២. ឧបាទាយសុត្តំ

១០៥. ‘‘កិស្មិំ នុ ខោ, ភិក្ខវេ, សតិ កិំ ឧបាទាយ ឧប្បជ្ជតិ អជ្ឈត្តំ សុខំ ទុក្ខ’’ន្តិ?

‘‘ភគវំមូលកា នោ, ភន្តេ, ធម្មា…បេ….

‘‘ចក្ខុស្មិំ ខោ, ភិក្ខវេ, សតិ ចក្ខុំ ឧបាទាយ ឧប្បជ្ជតិ អជ្ឈត្តំ សុខំ ទុក្ខំ…បេ… មនស្មិំ សតិ មនំ ឧបាទាយ ឧប្បជ្ជតិ អជ្ឈត្តំ សុខំ ទុក្ខំ. តំ កិំ មញ្ញថ, ភិក្ខវេ, ចក្ខុ និច្ចំ វា អនិច្ចំ វា’’តិ?

‘‘អនិច្ចំ, ភន្តេ’’.

‘‘យំ បនានិច្ចំ ទុក្ខំ វា តំ សុខំ វា’’តិ?

‘‘ទុក្ខំ, ភន្តេ’’.

‘‘យំ បនានិច្ចំ ទុក្ខំ វិបរិណាមធម្មំ, អបិ នុ តំ អនុបាទាយ ឧប្បជ្ជេយ្យ អជ្ឈត្តំ សុខំ ទុក្ខ’’ន្តិ?

‘‘នោ ហេតំ ភន្តេ’’…បេ….

‘‘ជិវ្ហា និច្ចា វា អនិច្ចា វា’’តិ?

‘‘អនិច្ចា, ភន្តេ’’.

‘‘យំ បនានិច្ចំ ទុក្ខំ វា តំ សុខំ វា’’តិ?

‘‘ទុក្ខំ, ភន្តេ’’.

‘‘យំ បនានិច្ចំ ទុក្ខំ វិបរិណាមធម្មំ, អបិ នុ តំ អនុបាទាយ ឧប្បជ្ជេយ្យ អជ្ឈត្តំ សុខំ ទុក្ខ’’ន្តិ?

‘‘នោ ហេតំ, ភន្តេ’’…បេ….

‘‘មនោ និច្ចោ វា អនិច្ចោ វា’’តិ?

‘‘អនិច្ចោ, ភន្តេ’’.

‘‘យំ បនានិច្ចំ ទុក្ខំ វា តំ សុខំ វា’’តិ?

‘‘ទុក្ខំ, ភន្តេ’’.

‘‘យំ បនានិច្ចំ ទុក្ខំ វិបរិណាមធម្មំ, អបិ នុ តំ អនុបាទាយ ឧប្បជ្ជេយ្យ អជ្ឈត្តំ សុខំ ទុក្ខ’’ន្តិ?

‘‘នោ ហេតំ, ភន្តេ’’.

‘‘ឯវំ បស្សំ, ភិក្ខវេ, សុតវា អរិយសាវកោ ចក្ខុស្មិម្បិ និព្ពិន្ទតិ…បេ… មនស្មិម្បិ និព្ពិន្ទតិ. និព្ពិន្ទំ វិរជ្ជតិ; វិរាគា វិមុច្ចតិ; វិមុត្តស្មិំ វិមុត្តមិតិ ញាណំ ហោតិ. ‘ខីណា ជាតិ, វុសិតំ ព្រហ្មចរិយំ, កតំ ករណីយំ, នាបរំ ឥត្ថត្តាយា’តិ បជានាតី’’តិ. ទុតិយំ.