៧. បថវីកម្មវិបាកោតិកថាវណ្ណនា

៤៩២. ឥទានិ បថវី កម្មវិបាកោតិកថា នាម ហោតិ. តត្ថ យស្មា ‘‘អត្ថិ ឥស្សរិយសំវត្តនិយំ កម្មំ, អាធិបច្ចសំវត្តនិយំ កម្ម’’ន្តិ ឯត្ថ ឥស្សរានំ ភាវោ ឥស្សរិយំ នាម, អធិបតីនញ្ច ភាវោ អាធិបច្ចំ នាម, បថវិស្សរិយអាធិបច្ចសំវត្តនិកញ្ច កម្មំ អត្ថីតិ វុត្តំ. តស្មា យេសំ ‘‘បថវី កម្មវិបាកោ’’តិ លទ្ធិ, សេយ្យថាបិ អន្ធកានំ; តេ សន្ធាយ បថវីតិ បុច្ឆា សកវាទិស្ស, បដិញ្ញា ឥតរស្ស. សុខវេទនីយាតិអាទិ កម្មវិបាកសភាវទស្សនវសេន វុត្តំ. ‘‘ផស្សោ ហោតី’’តិអាទិនា នយេន និទ្ទិដ្ឋេសុ វិបាកេសុ ផស្សោ សុខវេទនីយាទិភេទោ ហោតិ. សោ ច សញ្ញាទយោ ច សុខវេទនាទីហិ សម្បយុត្តា, វេទនាទយោ សញ្ញាទីហិ, សព្ពេបិ សារម្មណា, អត្ថិ ច នេសំ បុរេចារិកអាវដ្ដនាទិសង្ខាតំ អាវជ្ជនំ, កម្មបច្ចយភូតា ចេតនា, យោ តត្ថ ឥដ្ឋវិបាកោ, តស្ស បត្ថនា, បណិធានវសេន បវត្តា មូលតណ្ហា, កិំ តេ ឯវរូបា បថវីតិ បុច្ឆតិ. ឥតរោ បដិក្ខិបតិ. បដិលោមបុច្ឆាទីនិ ឧត្តានត្ថានេវ.

៤៩៣. កម្មវិបាកោ បរេសំ សាធារណោតិ បញ្ហេ ផស្សាទយោ សន្ធាយ បដិក្ខិបតិ, កម្មសមុដ្ឋានំ រូបញ្ច បថវីអាទីនំយេវ ច សាធារណភាវំ សន្ធាយ បដិជានាតិ. អសាធារណមញ្ញេសន្តិ សុត្តំ បរសមយតោ អាហរិត្វា ទស្សិតំ. សព្ពេ សត្តា បថវិំ បរិភុញ្ជន្តីតិ បញ្ហេ បថវិំ អនិស្សិតេ សន្ធាយ បដិក្ខិបតិ, និស្សិតេ សន្ធាយ បដិជានាតិ. បថវិំ អបរិភុញ្ជិត្វា បរិនិព្ពាយន្តីតិ បញ្ហេ អារុប្បេ បរិនិព្ពាយន្តានំ វសេន បដិជានាតិ. កម្មវិបាកំ អខេបេត្វាតិ ឥទំ បរសមយវសេន វុត្តំ. កម្មវិបាកញ្ហិ ខេបេត្វាវ បរិនិព្ពាយន្តីតិ តេសំ លទ្ធិ. សកសមយេ បន កតោកាសស្ស កម្មស្ស ឧប្បន្នំ វិបាកំ អខេបេត្វា បរិនិព្ពានំ នត្ថិ. តេសញ្ច លទ្ធិយា បថវី សាធារណវិបាកត្តា ឧប្បន្នវិបាកោយេវ ហោតិ. តំ វិបាកភាវេន ឋិតំ អខេបេត្វា បរិនិព្ពានំ ន យុជ្ជតីតិ ចោទេតុំ វដ្ដតិ. ឥតរោ លទ្ធិវសេន បដិក្ខិបតិ. ចក្កវត្តិសត្តស្ស កម្មវិបាកន្តិ បញ្ហេ អសាធារណំ ផស្សាទិំ សន្ធាយ បដិក្ខិបតិ, សាធារណំ សន្ធាយ បដិជានាតិ. បថវីសមុទ្ទសូរិយចន្ទិមាទយោ ហិ សព្ពេសំ សាធារណកម្មវិបាកោតិ តេសំ លទ្ធិ.

៤៩៤. ឥស្សរិយសំវត្តនិយន្តិ ឯត្ថ ឥស្សរិយំ នាម ពហុធនតា. អាធិបច្ចំ នាម សេសជនេ អត្តនោ វសេ វត្តេត្វា តេហិ គរុកាតព្ពដ្ឋេន អធិបតិភាវោ. តត្ថ កម្មំ បដិលាភវសេន តំសំវត្តនិកំ នាម ហោតិ, ន ជនកវសេន. តស្មា វិបាកភាវេ អសាធកមេតន្តិ.

បថវី កម្មវិបាកោតិកថាវណ្ណនា.