៤. ភរណ្ឌុកាលាមសុត្តំ

១២៧. ឯកំ សមយំ ភគវា កោសលេសុ ចារិកំ ចរមានោ យេន កបិលវត្ថុ តទវសរិ. អស្សោសិ ខោ មហានាមោ សក្កោ – ‘‘ភគវា កិរ កបិលវត្ថុំ អនុប្បត្តោ’’តិ. អថ ខោ មហានាមោ សក្កោ យេន ភគវា តេនុបសង្កមិ; ឧបសង្កមិត្វា ភគវន្តំ អភិវាទេត្វា ឯកមន្តំ អដ្ឋាសិ. ឯកមន្តំ ឋិតំ ខោ មហានាមំ សក្កំ ភគវា ឯតទវោច –

‘‘គច្ឆ, មហានាម, កបិលវត្ថុស្មិំ, តថារូបំ អាវសថំ ជាន យត្ថជ្ជ មយំ ឯករត្តិំ វិហរេយ្យាមា’’តិ. ‘‘ឯវំ, ភន្តេ’’តិ ខោ មហានាមោ សក្កោ ភគវតោ បដិស្សុត្វា កបិលវត្ថុំ បវិសិត្វា កេវលកប្បំ កបិលវត្ថុំ អន្វាហិណ្ឌន្តោ [អាហិណ្ឌន្តោ (ស្យា. កំ.)] នាទ្ទស កបិលវត្ថុស្មិំ តថារូបំ អាវសថំ យត្ថជ្ជ ភគវា ឯករត្តិំ វិហរេយ្យ.

អថ ខោ មហានាមោ សក្កោ យេន ភគវា តេនុបសង្កមិ; ឧបសង្កមិត្វា ភគវន្តំ ឯតទវោច – ‘‘នត្ថិ, ភន្តេ, កបិលវត្ថុស្មិំ តថារូបោ អាវសថោ យត្ថជ្ជ ភគវា ឯករត្តិំ វិហរេយ្យ. អយំ, ភន្តេ, ភរណ្ឌុ កាលាមោ ភគវតោ បុរាណសព្រហ្មចារី. តស្សជ្ជ ភគវា អស្សមេ ឯករត្តិំ វិហរតូ’’តិ. ‘‘គច្ឆ, មហានាម, សន្ថរំ បញ្ញបេហី’’តិ. ‘‘ឯវំ, ភន្តេ’’តិ ខោ មហានាមោ សក្កោ ភគវតោ បដិស្សុត្វា យេន ភរណ្ឌុស្ស កាលាមស្ស អស្សមោ តេនុបសង្កមិ; ឧបសង្កមិត្វា សន្ថរំ បញ្ញាបេត្វា ឧទកំ ឋបេត្វា បាទានំ ធោវនាយ យេន ភគវា តេនុបសង្កមិ; ឧបសង្កមិត្វា ភគវន្តំ ឯតទវោច – ‘‘សន្ថតោ, ភន្តេ, សន្ថារោ, ឧទកំ ឋបិតំ បាទានំ ធោវនាយ. យស្សទានិ, ភន្តេ, ភគវា កាលំ មញ្ញតី’’តិ.

អថ ខោ ភគវា យេន ភរណ្ឌុស្ស កាលាមស្ស អស្សមោ តេនុបសង្កមិ; ឧបសង្កមិត្វា បញ្ញត្តេ អាសនេ និសីទិ. និសជ្ជ ខោ ភគវា បាទេ បក្ខាលេសិ. អថ ខោ មហានាមស្ស សក្កស្ស ឯតទហោសិ – ‘‘អកាលោ ខោ អជ្ជ ភគវន្តំ បយិរុបាសិតុំ. កិលន្តោ ភគវា. ស្វេ ទានាហំ ភគវន្តំ បយិរុបាសិស្សាមី’’តិ ភគវន្តំ អភិវាទេត្វា បទក្ខិណំ កត្វា បក្កាមិ.

អថ ខោ មហានាមោ សក្កោ តស្សា រត្តិយា អច្ចយេន យេន ភគវា តេនុបសង្កមិ; ឧបសង្កមិត្វា ឯកមន្តំ និសីទិ. ឯកមន្តំ និសិន្នំ ខោ មហានាមំ សក្កំ ភគវា ឯតទវោច – ‘‘តយោ ខោមេ, មហានាម, សត្ថារោ សន្តោ សំវិជ្ជមានា លោកស្មិំ. កតមេ តយោ? ឥធ, មហានាម, ឯកច្ចោ សត្ថា កាមានំ បរិញ្ញំ បញ្ញាបេតិ; ន រូបានំ បរិញ្ញំ បញ្ញាបេតិ, ន វេទនានំ បរិញ្ញំ បញ្ញាបេតិ. ឥធ បន, មហានាម, ឯកច្ចោ សត្ថា កាមានំ បរិញ្ញំ បញ្ញាបេតិ, រូបានំ បរិញ្ញំ បញ្ញាបេតិ; ន វេទនានំ បរិញ្ញំ បញ្ញាបេតិ. ឥធ បន, មហានាម, ឯកច្ចោ សត្ថា កាមានំ បរិញ្ញំ បញ្ញាបេតិ, រូបានំ បរិញ្ញំ បញ្ញាបេតិ, វេទនានំ បរិញ្ញំ បញ្ញាបេតិ. ឥមេ ខោ, មហានាម, តយោ សត្ថារោ សន្តោ សំវិជ្ជមានា លោកស្មិំ. ‘ឥមេសំ, មហានាម, តិណ្ណំ សត្ថារានំ ឯកា និដ្ឋា ឧទាហុ បុថុ និដ្ឋា’’’តិ?

ឯវំ វុត្តេ ភរណ្ឌុ កាលាមោ មហានាមំ សក្កំ ឯតទវោច – ‘‘ឯកាតិ, មហានាម, វទេហី’’តិ. ឯវំ វុត្តេ ភគវា មហានាមំ សក្កំ ឯតទវោច – ‘‘នានាតិ, មហានាម, វទេហី’’តិ. ទុតិយម្បិ ខោ ភរណ្ឌុ កាលាមោ មហានាមំ សក្កំ ឯតទវោច – ‘‘ឯកាតិ, មហានាម, វទេហី’’តិ. ទុតិយម្បិ ខោ ភគវា មហានាមំ សក្កំ ឯតទវោច – ‘‘នានាតិ, មហានាម, វទេហី’’តិ. តតិយម្បិ ខោ ភរណ្ឌុ កាលាមោ មហានាមំ សក្កំ ឯតទវោច – ‘‘ឯកាតិ, មហានាម, វទេហី’’តិ. តតិយម្បិ ខោ ភគវា មហានាមំ សក្កំ ឯតទវោច – ‘‘នានាតិ, មហានាម, វទេហី’’តិ.

អថ ខោ ភរណ្ឌុ កាលាមស្ស ឯតទហោសិ – ‘‘មហេសក្ខស្ស វតម្ហិ មហានាមស្ស សក្កស្ស សម្មុខា សមណេន គោតមេន យាវតតិយំ អបសាទិតោ. យំនូនាហំ កបិលវត្ថុម្ហា បក្កមេយ្យ’’ន្តិ. អថ ខោ ភរណ្ឌុ កាលាមោ កបិលវត្ថុម្ហា បក្កាមិ. យំ កបិលវត្ថុម្ហា បក្កាមិ តថា បក្កន្តោវ អហោសិ ន បុន បច្ចាគច្ឆីតិ. ចតុត្ថំ.