៣. បហានសុត្តវណ្ណនា

២៥១. តតិយេ អច្ឆេច្ឆិ តណ្ហន្តិ សព្ពម្បិ តណ្ហំ ឆិន្ទិ សមុច្ឆិន្ទិ. វិវត្តយិ សំយោជនន្តិ ទសវិធម្បិ សំយោជនំ បរិវត្តយិ និម្មូលកមកាសិ. សម្មាតិ ហេតុនា ការណេន. មានាភិសមយាតិ មានស្ស ទស្សនាភិសមយា, បហានាភិសមយា ច. អរហត្តមគ្គោ ហិ កិច្ចវសេន មានំ សម្បស្សតិ, អយមស្ស ទស្សនាភិសមយោ. តេន ទិដ្ឋោ បន សោ តាវទេវ បហីយតិ, ទិដ្ឋវិសេន ទិដ្ឋសត្តានំ ជីវិតំ វិយ. អយមស្ស បហានាភិសមយោ.

អន្តមកាសិ ទុក្ខស្សាតិ ឯវំ អរហត្តមគ្គេន មានស្ស ទិដ្ឋត្តា ច បហីនត្តា ច យេ ឥមេ ‘‘កាយពន្ធនស្ស អន្តោ ជីរតិ (ចូឡវ. ២៧៨) ហរិតន្តំ វា’’តិ (ម. និ. ១.៣០៤) ឯវំ វុត្តអន្តិមមរិយាទន្តោ ច, ‘‘អន្តមិទំ, ភិក្ខវេ, ជីវិកាន’’ន្តិ (ឥតិវុ. ៩១; សំ. និ. ៣.៨០) ឯវំ វុត្តលាមកន្តោ ច, ‘‘សក្កាយោ ឯកោ អន្តោ’’តិ (អ. និ. ៦.៦១; ចូឡនិ. តិស្សមេត្តេយ្យមាណវបុច្ឆានិទ្ទេស ១១) ឯវំ វុត្តកោដ្ឋាសន្តោ ច, ‘‘ឯសេវន្តោ ទុក្ខស្ស សព្ពបច្ចយសង្ខយា’’តិ (សំ និ. ២.៥១; ២.៤.៧១; ឧទា. ៧១) ឯវំ វុត្តកោដន្តោ ចាតិ ចត្តារោ អន្តា, តេសុ សព្ពស្សេវ វដ្ដទុក្ខស្ស អទុំ ចតុត្ថកោដិសង្ខាតំ អន្តមកាសិ, បរិច្ឆេទំ បរិវដុមំ អកាសិ, អន្តិមសមុស្សយមត្តាវសេសំ ទុក្ខមកាសីតិ វុត្តំ ហោតិ.

សម្បជញ្ញំ ន រិញ្ចតីតិ សម្បជញ្ញំ ន ជហតិ. សង្ខ្យំ នោបេតីតិ រត្តោ ទុដ្ឋោ មូឡ្ហោតិ បញ្ញត្តិំ ន ឧបេតិ, តំ បញ្ញត្តិំ បហាយ ខីណាសវោ នាម ហោតីតិ អត្ថោ. ឥមស្មិំ សុត្តេ អារម្មណានុសយោ កថិតោ.