនិ អាគម្ម និព្ពាយតីតិ អត្ថោ. បថន្តន្តិ មហាមគ្គំ. សេលន្តន្តិ បព្ពតំ. ឧទកន្តន្តិ ឧទកំ. រមណីយំ វា ភូមិភាគន្តិ តិណគុម្ពាទិរហិតំ វិវិត្តំ អព្ភោកាសភូមិភាគំ. អនាហារាតិ អបច្ចយា និរុបាទានា. សេសមេត្ថ ឧត្តានមេវ.

អព្យាកតសុត្តាទិវណ្ណនា និដ្ឋិតា.