៣. សត្តិវគ្គោ
១. សត្តិសុត្តំ
២១. សាវត្ថិនិទានំ. ឯកមន្តំ ឋិតា ខោ សា ទេវតា ភគវតោ សន្តិកេ ឥមំ គាថំ អភាសិ –
‘‘សត្តិយា វិយ ឱមដ្ឋោ, ឌយ្ហមានោវ [ឌយ្ហមានេវ (សព្ពត្ថ)] មត្ថកេ;
កាមរាគប្បហានាយ, សតោ ភិក្ខុ បរិព្ពជេ’’តិ.
‘‘សត្តិយា វិយ ឱមដ្ឋោ, ឌយ្ហមានោវ មត្ថកេ;
សក្កាយទិដ្ឋិប្បហានាយ, សតោ ភិក្ខុ បរិព្ពជេ’’តិ.
២. ផុសតិសុត្តំ
២២. ‘‘នាផុសន្តំ ផុសតិ ច, ផុសន្តញ្ច តតោ ផុសេ;
តស្មា ផុសន្តំ ផុសតិ, អប្បទុដ្ឋបទោសិន’’ន្តិ.
‘‘យោ អប្បទុដ្ឋស្ស នរស្ស ទុស្សតិ,
សុទ្ធស្ស បោសស្ស អនង្គណស្ស;
តមេវ ពាលំ បច្ចេតិ បាបំ,
សុខុមោ រជោ បដិវាតំវ ខិត្តោ’’តិ.
៣. ជដាសុត្តំ
២៣. ‘‘អន្តោ ជដា ពហិ ជដា, ជដាយ ជដិតា បជា;
តំ តំ គោតម បុច្ឆាមិ, កោ ឥមំ វិជដយេ ជដ’’ន្តិ.
‘‘សីលេ បតិដ្ឋាយ នរោ សបញ្ញោ, ចិត្តំ បញ្ញញ្ច ភាវយំ;
អាតាបី និបកោ ភិក្ខុ, សោ ឥមំ វិជដយេ ជដំ.
‘‘យេសំ រាគោ ច ទោសោ ច, អវិជ្ជា ច វិរាជិតា;
ខីណាសវា អរហន្តោ, តេសំ វិជដិតា ជដា.
‘‘យត្ថ នាមញ្ច រូបញ្ច, អសេសំ ឧបរុជ្ឈតិ;
បដិឃំ រូបសញ្ញា ច, ឯត្ថេសា ឆិជ្ជតេ [វិជដេ (ក.)] ជដា’’តិ.
៤. មនោនិវារណសុត្តំ
២៤. ‘‘យតោ យតោ មនោ និវារយេ,
ន ទុក្ខមេតិ នំ តតោ តតោ;
ស សព្ពតោ មនោ និវារយេ,
ស សព្ពតោ ទុក្ខា បមុច្ចតិ’’.
‘‘ន សព្ពតោ មនោ និវារយេ,
ន មនោ សំយតត្តមាគតំ;
យតោ យតោ ច បាបកំ,
តតោ តតោ មនោ និវារយេ’’តិ.
៥. អរហន្តសុត្តំ
២៥. ‘‘យោ ហោតិ ភិក្ខុ អរហំ កតាវី,
ខីណាសវោ អន្តិមទេហធារី;
អហំ វទាមីតិបិ សោ វទេយ្យ,
មមំ វទន្តីតិបិ សោ វទេយ្យា’’តិ.
‘‘យោ ហោតិ ភិក្ខុ អរហំ កតាវី,
ខីណាសវោ អន្តិមទេហធារី;
អហំ វទាមីតិបិ សោ វទេយ្យ,
មមំ វទន្តីតិបិ សោ វទេយ្យ;
លោកេ សមញ្ញំ កុសលោ វិទិត្វា,
វោហារមត្តេន សោ [ស (?)] វោហរេយ្យា’’តិ.
‘‘យោ ហោតិ ភិក្ខុ អរហំ កតាវី,
ខីណាសវោ អន្តិមទេហធារី;
មានំ នុ ខោ សោ ឧបគម្ម ភិក្ខុ,
អហំ វទាមីតិបិ សោ វទេយ្យ;
មមំ វទន្តីតិបិ សោ វទេយ្យា’’តិ.
‘‘បហីនមានស្ស ន សន្តិ គន្ថា,
វិធូបិតា មានគន្ថស្ស សព្ពេ;
ស វីតិវត្តោ មញ្ញតំ [មាននំ (សី.), មញ្ញីតំ (?)] សុមេធោ,
អហំ វទាមីតិបិ សោ វទេយ្យ.
‘‘មមំ វទន្តីតិបិ សោ វទេយ្យ;
លោកេ សមញ្ញំ កុសលោ វិទិត្វា;
វោហារមត្តេន សោ វោហរេយ្យា’’តិ.
៦. បជ្ជោតសុត្តំ
២៦. ‘‘កតិ លោកស្មិំ បជ្ជោតា, យេហិ លោកោ បកាសតិ [បភាសតិ (ក. សី.)];
ភគវន្តំ [ភវន្តំ (ក.)] បុដ្ឋុមាគម្ម, កថំ ជានេមុ តំ មយ’’ន្តិ.
‘‘ចត្តារោ លោកេ បជ្ជោតា, បញ្ចមេត្ថ ន វិជ្ជតិ;
ទិវា តបតិ អាទិច្ចោ, រត្តិមាភាតិ ចន្ទិមា.
‘‘អថ អគ្គិ ទិវារត្តិំ, តត្ថ តត្ថ បកាសតិ;
សម្ពុទ្ធោ តបតំ សេដ្ឋោ, ឯសា អាភា អនុត្តរា’’តិ.
៧. សរសុត្តំ
២៧. ‘‘កុតោ សរា និវត្តន្តិ, កត្ថ វដ្ដំ ន វត្តតិ;
កត្ថ នាមញ្ច រូបញ្ច, អសេសំ ឧបរុជ្ឈតី’’តិ.
‘‘យត្ថ អាបោ ច បថវី, តេជោ វាយោ ន គាធតិ;
អតោ សរា និវត្តន្តិ, ឯត្ថ វដ្ដំ ន វត្តតិ;
ឯត្ថ នាមញ្ច រូបញ្ច, អសេសំ ឧបរុជ្ឈតី’’តិ.
៨. មហទ្ធនសុត្តំ
២៨. ‘‘មហទ្ធនា មហាភោគា, រដ្ឋវន្តោបិ ខត្តិយា;
អញ្ញមញ្ញាភិគិជ្ឈន្តិ, កាមេសុ អនលង្កតា.
‘‘តេសុ ឧស្សុក្កជាតេសុ, ភវសោតានុសារិសុ;
កេធ តណ្ហំ [រោធតណ្ហំ (ស្យា. កំ.), គេធតណ្ហំ (ក.)] បជហិំសុ [បវាហិំសុ (ស្យា. កំ. ក.)], កេ លោកស្មិំ អនុស្សុកា’’តិ.
‘‘ហិត្វា អគារំ បព្ពជិតា, ហិត្វា បុត្តំ បសុំ វិយំ;
ហិត្វា រាគញ្ច ទោសញ្ច, អវិជ្ជញ្ច វិរាជិយ;
ខីណាសវា អរហន្តោ, តេ លោកស្មិំ អនុស្សុកា’’តិ.
៩. ចតុចក្កសុត្តំ
២៩. ‘‘ចតុចក្កំ នវទ្វារំ, បុណ្ណំ លោភេន សំយុតំ;
បង្កជាតំ មហាវីរ, កថំ យាត្រា ភវិស្សតី’’តិ.
‘‘ឆេត្វា នទ្ធិំ វរត្តញ្ច, ឥច្ឆា លោភញ្ច បាបកំ;
សមូលំ តណ្ហមព្ពុយ្ហ, ឯវំ យាត្រា ភវិស្សតី’’តិ.
១០. ឯណិជង្ឃសុត្តំ
៣០. ‘‘ឯណិជង្ឃំ កិសំ វីរំ, អប្បាហារំ អលោលុបំ;
សីហំ វេកចរំ នាគំ, កាមេសុ អនបេក្ខិនំ;
ឧបសង្កម្ម បុច្ឆាម, កថំ ទុក្ខា បមុច្ចតី’’តិ.
‘‘បញ្ច កាមគុណា លោកេ, មនោឆដ្ឋា បវេទិតា;
ឯត្ថ ឆន្ទំ វិរាជេត្វា, ឯវំ ទុក្ខា បមុច្ចតី’’តិ.
សត្តិវគ្គោ តតិយោ.
តស្សុទ្ទានំ –
សត្តិយា ផុសតិ ចេវ, ជដា មនោនិវារណា;
អរហន្តេន បជ្ជោតោ, សរា មហទ្ធនេន ច;
ចតុចក្កេន នវមំ, ឯណិជង្ឃេន តេ ទសាតិ.