੧੩. ਸੋਧਨਹਾਰਵਿਭਙ੍ਗਵਿਭਾਵਨਾ

੪੫. ਯੇਨ ਯੇਨ ਸਂਵਣ੍ਣਨਾਵਿਸੇਸਭੂਤੇਨ ਓਤਰਣਹਾਰਵਿਭਙ੍ਗੇਨ ਓਤਰੇਤਬ੍ਬਾ ਸੁਤ੍ਤਤ੍ਥਾ ਵਿਭਤ੍ਤਾ, ਸੋ ਸਂਵਣ੍ਣਨਾਵਿਸੇਸਭੂਤੋ ਵਿਭਙ੍ਗੋ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣੋ, ‘‘ਕਤਮੋ ਸੋਧਨਹਾਰਵਿਭਙ੍ਗੋ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ‘‘ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੋ ਸੋਧਨੋ ਹਾਰੋ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਤੇਸੁ ਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠੇਸੁ ਸੋਲ਼ਸਸੁ ਦੇਸਨਾਹਾਰਾਦੀਸੁ ਕਤਮੋ ਸਂਵਣ੍ਣਨਾਵਿਸੇਸੋ ਸੋਧਨੋ ਹਾਰੋ ਸੋਧਨਹਾਰਵਿਭਙ੍ਗੋ ਨਾਮਾਤਿ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ‘‘ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਮ੍ਹਿ ਪਞ੍ਹੇ’’ਤਿਆਦਿਨਿਦ੍ਦੇਸਸ੍ਸ ਇਦਾਨਿ ਮਯਾ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋ ‘‘ਯਥਾ ਆਯਸ੍ਮਾ ਅਜਿਤੋ’’ਤਿਆਦਿਕੋ ਵਿਤ੍ਥਾਰਸਂਵਣ੍ਣਨਾਵਿਸੇਸੋ ਸੋਧਨਹਾਰਵਿਭਙ੍ਗੋ ਨਾਮਾਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ. ‘‘ਕਥਂ ਤਤ੍ਥ ਪਞ੍ਹੇ ਸੋਧਨੋ ਹਾਰੋ ਵਿਞ੍ਞਾਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ‘‘ਯਥਾ ਆਯਸ੍ਮਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਥਾ ਯੇਨ ਪਕਾਰੇਨ ਆਯਸ੍ਮਾ ਅਜਿਤੋ ਪਾਰਾਯਨੇ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਚ੍ਛਤਿ, ਤਥਾ ਤੇਨ ਪਕਾਰੇਨ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਮ੍ਹਿ ਪਞ੍ਹੇ ਅਯਂ ਸੋਧਨੋ ਹਾਰੋ ਵਿਞ੍ਞਾਤਬ੍ਬੋਤਿ. ‘‘ਨਿਯਮੇਤ੍ਵਾ ਵਿਭਜੇਹੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ਨਿਯਮੇਤ੍ਵਾ ਵਿਭਜਿਤੁਂ ‘‘ਕੇਨਸ੍ਸੂ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਗਾਥਾਤ੍ਥੋ ਵੁਤ੍ਤੋਵ.

‘‘ਕੇਨਸ੍ਸੁ ਨਿਵੁਤੋ ਲੋਕੋ, ਕੇਨਸ੍ਸੁ ਨਪ੍ਪਕਾਸਤਿ;

ਕਿਸ੍ਸਾਭਿਲੇਪਨਂ ਬ੍ਰੂਸਿ, ਕਿਂਸੁ ਤਸ੍ਸ ਮਹਬ੍ਭਯ’’ਨ੍ਤਿ. –

ਪੁਚ੍ਛਾਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਗਾਥਾਯਞ੍ਚ –

‘‘ਅਵਿਜ੍ਜਾਯ ਨਿਵੁਤੋ ਲੋਕੋ, (ਅਜਿਤਾਤਿ ਭਗਵਾ,)

ਵਿਵਿਚ੍ਛਾ ਪਮਾਦਾ ਨਪ੍ਪਕਾਸਤਿ;

ਜਪ੍ਪਾਭਿਲੇਪਨਂ ਬ੍ਰੂਮਿ, ਦੁਕ੍ਖਮਸ੍ਸ ਮਹਬ੍ਭਯ’’ਨ੍ਤਿ. –

ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਗਾਥਾਯਞ੍ਚਾਤਿ ਇਮਾਸੁ ਦ੍ਵੀਸੁ ਗਾਥਾਸੁ ‘‘ਕੇਨਸ੍ਸੁ ਨਿਵੁਤੋ ਲੋਕੋ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਦੇਨ ਪਞ੍ਹੇ ਪੁਚ੍ਛਿਤੇ ‘‘ਅਵਿਜ੍ਜਾਯ ਨਿਵੁਤੋ ਲੋਕੋ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਦੇਨ ਭਗਵਾ ‘‘ਕੇਨਸ੍ਸੁ ਨਿਵੁਤੋ ਲੋਕੋ’’ਤਿ ਪਦਂ ਤਦਤ੍ਥੇ ਅਞ੍ਞਾਣਸਂਸਯਾਦਿਮਲਾਨਂ ਅਪਨਯਨੇਨ ਸੋਧੇਤਿ. ਤਦਤ੍ਥੇ ਹਿ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤੇ ਅਞ੍ਞਾਣਸਂਸਯਾਦੀਨਂ ਅਭਾਵਤੋ ਅਤ੍ਥੋ ਸੋਧਿਤੋ ਨਾਮ, ਅਤ੍ਥੇ ਚ ਸੋਧਿਤੇ ਪਦਮ੍ਪਿ ਸੋਧਿਤਂਯੇਵ. ਤੇਨਾਹ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ – ‘‘ਤਦਤ੍ਥਸ੍ਸ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਤੋ’’ਤਿ (ਨੇਤ੍ਤਿ. ਅਟ੍ਠ. ੪੫), ਟੀਕਾਯਞ੍ਚ ‘‘ਤਬ੍ਬਿਸਯਅਞ੍ਞਾਣਸਂਸਯਾਦਿਮਲਾਪਨਯਨੇਨ ਸੋਧੇਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨੋ ਚ ਆਰਮ੍ਭਨ੍ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤੁਂ ਆਰਭਿਤਬ੍ਬਂ ਸਬ੍ਬਗਾਥਾਪਦਂ, ਗਾਥਾਤ੍ਥਂ ਵਾ, ਞਾਤੁਂ ਇਚ੍ਛਿਤਸ੍ਸ ਸਬ੍ਬਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਵਸੇਨ ਅਪਰਿਯੋਸਿਤਤ੍ਤਾ ਭਗਵਾ ‘‘ਅਵਿਜ੍ਜਾਯ ਨਿਵੁਤੋ ਲੋਕੋ’’ਤਿ ਏਤ੍ਤਕੇਨੇਵ ਪਦੇਨ ਸੋਧੇਤਿ. ਸੇਸੇਸੁਪਿ ਏਸ ਨਯੋ.

‘‘ਕਿਂਸੁ ਤਸ੍ਸ ਮਹਬ੍ਭਯ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਦੇਨ ਪਞ੍ਹੇ ਪੁਚ੍ਛਿਤੇ ‘‘ਦੁਕ੍ਖਮਸ੍ਸ ਮਹਬ੍ਭਯ’’ਨ੍ਤਿ ਪਦੇਨ ਭਗਵਤਾ ਆਰਮ੍ਭੋ ਞਾਤੁਂ ਇਚ੍ਛਿਤੋ ਅਤ੍ਥੋ ਸੁਦ੍ਧੋ ਸੋਧਿਤੋ ਹੋਤਿ. ਸੇਸਗਾਥਾਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ.

ਯਤ੍ਥ ਪਞ੍ਹੇ ਏਵਂ ਨਿਰਵਸੇਸਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਵਸੇਨ ਆਰਮ੍ਭੋ ਸੁਦ੍ਧੋ ਸੋਧਿਤੋ ਭਵਤਿ, ਸੋ ਪਞ੍ਹੋ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤੋ ਸੋਧਿਤੋ ਭਵਤਿ. ਯਤ੍ਥ ਪਞ੍ਹੇ ਏਵਂ ਨਿਰਵਸੇਸਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਵਸੇਨ ਆਰਮ੍ਭੋ ਯਾਵ ਅਸੁਦ੍ਧੋ ਅਸੋਧਿਤੋ ਭਵਤਿ, ਤਾਵ ਸੋ ਪਞ੍ਹੋ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤੋ ਸੋਧਿਤੋ ਨ ਭਵਤੀਤਿ ਯੋਜਨਾ. ‘‘ਤੇਨਾਹਾ’’ਤਿਆਦ੍ਯਾਨੁਸਨ੍ਧ੍ਯਾਦ੍ਯਤ੍ਥੋ ਚੇਵ ‘‘ਨਿਯੁਤ੍ਤੋ ਸੋਧਨੋ ਹਾਰੋ’’ਤਿ ਅਨੁਸਨ੍ਧ੍ਯਾਦ੍ਯਤ੍ਥੋ ਚ ਵੁਤ੍ਤਨਯਾਨੁਸਾਰੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.

ਇਤਿ ਸੋਧਨਹਾਰਵਿਭਙ੍ਗੇ ਸਤ੍ਤਿਬਲਾਨੁਰੂਪਾ ਰਚਿਤਾ

ਵਿਭਾਵਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

ਪਣ੍ਡਿਤੇਹਿ ਪਨ ਅਟ੍ਠਕਥਾਟੀਕਾਨੁਸਾਰੇਨ ਗਮ੍ਭੀਰਤ੍ਥੋ ਵਿਤ੍ਥਾਰਤੋ ਵਿਭਜਿਤ੍ਵਾ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋਤਿ.