៤. អភយរាជកុមារវត្ថុ

ឯថ បស្សថិមំ លោកន្តិ ឥមំ ធម្មទេសនំ សត្ថា វេឡុវនេ វិហរន្តោ អភយរាជកុមារំ អារព្ភ កថេសិ.

តស្ស កិរ បច្ចន្តំ វូបសមេត្វា អាគតស្ស បិតា ពិម្ពិសារោ តុស្សិត្វា ឯកំ នច្ចគីតកុសលំ នាដកិត្ថិំ ទត្វា សត្តាហំ រជ្ជមទាសិ. សោ សត្តាហំ គេហា ពហិ អនិក្ខន្តោវ រជ្ជសិរិំ អនុភវិត្វា អដ្ឋមេ ទិវសេ នទីតិត្ថំ គន្ត្វា ន្ហត្វា ឧយ្យានំ បវិសិត្វា សន្តតិមហាមត្តោ វិយ តស្សា ឥត្ថិយា នច្ចគីតំ បស្សន្តោ និសីទិ. សាបិ តង្ខណញ្ញេវ សន្តតិមហាមត្តស្ស នាដកិត្ថី វិយ សត្ថកវាតានំ វសេន កាលមកាសិ. កុមារោ តស្សា កាលកិរិយាយ ឧប្បន្នសោកោ ‘‘ន មេ ឥមំ សោកំ ឋបេត្វា សត្ថារំ អញ្ញោ និព្ពាបេតុំ សក្ខិស្សតី’’តិ សត្ថារំ ឧបសង្កមិត្វា, ‘‘ភន្តេ, សោកំ មេ និព្ពាបេថា’’តិ អាហ. សត្ថា តំ សមស្សាសេត្វា ‘‘តយា ហិ, កុមារ, ឥមិស្សា ឥត្ថិយា ឯវមេវ មតកាលេ រោទន្តេន បវត្តិតានំ អស្សូនំ អនមតគ្គេ សំសារេ បមាណំ នត្ថី’’តិ វត្វា តាយ ទេសនាយ សោកស្ស តនុភាវំ ញត្វា, ‘‘កុមារ, មា សោចិ, ពាលជនានំ សំសីទនដ្ឋានមេត’’ន្តិ វត្វា ឥមំ គាថមាហ –

១៧១. ‘‘ឯថ បស្សថិមំ លោកំ, ចិត្តំ រាជរថូបមំ;

យត្ថ ពាលា វិសីទន្តិ, នត្ថិ សង្គោ វិជានត’’ន្តិ.

តត្ថ តេ បស្សថាតិ រាជកុមារមេវ សន្ធាយាហ. ឥមំ លោកន្តិ ឥមំ ខន្ធលោកាទិសង្ខាតំ អត្តភាវំ. ចិត្តន្តិ សត្តរតនាទិវិចិត្តំ រាជរថំ វិយ វត្ថាលង្ការាទិចិត្តិតំ. យត្ថ ពាលាតិ យស្មិំ អត្តភាវេ ពាលា ឯវំ វិសីទន្តិ. វិជានតន្តិ វិជានន្តានំ បណ្ឌិតានំ ឯត្ថ រាគសង្គាទីសុ ឯកោបិ សង្គោ នត្ថីតិ អត្ថោ.

ទេសនាវសានេ រាជកុមារោ សោតាបត្តិផលេ បតិដ្ឋហិ, សម្បត្តានម្បិ សាត្ថិកា ធម្មទេសនា អហោសីតិ.

អភយរាជកុមារវត្ថុ ចតុត្ថំ.