៤. និយាមកថាវណ្ណនា
៤២៨-៤៣១. ឥទានិ និយាមកថា នាម ហោតិ. តត្ថ យោ បុគ្គលោ សម្មត្តនិយាមំ ឱក្កមិស្សតិ, តំ ‘‘ភព្ពោ ឯស ធម្មំ អភិសមេតុ’’ន្តិ យស្មា ភគវា ជានាតិ, តស្មា ‘‘អនិយតស្ស បុថុជ្ជនស្សេវ សតោ បុគ្គលស្ស និយាមគមនាយ ញាណំ អត្ថី’’តិ យេសំ លទ្ធិ, សេយ្យថាបិ ឯតរហិ ឧត្តរាបថកានំ; តេ សន្ធាយ អនិយតស្សាតិ បុច្ឆា សកវាទិស្ស. តត្ថ និយាមគមនាយាតិ និយាមោ វុច្ចតិ មគ្គោ, មគ្គគមនាយ មគ្គោក្កមនាយាតិ អត្ថោ. យំ បនស្ស ញាណំ ទិស្វា ភគវា ‘‘ភព្ពោ អយ’’ន្តិ ជានាតិ, តំ សន្ធាយ បដិញ្ញា បរវាទិស្ស.
អថស្ស សកវាទី អយុត្តវាទិតំ ទីបេតុំ និយតស្សាតិ វិបរីតានុយោគមាហ. តត្ថ បឋមបញ្ហេ មគ្គេន និយតស្ស អនិយាមគមនាយ ញាណំ នាម នត្ថីតិ បដិក្ខិបតិ. ទុតិយេ នត្ថិភាវេន បដិជានាតិ. តតិយេ អនិយតស្ស នត្ថីតិ បុដ្ឋត្តា លទ្ធិវិរោធេន បដិក្ខិបតិ. បុន បឋមបញ្ហមេវ ចតុត្ថំ កត្វា និយតស្ស និយាមគមនាទិវសេន តយោ បញ្ហា កតា. តេសុ បឋមេ យស្មា អាទិមគ្គេន និយតស្ស បុន តទត្ថាយ ញាណំ នត្ថិ, តស្មា បដិក្ខិបតិ. ទុតិយេ នត្ថិភាវេនេវ បដិជានាតិ. តតិយេ លទ្ធិវិរោធេនេវ បដិក្ខិបតិ. បុន បឋមបញ្ហំ អដ្ឋមំ កត្វា អនិយតស្ស អនិយាមគមនាទិវសេន តយោ បញ្ហា កតា. តេសំ អត្ថោ វុត្តនយេនេវ វេទិតព្ពោ. បុន បឋមបញ្ហមេវ ទ្វាទសមំ កត្វា តំមូលកា អត្ថិ និយាមោតិអាទយោ បញ្ហា កតា. តត្ថ យស្មា និយាមគមនាយ ញាណំ នាម មគ្គញាណមេវ ហោតិ, តស្មា តំ សន្ធាយ អត្ថិ និយាមោតិ វុត្តំ. ឥតរោ បន និយាមោតិ វុត្តេ បដិក្ខិបតិ, ញាណន្តិ វុត្តេ បដិជានាតិ. សតិបដ្ឋានាទីសុបិ ឯសេវ នយោ. បច្ចនីកំ ឧត្តានត្ថមេវ. គោត្រភុនោតិអាទិ យេន យំ អប្បត្តំ, តស្ស តំ នត្ថីតិ ទស្សនត្ថំ វុត្តំ. ភគវា ជានាតីតិ អត្តនោ ញាណពលេន ជានាតិ, ន តស្ស និយាមគមនញាណសព្ភាវតោ. តស្មា ឥមិនា ការណេន បតិដ្ឋិតាបិស្ស លទ្ធិ អប្បតិដ្ឋិតាយេវាតិ.
និយាមកថាវណ្ណនា.