੧੬. ਸਮਾਰੋਪਨਹਾਰਵਿਭਙ੍ਗਵਿਭਾਵਨਾ

੫੦. ਯੇਨ ਯੇਨ ਸਂਵਣ੍ਣਨਾਵਿਸੇਸਭੂਤੇਨ ਪਰਿਕ੍ਖਾਰਹਾਰਵਿਭਙ੍ਗੇਨ ਸੁਤ੍ਤਤ੍ਥਾਨਂ ਹੇਤੁਪਚ੍ਚਯੋ ਵਿਭਤ੍ਤੋ, ਸੋ…ਪੇ… ਵਿਭਙ੍ਗੋ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣੋ, ‘‘ਕਤਮੋ ਸਮਾਰੋਪਨਹਾਰਵਿਭਙ੍ਗੋ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ‘‘ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਸਮਾਰੋਪਨੋ ਹਾਰੋ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਤੇਸੁ ਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠੇਸੁ ਸੋਲ਼ਸਸੁ ਦੇਸਨਾਹਾਰਾਦੀਸੁ ਕਤਮੋ ਸਂਵਣ੍ਣਨਾਵਿਸੇਸੋ ਸਮਾਰੋਪਨੋ ਹਾਰੋ ਸਮਾਰੋਪਨਹਾਰਵਿਭਙ੍ਗੋ ਨਾਮਾਤਿ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ‘‘ਯੇ ਧਮ੍ਮਾ ਯਂਮੂਲਾ’’ਤਿਆਦਿਨਿਦ੍ਦੇਸਸ੍ਸ ਇਦਾਨਿ ਮਯਾ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋ ‘‘ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਪਦਟ੍ਠਾਨੇ ਯਤ੍ਤਕਾਨਿ ਪਦਟ੍ਠਾਨਾਨਿ ਓਤਰਨ੍ਤੀ’’ਤਿਆਦਿਕੋ ਵਿਤ੍ਥਾਰਸਂਵਣ੍ਣਨਾਵਿਸੇਸੋ ਸਮਾਰੋਪਨਹਾਰਵਿਭਙ੍ਗੋ ਨਾਮ.

‘‘ਕਿਤ੍ਤਕੇ ਪਦਟ੍ਠਾਨੇ ਸੁਤ੍ਤੇ ਵੁਤ੍ਤੇ ਕਿਤ੍ਤਕਾਨਿ ਪਦਟ੍ਠਾਨਾਨਿ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬਾਨੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ‘‘ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਪਦਟ੍ਠਾਨੇ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਪਦਟ੍ਠਾਨੇ ਸੁਤ੍ਤੇ ਵੁਤ੍ਤੇ ਸਤਿ ਅਵੁਤ੍ਤਾਨਿ ਯਤ੍ਤਕਾਨਿ ਪਦਟ੍ਠਾਨਾਨਿ ਓਤਰਨ੍ਤਿ ਸਮੋਸਰਨ੍ਤਿ, ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਤਾਨਿ ਅਵੁਤ੍ਤਾਨਿ ਪਦਟ੍ਠਾਨਾਨਿ ਸੁਤ੍ਤੇ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ ਵਿਯ ਨਿਦ੍ਧਾਰਣਵਸੇਨ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਦੇਸਨਾਯ ਆਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬਾਨਿ. ‘‘ਕਾਨਿ ਵਿਯ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬਾਨੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ‘‘ਯਥਾ ਆਵਟ੍ਟੇ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਆਵਟ੍ਟੇ ਹਾਰੇ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਪਦਟ੍ਠਾਨੇ ਸੁਤ੍ਤੇ ਵੁਤ੍ਤੇ ਸਤਿ ਸੁਤ੍ਤੇ ਅਵੁਤ੍ਤਾਨਿ ਬਹੁਕਾਨਿ ਪਦਟ੍ਠਾਨਾਨਿ ਓਤਰਨ੍ਤਿ, ਤਾਨਿ ਬਹੁਕਾਨਿ ਪਦਟ੍ਠਾਨਾਨਿ ਪਰਿਯੇਸਿਤਬ੍ਬਾਨਿ ਯਥਾ, ਏਵਂ ਸਮਾਰੋਪਨੇ ਹਾਰੇਪਿ ਬਹੁਕਾਨਿ ਪਦਟ੍ਠਾਨਾਨਿ ਦੇਸਨਾਯ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬਾਨੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

‘‘ਕੇਵਲਂ ਪਨ ਪਦਟ੍ਠਾਨਵਸੇਨੇਵ ਸਮਾਰੋਪਨਾ ਕਾਤਬ੍ਬਾ ਕਿਂ, ਉਦਾਹੁ ਅਞ੍ਞਵਸੇਨਾਪਿ ਸਮਾਰੋਪਨਾ ਕਾਤਬ੍ਬਾ ਕਿ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ਅਞ੍ਞਵਸੇਨਾਪਿ ਸਮਾਰੋਪਨਾ ਕਾਤਬ੍ਬਾ; ਤਸ੍ਮਾ ਸਮਾਰੋਪਨਾ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਾ ਕਾਤਬ੍ਬਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਤਤ੍ਥ ਸਮਾਰੋਪਨਾ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਤਾਸੁ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬਸਮਾਰੋਪਨਾਸੁ ਪਦਟ੍ਠਾਨਂ ਪਦਟ੍ਠਾਨਸਮਾਰੋਪਨਾ, ਵੇਵਚਨਂ ਵੇਵਚਨਸਮਾਰੋਪਨਾ, ਭਾਵਨਾ ਭਾਵਨਾਸਮਾਰੋਪਨਾ, ਪਹਾਨਂ ਪਹਾਨਸਮਾਰੋਪਨਾ, ਇਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਭੇਦੇਨ ਸਮਾਰੋਪਨਾ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਾ ਕਾਤਬ੍ਬਾ.

‘‘ਤਾਸੁ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਾਸੁ ਸਮਾਰੋਪਨਾਸੁ ਕਤਮਾ ਪਦਟ੍ਠਾਨਸਮਾਰੋਪਨਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ਤਥਾ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਪਦਟ੍ਠਾਨਸਮਾਰੋਪਨਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸੁਤ੍ਤੇ ਵੁਤ੍ਤੇਨ ਪਦਟ੍ਠਾਨੇਨ ਸੁਤ੍ਤੇ ਅਵੁਤ੍ਤਾਨਂ ਪਦਟ੍ਠਾਨਾਨਂ ਸਮਾਰੋਪਨਾ ਕਤਮਾਤਿ ਪੁਚ੍ਛਤਿ.

ਸਬ੍ਬਪਾਪਸ੍ਸ ਅਕੁਸਲਸ੍ਸ ਯਂ ਅਕਰਣਂ ਅਕਰਣਹੇਤੁ ਸਾਸਨਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਏਤਂ ਸਾਸਨਂ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਸਾਸਨਂ ਓਵਾਦੋ ਹੋਤਿ, ਅਥ ਵਾ ਅਕਰਣਂ ਅਕਰਣਤ੍ਥਾਯ ਯਂ ਸਾਸਨਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਏਤਂ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਸਾਸਨਂ ਓਵਾਦੋ ਹੋਤਿ, ਨ ਯਸ੍ਸ ਕਸ੍ਸਚਿ ਸਾਸਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਕਰਣਨ੍ਤਿ ਹਿ ਸਮ੍ਪਦਾਨਤ੍ਥੇ ਪਵਤ੍ਤਂ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਵਚਨਂ ਯਥਾ ‘‘ਕਿਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਾਯ ਕਿਮਤ੍ਥ’’ਨ੍ਤਿ. ਕੁਸਲਸ੍ਸ ਸਮ੍ਪਦਾ ਸਮ੍ਪਦਾਯ ਯਂ ਸਾਸਨਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਏਤਂ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਸਾਸਨਂ. ਸਚਿਤ੍ਤਪਰਿਯੋਦਾਪਨਂ ਸਚਿਤ੍ਤਪਰਿਯੋਦਾਪਨਤ੍ਥਂ ਯਂ ਸਾਸਨਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਏਤਂ ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਸਾਸਨਂ ਹੋਤਿ.

ਇਤਿ ਏਵਂਪਕਾਰੇਨ ਵੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਤਸ੍ਸ ਸਾਸਨਸ੍ਸ ਕਿਂ ਪਦਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਵਿਸੇਸਸ੍ਸ ਵਿਸੇਸਪਦਟ੍ਠਾਨਂ ਪੁਨ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਇਦਂ ਸੁਚਰਿਤਤ੍ਤਯਂ ਸਾਸਨਸ੍ਸ ਓਵਾਦਸ੍ਸ ਪਦਟ੍ਠਾਨਂ ਸੁਚਰਿਤਤ੍ਤਯੇਨ ਹੇਤੁਨਾ ਸਾਸਨਤ੍ਤਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ ਯਥਾ ‘‘ਅਨ੍ਨੇਨ ਵਸਤੀ’’ਤਿਆਦਿ. ‘‘ਸੁਚਰਿਤਤ੍ਤਯੇ ਪਦਟ੍ਠਾਨੇ ਵੁਤ੍ਤੇ ਕਤਮਂ ਪਦਟ੍ਠਾਨਂ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ‘‘ਤਤ੍ਥ ਯਂ ਕਾਯਿਕਞ੍ਚਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਦਂ ਖਨ੍ਧਤ੍ਤਯਂ ਸਾਸਨਸ੍ਸ ਪਦਟ੍ਠਾਨਂ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬਂ, ‘‘ਖਨ੍ਧਤ੍ਤਯੇ ਪਦਟ੍ਠਾਨੇ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤੇ ਕਤਮਂ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ‘‘ਤਤ੍ਥ ਸੀਲਕ੍ਖਨ੍ਧੋ ਚਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਦਂ ਸਮਥਵਿਪਸ੍ਸਨਾਦ੍ਵਯਂ ਸਾਸਨਸ੍ਸ ਪਦਟ੍ਠਾਨਂ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬਂ. ‘‘ਸਮਥਵਿਪਸ੍ਸਨਾਦ੍ਵਯੇ ਪਦਟ੍ਠਾਨੇ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤੇ ਕਤਮਂ ਪਦਟ੍ਠਾਨਂ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ‘‘ਤਤ੍ਥ ਸਮਥਸ੍ਸ ਫਲ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਦਂ ਫਲਦ੍ਵਯਂ ਸਾਸਨਸ੍ਸ ਪਦਟ੍ਠਾਨਂ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬਂ.

ਸਾਸਨਸ੍ਸ ਪਦਟ੍ਠਾਨਾਨਿ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬਾਨੀਤਿ ਆਚਰਿਯੇਨ ਨਿਦ੍ਧਾਰੇਤ੍ਵਾ ਵਿਭਤ੍ਤਾਨਿ, ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਚ ਞਾਤਾਨਿ, ‘‘ਇਦਾਨਿ ਕਤਮਸ੍ਸ ਕਤਮਂ ਪਦਟ੍ਠਾਨਂ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ‘‘ਵਨਂ ਵਨਥਸ੍ਸਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਦਂ ਕਾਮਗੁਣਪਞ੍ਚਕਂ ਵਨਂ ਤਣ੍ਹਾਭੂਤਸ੍ਸ ਵਨਥਸ੍ਸ ਪਦਟ੍ਠਾਨਂ ਤਣ੍ਹਾਵਤ੍ਥੁਭਾਵਤੋ, ‘‘ਇਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਵਾ ‘‘ਪੁਰਿਸੋ’’ਤਿ ਵਾ ਨਿਮਿਤ੍ਤਗ੍ਗਾਹਸਙ੍ਖਾਤਂ ਇਦਂ ਵਨਂ ‘‘ਅਹੋ ਚਕ੍ਖੁ, ਅਹੋ ਸੋਤਂ, ਅਹੋ ਘਾਨਂ, ਅਹੋ ਜਿਵ੍ਹਾ, ਅਹੋ ਕਾਯੋ’’ਤਿ ਤੇਸਂ ਤੇਸਂ ਅਙ੍ਗਪਚ੍ਚਙ੍ਗਾਨਂ ਅਨੁਬ੍ਯਞ੍ਜਨਗ੍ਗਾਹਸਙ੍ਖਾਤਸ੍ਸ ਵਨਥਸ੍ਸ ਪਦਟ੍ਠਾਨਂ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬਂ. ਅਪਰਿਞ੍ਞਾਤਂ ਦ੍ਵਾਦਸਾਯਤਨਸਙ੍ਖਾਤਂ ਇਦਂ ਵਨਂ ਸਂਯੋਜਨਸਙ੍ਖਾਤਸ੍ਸ ਵਨਥਸ੍ਸ ਪਦਟ੍ਠਾਨਂ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬਂ, ਆਯਤਨਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਸਂਯੋਜਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨਤੋ ਅਨੁਸਯਸਙ੍ਖਾਤਂ ਇਦਂ ਵਨਂ ਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਸਙ੍ਖਾਤਸ੍ਸ ਵਨਥਸ੍ਸ ਪਦਟ੍ਠਾਨਂ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬਂ. ‘‘ਪਞ੍ਚਕਾਮਗੁਣਾਦੀਨਂ ਵਨਭਾਵੋ ਚ ਤਣ੍ਹਾਦੀਨਂ ਵਨਥਭਾਵੋ ਚ ਕੇਨ ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਸਦ੍ਦਹਿਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ‘‘ਤੇਨਾਹ ਭਗਵਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਨ ਪਞ੍ਚਕਾਮਗੁਣਾਦੀਨਂ ਵਨਭਾਵੇਨ ਚ ਤਣ੍ਹਾਦੀਨਂ ਵਨਥਭਾਵੇਨ ਚ ਭਗਵਾ ‘‘ਛੇਤ੍ਵਾ ਵਨਞ੍ਚ ਵਨਥਞ੍ਚਾ’’ਤਿ ਯਂ ਵਚਨਂ ਆਹ, ਤੇਨ ਭਗਵਤੋ ਵਚਨੇਨ ਵਚਨਾਨੁਸਾਰੇਨ ਸਦ੍ਦਹਿਤਬ੍ਬੋਤਿ. ਅਯਨ੍ਤਿ ਅਯਂ ‘‘ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਪਦਟ੍ਠਾਨੇ’’ਤਿਆਦਿਸਂਵਣ੍ਣਨਾ. ਪਦਟ੍ਠਾਨੇਨਾਤਿ ਏਕੇਕੇਨ ਪਦਟ੍ਠਾਨੇਨ. ਸਮਾਰੋਪਨਾਤਿ ਤਦਞ੍ਞਪਦਟ੍ਠਾਨਾਨਂ ਸਮਾਰੋਪਨਾ. ਸਮਾਰੋਪੇਨ੍ਤਿ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬਾਨਿ ਏਤਾਯ ਸਂਵਣ੍ਣਨਾਯਾਤਿ ਸਮਾਰੋਪਨਾਤਿ ਵਿਗ੍ਗਹੋਤਿ. (੧)

੫੧. ਪਦਟ੍ਠਾਨੇਨ ਸਮਾਰੋਪਨਾ ਆਚਰਿਯੇਨ ਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠਾ, ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਚ ਞਾਤਾ, ‘‘ਕਤਮਾ ਵੇਵਚਨੇਨ ਸਮਾਰੋਪਨਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ‘‘ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਵੇਵਚਨੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਤਾਸੁ ਚਤੂਸੁ ਪਦਟ੍ਠਾਨਸਮਾਰੋਪਨਾਦੀਸੁ ਸਮਾਰੋਪਨਾਸੁ ਵੇਵਚਨੇਨ ਏਕੇਕੇਨ ਰੋਤਦਞ੍ਞਵੇਵਚਨਾਨਂ ਸਮਾਰੋਪਨਾ ਕਤਮਾਤਿ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ‘‘ਰਾਗਵਿਰਾਗਾ’’ਤਿ ਚ ‘‘ਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤੀ’’ਤਿ ਚ ‘‘ਸੇਕ੍ਖਫਲ’’ਨ੍ਤਿ ਚ ਇਦਂ ਵਚਨਤ੍ਤਯਂ ਅਨਾਗਾਮਿਫਲਤ੍ਥਤ੍ਤਾ ਅਨਾਗਾਮਿਫਲਸ੍ਸ ਵੇਵਚਨਂ. ‘‘ਅਵਿਜ੍ਜਾਵਿਰਾਗਾ’’ਤਿ ਚ ‘‘ਪਞ੍ਞਾਵਿਮੁਤ੍ਤੀ’’ਤਿ ਚ ‘‘ਅਸੇਕ੍ਖਫਲ’’ਨ੍ਤਿ ਚ ਇਦਂ ਵਚਨਤ੍ਤਯਂ ਅਰਹਤ੍ਤਫਲਤ੍ਥਤ੍ਤਾ ਅਰਹਤ੍ਤਫਲਸ੍ਸ ਵੇਵਚਨਂ. ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਸੇਸੇਸੁ ਯੋਜਨਾ ਕਾਤਬ੍ਬਾ. (੨)

ਵੇਵਚਨੇਨ ਸਮਾਰੋਪਨਾ ਆਚਰਿਯੇਨ ਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠਾ, ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਚ ਞਾਤਾ, ‘‘ਕਤਮਾ ਭਾਵਨਾਯ ਸਮਾਰੋਪਨਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ‘‘ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ ਭਾਵਨਾਯਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਤਾਸੁ ਚਤੂਸੁ ਪਦਟ੍ਠਾਨਸਮਾਰੋਪਨਾਦੀਸੁ ਕਤਮਾਯ ਦੇਸਿਤਾਯ ਭਾਵਨਾਯ ਕਤਮੇਸਾਨਂ ਅਦੇਸਿਤਾਨਂ ਭਾਵਨਾਰੋਪਨਾ ਕਤਮਾਤਿ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਯਥਾ ਯੇਨ ਪਕਾਰੇਨ ਯਂ ਭਾਵਨਂ ਭਗਵਾ ‘‘ਤਸ੍ਮਾਤਿਹ, ਤ੍ਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁ, ਕਾਯੇ ਕਾਯਾਨੁਪਸ੍ਸੀ ਵਿਹਰਤਿ, ਆਤਾਪੀ ਸਮ੍ਪਜਾਨੋ ਸਤਿਮਾ ਵਿਨੇਯ੍ਯ ਲੋਕੇ ਅਭਿਜ੍ਝਾਦੋਮਨਸ੍ਸ’’ਨ੍ਤਿ (ਸਂ. ਨਿ. ੫.੩੬੯, ੩੭੧, ੩੯੫, ੪੧੫) ਆਹ, ਤਥਾ ਤੇਨ ਪਕਾਰੇਨ ਤਾਯ ਭਾਵਨਾਯ ਤਦਞ੍ਞਭਾਵਨਾਪਿ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

‘‘ਤਸ੍ਮਾਤਿਹਾ’’ਤਿਆਦਿਪਾਠੇ ‘‘ਕਿਂ ਭਾਵਨਂ ਭਗਵਾ ਆਹਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ‘‘ਆਤਾਪੀ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ‘‘ਆਤਾਪੀ’’ਤਿ ਵਚਨੇਨ ਵੀਰਿਯਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਭਗਵਾ ਆਹ. ‘‘ਸਮ੍ਪਜਾਨੋ’’ਤਿ ਵਚਨੇਨ ਪਞ੍ਞਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਭਗਵਾ ਆਹ. ‘‘ਸਤਿਮਾ’’ਤਿ ਵਚਨੇਨ ਸਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਆਹ. ‘‘ਵਿਨੇਯ੍ਯ ਲੋਕੇ ਅਭਿਜ੍ਝਾਦੋਮਨਸ੍ਸ’’ਨ੍ਤਿ ਵਚਨੇਨ ਸਮਾਧਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਆਹ. ‘‘ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ ਕਤਮਾ ਭਾਵਨਾ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ‘‘ਏਵਂ ਕਾਯੇ ਕਾਯਾਨੁਪਸ੍ਸਿਨੋ ਵਿਹਰਤੋ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨਾ ਭਾਵਨਾਪਾਰਿਪੂਰਿਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਾਯ ਵੀਰਿਯਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਦਿਭਾਵਨਾਯ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨਾ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕੇਨ ਕਾਰਣੇਨ ਭਾਵਨਾਪਾਰਿਪੂਰਿਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀਤਿ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਂ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਭਾਵੇਨ, ਭਾਵੇਤਬ੍ਬਭਾਵੇਨ ਵਾ ਏਕਲਕ੍ਖਣਤ੍ਤਾ ਭਾਵਨਾਪਾਰਿਪੂਰਿਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀਤਿ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤਿ. ‘‘ਤੇਸੁ ਸਮਾਰੋਪਿਤੇਸੁ ਕਤਮੇ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ‘‘ਚਤੂਸੂ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਚਤੂਸੁ ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨੇਸੁ ਭਾਵਿਯਮਾਨੇਸੁ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬੇਸੁ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਸਮ੍ਮਪ੍ਪਧਾਨਾ ਭਾਵਨਾਪਾਰਿਪੂਰਿਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀਤਿ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸੇਸੇਸੁਪਿ ਏਵਮੇਵ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬਾ.

ਭਾਵਨਾਯ ਸਮਾਰੋਪਨਾ ਆਚਰਿਯੇਨ ਵਿਭਤ੍ਤਾ, ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਚ ਞਾਤਾ, ‘‘ਕਤਮਾ ਪਹਾਨੇਨ ਸਮਾਰੋਪਨਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ‘‘ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਤਾਸੁ ਚਤੂਸੁ ਪਦਟ੍ਠਾਨਸਮਾਰੋਪਨਾਦੀਸੁ ਕਤਮੇਨ ਦੇਸਿਤੇਨ ਪਹਾਨੇਨ ਕਤਮੇਸਂ ਅਦੇਸਿਤਾਨਂ ਪਹਾਨਾਨਂ ਕਤਮਾ ਸਮਾਰੋਪਨਾਤਿ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ‘‘ਕਾਯੇ ਕਾਯਾਨੁਪਸ੍ਸੀ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਅਸੁਭੇ ‘ਸੁਭ’ਨ੍ਤਿ ਵਿਪਲ੍ਲਾਸਂ ਪਜਹਤੀ’’ਤਿ ਦੇਸਿਤੇਨ ‘‘ਸੁਭ’’ਨ੍ਤਿ ਵਿਪਲ੍ਲਾਸਪ੍ਪਹਾਨੇਨ ਕਬਲ਼ੀਕਾਰਾਹਾਰਪਰਿਞ੍ਞਾਯ ਪਰਿਬਨ੍ਧਕਿਲੇਸਕਾਮੁਪਾਦਾਨਪ੍ਪਹਾਨਾਦਯੋਪਿ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬਾ.

‘‘ਵੇਦਨਾਸੁ ਵੇਦਨਾਨੁਪਸ੍ਸੀ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਦੁਕ੍ਖੇ ‘ਸੁਖ’ਨ੍ਤਿ ਵਿਪਲ੍ਲਾਸਂ ਪਜਹਤੀ’’ਤਿ ਦੇਸਿਤੇਨ ‘‘ਸੁਖ’’ਨ੍ਤਿ ਵਿਪਲ੍ਲਾਸਪ੍ਪਹਾਨੇਨ ਫਸ੍ਸਾਹਾਰਪਰਿਞ੍ਞਾਯ ਪਰਿਬਨ੍ਧਕਿਲੇਸਭਵੁਪਾਦਾਨਪ੍ਪਹਾਨਾਦਯੋਪਿ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬਾ.

‘‘ਚਿਤ੍ਤੇ ਚਿਤ੍ਤਾਨੁਪਸ੍ਸੀ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਅਨਿਚ੍ਚੇ ‘ਨਿਚ੍ਚ’ਨ੍ਤਿ ਵਿਪਲ੍ਲਾਸਂ ਪਜਹਤੀ’’ਤਿ ਦੇਸਿਤੇਨ ‘‘ਨਿਚ੍ਚ’’ਨ੍ਤਿ ਵਿਪਲ੍ਲਾਸਪ੍ਪਹਾਨੇਨ ਵਿਞ੍ਞਾਣਾਹਾਰਪਰਿਞ੍ਞਾਯ ਪਰਿਬਨ੍ਧਕਿਲੇਸਦਿਟ੍ਠੁਪਾਦਾਨਪ੍ਪਹਾਨਾਦਯੋਪਿ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬਾ.

‘‘ਧਮ੍ਮੇਸੁ ਧਮ੍ਮਾਨੁਪਸ੍ਸੀ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਅਨਤ੍ਤਨਿ ‘ਅਤ੍ਤਾ’ਤਿ ਵਿਪਲ੍ਲਾਸਂ ਪਜਹਤੀ’’ਤਿ ਦੇਸਿਤੇਨ ‘‘ਅਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਵਿਪਲ੍ਲਾਸਪ੍ਪਹਾਨੇਨ ਮਨੋਸਞ੍ਚੇਤਨਾਹਾਰਪਰਿਞ੍ਞਾਯ? ਮਨੋਸਞ੍ਚੇਤਨਾਹਾਰਪਰਿਞ੍ਞਾਯ ਪਰਿਬਨ੍ਧਕਿਲੇਸਅਤ੍ਤਵਾਦੁਪਾਦਾਨਪ੍ਪਹਾਨਾਦਯੋਪਿ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. (੪)

ਪਹਾਨਹਾਰੋ ਪਨ ਲਕ੍ਖਣਹਾਰਵਿਭਙ੍ਗਵਣ੍ਣਨਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤੋਯੇਵਾਤਿ ਇਧ ਨ ਵਦਾਮ.

‘‘ਸੁਤ੍ਤੇ ਦੇਸਿਤੇਨ ਏਕੇਕੇਨ ਪਦਟ੍ਠਾਨਾਦਿਕੇਨ ਅਦੇਸਿਤਾਨਂ ਪਦਟ੍ਠਾਨਾਦੀਨਂ ਸਮਾਰੋਪਨਭਾਵੋ ਕੇਨ ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਵਿਜਾਨਿਤਬ੍ਬੋ ਸਦ੍ਦਹਿਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ‘‘ਤੇਨਾਹ ਆਯਸ੍ਮਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤੇਨ ਤਥਾ ਸਮਾਰੋਪਨਭਾਵੇਨ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਕਚ੍ਚਾਨੋ –

‘‘ਯੇ ਧਮ੍ਮਾ ਯਂਮੂਲਾ, ਯੇ ਚੇਕਤ੍ਥਾ ਪਕਾਸਿਤਾ ਮੁਨਿਨਾ;

ਤੇ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬਾ, ਏਸ ਸਮਾਰੋਪਨੋ ਹਾਰੋ’’ਤਿ –

ਯਂ ਵਚਨਂ ਆਹ, ਤੇਨ ਵਚਨੇਨ ਵਚਨਾਨੁਸਾਰੇਨ ਤਥਾ ਸਮਾਰੋਪਨਭਾਵੋ ਤੁਮ੍ਹੇਹਿ ਵਿਜਾਨਿਤਬ੍ਬੋ ਸਦ੍ਦਹਿਤਬ੍ਬੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ.

‘‘ਕਿਂ ਪਨ ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਸਮਾਰੋਪਨੋ ਹਾਰੋ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣੋ, ਅਞ੍ਞੋ ਨਿਯੁਤ੍ਤੋ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ‘‘ਨਿਯੁਤ੍ਤੋ ਸਮਾਰੋਪਨੋ ਹਾਰੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸੁਤ੍ਤੇ ਦੇਸਿਤੇਨ ਨਯੇਨ ਪਦਟ੍ਠਾਨਾਦਿਕੇਨ ਅਦੇਸਿਤਾਨਿ ਪਦਟ੍ਠਾਨਾਨਿ ਸਮਾਰੋਪਯਿਤਬ੍ਬਾਨਿ ਭਵਨ੍ਤਿ, ਤੇਨ ਤੇਨ ਪਦਟ੍ਠਾਨਾਦਿਕੇਨ ਅਦੇਸਿਤਾਨਂ ਪਦਟ੍ਠਾਨਾਦੀਨਂ ਸਮਾਰੋਪਨੋ ਹਾਰੋ ਨਿਯੁਤ੍ਤੋ ਨਿਦ੍ਧਾਰੇਤ੍ਵਾ ਯੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ.

ਇਤਿ ਸਮਾਰੋਪਨਹਾਰਵਿਭਙ੍ਗੇ ਸਤ੍ਤਿਬਲਾਨੁਰੂਪਾ ਰਚਿਤਾ

ਵਿਭਾਵਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

ਪਣ੍ਡਿਤੇਹਿ ਪਨ ਅਟ੍ਠਕਥਾਟੀਕਾਨੁਸਾਰੇਨ ਗਮ੍ਭੀਰਤ੍ਥੋ ਵਿਤ੍ਥਾਰਤੋ ਵਿਭਜਿਤ੍ਵਾ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ.

ਇਮੇ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਾ ਸੋਲ਼ਸ ਸਂਵਣ੍ਣਨਾਵਿਸੇਸਾ ਸਂਵਣ੍ਣੇਤਬ੍ਬਤ੍ਥੇਸੁ ਅਞ੍ਞਾਣਸਂਸਯਾਨਂ ਹਰਣਤੋ ਅਪਨਯਨਤੋ ਹਾਰਾ ਨਾਮਾਤਿ.

ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ ਹਾਰਵਿਭਙ੍ਗਵਾਰਵਿਭਾਵਨਾ.