៣. មហាបរិឡាហសុត្តំ

១១១៣. ‘‘អត្ថិ, ភិក្ខវេ, មហាបរិឡាហោ នាម និរយោ. តត្ថ យំ កិញ្ចិ ចក្ខុនា រូបំ បស្សតិ, អនិដ្ឋរូបញ្ញេវ បស្សតិ នោ ឥដ្ឋរូបំ; អកន្តរូបញ្ញេវ បស្សតិ នោ កន្តរូបំ; អមនាបរូបញ្ញេវ បស្សតិ នោ មនាបរូបំ. យំ កិញ្ចិ សោតេន សទ្ទំ សុណាតិ…បេ… យំ កិញ្ចិ កាយេន ផោដ្ឋព្ពំ ផុសតិ…បេ… យំ កិញ្ចិ មនសា ធម្មំ វិជានាតិ, អនិដ្ឋរូបញ្ញេវ វិជានាតិ នោ ឥដ្ឋរូបំ; អកន្តរូបញ្ញេវ វិជានាតិ នោ កន្តរូបំ; អមនាបរូបញ្ញេវ វិជានាតិ នោ មនាបរូប’’ន្តិ.

ឯវំ វុត្តេ អញ្ញតរោ ភិក្ខុ ភគវន្តំ ឯតទវោច – ‘‘មហា វត សោ, ភន្តេ, បរិឡាហោ, សុមហា វត សោ, ភន្តេ, បរិឡាហោ! អត្ថិ នុ ខោ, ភន្តេ, ឯតម្ហា បរិឡាហា អញ្ញោ បរិឡាហោ មហន្តតរោ ចេវ ភយានកតរោ ចា’’តិ? ‘‘អត្ថិ ខោ, ភិក្ខុ, ឯតម្ហា បរិឡាហា អញ្ញោ បរិឡាហោ មហន្តតរោ ច ភយានកតរោ ចា’’តិ.

‘‘កតមោ បន, ភន្តេ, ឯតម្ហា បរិឡាហា អញ្ញោ បរិឡាហោ មហន្តតរោ ច ភយានកតរោ ចា’’តិ? ‘‘យេ ហិ កេចិ, ភិក្ខវេ, សមណា វា ព្រាហ្មណា វា ‘ឥទំ ទុក្ខ’ន្តិ យថាភូតំ នប្បជានន្តិ…បេ… ‘អយំ ទុក្ខនិរោធគាមិនី បដិបទា’តិ យថាភូតំ នប្បជានន្តិ, តេ ជាតិសំវត្តនិកេសុ សង្ខារេសុ អភិរមន្តិ…បេ… អភិរតា…បេ… អភិសង្ខរោន្តិ…បេ… អភិសង្ខរិត្វា ជាតិបរិឡាហេនបិ បរិឌយ្ហន្តិ, ជរាបរិឡាហេនបិ បរិឌយ្ហន្តិ, មរណបរិឡាហេនបិ បរិឌយ្ហន្តិ, សោកបរិទេវទុក្ខទោមនស្សុបាយាសបរិឡាហេនបិ បរិឌយ្ហន្តិ. តេ ន បរិមុច្ចន្តិ ជាតិយា ជរាយ មរណេន សោកេហិ បរិទេវេហិ ទុក្ខេហិ ទោមនស្សេហិ ឧបាយាសេហិ. ‘ន បរិមុច្ចន្តិ ទុក្ខស្មា’តិ វទាមិ’’.

‘‘យេ ច ខោ កេចិ, ភិក្ខវេ, សមណា វា ព្រាហ្មណា វា ‘ឥទំ ទុក្ខ’ន្តិ យថាភូតំ បជានន្តិ…បេ… ‘អយំ ទុក្ខនិរោធគាមិនី បដិបទា’តិ យថាភូតំ បជានន្តិ. តេ ជាតិសំវត្តនិកេសុ សង្ខារេសុ នាភិរមន្តិ…បេ… អនភិរតា…បេ… នាភិសង្ខរោន្តិ…បេ… អនភិសង្ខរិត្វា ជាតិបរិឡាហេនបិ ន បរិឌយ្ហន្តិ, ជរាបរិឡាហេនបិ ន បរិឌយ្ហន្តិ, មរណបរិឡាហេនបិ ន បរិឌយ្ហន្តិ, សោកបរិទេវទុក្ខទោមនស្សុបាយាសបរិឡាហេនបិ ន បរិឌយ្ហន្តិ. តេ បរិមុច្ចន្តិ ជាតិយា ជរាយ មរណេន សោកេហិ បរិទេវេហិ ទុក្ខេហិ ទោមនស្សេហិ ឧបាយាសេហិ. ‘បរិមុច្ចន្តិ ទុក្ខស្មា’តិ វទាមិ’’.

‘‘តស្មាតិហ, ភិក្ខវេ, ‘ឥទំ ទុក្ខ’ន្តិ យោគោ ករណីយោ…បេ… ‘អយំ ទុក្ខនិរោធគាមិនី បដិបទា’តិ យោគោ ករណីយោ’’តិ. តតិយំ.