੫. ਚਿਤ੍ਤਾਗਾਰਵਗ੍ਗੋ
੧. ਪਠਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ
੯੭੭. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਰਾਮੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਰਞ੍ਞੋ ਪਸੇਨਦਿਸ੍ਸ ਕੋਸਲਸ੍ਸ ਉਯ੍ਯਾਨੇ ਚਿਤ੍ਤਾਗਾਰੇ ਪਟਿਭਾਨਚਿਤ੍ਤਂ ਕਤਂ ਹੋਤਿ. ਬਹੂ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਚਿਤ੍ਤਾਗਾਰਂ ਦਸ੍ਸਨਾਯ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾਪਿ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਚਿਤ੍ਤਾਗਾਰਂ ਦਸ੍ਸਨਾਯ ਅਗਮਂਸੁ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਚਿਤ੍ਤਾਗਾਰਂ ਦਸ੍ਸਨਾਯ ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਗਿਹਿਨਿਯੋ ਕਾਮਭੋਗਿਨਿਯੋ’’ਤਿ! ਅਸ੍ਸੋਸੁਂ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਤੇਸਂ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਾਨਂ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਾਨਂ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਾਨਂ. ਯਾ ਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ…ਪੇ… ਤਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਚਿਤ੍ਤਾਗਾਰਂ ਦਸ੍ਸਨਾਯ ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ…ਪੇ… ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਚਿਤ੍ਤਾਗਾਰਂ ਦਸ੍ਸਨਾਯ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਚਿਤ੍ਤਾਗਾਰਂ ਦਸ੍ਸਨਾਯ ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ! ਨੇਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸਨ੍ਤੁ –
੯੭੮. ‘‘ਯਾ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਰਾਜਾਗਾਰਂ ਵਾ ਚਿਤ੍ਤਾਗਾਰਂ ਵਾ ਆਰਾਮਂ ਵਾ ਉਯ੍ਯਾਨਂ ਵਾ ਪੋਕ੍ਖਰਣਿਂ ਵਾ ਦਸ੍ਸਨਾਯ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.
੯੭੯. ਯਾ ਪਨਾਤਿ ਯਾ ਯਾਦਿਸਾ…ਪੇ… ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਤਿ…ਪੇ… ਅਯਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਤਿ.
ਰਾਜਾਗਾਰਂ ਨਾਮ ਯਤ੍ਥ ਕਤ੍ਥਚਿ ਰਞ੍ਞੋ ਕੀਲ਼ਿਤੁਂ ਰਮਿਤੁਂ ਕਤਂ ਹੋਤਿ.
ਚਿਤ੍ਤਾਗਾਰਂ ਨਾਮ ਯਤ੍ਥ ਕਤ੍ਥਚਿ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਕੀਲ਼ਿਤੁਂ ਰਮਿਤੁਂ ਕਤਂ ਹੋਤਿ.
ਆਰਾਮੋ ਨਾਮ ਯਤ੍ਥ ਕਤ੍ਥਚਿ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਕੀਲ਼ਿਤੁਂ ਰਮਿਤੁਂ ਕਤੋ ਹੋਤਿ.
ਉਯ੍ਯਾਨਂ ਨਾਮ ਯਤ੍ਥ ਕਤ੍ਥਚਿ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਕੀਲ਼ਿਤੁਂ ਰਮਿਤੁਂ ਕਤਂ ਹੋਤਿ.
ਪੋਕ੍ਖਰਣੀ ਨਾਮ ਯਤ੍ਥ ਕਤ੍ਥਚਿ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਕੀਲ਼ਿਤੁਂ ਰਮਿਤੁਂ ਕਤਾ ਹੋਤਿ.
੯੮੦. ਦਸ੍ਸਨਾਯ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਯਤ੍ਥ ਠਿਤਾ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਦਸ੍ਸਨੂਪਚਾਰਂ ਵਿਜਹਿਤ੍ਵਾ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਏਕਮੇਕਂ ਦਸ੍ਸਨਾਯ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਯਤ੍ਥ ਠਿਤਾ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਦਸ੍ਸਨੂਪਚਾਰਂ ਵਿਜਹਿਤ੍ਵਾ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
੯੮੧. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਆਰਾਮੇ ਠਿਤਾ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀ ਵਾ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀ ਵਾ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਸਤਿ ਕਰਣੀਯੇ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਆਪਦਾਸੁ, ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਿਕਾਯ, ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਾਯਾਤਿ.
ਪਠਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.
੨. ਦੁਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ
੯੮੨. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਰਾਮੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਆਸਨ੍ਦਿਮ੍ਪਿ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕਮ੍ਪਿ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਵਿਹਾਰਚਾਰਿਕਂ ਆਹਿਣ੍ਡਨ੍ਤਾ ਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਆਸਨ੍ਦਿਮ੍ਪਿ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕਮ੍ਪਿ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਗਿਹਿਨਿਯੋ ਕਾਮਭੋਗਿਨਿਯੋ’’ਤਿ! ਅਸ੍ਸੋਸੁਂ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਤੇਸਂ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਾਨਂ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਾਨਂ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਾਨਂ. ਯਾ ਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ…ਪੇ… ਤਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਆਸਨ੍ਦਿਮ੍ਪਿ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕਮ੍ਪਿ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ…ਪੇ… ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਆਸਨ੍ਦਿਮ੍ਪਿ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕਮ੍ਪਿ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤੀਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਆਸਨ੍ਦਿਮ੍ਪਿ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕਮ੍ਪਿ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ! ਨੇਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸਨ੍ਤੁ –
੯੮੩. ‘‘ਯਾ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਆਸਨ੍ਦਿਂ ਵਾ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕਂ ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.
੯੮੪. ਯਾ ਪਨਾਤਿ ਯਾ ਯਾਦਿਸਾ…ਪੇ… ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਤਿ…ਪੇ… ਅਯਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਤਿ.
ਆਸਨ੍ਦੀ ਨਾਮ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਪ੍ਪਮਾਣਾ ਵੁਚ੍ਚਤਿ.
ਪਲ੍ਲਙ੍ਕੋ ਨਾਮ ਆਹਰਿਮੇਹਿ [‘‘ਅਸਂਹਾਰਿਮੇਹਿ’’ ਇਤਿ ਕਙ੍ਖਾਵਿਤਰਣਿਯਾ ਸਮੇਤਿ] ਵਾਲ਼ੇਹਿ ਕਤੋ ਹੋਤਿ.
ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯਾਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਭਿਨਿਸੀਦਤਿ ਵਾ ਅਭਿਨਿਪਜ੍ਜਤਿ ਵਾ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
੯੮੫. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਆਸਨ੍ਦਿਯਾ ਪਾਦੇ ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਪਲ੍ਲਙ੍ਕਸ੍ਸ ਵਾਲ਼ੇ ਭਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਿਕਾਯ, ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਾਯਾਤਿ.
ਦੁਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.
੩. ਤਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ
੯੮੬. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਰਾਮੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਸੁਤ੍ਤਂ ਕਨ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਵਿਹਾਰਚਾਰਿਕਂ ਆਹਿਣ੍ਡਨ੍ਤਾ ਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਸੁਤ੍ਤਂ ਕਨ੍ਤਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਗਿਹਿਨਿਯੋ ਕਾਮਭੋਗਿਨਿਯੋ’’ਤਿ! ਅਸ੍ਸੋਸੁਂ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਤੇਸਂ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਾਨਂ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਾਨਂ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਾਨਂ. ਯਾ ਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ …ਪੇ… ਤਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਸੁਤ੍ਤਂ ਕਨ੍ਤਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ…ਪੇ… ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਸੁਤ੍ਤਂ ਕਨ੍ਤਨ੍ਤੀਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਸੁਤ੍ਤਂ ਕਨ੍ਤਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ! ਨੇਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸਨ੍ਤੁ –
੯੮੭. ‘‘ਯਾ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਸੁਤ੍ਤਂ ਕਨ੍ਤੇਯ੍ਯ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.
੯੮੮. ਯਾ ਪਨਾਤਿ ਯਾ ਯਾਦਿਸਾ…ਪੇ… ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਤਿ…ਪੇ… ਅਯਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਤਿ.
ਸੁਤ੍ਤਂ ਨਾਮ ਛ ਸੁਤ੍ਤਾਨਿ – ਖੋਮਂ, ਕਪ੍ਪਾਸਿਕਂ, ਕੋਸੇਯ੍ਯਂ, ਕਮ੍ਬਲਂ, ਸਾਣਂ, ਭਙ੍ਗਂ.
ਕਨ੍ਤੇਯ੍ਯਾਤਿ ਸਯਂ ਕਨ੍ਤਤਿ, ਪਯੋਗੇ ਦੁਕ੍ਕਟਂ. ਉਜ੍ਜਵੁਜ੍ਜਵੇ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
੯੮੯. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਕਨ੍ਤਿਤਸੁਤ੍ਤਂ ਕਨ੍ਤਤਿ, ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਿਕਾਯ, ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਾਯਾਤਿ.
ਤਤਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.
੪. ਚਤੁਤ੍ਥਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ
੯੯੦. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਰਾਮੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਗਿਹਿਵੇਯ੍ਯਾਵਚ੍ਚਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ. ਯਾ ਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ…ਪੇ… ਤਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਗਿਹਿਵੇਯ੍ਯਾਵਚ੍ਚਂ ਕਰਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ…ਪੇ… ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਗਿਹਿਵੇਯ੍ਯਾਵਚ੍ਚਂ ਕਰੋਨ੍ਤੀਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਗਿਹਿਵੇਯ੍ਯਾਵਚ੍ਚਂ ਕਰਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ! ਨੇਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸਨ੍ਤੁ –
੯੯੧. ‘‘ਯਾ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਗਿਹਿਵੇਯ੍ਯਾਵਚ੍ਚਂ ਕਰੇਯ੍ਯ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.
੯੯੨. ਯਾ ਪਨਾਤਿ ਯਾ ਯਾਦਿਸਾ…ਪੇ… ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਤਿ…ਪੇ… ਅਯਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਤਿ.
ਗਿਹਿਵੇਯ੍ਯਾਵਚ੍ਚਂ ਨਾਮ ਅਗਾਰਿਕਸ੍ਸ ਯਾਗੁਂ ਵਾ ਭਤ੍ਤਂ ਵਾ ਖਾਦਨੀਯਂ ਵਾ ਪਚਤਿ, ਸਾਟਕਂ ਵਾ ਵੇਠਨਂ ਵਾ ਧੋਵਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
੯੯੩. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਯਾਗੁਪਾਨੇ, ਸਙ੍ਘਭਤ੍ਤੇ, ਚੇਤਿਯਪੂਜਾਯ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਵੇਯ੍ਯਾਵਚ੍ਚਕਰਸ੍ਸ ਯਾਗੁਂ ਵਾ ਭਤ੍ਤਂ ਵਾ ਖਾਦਨੀਯਂ ਵਾ ਪਚਤਿ, ਸਾਟਕਂ ਵਾ ਵੇਠਨਂ ਵਾ ਧੋਵਤਿ, ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਿਕਾਯ, ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਾਯਾਤਿ.
ਚਤੁਤ੍ਥਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.
੫. ਪਞ੍ਚਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ
੯੯੪. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਰਾਮੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਅਞ੍ਞਤਰਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਂ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਏਹਾਯ੍ਯੇ, ਇਮਂ ਅਧਿਕਰਣਂ ਵੂਪਸਮੇਹੀ’’ਤਿ. ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ‘ਸਾਧੂ’ਤਿ ਪਟਿਸ੍ਸੁਣਿਤ੍ਵਾ ਨੇਵ ਵੂਪਸਮੇਤਿ ਨ ਵੂਪਸਮਾਯ ਉਸ੍ਸੁਕ੍ਕਂ ਕਰੋਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਨਂ ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਯਾ ਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ…ਪੇ… ਤਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਅਯ੍ਯਾ ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ – ‘ਏਹਾਯ੍ਯੇ’, ਇਮਂ ਅਧਿਕਰਣਂ ਵੂਪਸਮੇਹੀ’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਾ – ‘ਸਾਧੂ’ਤਿ ਪਟਿਸ੍ਸੁਣਿਤ੍ਵਾ, ਨੇਵ ਵੂਪਸਮੇਸ੍ਸਤਿ ਨ ਵੂਪਸਮਾਯ ਉਸ੍ਸੁਕ੍ਕਂ ਕਰਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ…ਪੇ… ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ – ‘‘ਏਹਾਯ੍ਯੇ, ਇਮਂ ਅਧਿਕਰਣਂ ਵੂਪਸਮੇਹੀ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਾ – ‘‘ਸਾਧੂ’’ਤਿ ਪਟਿਸ੍ਸੁਣਿਤ੍ਵਾ, ਨੇਵ ਵੂਪਸਮੇਤਿ ਨ ਵੂਪਸਮਾਯ ਉਸ੍ਸੁਕ੍ਕਂ ਕਰੋਤੀਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ – ‘‘ਏਹਾਯ੍ਯੇ, ਇਮਂ ਅਧਿਕਰਣਂ ਵੂਪਸਮੇਹੀ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਾ – ‘‘ਸਾਧੂ’’ਤਿ ਪਟਿਸ੍ਸੁਣਿਤ੍ਵਾ, ਨੇਵ ਵੂਪਸਮੇਸ੍ਸਤਿ ਨ ਵੂਪਸਮਾਯ ਉਸ੍ਸੁਕ੍ਕਂ ਕਰਿਸ੍ਸਤਿ! ਨੇਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸਨ੍ਤੁ –
੯੯੫. ‘‘ਯਾ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ – ‘ਏਹਾਯ੍ਯੇ, ਇਮਂ ਅਧਿਕਰਣਂ ਵੂਪਸਮੇਹੀ’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਾ – ‘ਸਾਧੂ’ਤਿ ਪਟਿਸ੍ਸੁਣਿਤ੍ਵਾ ਸਾ ਪਚ੍ਛਾ ਅਨਨ੍ਤਰਾਯਿਕਿਨੀ ਨੇਵ ਵੂਪਸਮੇਯ੍ਯ ਨ ਵੂਪਸਮਾਯ ਉਸ੍ਸੁਕ੍ਕਂ ਕਰੇਯ੍ਯ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.
੯੯੬. ਯਾ ਪਨਾਤਿ ਯਾ ਯਾਦਿਸਾ…ਪੇ… ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਤਿ…ਪੇ… ਅਯਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਤਿ.
ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾਤਿ ਅਞ੍ਞਾਯ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ.
ਅਧਿਕਰਣਂ ਨਾਮ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਅਧਿਕਰਣਾਨਿ – ਵਿਵਾਦਾਧਿਕਰਣਂ, ਅਨੁਵਾਦਾਧਿਕਰਣਂ, ਆਪਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਂ, ਕਿਚ੍ਚਾਧਿਕਰਣਂ.
ਏਹਾਯ੍ਯੇ ਇਮਂ ਅਧਿਕਰਣਂ ਵੂਪਸਮੇਹੀਤਿ ਏਹਾਯ੍ਯੇ ਇਮਂ ਅਧਿਕਰਣਂ ਵਿਨਿਚ੍ਛੇਹਿ.
ਸਾ ਪਚ੍ਛਾ ਅਨਨ੍ਤਰਾਯਿਕਿਨੀਤਿ ਅਸਤਿ ਅਨ੍ਤਰਾਯੇ.
ਨੇਵ ਵੂਪਸਮੇਯ੍ਯਾਤਿ ਨ ਸਯਂ ਵੂਪਸਮੇਯ੍ਯ.
ਨ ਵੂਪਸਮਾਯ ਉਸ੍ਸੁਕ੍ਕਂ ਕਰੇਯ੍ਯਾਤਿ ਨ ਅਞ੍ਞਂ ਆਣਾਪੇਯ੍ਯ. ‘‘ਨੇਵ ਵੂਪਸਮੇਸ੍ਸਾਮਿ ਨ ਵੂਪਸਮਾਯ ਉਸ੍ਸੁਕ੍ਕਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਧੁਰਂ ਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਮਤ੍ਤੇ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
੯੯੭. ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾਯ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸਞ੍ਞਾ ਅਧਿਕਰਣਂ ਨੇਵ ਵੂਪਸਮੇਤਿ ਨ ਵੂਪਸਮਾਯ ਉਸ੍ਸੁਕ੍ਕਂ ਕਰੋਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾਯ ਵੇਮਤਿਕਾ ਅਧਿਕਰਣਂ ਨੇਵ ਵੂਪਸਮੇਤਿ, ਨ ਵੂਪਸਮਾਯ ਉਸ੍ਸੁਕ੍ਕਂ ਕਰੋਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾਯ ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸਞ੍ਞਾ ਅਧਿਕਰਣਂ ਨੇਵ ਵੂਪਸਮੇਤਿ, ਨ ਵੂਪਸਮਾਯ ਉਸ੍ਸੁਕ੍ਕਂ ਕਰੋਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾਯ ਅਧਿਕਰਣਂ ਨੇਵ ਵੂਪਸਮੇਤਿ, ਨ ਵੂਪਸਮਾਯ ਉਸ੍ਸੁਕ੍ਕਂ ਕਰੋਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾਯ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸਞ੍ਞਾ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾਯ ਵੇਮਤਿਕਾ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾਯ ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸਞ੍ਞਾ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ.
੯੯੮. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਸਤਿ ਅਨ੍ਤਰਾਯੇ, ਪਰਿਯੇਸਿਤ੍ਵਾ ਨ ਲਭਤਿ, ਗਿਲਾਨਾਯ, ਆਪਦਾਸੁ, ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਿਕਾਯ, ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਾਯਾਤਿ.
ਪਞ੍ਚਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.
੬. ਛਟ੍ਠਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ
੯੯੯. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਰਾਮੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਨਟਾਨਮ੍ਪਿ ਨਟਕਾਨਮ੍ਪਿ ਲਙ੍ਘਕਾਨਮ੍ਪਿ ਸੋਕਜ੍ਝਾਯਿਕਾਨਮ੍ਪਿ ਕੁਮ੍ਭਥੂਣਿਕਾਨਮ੍ਪਿ ਸਹਤ੍ਥਾ ਖਾਦਨੀਯਂ ਭੋਜਨੀਯਂ ਦੇਤਿ – ‘‘ਮਯ੍ਹਂ ਪਰਿਸਤਿ ਵਣ੍ਣਂ ਭਾਸਥਾ’’ਤਿ. ਨਟਾਪਿ ਨਟਕਾਪਿ ਲਙ੍ਘਕਾਪਿ ਸੋਕਜ੍ਝਾਯਿਕਾਪਿ ਕੁਮ੍ਭਥੂਣਿਕਾਪਿ ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾਯ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਪਰਿਸਤਿ ਵਣ੍ਣਂ ਭਾਸਨ੍ਤਿ – ‘‘ਅਯ੍ਯਾ ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾ ਬਹੁਸ੍ਸੁਤਾ ਭਾਣਿਕਾ ਵਿਸਾਰਦਾ ਪਟ੍ਟਾ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਕਾਤੁਂ; ਦੇਥ ਅਯ੍ਯਾਯ, ਕਰੋਥ ਅਯ੍ਯਾਯਾ’’ਤਿ. ਯਾ ਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ…ਪੇ… ਤਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਅਯ੍ਯਾ ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾ ਅਗਾਰਿਕਸ੍ਸ ਸਹਤ੍ਥਾ ਖਾਦਨੀਯਂ ਭੋਜਨੀਯਂ ਦਸ੍ਸਤੀਤਿ…ਪੇ… ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਅਗਾਰਿਕਸ੍ਸ ਸਹਤ੍ਥਾ ਖਾਦਨੀਯਂ ਭੋਜਨੀਯਂ ਦੇਤੀਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਅਗਾਰਿਕਸ੍ਸ ਸਹਤ੍ਥਾ ਖਾਦਨੀਯਂ ਭੋਜਨੀਯਂ ਦਸ੍ਸਤਿ! ਨੇਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸਨ੍ਤੁ –
੧੦੦੦. ‘‘ਯਾ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਅਗਾਰਿਕਸ੍ਸ ਵਾ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਸ੍ਸ ਵਾ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਿਕਾਯ ਵਾ ਸਹਤ੍ਥਾ ਖਾਦਨੀਯਂ ਵਾ ਭੋਜਨੀਯਂ ਵਾ ਦਦੇਯ੍ਯ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.
੧੦੦੧. ਯਾ ਪਨਾਤਿ ਯਾ ਯਾਦਿਸਾ…ਪੇ… ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਤਿ…ਪੇ… ਅਯਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਤਿ.
ਅਗਾਰਿਕੋ ਨਾਮ ਯੋ ਕੋਚਿ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਿ.
ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੋ ਨਾਮ ਭਿਕ੍ਖੁਞ੍ਚ ਸਾਮਣੇਰਞ੍ਚ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਯੋ ਕੋਚਿ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਸਮਾਪਨ੍ਨੋ.
ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਿਕਾ ਨਾਮ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਞ੍ਚ ਸਿਕ੍ਖਮਾਨਞ੍ਚ ਸਾਮਣੇਰਿਞ੍ਚ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਯਾ ਕਾਚਿ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਿਕਸਮਾਪਨ੍ਨਾ.
ਖਾਦਨੀਯਂ ਨਾਮ ਪਞ੍ਚ ਭੋਜਨਾਨਿ – ਉਦਕਦਨ੍ਤਪੋਨਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਅਵਸੇਸਂ ਖਾਦਨੀਯਂ ਨਾਮ.
ਭੋਜਨੀਯਂ ਨਾਮ ਪਞ੍ਚ ਭੋਜਨਾਨਿ – ਓਦਨੋ, ਕੁਮ੍ਮਾਸੋ, ਸਤ੍ਤੁ, ਮਚ੍ਛੋ, ਮਂਸਂ.
ਦਦੇਯ੍ਯਾਤਿ ਕਾਯੇਨ ਵਾ ਕਾਯਪਟਿਬਦ੍ਧੇਨ ਵਾ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯੇਨ ਵਾ ਦੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਉਦਕਦਨ੍ਤਪੋਨਂ ਦੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ.
੧੦੦੨. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਦਾਪੇਤਿ ਨ ਦੇਤਿ, ਉਪਨਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਦੇਤਿ, ਬਾਹਿਰਾਲੇਪਂ ਦੇਤਿ, ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਿਕਾਯ, ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਾਯਾਤਿ.
ਛਟ੍ਠਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.
੭. ਸਤ੍ਤਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ
੧੦੦੩. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਰਾਮੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਆਵਸਥਚੀਵਰਂ ਅਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ. ਅਞ੍ਞਾ ਉਤੁਨਿਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਨ ਲਭਨ੍ਤਿ. ਯਾ ਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ…ਪੇ… ਤਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਅਯ੍ਯਾ ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾ ਆਵਸਥਚੀਵਰਂ ਅਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ…ਪੇ… ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਆਵਸਥਚੀਵਰਂ ਅਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤੀਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਆਵਸਥਚੀਵਰਂ ਅਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਤਿ! ਨੇਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸਨ੍ਤੁ –
੧੦੦੪. ‘‘ਯਾ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਆਵਸਥਚੀਵਰਂ ਅਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.
੧੦੦੫. ਯਾ ਪਨਾਤਿ ਯਾ ਯਾਦਿਸਾ…ਪੇ… ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਤਿ…ਪੇ… ਅਯਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਤਿ.
ਆਵਸਥਚੀਵਰਂ ਨਾਮ ‘‘ਉਤੁਨਿਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤੂ’’ਤਿ ਦਿਨ੍ਨਂ ਹੋਤਿ.
ਅਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯਾਤਿ ਦ੍ਵੇਤਿਸ੍ਸੋ ਰਤ੍ਤਿਯੋ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਚਤੁਤ੍ਥਦਿਵਸੇ ਧੋਵਿਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਵਾ ਸਿਕ੍ਖਮਾਨਾਯ ਵਾ ਸਾਮਣੇਰਿਯਾ ਵਾ ਅਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
੧੦੦੬. ਅਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤੇ ਅਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਸਞ੍ਞਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਅਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤੇ ਵੇਮਤਿਕਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਅਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤੇ ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਸਞ੍ਞਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤੇ ਅਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਸਞ੍ਞਾ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤੇ ਵੇਮਤਿਕਾ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤੇ ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਸਞ੍ਞਾ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.
੧੦੦੭. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਪੁਨ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਅਞ੍ਞਾ ਉਤੁਨਿਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਨ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਨਚੀਵਰਿਕਾਯ, ਨਟ੍ਠਚੀਵਰਿਕਾਯ, ਆਪਦਾਸੁ, ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਿਕਾਯ, ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਾਯਾਤਿ.
ਸਤ੍ਤਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.
੮. ਅਟ੍ਠਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ
੧੦੦੮. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਰਾਮੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਆਵਸਥਂ ਅਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਚਾਰਿਕਂ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾਯ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਆਵਸਥੋ ਡਯ੍ਹਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਏਵਮਾਹਂਸੁ – ‘‘ਹਨ੍ਦਾਯ੍ਯੇ, ਭਣ੍ਡਕਂ ਨੀਹਰਾਮਾ’’ਤਿ. ਏਕਚ੍ਚਾ ਏਵਮਾਹਂਸੁ – ‘‘ਨ ਮਯਂ, ਅਯ੍ਯੇ, ਨੀਹਰਿਸ੍ਸਾਮ. ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਨਟ੍ਠਂ ਸਬ੍ਬਂ ਅਮ੍ਹੇ ਅਭਿਯੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਪੁਨਦੇਵ ਤਂ ਆਵਸਥਂ ਪਚ੍ਚਾਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਅਪਾਯ੍ਯੇ, ਭਣ੍ਡਕਂ ਨੀਹਰਿਤ੍ਥਾ’’ਤਿ? ‘‘ਨ ਮਯਂ, ਅਯ੍ਯੇ, ਨੀਹਰਿਮ੍ਹਾ’’ਤਿ. ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਉਜ੍ਝਾਯਤਿ ਖਿਯ੍ਯਤਿ ਵਿਪਾਚੇਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਆਵਸਥੇ ਡਯ੍ਹਮਾਨੇ ਭਣ੍ਡਕਂ ਨ ਨੀਹਰਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ! ਯਾ ਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ…ਪੇ… ਤਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਅਯ੍ਯਾ ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾ ਆਵਸਥਂ ਅਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਚਾਰਿਕਂ ਪਕ੍ਕਮਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ…ਪੇ… ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਆਵਸਥਂ ਅਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਚਾਰਿਕਂ ਪਕ੍ਕਮਤੀਤਿ [ਪਕ੍ਕਮੀਤਿ (ਕ.)]? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਥੁਲ੍ਲਨਨ੍ਦਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਆਵਸਥਂ ਅਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਚਾਰਿਕਂ ਪਕ੍ਕਮਿਸ੍ਸਤਿ! ਨੇਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸਨ੍ਤੁ –
੧੦੦੯. ‘‘ਯਾ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਆਵਸਥਂ ਅਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਚਾਰਿਕਂ ਪਕ੍ਕਮੇਯ੍ਯ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.
੧੦੧੦. ਯਾ ਪਨਾਤਿ ਯਾ ਯਾਦਿਸਾ…ਪੇ… ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਤਿ…ਪੇ… ਅਯਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਤਿ.
ਆਵਸਥੋ ਨਾਮ ਕਵਾਟਬਦ੍ਧੋ ਵੁਚ੍ਚਤਿ.
ਅਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਚਾਰਿਕਂ ਪਕ੍ਕਮੇਯ੍ਯਾਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯਾ ਵਾ ਸਿਕ੍ਖਮਾਨਾਯ ਵਾ ਸਾਮਣੇਰਿਯਾ ਵਾ ਅਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਵਸਥਸ੍ਸ ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਂ ਅਤਿਕ੍ਕਾਮੇਨ੍ਤਿਯਾ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਅਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਵਸਥਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰਂ ਅਤਿਕ੍ਕਾਮੇਨ੍ਤਿਯਾ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
੧੦੧੧. ਅਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤੇ ਅਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਸਞ੍ਞਾ ਪਕ੍ਕਮਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਅਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤੇ ਵੇਮਤਿਕਾ ਪਕ੍ਕਮਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਅਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤੇ ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਸਞ੍ਞਾ ਪਕ੍ਕਮਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
ਅਕਵਾਟਬਦ੍ਧਂ ਅਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਮਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤੇ ਅਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਸਞ੍ਞਾ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤੇ ਵੇਮਤਿਕਾ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤੇ ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਸਞ੍ਞਾ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.
੧੦੧੨. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਮਤਿ, ਸਤਿ ਅਨ੍ਤਰਾਯੇ, ਪਰਿਯੇਸਿਤ੍ਵਾ ਨ ਲਭਤਿ, ਗਿਲਾਨਾਯ, ਆਪਦਾਸੁ, ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਿਕਾਯ, ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਾਯਾਤਿ.
ਅਟ੍ਠਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.
੯. ਨਵਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ
੧੦੧੩. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਰਾਮੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਵਿਜ੍ਜਂ ਪਰਿਯਾਪੁਣਨ੍ਤਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਵਿਜ੍ਜਂ ਪਰਿਯਾਪੁਣਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਗਿਹਿਨਿਯੋ ਕਾਮਭੋਗਿਨਿਯੋ’’ਤਿ! ਅਸ੍ਸੋਸੁਂ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਤੇਸਂ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਾਨਂ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਾਨਂ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਾਨਂ. ਯਾ ਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ…ਪੇ… ਤਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਵਿਜ੍ਜਂ ਪਰਿਯਾਪੁਣਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ…ਪੇ… ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਵਿਜ੍ਜਂ ਪਰਿਯਾਪੁਣਨ੍ਤੀਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਵਿਜ੍ਜਂ ਪਰਿਯਾਪੁਣਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ! ਨੇਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸਨ੍ਤੁ –
੧੦੧੪. ‘‘ਯਾ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਵਿਜ੍ਜਂ ਪਰਿਯਾਪੁਣੇਯ੍ਯ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.
੧੦੧੫. ਯਾ ਪਨਾਤਿ ਯਾ ਯਾਦਿਸਾ…ਪੇ… ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਤਿ…ਪੇ… ਅਯਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਤਿ.
ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਵਿਜ੍ਜਾ [ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਵਿਜ੍ਜਂ (ਕ.)] ਨਾਮ ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਬਾਹਿਰਕਂ ਅਨਤ੍ਥਸਂਹਿਤਂ.
ਪਰਿਯਾਪੁਣੇਯ੍ਯਾਤਿ ਪਦੇਨ ਪਰਿਯਾਪੁਣਾਤਿ, ਪਦੇ ਪਦੇ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਅਕ੍ਖਰਾਯ ਪਰਿਯਾਪੁਣਾਤਿ, ਅਕ੍ਖਰਕ੍ਖਰਾਯ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
੧੦੧੬. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਲੇਖਂ ਪਰਿਯਾਪੁਣਾਤਿ, ਧਾਰਣਂ ਪਰਿਯਾਪੁਣਾਤਿ, ਗੁਤ੍ਤਤ੍ਥਾਯ ਪਰਿਤ੍ਤਂ ਪਰਿਯਾਪੁਣਾਤਿ, ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਿਕਾਯ, ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਾਯਾਤਿ.
ਨਵਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.
੧੦. ਦਸਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ
੧੦੧੭. ਤੇਨ ਸਮਯੇਨ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਰਾਮੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਵਿਜ੍ਜਂ ਵਾਚੇਨ੍ਤਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਵਿਜ੍ਜਂ ਵਾਚੇਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਗਿਹਿਨਿਯੋ ਕਾਮਭੋਗਿਨਿਯੋ’’ਤਿ! ਅਸ੍ਸੋਸੁਂ ਖੋ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਤੇਸਂ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਾਨਂ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਾਨਂ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਾਨਂ. ਯਾ ਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਾ…ਪੇ… ਤਾ ਉਜ੍ਝਾਯਨ੍ਤਿ ਖਿਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਚੇਨ੍ਤਿ – ‘‘ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਵਿਜ੍ਜਂ ਵਾਚੇਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ…ਪੇ… ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਵਿਜ੍ਜਂ ਵਾਚੇਨ੍ਤੀਤਿ? ‘‘ਸਚ੍ਚਂ, ਭਗਵਾ’’ਤਿ. ਵਿਗਰਹਿ ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ…ਪੇ… ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਵਿਜ੍ਜਂ ਵਾਚੇਸ੍ਸਨ੍ਤਿ! ਨੇਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾਨਂ ਵਾ ਪਸਾਦਾਯ…ਪੇ… ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਿਯੋ ਇਮਂ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਉਦ੍ਦਿਸਨ੍ਤੁ –
੧੦੧੮. ‘‘ਯਾ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਵਿਜ੍ਜਂ ਵਾਚੇਯ੍ਯ, ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ.
੧੦੧੯. ਯਾ ਪਨਾਤਿ ਯਾ ਯਾਦਿਸਾ…ਪੇ… ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਤਿ…ਪੇ… ਅਯਂ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਤਿ.
ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਵਿਜ੍ਜਾ [ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਵਿਜ੍ਜਂ (ਕ.)] ਨਾਮ ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਬਾਹਿਰਕਂ ਅਨਤ੍ਥਸਂਹਿਤਂ.
ਵਾਚੇਯ੍ਯਾਤਿ ਪਦੇਨ ਵਾਚੇਤਿ, ਪਦੇ ਪਦੇ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ. ਅਕ੍ਖਰਾਯ ਵਾਚੇਤਿ, ਅਕ੍ਖਰਕ੍ਖਰਾਯ ਆਪਤ੍ਤਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਸ੍ਸ.
੧੦੨੦. ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਲੇਖਂ ਵਾਚੇਤਿ, ਧਾਰਣਂ ਵਾਚੇਤਿ, ਗੁਤ੍ਤਤ੍ਥਾਯ ਪਰਿਤ੍ਤਂ ਵਾਚੇਤਿ, ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਿਕਾਯ, ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਾਯਾਤਿ.
ਦਸਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ.
ਚਿਤ੍ਤਾਗਾਰਵਗ੍ਗੋ ਪਞ੍ਚਮੋ.