១. បថវីអង្គបញ្ហោ

១. ‘‘ភន្តេ នាគសេន, ‘បថវិយា បញ្ច អង្គានិ គហេតព្ពានី’តិ យំ វទេសិ, កតមានិ តានិ បញ្ច អង្គានិ គហេតព្ពានី’’តិ? ‘‘យថា, មហារាជ, បថវី ឥដ្ឋានិដ្ឋានិ កប្បូរាគរុតគរចន្ទនកុង្កុមាទីនិ អាកិរន្តេបិ បិត្តសេម្ហបុព្ពរុហិរសេទមេទខេឡសិង្ឃាណិកលសិក- មុត្តករីសាទីនិ អាកិរន្តេបិ តាទិសា យេវ, ឯវមេវ ខោ, មហារាជ, យោគិនា យោគាវចរេន ឥដ្ឋានិដ្ឋេ លាភាលាភេ យសាយសេ និន្ទាបសំសាយ សុខទុក្ខេ សព្ពត្ថ តាទិនា យេវ ភវិតព្ពំ. ឥទំ, មហារាជ, បថវិយា បឋមំ អង្គំ គហេតព្ពំ.

‘‘បុន ចបរំ, មហារាជ, បថវី មណ្ឌនវិភូសនាបគតា សកគន្ធបរិភាវិតា, ឯវមេវ ខោ, មហារាជ, យោគិនា យោគាវចរេន វិភូសនាបគតេន សកសីលគន្ធបរិភាវិតេន ភវិតព្ពំ. ឥទំ, មហារាជ, បថវិយា ទុតិយំ អង្គំ គហេតព្ពំ.

‘‘បុន ចបរំ, មហារាជ, បថវី និរន្តរា អខណ្ឌច្ឆិទ្ទា អសុសិរា ពហលា ឃនា វិត្ថិណ្ណា, ឯវមេវ ខោ, មហារាជ, យោគិនា យោគាវចរេន និរន្តរមខណ្ឌច្ឆិទ្ទមសុសិរពហលឃនវិត្ថិណ្ណសីលេន ភវិតព្ពំ. ឥទំ, មហារាជ, បថវិយា តតិយំ អង្គំ គហេតព្ពំ.

‘‘បុន ចបរំ, មហារាជ, បថវី គាមនិគមនគរជនបទរុក្ខបព្ពតនទីតឡាកបោក្ខរណីមិគបក្ខិមនុជនរនារិគណំ ធារេន្តីបិ អកិលាសុ ហោតិ, ឯវមេវ ខោ, មហារាជ, យោគិនា យោគាវចរេន ឱវទន្តេនបិ អនុសាសន្តេនបិ វិញ្ញាបេន្តេនបិ សន្ទស្សេន្តេនបិ សមាទបេន្តេនបិ សមុត្តេជេន្តេនបិ សម្បហំសេន្តេនបិ ធម្មទេសនាសុ អកិលាសុនា ភវិតព្ពំ. ឥទំ, មហារាជ, បថវិយា ចតុត្ថំ អង្គំ គហេតព្ពំ.

‘‘បុន ចបរំ, មហារាជ, បថវី អនុនយប្បដិឃវិប្បមុត្តា, ឯវមេវ ខោ, មហារាជ, យោគិនា យោគាវចរេន អនុនយប្បដិឃវិប្បមុត្តេន បថវិសមេន ចេតសា វិហរិតព្ពំ. ឥទំ, មហារាជ, បថវិយា បញ្ចមំ អង្គំ គហេតព្ពំ. ភាសិតម្បេតំ, មហារាជ, ឧបាសិកាយ ចូឡសុភទ្ទាយ សកសមណេ បរិកិត្តយមានាយ –

‘‘‘ឯកញ្ចេ ពាហំ វាសិយា, តច្ឆេ កុបិតមានសា [កុបិតមានសោ (ក.)];

ឯកញ្ចេពាហំ គន្ធេន, អាលិម្បេយ្យ បមោទិតា [បមោទិតោ (ក.)].

‘‘‘អមុស្មិំ បដិឃោ នត្ថិ, រាគោ អស្មិំ ន វិជ្ជតិ;

បថវីសមចិត្តា តេ, តាទិសា សមណា មមា’’’តិ.

បថវីអង្គបញ្ហោ បឋមោ.