១០. សេរីសកវិមានវត្ថុ
១២២៨. [បេ. វ. ៦០៤] សុណោថ យក្ខស្ស ច វាណិជាន ច, សមាគមោ យត្ថ តទា អហោសិ;
យថា កថំ ឥតរិតរេន ចាបិ, សុភាសិតំ តញ្ច សុណាថ សព្ពេ.
១២២៩. ‘‘យោ សោ អហុ រាជា បាយាសិ នាម [នាមោ (សី.)], ភុម្មានំ សហព្យគតោ យសស្សី;
សោ មោទមានោវ សកេ វិមានេ, អមានុសោ មានុសេ អជ្ឈភាសីតិ.
១២៣០. ‘‘វង្កេ អរញ្ញេ អមនុស្សដ្ឋានេ, កន្តារេ អប្បោទកេ អប្បភក្ខេ;
សុទុគ្គមេ វណ្ណុបថស្ស មជ្ឈេ, វង្កំ ភយា [ធង្កំភយា (ក.)] នដ្ឋមនា មនុស្សា.
១២៣១. ‘‘នយិធ ផលា មូលមយា ច សន្តិ, ឧបាទានំ នត្ថិ កុតោធ ភក្ខោ;
អញ្ញត្រ បំសូហិ ច វាលុកាហិ ច, តតាហិ ឧណ្ហាហិ ច ទារុណាហិ ច.
១២៣២. ‘‘ឧជ្ជង្គលំ តត្តមិវំ កបាលំ, អនាយសំ បរលោកេន តុល្យំ;
លុទ្ទានមាវាសមិទំ បុរាណំ, ភូមិប្បទេសោ អភិសត្តរូបោ.
១២៣៣. ‘‘អថ តុម្ហេ កេន [កេន នុ (ស្យា. ក.)] វណ្ណេន, កិមាសមានា ឥមំ បទេសំ ហិ;
អនុបវិដ្ឋា សហសា សមេច្ច, លោភា ភយា អថ វា សម្បមូឡ្ហា’’តិ.
១២៣៤. ‘‘មគធេសុ អង្គេសុ ច សត្ថវាហា, អារោបយិត្វា បណិយំ បុថុត្តំ;
តេ យាមសេ សិន្ធុសោវីរភូមិំ, ធនត្ថិកា ឧទ្ទយំ បត្ថយានា.
១២៣៥. ‘‘ទិវា បិបាសំ នធិវាសយន្តា, យោគ្គានុកម្បញ្ច សមេក្ខមានា,
ឯតេន វេគេន អាយាម សព្ពេ [សព្ពេ តេ (ក.)], រត្តិំ មគ្គំ បដិបន្នា វិកាលេ.
១២៣៦. ‘‘តេ ទុប្បយាតា អបរទ្ធមគ្គា, អន្ធាកុលា វិប្បនដ្ឋា អរញ្ញេ;
សុទុគ្គមេ វណ្ណុបថស្ស មជ្ឈេ, ទិសំ ន ជានាម បមូឡ្ហចិត្តា.
១២៣៧. ‘‘ឥទញ្ច ទិស្វាន អទិដ្ឋបុព្ពំ, វិមានសេដ្ឋញ្ច តវញ្ច យក្ខ;
តតុត្តរិំ ជីវិតមាសមានា, ទិស្វា បតីតា សុមនា ឧទគ្គា’’តិ.
១២៣៨. ‘‘បារំ សមុទ្ទស្ស ឥមញ្ច វណ្ណុំ [វនំ (ស្យា.), វណ្ណំ (ក.)], វេត្តាចរំ [វេត្តំ បរំ (ស្យា.), វេត្តាចារំ (ក.)] សង្កុបថញ្ច មគ្គំ;
នទិយោ បន បព្ពតានញ្ច ទុគ្គា, បុថុទ្ទិសា គច្ឆថ ភោគហេតុ.
១២៣៩. ‘‘បក្ខន្ទិយាន វិជិតំ បរេសំ, វេរជ្ជកេ មានុសេ បេក្ខមានា;
យំ វោ សុតំ វា អថ វាបិ ទិដ្ឋំ, អច្ឆេរកំ តំ វោ សុណោម តាតា’’តិ.
១២៤០. ‘‘ឥតោបិ អច្ឆេរតរំ កុមារ, ន តោ សុតំ វា អថ វាបិ ទិដ្ឋំ;
អតីតមានុស្សកមេវ សព្ពំ, ទិស្វាន តប្បាម អនោមវណ្ណំ.
១២៤១. ‘‘វេហាយសំ បោក្ខរញ្ញោ សវន្តិ, បហូតមល្យា [បហូតមាល្យា (ស្យា.)] ពហុបុណ្ឌរីកា;
ទុមា ចិមេ [ទុមា ច តេ (ស្យា. ក.)] និច្ចផលូបបន្នា, អតីវ គន្ធា សុរភិំ បវាយន្តិ.
១២៤២. ‘‘វេឡូរិយថម្ភា សតមុស្សិតាសេ, សិលាបវាឡស្ស ច អាយតំសា;
មសារគល្លា សហលោហិតង្គា, ថម្ភា ឥមេ ជោតិរសាមយាសេ.
១២៤៣. ‘‘សហស្សថម្ភំ អតុលានុភាវំ, តេសូបរិ សាធុមិទំ វិមានំ;
រតនន្តរំ កញ្ចនវេទិមិស្សំ, តបនីយបដ្ដេហិ ច សាធុឆន្នំ.
១២៤៤. ‘‘ជម្ពោនទុត្តត្តមិទំ សុមដ្ឋោ, បាសាទសោបាណផលូបបន្នោ;
ទឡ្ហោ ច វគ្គុ ច សុសង្គតោ ច [វគ្គុ សុមុខោ សុសង្គតោ (សី.)], អតីវ និជ្ឈានខមោ មនុញ្ញោ.
១២៤៥. ‘‘រតនន្តរស្មិំ ពហុអន្នបានំ, បរិវារិតោ អច្ឆរាសង្គណេន;
មុរជអាលម្ពរតូរិយឃុដ្ឋោ, អភិវន្ទិតោសិ ថុតិវន្ទនាយ.
១២៤៦. ‘‘សោ មោទសិ នារិគណប្បពោធនោ, វិមានបាសាទវរេ មនោរមេ;
អចិន្តិយោ សព្ពគុណូបបន្នោ, រាជា យថា វេស្សវណោ នឡិន្យា [នឡិញ្ញំ (ក.)].
១២៤៧. ‘‘ទេវោ នុ អាសិ ឧទវាសិ យក្ខោ, ឧទាហុ ទេវិន្ទោ មនុស្សភូតោ;
បុច្ឆន្តិ តំ វាណិជា សត្ថវាហា, អាចិក្ខ កោ នាម តុវំសិ យក្ខោ’’តិ.
១២៤៨. ‘‘សេរីសកោ [សេរិស្សកោ (សី. ស្យា.)] នាម អហម្ហិ យក្ខោ, កន្តារិយោ វណ្ណុបថម្ហិ គុត្តោ;
ឥមំ បទេសំ អភិបាលយាមិ, វចនករោ វេស្សវណស្ស រញ្ញោ’’តិ.
១២៤៩. ‘‘អធិច្ចលទ្ធំ បរិណាមជំ តេ, សយំ កតំ ឧទាហុ ទេវេហិ ទិន្នំ;
បុច្ឆន្តិ តំ វាណិជា សត្ថវាហា, កថំ តយា លទ្ធមិទំ មនុញ្ញ’’ន្តិ.
១២៥០. ‘‘នាធិច្ចលទ្ធំ ន បរិណាមជំ មេ, ន សយំ កតំ ន ហិ ទេវេហិ ទិន្នំ;
សកេហិ កម្មេហិ អបាបកេហិ, បុញ្ញេហិ មេ លទ្ធមិទំ មនុញ្ញ’’ន្តិ.
១២៥១. ‘‘កិំ តេ វតំ កិំ បន ព្រហ្មចរិយំ, កិស្ស សុចិណ្ណស្ស អយំ វិបាកោ;
បុច្ឆន្តិ តំ វាណិជា សត្ថវាហា, កថំ តយា លទ្ធមិទំ វិមាន’’ន្តិ.
១២៥២. ‘‘មមំ បាយាសីតិ អហុ សមញ្ញា, រជ្ជំ យទា ការយិំ កោសលានំ;
នត្ថិកទិដ្ឋិ កទរិយោ បាបធម្មោ, ឧច្ឆេទវាទី ច តទា អហោសិំ.
១២៥៣. ‘‘សមណោ ច ខោ អាសិ កុមារកស្សបោ, ពហុស្សុតោ ចិត្តកថី ឧឡារោ;
សោ មេ តទា ធម្មកថំ អភាសិ [អកាសិ (សី.)], ទិដ្ឋិវិសូកានិ វិនោទយី មេ.
១២៥៤. ‘‘តាហំ តស្ស [តាហំ (ក.)] ធម្មកថំ សុណិត្វា, ឧបាសកត្តំ បដិវេទយិស្សំ;
បាណាតិបាតា វិរតោ អហោសិំ, លោកេ អទិន្នំ បរិវជ្ជយិស្សំ;
អមជ្ជបោ នោ ច មុសា អភាណិំ, សកេន ទារេន ច អហោសិ តុដ្ឋោ.
១២៥៥. ‘‘តំ មេ វតំ តំ បន ព្រហ្មចរិយំ, តស្ស សុចិណ្ណស្ស អយំ វិបាកោ;
តេហេវ កម្មេហិ អបាបកេហិ, បុញ្ញេហិ មេ លទ្ធមិទំ វិមាន’’ន្តិ.
១២៥៦. ‘‘សច្ចំ កិរាហំសុ នរា សបញ្ញា, អនញ្ញថា វចនំ បណ្ឌិតានំ;
យហិំ យហិំ គច្ឆតិ បុញ្ញកម្មោ, តហិំ តហិំ មោទតិ កាមកាមី.
១២៥៧. ‘‘យហិំ យហិំ សោកបរិទ្ទវោ ច, វធោ ច ពន្ធោ ច បរិក្កិលេសោ;
តហិំ តហិំ គច្ឆតិ បាបកម្មោ, ន មុច្ចតិ ទុគ្គតិយា កទាចី’’តិ.
១២៥៨. ‘‘សម្មូឡ្ហរូបោវ ជនោ អហោសិ, អស្មិំ មុហុត្តេ កលលីកតោវ;
ជនស្សិមស្ស តុយ្ហញ្ច កុមារ, អប្បច្ចយោ កេន នុ ខោ អហោសី’’តិ.
១២៥៩. ‘‘ឥមេ ច សិរីសវនា [ឥមេ សិរីសូបវនា ច (សី.), ឥមេបិ សិរីសវនា ច (បី. ក.)] តាតា, ទិព្ពា [ទិព្ពា ច (បី. ក.)] គន្ធា សុរភី [សុរភិំ (សី. ក.)] សម្បវន្តិ [សម្បវាយន្តិ (ក.)];
តេ សម្បវាយន្តិ ឥមំ វិមានំ, ទិវា ច រត្តោ ច តមំ និហន្ត្វា.
១២៦០. ‘‘ឥមេសញ្ច ខោ វស្សសតច្ចយេន, សិបាដិកា ផលតិ ឯកមេកា;
មានុស្សកំ វស្សសតំ អតីតំ, យទគ្គេ កាយម្ហិ ឥធូបបន្នោ.
១២៦១. ‘‘ទិស្វានហំ វស្សសតានិ បញ្ច, អស្មិំ វិមានេ ឋត្វាន តាតា;
អាយុក្ខយា បុញ្ញក្ខយា ចវិស្សំ, តេនេវ សោកេន បមុច្ឆិតោស្មី’’តិ [សមុច្ឆិតោស្មីតិ (បី. ក.)].
១២៦២. ‘‘កថំ នុ សោចេយ្យ តថាវិធោ សោ, លទ្ធា វិមានំ អតុលំ ចិរាយ;
យេ ចាបិ ខោ ឥត្តរមុបបន្នា, តេ នូន សោចេយ្យុំ បរិត្តបុញ្ញា’’តិ.
១២៦៣. ‘‘អនុច្ឆវិំ ឱវទិយញ្ច មេ តំ, យំ មំ តុម្ហេ បេយ្យវាចំ វទេថ;
តុម្ហេ ច ខោ តាតា មយានុគុត្តា, យេនិច្ឆកំ តេន បលេថ សោត្ថិ’’ន្តិ.
១២៦៤. ‘‘គន្ត្វា មយំ សិន្ធុសោវីរភូមិំ, ធនត្ថិកា ឧទ្ទយំ បត្ថយានា;
យថាបយោគា បរិបុណ្ណចាគា, កាហាម សេរីសមហំ ឧឡារ’’ន្តិ.
១២៦៥. ‘‘មា ចេវ សេរីសមហំ អកត្ថ, សព្ពញ្ច វោ ភវិស្សតិ យំ វទេថ;
បាបានិ កម្មានិ វិវជ្ជយាថ, ធម្មានុយោគញ្ច អធិដ្ឋហាថ.
១២៦៦. ‘‘ឧបាសកោ អត្ថិ ឥមម្ហិ សង្ឃេ, ពហុស្សុតោ សីលវតូបបន្នោ;
សទ្ធោ ច ចាគី ច សុបេសលោ ច, វិចក្ខណោ សន្តុសិតោ មុតីមា.
១២៦៧. ‘‘សញ្ជានមានោ ន មុសា ភណេយ្យ, បរូបឃាតាយ ន ចេតយេយ្យ;
វេភូតិកំ បេសុណំ នោ ករេយ្យ, សណ្ហញ្ច វាចំ សខិលំ ភណេយ្យ.
១២៦៨. ‘‘សគារវោ សប្បដិស្សោ វិនីតោ, អបាបកោ អធិសីលេ វិសុទ្ធោ;
សោ មាតរំ បិតរញ្ចាបិ ជន្តុ, ធម្មេន បោសេតិ អរិយវុត្តិ.
១២៦៩. ‘‘មញ្ញេ សោ មាតាបិតូនំ ការណា, ភោគានិ បរិយេសតិ ន អត្តហេតុ;
មាតាបិតូនញ្ច យោ [សោ (?)] អច្ចយេន, នេក្ខម្មបោណោ ចរិស្សតិ ព្រហ្មចរិយំ.
១២៧០. ‘‘ឧជូ អវង្កោ អសឋោ អមាយោ, ន លេសកប្បេន ច វោហរេយ្យ;
សោ តាទិសោ សុកតកម្មការី, ធម្មេ ឋិតោ កិន្តិ លភេថ ទុក្ខំ.
១២៧១. ‘‘តំ ការណា បាតុកតោម្ហិ អត្តនា, តស្មា ធម្មំ បស្សថ វាណិជាសេ;
អញ្ញត្រ តេនិហ ភស្មី [ភស្មិ (ស្យា.), ភស្ម (ក.)] ភវេថ, អន្ធាកុលា វិប្បនដ្ឋា អរញ្ញេ;
តំ ខិប្បមានេន លហុំ បរេន, សុខោ ហវេ សប្បុរិសេន សង្គមោ’’តិ.
១២៧២. ‘‘កិំ នាម សោ កិញ្ច ករោតិ កម្មំ,
កិំ នាមធេយ្យំ កិំ បន តស្ស គោត្តំ;
មយម្បិ នំ ទដ្ឋុកាមម្ហ យក្ខ, យស្សានុកម្បាយ ឥធាគតោសិ;
លាភា ហិ តស្ស, យស្ស តុវំ បិហេសី’’តិ.
១២៧៣. ‘‘យោ កប្បកោ សម្ភវនាមធេយ្យោ,
ឧបាសកោ កោច្ឆផលូបជីវី;
ជានាថ នំ តុម្ហាកំ បេសិយោ សោ,
មា ខោ នំ ហីឡិត្ថ សុបេសលោ សោ’’តិ.
១២៧៤. ‘‘ជានាមសេ យំ ត្វំ បវទេសិ [វទេសិ (សី.)] យក្ខ,
ន ខោ នំ ជានាម ស ឯទិសោតិ;
មយម្បិ នំ បូជយិស្សាម យក្ខ,
សុត្វាន តុយ្ហំ វចនំ ឧឡារ’’ន្តិ.
១២៧៥. ‘‘យេ កេចិ ឥមស្មិំ សត្ថេ មនុស្សា,
ទហរា មហន្តា អថវាបិ មជ្ឈិមា;
សព្ពេវ តេ អាលម្ពន្តុ វិមានំ,
បស្សន្តុ បុញ្ញានំ ផលំ កទរិយា’’តិ.
១២៧៦. តេ តត្ថ សព្ពេវ ‘អហំ បុរេ’តិ,
តំ កប្បកំ តត្ថ បុរក្ខត្វា [បុរក្ខិបិត្វា (សី.)];
សព្ពេវ តេ អាលម្ពិំសុ វិមានំ,
មសក្កសារំ វិយ វាសវស្ស.
១២៧៧. តេ តត្ថ សព្ពេវ ‘អហំ បុរេ’តិ, ឧបាសកត្តំ បដិវេទយិំសុ;
បាណាតិបាតា វិរតា អហេសុំ, លោកេ អទិន្នំ បរិវជ្ជយិំសុ;
អមជ្ជបា នោ ច មុសា ភណិំសុ, សកេន ទារេន ច អហេសុំ តុដ្ឋា.
១២៧៨. តេ តត្ថ សព្ពេវ ‘អហំ បុរេ’តិ, ឧបាសកត្តំ បដិវេទយិត្វា;
បក្កាមិ សត្ថោ អនុមោទមានោ, យក្ខិទ្ធិយា អនុមតោ បុនប្បុនំ.
១២៧៩. ‘‘គន្ត្វាន តេ សិន្ធុសោវីរភូមិំ, ធនត្ថិកា ឧទ្ទយំ [ឧទយ (បី. ក.)] បត្ថយានា;
យថាបយោគា បរិបុណ្ណលាភា, បច្ចាគមុំ បាដលិបុត្តមក្ខតំ.
១២៨០. ‘‘គន្ត្វាន តេ សង្ឃរំ សោត្ថិវន្តោ,
បុត្តេហិ ទារេហិ សមង្គិភូតា;
អានន្ទី វិត្តា [អានន្ទចិត្តា (ស្យា.), អានន្ទីចិត្តា (ក.)] សុមនា បតីតា,
អកំសុ សេរីសមហំ ឧឡារំ;
សេរីសកំ តេ បរិវេណំ មាបយិំសុ.
១២៨១. ឯតាទិសា សប្បុរិសាន សេវនា,
មហត្ថិកា ធម្មគុណាន សេវនា;
ឯកស្ស អត្ថាយ ឧបាសកស្ស,
សព្ពេវ សត្តា សុខិតា [សុខិនោ (បី. ក.)] អហេសុន្តិ.
សេរីសកវិមានំ ទសមំ.