ਦੁਕਮਾਤਿਕਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ
੧-੬. ਸਮਾਨਦੇਸਗ੍ਗਹਣਾਨਂ ਏਕਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾਨਂ, ਏਕਵਤ੍ਥੁਵਿਸਯਾਨਂ ਵਾ. ਅਥ ਵਾ ਸਮਾਨਦੇਸਾਨਂ ਏਕਵਤ੍ਥੁਕਤ੍ਤਾ ਸਮਾਨਗਹੇਤਬ੍ਬਭਾਵਾਨਂ ਏਕੁਪ੍ਪਾਦਿਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯੇ ਧਮ੍ਮਾ ਹੇਤੁਸਹਗਤਾ, ਤੇ ਹੇਤੂਹਿ ਸਹ ਸਙ੍ਗਯ੍ਹਨ੍ਤਿ. ਯੋ ਚ ਤੇਸਂ ਸਹੇਤੁਕਭਾਵੋ, ਸੋ ਸਹਜਾਤਾਦੀਹਿ ਹੇਤੂਹਿ ਕਤੋਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਸਮਾ…ਪੇ… ਸਬ੍ਭਾਵ’’ਨ੍ਤਿ. ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਚੇਤ੍ਥ ਸੁਪ੍ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਭਾਵਸਾਧਨਾਦਿਹੇਤੁਬ੍ਯਾਪਾਰੇ ਪਰਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਏਕੀਭਾਵੂਪਗਮਨਨ੍ਤਿ ਏਕਕਲਾਪਭਾਵੇਨ ਪਵਤ੍ਤਮਾਨਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਚੇਤਸਿਕਾਨਂ ਸਂਸਟ੍ਠਤਾਯ ਸਮੂਹਘਨਭਾਵੇਨ ਦੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਨਾਨਾਕਰਣਤਂਯੇਵ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਧਮ੍ਮਨਾਨਤ੍ਤਾਭਾਵੇਪੀਤਿ ਸਭਾਵਤ੍ਥਭੇਦਾਭਾਵੇਪਿ. ਪਦਤ੍ਥਨਾਨਤ੍ਤੇਨਾਤਿ ਨਾਨਾਪਦਾਭਿਧੇਯ੍ਯਤਾਭੇਦੇਨ. ਏਤੇਨ ਪਕਾਰਨ੍ਤਰਾਪੇਕ੍ਖਂ ਦੁਕਨ੍ਤਰਵਚਨਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਅਨੇਕਪ੍ਪਕਾਰਾ ਹਿ ਧਮ੍ਮਾ. ਤੇਨੇਵ ‘‘ਸਬ੍ਬੇ ਧਮ੍ਮਾ ਸਬ੍ਬਾਕਾਰੇਨ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਞਾਣਮੁਖੇ ਆਪਾਥਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀ’’ਤਿ (ਮਹਾਨਿ. ੧੫੬; ਚੂਲ਼ਨਿ. ਮੋਘਰਾਜਮਾਣਵਪੁਚ੍ਛਾਨਿਦ੍ਦੇਸ ੮੫) ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਯਞ੍ਚ ਅਤ੍ਥੋ ਤਿਕੇਸੁਪਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਯੇਸਂ ਵਿਨੇਯ੍ਯਾਨਂ ਯੇਹਿ ਪਕਾਰਵਿਸੇਸੇਹਿ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਵਿਭਾਵਨੇ ਕਤੇ ਪਟਿਵੇਧੋ ਹੋਤਿ, ਤੇਸਂ ਤਪ੍ਪਕਾਰਭੇਦੇਹਿ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਵਿਭਾਵਨਂ. ਯੇਸਂ ਪਨ ਯੇਨ ਏਕੇਨੇਵ ਪਕਾਰੇਨ ਵਿਭਾਵਨੇ ਪਟਿਵੇਧੋ ਹੋਤਿ, ਤੇਸਮ੍ਪਿ ਤਂ ਵਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਿਸ੍ਸਰਤ੍ਤਾ ਤਦਞ੍ਞਨਿਰਵਸੇਸਪ੍ਪਕਾਰਵਿਭਾਵਨਞ੍ਚ ਦੇਸਨਾਵਿਲਾਸੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਦੇਸੇਤਬ੍ਬਪ੍ਪਕਾਰਜਾਨਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਨਨੁ ਏਕੇਨ ਪਕਾਰੇਨ ਜਾਨਨ੍ਤਸ੍ਸ ਤਦਞ੍ਞਪ੍ਪਕਾਰਵਿਭਾਵਨਂ ਅਫਲਂ ਹੋਤੀਤਿ? ਨ ਹੋਤਿ ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਪ੍ਪਭੇਦਸ੍ਸ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯਤ੍ਤਾ. ਤੇ ਪਕਾਰਾ ਏਤੇਸਨ੍ਤਿ ਤਪ੍ਪਕਾਰਾ, ਤਬ੍ਭਾਵੋ ਤਪ੍ਪਕਾਰਤਾ. ਇਮਿਨਾ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਸ੍ਸੇਵ ਪਕਾਰਵਿਸੇਸਸ੍ਸ ਵਿਭਾਵਨਂ ਦੇਸਨਾਵਿਲਾਸੋਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.
ਅਞ੍ਞਤ੍ਥਾਪੀਤਿ ‘‘ਅਹੇਤੁਕਾ ਚੇਵ ਧਮ੍ਮਾ ਨ ਚ ਹੇਤੂ’’ਤਿਆਦੀਸੁ. ਯਥਾ ਪਠਮਦੁਕੇਕਦੇਸੇ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਦੁਤਿਯਤਤਿਯਦੁਕੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਛਟ੍ਠਦੁਕਨਯੇ ਯੋਜਨਾ ‘‘ਹੇਤੂ ਧਮ੍ਮਾ ਸਹੇਤੁਕਾਪਿ ਅਹੇਤੁਕਾਪੀ’’ਤਿਆਦਯੋ ਤਯੋ ਦੁਕਾ ਲਬ੍ਭਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਦੁਤਿਯਤਤਿਯਦੁਕੇਕਦੇਸੇ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਠਮਦੁਕੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਯੋਜਨਾਯ ‘‘ਸਹੇਤੁਕਾ ਧਮ੍ਮਾ ਹੇਤੂਪਿ ਨ ਹੇਤੂਪਿ, ਅਹੇਤੁਕਾ ਧਮ੍ਮਾ ਹੇਤੂਪਿ ਨ ਹੇਤੂਪਿ, ਹੇਤੁਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਧਮ੍ਮਾ ਹੇਤੂਪਿ ਨ ਹੇਤੂਪਿ, ਹੇਤੁਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਧਮ੍ਮਾ ਹੇਤੂਪਿ ਨ ਹੇਤੂਪੀ’’ਤਿ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਦੁਕਾ ਲਬ੍ਭਨ੍ਤਿ, ਤੇ ਪਨ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਸਕ੍ਕਾ ਦਸ੍ਸੇਤੁਨ੍ਤਿ ਨ ਦਸ੍ਸਿਤਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ. ਅਥ ਵਾ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਵੁਤ੍ਤੇਹਿ ਚਤੁਤ੍ਥਪਞ੍ਚਮੇਹਿ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਦਸ੍ਸਿਤੇਹਿ ਪੁਰਿਮੇਹਿ ਦ੍ਵੀਹਿ ਨਿਨ੍ਨਾਨਾਕਰਣਤੋ ਏਤੇ ਨ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਸਨ੍ਨਿਵੇਸਵਿਸੇਸਮਤ੍ਤਮੇਵ ਹੇਤ੍ਥ ਵਿਸੇਸੋਤਿ. ਤੇਨੇਵ ਹਿ ਨਿਨ੍ਨਾਨਤ੍ਥਤ੍ਤਾ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਆਗਤਦੁਕੇਸੁ ਯਥਾਨਿਦ੍ਧਾਰਿਤਦੁਕਾਨਂ ਯਥਾਸਮ੍ਭਵਂ ਅਵਰੋਧਨੇਨ ਅਵੁਤ੍ਤਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਏਤੇਸੁ ਪਨਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ.
ਅਥ ਵਾ ‘‘ਏਤੇਨ ਵਾ ਗਤਿਦਸ੍ਸਨੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਵਕ੍ਖਮਾਨਨਯੇਨ ‘‘ਹੇਤੂ ਚੇਵ ਧਮ੍ਮਾ ਅਹੇਤੁਕਾ ਚਾ’’ਤਿਆਦੀਨਂ ਸਮ੍ਭਵਨ੍ਤਾਨਂ ਦੁਕਾਨਂ ਸਙ੍ਗਹੇ ਸਤਿ ਏਤੇਸਮ੍ਪਿ ਸਙ੍ਗਹੋ ਸਿਯਾ. ਯਤੋ ਵਾ ਦੁਕਤੋ ਪਦਂ ਨਿਦ੍ਧਾਰੇਤ੍ਵਾ ਦੁਕਨ੍ਤਰਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਤੇਨ ਸਤਿ ਚ ਨਾਨਤ੍ਤੇ ਦੁਕਨ੍ਤਰਂ ਲਬ੍ਭਤਿ, ਨ ਚੇਤ੍ਥ ਕੋਚਿ ਵਿਸੇਸੋ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਦੁਕੇਹੀਤਿ ਸਂਵਣ੍ਣਨਾਸੁ ਨ ਦਸ੍ਸਿਤਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਯਥਾ ਸਹੇਤੁਕਦੁਕਤੋ ਹੇਤੁਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਦੁਕਸ੍ਸ, ਹੇਤੁਸਹੇਤੁਕਦੁਕਤੋ ਚ ਹੇਤੁਹੇਤੁਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਦੁਕਸ੍ਸ ਪਦਤ੍ਥਮਤ੍ਤਤੋ ਨਾਨਤ੍ਤਂ, ਨ ਸਭਾਵਤ੍ਥਤੋ. ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਪਿ ਸਹੇਤੁਕਹੇਤੁਸਹੇਤੁਕਦੁਕੇ ਵਤ੍ਵਾ ਇਤਰੇਪਿ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਏਵਂ ਹੇਤੁਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਹੇਤੁਹੇਤੁਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਦੁਕਾਦੀਹਿ ਸਭਾਵਤ੍ਥਨਾਨਤ੍ਤਾਭਾਵੇਪਿ ਪਦਤ੍ਥਨਾਨਤ੍ਤਸਮ੍ਭਵਤੋ ਧਮ੍ਮਨਾਨਤ੍ਤਾਭਾਵੇਪਿ ਪਦਤ੍ਥਨਾਨਤ੍ਤੇਨ ਦੁਕਨ੍ਤਰਂ ਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਹੇਤੁਸਹਗਤਾ ਧਮ੍ਮਾ, ਨ ਹੇਤੁਸਹਗਤਾ ਧਮ੍ਮਾ, ਹੇਤੁਸਹਜਾਤਾ ਧਮ੍ਮਾ, ਨ ਹੇਤੁਸਹਜਾਤਾ ਧਮ੍ਮਾ. ਹੇਤੁਸਂਸਟ੍ਠਾ ਧਮ੍ਮਾ, ਹੇਤੁਵਿਸਂਸਟ੍ਠਾ ਧਮ੍ਮਾ. ਹੇਤੁਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾ ਧਮ੍ਮਾ, ਨ ਹੇਤੁਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾ ਧਮ੍ਮਾ. ਹੇਤੁਸਹਭੁਨੋ ਧਮ੍ਮਾ, ਨ ਹੇਤੁਸਹਭੁਨੋ ਧਮ੍ਮਾ’’ਤਿਆਦੀਨਂ, ਤਥਾ ‘‘ਹੇਤੂ ਚੇਵ ਧਮ੍ਮਾ ਹੇਤੁਸਹਗਤਾ ਚਾ’’ਤਿਆਦੀਨਂ, ‘‘ਨ ਹੇਤੂ ਖੋ ਪਨ ਧਮ੍ਮਾ ਹੇਤੁਸਹਗਤਾਪਿ, ਨ ਹੇਤੁਸਹਗਤਾਪੀ’’ਤਿਆਦੀਨਞ੍ਚ ਸਮ੍ਭਵਨ੍ਤਾਨਂ ਅਨੇਕੇਸਂ ਦੁਕਾਨਂ ਸਙ੍ਗਹੋ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤੋ ਵਿਯ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ਤਥਾ ਹਿ ਵਕ੍ਖਤਿ ‘‘ਏਤੇਨ ਵਾ ਗਤਿਦਸ੍ਸਨੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਏਵਂ ਆਸਵਗੋਚ੍ਛਕਾਦੀਸੁਪਿ ਅਯਮਤ੍ਥੋ ਯਥਾਸਮ੍ਭਵਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ. ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਵਾ ਸਭਾਵਕਿਚ੍ਚਾਦਿਂ ਬੋਧੇਤਬ੍ਬਾਕਾਰਞ੍ਚ ਯਾਥਾਵਤੋ ਜਾਨਨ੍ਤੇਨ ਧਮ੍ਮਸਾਮਿਨਾ ਯਤ੍ਤਕਾ ਦੁਕਾ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਤਤ੍ਤਕੇਸੁ ਠਾਤਬ੍ਬਂ. ਅਦ੍ਧਾ ਹਿ ਤੇ ਦੁਕਾ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾ, ਯੇ ਭਗਵਤਾ ਨ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਨ ਹੇਤੁਹੇਤੁਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਦੁਕੋ ਛਟ੍ਠਦੁਕੇਨ ਨਿਨ੍ਨਾਨਤ੍ਥੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਤੇਸੂਤਿ ਪਠਮਦੁਕਤਤਿਯਦੁਕੇਸੁ. ਯਦਿ ਦੁਕਨ੍ਤਰੇਹਿ ਦੁਕਨ੍ਤਰਪਦੇਹਿ ਚ ਸਮਾਨਤ੍ਥਤ੍ਤਾ ਏਤੇਸਂ ਦੁਕਾਨਂ ਦੁਕਨ੍ਤਰਪਦਾਨਞ੍ਚ ਅਵਚਨਂ, ਏਵਂ ਸਤਿ ਛਟ੍ਠਦੁਕੇ ਪਠਮਪਦਮ੍ਪਿ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਚਤੁਤ੍ਥਦੁਕੇ ਦੁਤਿਯਪਦੇਨ ਸਮਾਨਤ੍ਥਤ੍ਤਾ. ਤਥਾ ਚ ਛਟ੍ਠਦੁਕੋਯੇਵ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਚੋਦਨਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ ‘‘ਚਤੁਤ੍ਥਦੁਕੇ’’ਤਿਆਦਿ. ਦੁਕਪੂਰਣਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਸਮਾਨਤ੍ਥਤਂਯੇਵ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਦੇਸਨਾਵਿਸੇਸੋ ਪਨ ਵਿਜ੍ਜਤਿਯੇਵ. ਅਤ੍ਥਨ੍ਤਰਤਾਭਾਵੇਪਿ ਪਕਾਰਭੇਦਹੇਤੁਕਂ ਦੁਕਨ੍ਤਰਵਚਨਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸਿਤੋ ਹਿ ਅਯਮਤ੍ਥੋਤਿ. ਏਤੇਨ ਗਤਿਦਸ੍ਸਨੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥਵਿਸੇਸਾਭਾਵੇਪਿ ਛਟ੍ਠਦੁਕਪੂਰਣਸਙ੍ਖਾਤੇਨ ਨਯਦਸ੍ਸਨੇਨ. ਪਠਮਦੁਕੇ…ਪੇ… ਦਸ੍ਸਿਤੋ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਵੁਤ੍ਤੇਹਿ ਚਤੁਤ੍ਥਪਞ੍ਚਮੇਹਿ, ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਦਸ੍ਸਿਤੇਹਿ ਪੁਰਿਮੇਹਿ ਦ੍ਵੀਹਿ, ਇਧ ਦਸ੍ਸਿਤੇਹਿ ਚਤੂਹਿ. ਤੇਸੂਤਿ ਦੁਤਿਯਤਤਿਯਦੁਕੇਸੁ. ਪਠਮਦੁਕਪਕ੍ਖੇਪੇਨ ਦਸ੍ਸਿਤੋ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਛਟ੍ਠਦੁਕੇਨ ਇਤਰਤ੍ਰ ਚ ਇਤਰਦੁਕੇਹੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.
੭-੧੩. ਪਚ੍ਚਯਭਾਵਮਤ੍ਤੇਨ…ਪੇ… ਅਤ੍ਥਿਤਨ੍ਤਿ ਏਤੇਨ ਨ ਪਟਿਲਦ੍ਧਤ੍ਤਤਾਸਙ੍ਖਾਤਾ ਸਸਭਾਵਤਾਵ ਅਤ੍ਥਿਤਾ, ਅਥ ਖੋ ਪਟਿਪਕ੍ਖੇਨ ਅਨਿਰੋਧੋ ਅਪ੍ਪਹੀਨਤਾ ਅਨਿਪ੍ਫਾਦਿਤਫਲਤਾ ਕਾਰਣਾਸਮੁਗ੍ਘਾਤੇਨ ਫਲਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨਾਰਹਤਾ ਚਾਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਤਥਾ ਹਿ ‘‘ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸਤਿ ਇਦਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ‘‘ਸਤੀ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਵਚਨੇਨ ਯੇਨ ਵਿਨਾ ਯਂ ਨ ਹੋਤਿ, ਤਂ ਅਤੀਤਾਦਿਪਿ ਕਾਰਣਂ ਸਙ੍ਗਹਿਤਮੇਵਾਤਿ. ਤੇਨੇਵਾਹ ‘‘ਨ ਸਹੇਤੁ…ਪੇ… ਕਾਲਾਨਮੇਵਾ’’ਤਿ. ਸਮੇ…ਪੇ… ਦੀਪੇਤਿ ਸਮੇਚ੍ਚ ਸਮ੍ਭੂਯ ਪਚ੍ਚਯੇਹਿ ਕਤਨ੍ਤਿ ਸਙ੍ਖਤਨ੍ਤਿ. ਅਯਮੇਤੇਸਂ ਵਿਸੇਸੋਤਿ ਅਯਂ ਪਚ੍ਚਯਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾਨਂ ਪਚ੍ਚਯਵਨ੍ਤਤਾ ਅਨੇਕਪਚ੍ਚਯਨਿਪ੍ਫਾਦਿਤਤਾ ਚ ਦੁਕਦ੍ਵਯੇ ਪੁਰਿਮਪਦਤ੍ਥਾਨਂ ਭੇਦੋ, ਇਤਰੇਸਂ ਪਨ ਪੁਰਿਮਪਦਸਙ੍ਗਹਿਤਧਮ੍ਮਵਿਧੁਰਸਭਾਵਤਾਯਾਤਿ. ਅਵਿਨਿ…ਪੇ… ਠਪਨਤੋਤਿ ‘‘ਏਤ੍ਤਕਾ’’ਤਿ ਪਭੇਦਪਰਿਚ੍ਛੇਦਨਿਦ੍ਧਾਰਣਵਸੇਨ ਅਭਿਧਮ੍ਮਮਾਤਿਕਾਯਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਮਾਤਿਕਾਯਂ ਪਨ ਨਿਦ੍ਧਾਰਿਤਸਰੂਪਸਙ੍ਖਾਵਿਸੇਸਤ੍ਤਾ ਵਿਨਿਚ੍ਛਿਤਤ੍ਥਪਰਿਚ੍ਛੇਦਾਯੇਵ ਅਵਿਜ੍ਜਾਦਯੋ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ. ‘‘ਪਥਵੀਆਦਿ ਰੂਪ’’ਨ੍ਤਿ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥਵਿਕਪ੍ਪੇ ਅਨੇਕਹੇਤੁਕੇਸੁ ਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦੇਸੁ ਹੇਤੂਨਂ ਸਹੇਤੁਕਭਾਵੋ ਵਿਯ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਪਥਵੀਆਦੀਨਂ ਰੂਪਿਭਾਵੋ ਸਿਦ੍ਧੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਪੁਰਿਮ…ਪੇ… ਪਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ. ਨ ਹਿ ਤੇਸੁ ਨਿਯਤੋ ਕਤ੍ਥਚਿ ਸਂਸਾਮਿਭਾਵੋਤਿ. ਅਨਿਚ੍ਚਾਨੁਪਸ੍ਸਨਾਯ ਵਾ ਲੁਜ੍ਜਤਿ ਛਿਜ੍ਜਤਿ ਵਿਨਸ੍ਸਤੀਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ ਲੋਕੋਤਿ ਤਂਗਹਣਰਹਿਤਾਨਂ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਾਨਂ ਨਤ੍ਥਿ ਲੋਕਤਾ. ਤੇਨੇਵਾਤਿ ਦੁਕ੍ਖਸਚ੍ਚਭਾਵੇਨ ਪਰਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਭਾਵੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਦੁਕਬਹੁਤਾ ਆਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਕਸ੍ਮਾ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨਨੁ ਵੀਸਤਿ ਦੁਕਾ ਵਿਭਤ੍ਤਾ, ‘‘ਅਵੁਤ੍ਤੋਪਿ ਯਥਾਲਾਭਵਸੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ ਚ ਵਕ੍ਖਤੀਤਿ ਦੁਕਬਹੁਤਾ ਇਚ੍ਛਿਤਾ ਏਵਾਤਿ? ਸਚ੍ਚਮੇਤਂ, ਤਂਯੇਵ ਪਨ ਦੁਕਬਹੁਤਂ ਅਨਿਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਏਵਮਾਹ. ਅਪਿਚ ਦੁਕਬਹੁਤਾ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਸਾ ਚ ਖੋ ਵਿਞ੍ਞਾਣਭੇਦਾਨੁਸਾਰਿਨੀ, ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਕਾਮਾਵਚਰਕੁਸਲਤੋ ਞਾਣਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਿ, ਤਥਾ ਮਹਾਕਿਰਿਯਤੋ ਮਨੋਦ੍ਵਾਰਾਵਜ੍ਜਨਨ੍ਤਿ ਏਵਂਪਕਾਰਾਨਂ ਸਬ੍ਬਧਮ੍ਮਾਰਮ੍ਮਣਵਿਞ੍ਞਾਣਾਨਂ ਅਨਾਮਸਨਤੋ ਨ ਬ੍ਯਾਪਿਨੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ ‘‘ਦੁਕਬਹੁਤਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ. ਅਬ੍ਯਾਪਿਭਾਵੇ ਪਨ ਦੋਸਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਤਥਾ ਚ…ਪੇ… ਸਿਯਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਨਿਦ੍ਦੇਸੇਨ ਚ ਵਿਰੁਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ‘‘ਯੇ ਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ, ਨ ਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਸੋਤਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਰੂਪਾਯਤਨਾਦੀਨਂ ਪਚ੍ਚੇਕਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞਾਣਾਦਿਨਾ ਕੇਨਚਿ ਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਤਂ, ਸੋਤਵਿਞ੍ਞਾਣਾਦਿਨਾ ਕੇਨਚਿ ਨਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਤਞ੍ਚ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੇਨ ਨਿਕ੍ਖੇਪਰਾਸਿਨਿਦ੍ਦੇਸੇਨ ‘‘ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਪਦਾਨਂ ਅਤ੍ਥਨਾਨਤ੍ਤਤੋ ਦੁਕੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਇਦਂ ਵਚਨਂ ਵਿਰੁਦ੍ਧਂ, ਤਥਾ ਅਤ੍ਥੁਦ੍ਧਾਰਨਿਦ੍ਦੇਸੇਨਪਿ ਅਤ੍ਥਤੋ ਨ ਸਮੇਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਤਸ੍ਸਂ ਨਿਕ੍ਖੇਪਰਾਸਿਸਂਵਣ੍ਣਨਾਯਂ. ਯੋ ਚ ਪਟਿਸੇਧੋ ਕਤੋ ਅਤ੍ਥਨਾਨਤ੍ਤਤੋ ਦੁਕਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਨ ਹਿ ਸਮ…ਪੇ… ਸੇਧੇਤੁਨ੍ਤਿ ਏਤੇਨ ‘‘ਯੇ ਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ, ਨ ਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਸੋਤਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਏਤ੍ਤਕੇਸੁ ਨਿਦ੍ਦੇਸਪਦੇਸੁ ਦੁਕਪਦਦ੍ਵਯਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿ ਪਾਲ਼ਿਤੋ ਏਵ ਵਿਞ੍ਞਾਯਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.
ਤਥੇਵਾਤਿ ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਕੇਚਿਨ-ਸਦ੍ਦਾਨਂ ਅਨਿਯਮਤੋ ਚਕ੍ਖੁਸੋਤਾਦਿਨਿਸ੍ਸਯਵੋਹਾਰੇਨ ਚਕ੍ਖੁਸੋਤਵਿਞ੍ਞਾਣਾਦਿਕੋ ਭਿਨ੍ਨਸਭਾਵੋਯੇਵ ਧਮ੍ਮੋ ਅਤ੍ਥੋਤਿ ਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ. ਰੂਪਾਯਤਨਮੇਵ ਹਿ ਚਕ੍ਖੁਸੋਤਵਿਞ੍ਞਾਣੇਹਿ ਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਭਾਵਤੋ ‘‘ਕੇਨਚਿ ਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਂ ਕੇਨਚਿ ਨਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ ਚ ਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ. ਯਦਿ ਏਵਂ ਇਮਸ੍ਮਿਮ੍ਪਿ ਪਕ੍ਖੇ ਦੁਕਬਹੁਤਾ ਆਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਚੋਦਨਂ ਮਨਸਿ ਕਤ੍ਵਾ ਆਹ ‘‘ਨ ਚੇਤ੍ਥਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਵਿਞ੍ਞਾਤਬ੍ਬਭੇਦੇਨਾਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਤਬ੍ਬਵਿਸੇਸੇਨ, ਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯੇਕਦੇਸੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਦੁਕਭੇਦੋਤਿ ਦੁਕਵਿਸੇਸੋ, ਕੇਨਚਿ ਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਦੁਕੋ, ਤਪ੍ਪਭੇਦੋਯੇਵ ਵਾ. ਸਮਤ੍ਤੋ ਪਰਿਯਤ੍ਤੋ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯਤ੍ਤਕਾ ਵਿਞ੍ਞਾਤਬ੍ਬਾ ਤਤ੍ਤਕਾ ਦੁਕਾਤਿ ਦੁਕਭੇਦਾਪਜ੍ਜਨਪ੍ਪਕਾਰਦਸ੍ਸਨਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਸਤੀਤਿਆਦਿਨਾ ਇਮਿਸ੍ਸਾ ਸਂਵਣ੍ਣਨਾਯ ਲਦ੍ਧਗੁਣਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ‘‘ਯੇ ਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ, ਨ ਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਸੋਤਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਰੂਪਾਯਤਨਸ੍ਸੇਵ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਅਤ੍ਥਭੇਦਾਭਾਵਤੋ ਕਥਮਯਂ ਦੁਕੋ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਵਿਞ੍ਞਾਣਨਾਨਤ੍ਤੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਯਦਿ ਪਨ ਸਬ੍ਬਵਿਞ੍ਞਾਤਬ੍ਬਸਙ੍ਗਹੇ ਦੁਕੋਸਮਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ, ਨਿਕ੍ਖੇਪਰਾਸਿਨਿਦ੍ਦੇਸੋ ਕਥਂ ਨੀਯਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਏਤਸ੍ਸ ਪਨਾ’’ਤਿਆਦਿ.
ਏਤ੍ਥ ਪਨ ਯਥਾ ਵਿਞ੍ਞਾਣਨਾਨਤ੍ਤੇਨ ਵਿਞ੍ਞਾਤਬ੍ਬਂ ਭਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਦੁਕੇ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੇ ਸਤਿਪਿ ਵਿਞ੍ਞਾਤਬ੍ਬਾਨਂ ਬਹੁਭਾਵੇ ਯਤ੍ਤਕਾ ਵਿਞ੍ਞਾਤਬ੍ਬਾ, ਤਤ੍ਤਕਾ ਦੁਕਾਤਿ ਨਤ੍ਥਿ ਦੁਕਬਹੁਤਾ ਦੁਕਸਙ੍ਗਹਿਤਧਮ੍ਮੇਕਦੇਸੇਸੁ ਦੁਕਪਦਦ੍ਵਯਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਦਸ੍ਸਨਭਾਵਤੋ. ਏਵਂ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਪਦਾਨਂ ਅਤ੍ਥਨਾਨਤ੍ਤੇਨ ਦੁਕੇ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੇਪਿ ਯਤ੍ਤਕਾਨਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਾਨਿ, ਤਤ੍ਤਕਾ ਦੁਕਾਤਿ ਨਤ੍ਥਿ ਦੁਕਬਹੁਤਾ ਦੁਕਸਙ੍ਗ…ਪੇ… ਭਾਵਤੋ ਏਵ. ਨ ਹਿ ਏਕਂਯੇਵ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ‘‘ਕੇਨਚਿ ਕੇਨਚੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਕਿਨ੍ਤੁ ਅਪਰਮ੍ਪੀਤਿ ਸਬ੍ਬਵਿਞ੍ਞਾਣਸਙ੍ਗਹੇ ਦੁਕੋ ਸਮਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ, ਨ ਚ ਕਤ੍ਥਚਿ ਦੁਕਸ੍ਸ ਪਚ੍ਛੇਦੋ ਅਤ੍ਥਿ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਵਿਞ੍ਞਾਣਾਨਂ ਵਿਯ ਮਨੋਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸਪਿ ਵਿਸਯਸ੍ਸ ਭਿਨ੍ਨਤ੍ਤਾ. ਨ ਹਿ ਅਤੀਤਾਰਮ੍ਮਣਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਅਨਾਗਤਾਦਿਆਰਮ੍ਮਣਂ ਹੋਤਿ, ਅਨਾਗਤਾਰਮ੍ਮਣਂ ਵਾ ਅਤੀਤਾਦਿਆਰਮ੍ਮਣਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਯਥਾਲਦ੍ਧਵਿਸੇਸੇਨ ਵਿਸਿਟ੍ਠੇਸੁ ਮਨੋਵਿਞ੍ਞਾਣਭੇਦੇਸੁ ਤਸ੍ਸ ਤਸ੍ਸ ਵਿਸਯਸ੍ਸ ਆਲਮ੍ਬਨਾਨਾਲਮ੍ਬਨਵਸੇਨ ਦੁਕਪਦਦ੍ਵਯਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਨਿਵਾਰੇਤੁਂ. ਤੇਨੇਵ ਚ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ‘‘ਮਨੋਵਿਞ੍ਞਾਣੇਨ ਪਨ ਕੇਨਚਿ ਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਞ੍ਚੇਵ ਅਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਞ੍ਚਾਤਿ ਅਯਮਤ੍ਥੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਸੋ ਅਵੁਤ੍ਤੋਪਿ ਯਥਾਲਾਭਵਸੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ ਭੂਮਿਭੇਦਵਸੇਨ ਯਥਾਲਾਭਂ ਦਸ੍ਸੇਸ੍ਸਤਿ. ‘‘ਵਵਤ੍ਥਾਨਾਭਾਵਤੋ’’ਤਿ ਇਦਮ੍ਪਿ ਅਨਾਮਟ੍ਠਵਿਸੇਸਂ ਮਨੋਵਿਞ੍ਞਾਣਸਾਮਞ੍ਞਮੇਵ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪਾਲ਼ਿ ਪਨ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਵਿਞ੍ਞਾਣੇਹਿ ਨਯਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ ਆਗਤਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਏਵਞ੍ਚ ਕਤ੍ਵਾ ਇਮਿਸ੍ਸਾਪਿ ਅਤ੍ਥਵਣ੍ਣਨਾਯ ‘‘ਕੇਨਚੀ’’ਤਿ ਪਦਂ ਅਨਿਯਮੇਨ ਸਬ੍ਬਵਿਞ੍ਞਾਣਸਙ੍ਗਾਹਕਨ੍ਤਿ ਸਿਦ੍ਧਂ ਹੋਤਿ, ਨਿਦ੍ਦੇਸੇਨ ਚ ਨ ਕੋਚਿ ਵਿਰੋਧੋ. ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਨਸੋਤਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਭਾਵੇਹਿ ਦੁਕਪਦਦ੍ਵਯਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸਿਤਾ, ਨ ਪਨ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਭਾਵੇਹਿ ਵਿਸੇਸਕਾਰਣਾਭਾਵਤੋ. ਕਿਞ੍ਚ ‘‘ਯੇ ਵਾ ਪਨਾ’’ਤਿ ਪਦਨ੍ਤਰਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡਨਤੋਪਿ ‘‘ਯੇ ਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ…ਪੇ… ਨ ਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ (ਧ. ਸ. ੧੧੦੧) ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਦੁਕਪਦਦ੍ਵਯਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸਿਤਾਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਪਦਨ੍ਤਰਭਾਵਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥੋ ਹਿ ਯੇਵਾਪਨ-ਸਦ੍ਦੋ ਯਥਾ ‘‘ਯੇ ਕੇਚਿ ਕੁਸਲਾ ਧਮ੍ਮਾ, ਸਬ੍ਬੇ ਤੇ ਕੁਸਲਮੂਲਾ. ਯੇ ਵਾ ਪਨ ਕੁਸਲਮੂਲਾ, ਸਬ੍ਬੇ ਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਕੁਸਲਾ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਯਮ. ੧.ਮੂਲਯਮਕ.੧). ਅਞ੍ਞਥਾ ‘‘ਯੇ ਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ, ਨ ਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਸੋਤਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ. ਯੇ ਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਸੋਤਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ, ਨ ਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਪਾਲ਼ਿ ਅਭਵਿਸ੍ਸ. ਯਂ ਪਨ ਵਦਨ੍ਤਿ ‘‘ਯੇ ਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾ…ਪੇ… ਨ ਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾਤਿ ਇਮਿਨਾ ਅਤ੍ਥਤੋ ਦ੍ਵੇ ਦੁਕਾ ਵੁਤ੍ਤਾ ਹੋਨ੍ਤੀ’’ਤਿ, ਤਦਪਿ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਤਂ ਸੋਤਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾਸੋਤਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਤਞ੍ਚ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਪਨ ‘‘ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਨਸੋਤਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਤਂ ਸੋਤਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਨਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਤਞ੍ਚਾ’’ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਏਤੇਨ ਪਾਲ਼ਿਪਟਿਸੇਧਨਞ੍ਚ ਨਿਵਾਰਿਤਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ ਪਟਿਸੇਧਨਸ੍ਸੇਵ ਅਭਾਵਤੋ. ਤਥਾ ਯਸ੍ਸ ਆਰਮ੍ਮਣਸ੍ਸ ਵਿਜਾਨਨਭਾਵੇਨ ਯੋ ਅਤ੍ਥੋ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋ ਅਨਿਯਮਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ‘‘ਕੇਨਚੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਸੋਯੇਵ ਤਤੋ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਅਵਿਜਾਨਨਭਾਵੇਨ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋ ਅਨਿਯਮਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਪੁਨ ‘‘ਕੇਨਚੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਤਦਤ੍ਥਦਸ੍ਸਨੇ ਤੇਨੇਵਾਤਿ ਅਯਂ ਪਦਤ੍ਥੋ ਨ ਸਮ੍ਭਵਤੀਤਿ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁਨ੍ਤਿ. ਏਵਮੇਤ੍ਥ ਯਥਾ ਅਟ੍ਠਕਥਾ ਅਵਟ੍ਠਿਤਾ, ਤਥਾ ਅਤ੍ਥੋ ਯੁਜ੍ਜਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.
੧੪-੧੯. ਸਨ੍ਤਾਨਸ੍ਸ ਅਜਞ੍ਞਮਲੀਨਭਾਵਕਰਣਤੋ ਕਣ੍ਹਕਮ੍ਮਵਿਪਾਕਹੇਤੁਤੋ ਚ ਅਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ‘‘ਅਸੁਚਿਭਾਵੇਨ ਸਨ੍ਦਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਵਣੇ. ਪਗ੍ਘਰਣਕ…ਪੇ… ਸਦ੍ਦੋਤਿ ਏਤੇਨ ਆਸਵੋ ਵਿਯ ਆਸਵੋਤਿ ਅਯਮ੍ਪਿ ਅਤ੍ਥੋ ਦਸ੍ਸਿਤੋਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਗੋਤ੍ਰਭੁ…ਪੇ… ਵੁਤ੍ਤਾਨੀਤਿ ਏਤੇਨ ਗੋਤ੍ਰਭੁਗ੍ਗਹਣਂ ਉਪਲਕ੍ਖਣਂ ਯਥਾ ‘‘ਕਾਕੇਹਿ ਸਪ੍ਪਿ ਰਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਗੋਤ੍ਰਭੁਸਦਿਸਾ ਗੋਤ੍ਰਭੂਤਿ ਪਨ ਅਤ੍ਥੇ ਸਤਿ ਗੁਣਪ੍ਪਧਾਨਤ੍ਥਾਨਂ ਏਕੇਨ ਸਦ੍ਦੇਨ ਅਵਚਨੀਯਤ੍ਤਾ ਵੋਦਾਨਾਦਯੋਵ ਵੁਤ੍ਤਾ ਭਵੇਯ੍ਯੁਂ. ਅਥ ਵਾ ਗੋਤ੍ਰਭੂਤਿ ਏਕਸੇਸੇਨ ਸਾਮਞ੍ਞੇਨ ਵਾ ਅਯਂ ਨਿਦ੍ਦੇਸੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਅਭਿਵਿਧਿਵਿਸਯਂ ਅਵਧਿਨ੍ਤਿ ਵਿਭਤ੍ਤਿਂ ਪਰਿਣਾਮੇਤ੍ਵਾ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ.
ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਹਿ ਆਸਵੇਹਿ ਤਂਸਹਿਤਤਾ ਆਸਵਸਹਿਤਤਾ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਯਥਾ ਸਹੇਤੁਕਾਨਂ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਹਿ ਹੇਤੂਹਿ ਸਹੇਤੁਕਤਾ, ਨ ਏਵਂ ਸਾਸਵਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਧਮ੍ਮਾਨਂ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਹਿ ਆਸਵੇਹਿ ਸਾਸਵਤਾ, ਅਥ ਖੋ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਹੀਤਿ. ਦੁਕਨ੍ਤਰੇ ਅਵੁਤ੍ਤਪਦਭਾਵੋਯੇਵੇਤ੍ਥ ਦੁਕਯੋਜਨਾਯ ਞਾਯਾਗਤਤਾ. ਯਦਿ ਏਵਂ ਹੇਤੁਗੋਚ੍ਛਕੇ ਕਥਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਹੇਤੁਗੋਚ੍ਛਕੇ ਪਨਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਪਠਮੇ ਦੁਕੇ ਦੁਤਿਯਸ੍ਸ ਪਕ੍ਖੇਪੇ ਏਕੋਤਿ ਚਤੁਤ੍ਥਦੁਕਮਾਹ. ਪਠਮੇ ਦੁਕੇ ਤਤਿਯਸ੍ਸ ਪਕ੍ਖੇਪੇ ਦ੍ਵੇਤਿ ‘‘ਆਸਵਾ ਚੇਵ ਧਮ੍ਮਾ ਆਸਵਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਚ, ਆਸਵਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਚੇਵ ਧਮ੍ਮਾ ਨੋ ਚ ਆਸਵਾ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਞ੍ਚਮਦੁਕਮਾਹ. ਪਠਮਸ੍ਸ ਦੁਤਿਯੇ ਦੁਕੇ ਪਕ੍ਖੇਪੇ ਏਕੋਤਿ ‘‘ਨੋ ਆਸਵਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਾਸਵਾਪਿ ਅਨਾਸਵਾਪੀ’’ਤਿ ਅਯਮੇਕੋ. ਤਤਿਯੇ ਪਠਮਸ੍ਸ ਪਕ੍ਖੇਪੇ ਦ੍ਵੇਤਿ ‘‘ਆਸਵਾ ਧਮ੍ਮਾ ਆਸਵਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਪਿ ਆਸਵਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਪਿ, ਨੋ ਆਸਵਾਧਮ੍ਮਾ ਆਸਵਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਪਿ ਆਸਵਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਪੀ’’ਤਿ ਇਮੇ ਦ੍ਵੇ. ਤਤਿਯੇ ਦੁਤਿਯਸ੍ਸ ਪਕ੍ਖੇਪੇ ਏਕੋਤਿ ‘‘ਸਾਸਵਾ ਧਮ੍ਮਾ ਆਸਵਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਪਿ ਆਸਵਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਪੀ’’ਤਿ ਏਕੋ. ਦੁਤਿਯੇ ਤਤਿਯਸ੍ਸ ਪਕ੍ਖੇਪੇ ਏਕੋਤਿ ਛਟ੍ਠਦੁਕਮਾਹ. ਤੀਹੀਤਿ ਚਤੁਤ੍ਥਪਞ੍ਚਮਛਟ੍ਠੇਹਿ. ਇਤਰੇਤਿ ਤਦਵਸਿਟ੍ਠਾ ਪਞ੍ਚ. ਤੇ ਪਨ ਪਠਮੇ ਤਤਿਯਦੁਕਦੁਤਿਯਪਦਪਕ੍ਖੇਪੇ ਏਕੋ, ਦੁਤਿਯੇ ਪਠਮਦੁਕਦੁਤਿਯਪਦਪਕ੍ਖੇਪੇ ਏਕੋ, ਤਤਿਯੇ ਪਠਮਸ੍ਸ ਏਕੇਕਪਦਪਕ੍ਖੇਪੇ ਦ੍ਵੇ, ਤਤਿਯੇ ਦੁਤਿਯਦੁਕਪਠਮਪਦਪਕ੍ਖੇਪੇ ਏਕੋਤਿ ਏਵਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ‘‘ਸਾਸਵਾ ਧਮ੍ਮਾ ਆਸਵਾਪਿ ਨੋ ਆਸਵਾਪਿ. ਆਸਵਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਧਮ੍ਮਾ ਆਸਵਾਪਿ ਨੋ ਆਸਵਾਪਿ. ਆਸਵਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਧਮ੍ਮਾ ਆਸਵਾਪਿ ਨੋ ਆਸਵਾਪੀ’’ਤਿ ਏਤੇਸਮ੍ਪਿ, ‘‘ਆਸਵਸਹਗਤਾ ਧਮ੍ਮਾ ਨੋ ਆਸਵਸਹਗਤਾ ਧਮ੍ਮਾ’’ਤਿ ਏਵਮਾਦੀਨਞ੍ਚ ਅਗ੍ਗਹਣੇ ਕਾਰਣਂ ਗਹਣਨਯੋ ਚ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.
ਏਸ ਨਯੋਤਿ ਯੋ ਏਸ ਪਠਮਦੁਕੇ ਦੁਤਿਯਦੁਕਪਕ੍ਖੇਪਾਦਿਕੋ ਉਪਾਯੋ ਇਧ ਆਸਵਗੋਚ੍ਛਕੇ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਏਸ ਨਯੋ ਸਂਯੋਜਨਗੋਚ੍ਛਕਾਦੀਸੁ ਦੁਕਨ੍ਤਰਨਿਦ੍ਧਾਰਣੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਤ੍ਥ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਅਨਾਗਤਦੁਕਾ ਸਂਯੋਜਨਗੋਚ੍ਛਕੇ ਤਾਵ ‘‘ਸਂਯੋਜਨਾ ਚੇਵ ਧਮ੍ਮਾ ਸਂਯੋਜਨਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਚ, ਸਂਯੋਜਨਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਚੇਵ ਧਮ੍ਮਾ ਨੋ ਚ ਸਂਯੋਜਨਾ, ਸਂਯੋਜਨਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਂਯੋਜਨਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਪਿ ਸਂਯੋਜਨਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਪਿ, ਨੋ ਸਂਯੋਜਨਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਂਯੋਜਨਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਪਿ ਸਂਯੋਜਨਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਪਿ, ਨੋ ਸਂਯੋਜਨਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਂਯੋਜਨਿਯਾਪਿ ਅਸਂਯੋਜਨਿਯਾਪਿ, ਸਂਯੋਜਨਿਯਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਂਯੋਜਨਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਪਿ ਸਂਯੋਜਨਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਪੀ’’ਤਿ ਪਞ੍ਚ. ਏਵਂ ਗਨ੍ਥਓਘਯੋਗਉਪਾਦਾਨਗੋਚ੍ਛਕੇਸੁ ਪਚ੍ਚੇਕਂ ਪਞ੍ਚ. ਨੀਵਰਣਗੋਚ੍ਛਕੇ ਪਨ ਨੀਵਰਣਾਨਂ ਨੀਵਰਣਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਭਾਵਾਭਾਵਤੋ ‘‘ਨੋ ਨੀਵਰਣਾ ਧਮ੍ਮਾ ਨੀਵਰਣਿਯਾਪਿ ਅਨੀਵਰਣਿਯਾਪਿ, ਨੋ ਨੀਵਰਣਾ ਧਮ੍ਮਾ ਨੀਵਰਣਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਪਿ ਨੀਵਰਣਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਪਿ, ਨੀਵਰਣਿਯਾ ਧਮ੍ਮਾ ਨੀਵਰਣਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਪਿ ਨੀਵਰਣਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਪੀ’’ਤਿ ਤਯੋ. ਤਥਾ ਪਰਾਮਾਸਗੋਚ੍ਛਕੇ ‘‘ਨੋ ਪਰਾਮਾਸਾ ਧਮ੍ਮਾ ਪਰਾਮਟ੍ਠਾਪਿ ਅਪਰਾਮਟ੍ਠਾਪਿ, ਨੋ ਪਰਾਮਾਸਾ ਧਮ੍ਮਾ ਪਰਾਮਾਸਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਪਿ ਪਰਾਮਾਸਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਪਿ, ਪਰਾਮਟ੍ਠਾ ਧਮ੍ਮਾ ਪਰਾਮਾਸਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਪਿ ਪਰਾਮਾਸਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਪੀ’’ਤਿ. ਕਿਲੇਸਗੋਚ੍ਛਕੇ ‘‘ਨੋ ਕਿਲੇਸਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਂਕਿਲੇਸਿਕਾਪਿ ਅਸਂਕਿਲੇਸਿਕਾਪਿ, ਨੋ ਕਿਲੇਸਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਂਕਿਲਿਟ੍ਠਾਪਿ ਅਸਂਕਿਲਿਟ੍ਠਾਪਿ, ਨੋ ਕਿਲੇਸਾ ਧਮ੍ਮਾ ਕਿਲੇਸਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਪਿ ਕਿਲੇਸਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਪਿ, ਸਂਕਿਲੇਸਿਕਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਂਕਿਲਿਟ੍ਠਾਪਿ ਅਸਂਕਿਲਿਟ੍ਠਾਪਿ, ਸਂਕਿਲੇਸਿਕਾ ਧਮ੍ਮਾ ਕਿਲੇਸਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਪਿ ਕਿਲੇਸਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਪਿ, ਅਸਂਕਿਲਿਟ੍ਠਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਂਕਿਲੇਸਿਕਾਪਿ ਅਸਂਕਿਲੇਸਿਕਾਪੀ’’ਤਿ ਛ ਦੁਕਾਤਿ ਏਵਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਸੇਸਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯਮੇਵ.
੨੦-੨੫. ਪਚ੍ਚਯਭਾਵੇਨਾਤਿ ਸਂਯੋਜਨਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਯਥਾਸਕਂ ਪਚ੍ਚਯਭਾਵੋ ਏਵ ਹਿ ਕਾਮਰਾਗਾਦੀਨਂ ਵਟ੍ਟਸਂਯੋਜਨਨ੍ਤਿ. ਯਦਿ ਏਵਂ ਕਥਂ ਕਾਮਰਾਗਾਦੀਨਂਯੇਵ ਸਂਯੋਜਨਭਾਵੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਤਿਪੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਅਞ੍ਞੇਸਨ੍ਤਿ ਸਂਯੋਜਨੇਹਿ ਅਞ੍ਞੇਸਂ ਕਿਲੇਸਾਭਿਸਙ੍ਖਾਰਾਦੀਨਂ. ਤਪ੍ਪਚ੍ਚਯਭਾਵੇਤਿ ਤੇਸਂ ਕਿਲੇਸਕਮ੍ਮਵਿਪਾਕਵਟ੍ਟਾਨਂ ਪਚ੍ਚਯਭਾਵੇ. ਓਰਮ੍ਭਾਗਿਯੁਦ੍ਧਂਭਾਗਿਯਭਾਵੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਾ ਓਰ…ਪੇ… ਸਙ੍ਗਹਿਤਾ, ਤੇਹਿ ਕਾਮਰਾਗਾਦੀਹਿ ਵਿਸੇਸਪਚ੍ਚਯਭੂਤੇਹਿ. ਕਾਮਕਮ੍ਮਭਵਾਦੀਨਂ ਕਾਮੂਪਪਤ੍ਤਿਭਵਾਦਿਨਿਪ੍ਫਾਦਨੇਪਿ ਨਿਯਮੋਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਆਹ ‘‘ਤਂਤਂ…ਪੇ… ਹੋਤੀ’’ਤਿ. ਤੇਨ ਸਂਯੋਜਨਾਨਂ ਭਾਵੇ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਨਿਯਮਾਨਂ ਕਮ੍ਮੂਪਪਤ੍ਤਿਭਵਾਨਂ ਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਤਦਭਾਵੇ ਅਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਨ ਚਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਬਨ੍ਧਨਂ ਅਸੇਰਿਭਾਵਕਰਣਂ ਅਨ੍ਦੁਬਨ੍ਧਨਾਦਯੋ ਵਿਯ. ਗਨ੍ਥਕਰਣਂ ਅਵਚ੍ਛਿਨ੍ਨਤਾਕਰਣਂ. ਚਕ੍ਕਲਕਂ ਪਾਦਪੁਞ੍ਛਨਰਜ੍ਜੁਮਣ੍ਡਲਂ. ਨ ਚੋਦੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਞਾਚਕ੍ਖੁਨਾ ਪਚੁਰਜਨਸ੍ਸ ਪਸ੍ਸਿਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯਤ੍ਤਾ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਵਿਸੇਸਸ੍ਸ ਸਦ੍ਧੇਯ੍ਯਤਂ ਆਹ. ਤਿਵਿਧੋ ਹਿ ਅਤ੍ਥੋ ਕੋਚਿ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਸਿਦ੍ਧੋ ਯੋ ਰੂਪਾਦਿਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਵੇਦਨੀਯੋ ਅਨਿਦ੍ਦਿਸਿਤਬ੍ਬਾਕਾਰੋ, ਸਬ੍ਬਧਮ੍ਮਾਨਂ ਸਭਾਵਲਕ੍ਖਣਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਕੋਚਿ ਅਨੁਮਾਨਸਿਦ੍ਧੋ ਯੋ ਘਟਾਦੀਸੁ ਪਟਾਦੀਸੁ ਚ ਪਸਿਦ੍ਧੇਨ ਪਚ੍ਚਯਾਯਤ੍ਤਭਾਵੇਨ ਘਟਪਟ-ਸਦ੍ਦਾਦੀਨਂ ਅਨਿਚ੍ਚਤਾਦਿਆਕਾਰੋ, ਕੋਚਿ ਓਕਪ੍ਪਨਸਿਦ੍ਧੋ ਯੋ ਪਚੁਰਜਨਸ੍ਸ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਮਦਿਟ੍ਠੋ ਸਦ੍ਧਾਵਿਸਯੋ ਸਗ੍ਗਨਿਬ੍ਬਾਨਾਦਿ. ਤਤ੍ਥ ਯਸ੍ਸ ਸਤ੍ਥੁਨੋ ਵਚਨਂ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਸਿਦ੍ਧੇ ਅਨੁਮਾਨਸਿਦ੍ਧੇ ਚ ਅਤ੍ਥੇ ਨ ਵਿਸਂਵਾਦੇਤਿ ਅਵਿਪਰੀਤਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਯਾ, ਤਸ੍ਸ ਵਚਨੇਨ ਸਦ੍ਧੇਯ੍ਯਤ੍ਥਸਿਦ੍ਧੀਤਿ ਤਥਾਰੂਪੋ ਚ ਭਗਵਾਤਿ ‘‘ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਸਭਾਵ…ਪੇ… ਨ ਚੋਦੇਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਏਸ ਨਯੋ ਇਤੋ ਪਰੇਸੁਪਿ ਏਵਰੂਪੇਸੁ.
੨੬-੩੭. ਯਥਾ ਸਰਭੇਹਿ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਾ ਪਬ੍ਬਤਰਾਜਿ ਸਰਭਨਿਯਾ, ਏਵਂ ਓਘਨਿਯਾਤਿ ਸਦ੍ਦਸਿਦ੍ਧੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਤੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿ.
੫੦-੫੪. ਵਿਪਰਿਯੇਸਗ੍ਗਾਹੋ ਪਰਾਮਸਨਨ੍ਤਿ ‘‘ਪਰਤੋ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਨ ਧਮ੍ਮਸਭਾਵਤੋ ਅਞ੍ਞਥਾਮਤ੍ਤਂ ਪਰਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਂ, ਅਥ ਖੋ ਤਬ੍ਬਿਪਰਿਯਾਯੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਰਤੋਤਿ ਨਿਚ੍ਚਾਦਿਤੋ’’ਤਿ.
੫੫-੬੮. ਯਦਿ ਸਭਾਵਤੋ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਂ, ਕਥਮਾਰਮ੍ਮਣਭਾਵੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਵਿਚਿਤ੍ਤਸਞ੍ਞਾਯ ਸਞ੍ਞਿਤ’’ਨ੍ਤਿ, ਪਰਿਕਪ੍ਪਨਾਮਤ੍ਤਸਿਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਦੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਨਾਨਤ੍ਤਤਾਯ ਨਿਰਨ੍ਤਰਭਾਵੂਪਗਮਨਂ ਸਂਸਟ੍ਠਭਾਵੋਤਿ ‘‘ਸੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਨਾਨਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਨ ਸਂਸਟ੍ਠਤਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਸਂ ਅਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾਨਂ. ਇਤਰੇਹਿ ਰੂਪਨਿਬ੍ਬਾਨੇਹਿ. ਕਿਂ ਪਨ ਕਾਰਣਂ ਸਮਾਨੁਪ੍ਪਾਦਨਿਰੋਧਾਨਂ ਏਕਕਲਾਪਭੂਤਾਨਂ ਅਰੂਪਧਮ੍ਮਾਨਮੇਵ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਸਂਸਟ੍ਠਤਾ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਨ ਪਨ ਤਥਾਭੂਤਾਨਮ੍ਪਿ ਰੂਪਧਮ੍ਮਾਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਏਸ ਹਿ ਤੇਸਂ ਸਭਾਵੋ’’ਤਿ. ਤੇਨ ਯਦਿਪਿ ਕੇਚਿ ਅਰੂਪਧਮ੍ਮਾ ਵਿਸੁਂ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਦਨ੍ਧਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਕਤ੍ਤਾ ਪਨ ਰੂਪਧਮ੍ਮਾਨਂਯੇਵ ਸੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਨਾਨਤ੍ਤਂ, ਨ ਅਰੂਪਧਮ੍ਮਾਨਨ੍ਤਿ ਤੇਸਂ ਸਂਸਟ੍ਠਭਾਵੋ ਤਦਭਾਵੋ ਚ ਇਤਰੇਸਂ ਸਭਾਵਸਿਦ੍ਧੋਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਸਮੂਹਘਨਤਾਯ ਵਾ ਦੁਬ੍ਬਿਭਾਗਤਰਤ੍ਤਾ ਨਤ੍ਥਿ ਅਰੂਪਧਮ੍ਮਾਨਂ ਵਿਸੁਂ ਆਰਮ੍ਮਣਭਾਵੋਤਿ ਦੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਨਾਨਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਤੇਸਂਯੇਵ ਸਂਸਟ੍ਠਤਾ. ਅਮੁਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਤਦਧੀਨਵੁਤ੍ਤਿਤਾਯ ਗਹੇਤਬ੍ਬਤੋ ਬੁਦ੍ਧਿਯਾ.
੮੩-੧੦੦. ਕਾਮਤਣ੍ਹਾ ਕਾਮੋ ਉਤ੍ਤਰਪਦਲੋਪੇਨ ਯਥਾ ਰੂਪਭਵੋ ਰੂਪਂ. ਏਵਂ ਸੇਸੇਸੁਪਿ. ਆਰਮ੍ਮਣਕਰਣਵਸੇਨਾਤਿ ਏਤੇਨ ਕਾਮਰੂਪਾਰੂਪਤਣ੍ਹਾਨਂ ਵਿਸਯਭਾਵੋ ਯਥਾਕ੍ਕਮਂ ਕਾਮਰੂਪਾਰੂਪਾਵਚਰਤਾਯ ਕਾਰਣਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਅਵਸ੍ਸਞ੍ਚੇਤਮੇਵਂ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਂ, ਅਞ੍ਞਥਾ ਕਾਮਾਵਚਰਾਦਿਭਾਵੋ ਅਪਰਿਪੁਣ੍ਣਵਿਸਯੋ ਸਿਯਾ. ਯਦਿ ਹਿ ਆਲਮ੍ਬਿਤਬ੍ਬਧਮ੍ਮਵਸੇਨ ਭੂਮਿਪਰਿਚ੍ਛੇਦੋ, ਏਵਂ ਸਤਿ ਅਨਾਰਮ੍ਮਣਾਨਂ ਸਙ੍ਗਹੋ ਨ ਸਿਯਾ. ਅਥ ਵਿਪਾਕਦਾਨਵਸੇਨ, ਏਵਮ੍ਪਿ ਅਵਿਪਾਕਾਨਂ ਸਙ੍ਗਹੋ ਨ ਸਿਯਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਆਰਮ੍ਮਣਕਰਣਵਸੇਨ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾਨਂ ਭੂਮਿਪਰਿਚ੍ਛੇਦੋ ਕਾਤਬ੍ਬੋ. ਏਵਞ੍ਹਿ ਸਤਿ ਕਾਮਾਵਚਰਾਦਿਭਾਵੋ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਵਿਸਯੋ ਸਿਯਾ. ਤੇਨੇਵਾਹ ‘‘ਏਵਞ੍ਹਿ ਸਤੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਅਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾਨਂ ਪਨ ਲੋਕਤੋ ਉਤ੍ਤਿਣ੍ਣਭਾਵੇਨ ਅਨੁਤ੍ਤਰਭੂਮਿਤਾ. ਅਕਾਮਾਵਚਰਾਦਿਤਾ ਨਾਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਅਬ੍ਯਾਪਿਤਦੋਸਂ ਪਰਿਹਰਤਿ, ਕਾਮਾਵਚਰਾਦਿਤਾ ਨਾਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਅਤਿਬ੍ਯਾਪਿਤਦੋਸਂ. ਨਨੁ ਚ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਪਕ੍ਖੇ ਕਾਮਤਣ੍ਹਾ ਕਤਮਾ, ਕਾਮਾਵਚਰਧਮ੍ਮਾਰਮ੍ਮਣਾ ਤਣ੍ਹਾ, ਕਾਮਾਵਚਰਧਮ੍ਮਾ ਕਤਮੇ, ਕਾਮਤਣ੍ਹਾਵਿਸਯਾਤਿ ਇਤਰੀਤਰਨਿਸ੍ਸਯਤਾ ਦੋਸੋਤਿ? ਨ, ਅਵੀਚਿਆਦਿਏਕਾਦਸੋਕਾਸਨਿਨ੍ਨਤਾਯ ਕਿਞ੍ਚਿ ਤਣ੍ਹਂ ਕਾਮਤਣ੍ਹਾਭਾਵੇਨ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤਂਸਭਾਵਾਯ ਵਿਸਯਭਾਵੇਨ ਕਾਮਾਵਚਰਧਮ੍ਮਾਨਂ ਉਪਲਕ੍ਖੇਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ.
ਇਦਾਨਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਮਤ੍ਥਂ ਪਾਠੇਨ ਸਮਤ੍ਥੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਨਿਕ੍ਖੇਪਕਣ੍ਡੇਪੀ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਹਿ ਕਾਮਤਣ੍ਹਾਯ ਆਲਮ੍ਬਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ਕਾਮਧਾਤੁਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਧਮ੍ਮਾ ਚ ਕਾਮਭਵਸਙ੍ਖਾਤੇ ਕਾਮੇ ਓਗਾਲ਼੍ਹਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਚਰਨ੍ਤਿ, ਨਾਞ੍ਞਤ੍ਥਾਤਿ ਏਤ੍ਥਾਵਚਰਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਵਿਸੇਸਤ੍ਥਿਨਾ ਵਿਸੇਸੋ ਅਨੁਪਯੁਜ੍ਜਤੀਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਲੋਕਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਨਿਚ੍ਛਯਤੋ’’ਤਿ. ਤੇਨ ਲੋਕਿਯਧਮ੍ਮੇਸੁ ਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨ-ਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਨਿਰੁਲ਼੍ਹਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ ਭਗਵਤੋ ਤਦੁਚ੍ਚਾਰਣਾਨਨ੍ਤਰਂ ਵਿਨੇਯ੍ਯਾਨਂ ਤਦਤ੍ਥਪਟਿਪਤ੍ਤਿਤੋ. ਪਰਿਚ੍ਛੇਦਕਾਪੇਕ੍ਖਾ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਤਾਤਿ ‘‘ਪਰਿਚ੍ਛੇਦਕਾਰਿਕਾਯ ਤਣ੍ਹਾਯਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਾ ਹਿ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਕਾਮਾਵਚਰਾਦਿਭਾਵਂ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਦਤਿ. ਪਰਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਚੇਤ੍ਥ ‘‘ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਾ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਉਪ-ਸਦ੍ਦੋ ਵਿਯ ਸਸਾਧਨਂ ਕਿਰਿਯਂ ਦੀਪੇਤੀਤਿ ਅਯਮਤ੍ਥੋ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ.
ਨਿਯ੍ਯਾਨਕਰਣਸੀਲਾ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਾ ਯਥਾ ‘‘ਅਪੂਪਭਕ੍ਖਨਸੀਲੋ ਆਪੂਪਿਕੋ’’ਤਿ, ਨਿਯ੍ਯਾਨਸੀਲਾ ਏਵ ਵਾ. ਰਾਗਦੋਸਮੋਹਾਵ ਗਹਿਤਾਤਿ ਞਾਯਤਿ, ਇਤਰਥਾ ਪਹਾਨੇਕਟ੍ਠਤਾਵਚਨਂ ਨਿਪ੍ਪਯੋਜਨਂ ਸਿਯਾ. ‘‘ਰਣੋਹਤਾ ਨ ਜੋਤਨ੍ਤਿ, ਚਨ੍ਦਸੂਰਿਯਾ ਸਤਾਰਕਾ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਰਣ-ਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਰੇਣੁਪਰਿਯਾਯਤਾ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ. ਸਮ੍ਪਹਾਰਪਰਿਯਾਯਤ੍ਤਾ ਯੁਦ੍ਧ-ਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਸਮ੍ਪਹਾਰੋ ਚ ਪਹਰਿਤਬ੍ਬਾਧਾਰੋਤਿ ਅਕੁਸਲਸੇਨਾਵ ‘‘ਸਰਣਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਦੁਕ੍ਖਾਦੀਨਨ੍ਤਿ ਫਲਭੂਤਾਨਂ ਦੁਕ੍ਖਵਿਘਾਤਉਪਾਯਾਸਪਰਿਲ਼ਾਹਾਨਂ ਸਭਾਗਭੂਤਾਯ ਚ ਮਿਚ੍ਛਾਪਟਿਪਦਾਯ. ਤਨ੍ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਕਸਭਾਵਾਨਂ ਅਕੁਸਲਾਨਨ੍ਤਿ ਏਤੇਨ ਸਬ੍ਬੇਸਮ੍ਪਿ ਅਕੁਸਲਾਨਂ ਸਰਣਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.
ਅਭਿਧਮ੍ਮਦੁਕਮਾਤਿਕਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿਕਦੁਕਮਾਤਿਕਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ
੧੦੧-੧੦੮. ਵਿਜ੍ਜਾਸਭਾਗਤਾਯ, ਨ ਸਙ੍ਕਪ੍ਪਾਦਯੋ ਵਿਯ ਵਿਜ੍ਜਾਯ ਉਪਕਾਰਕਭਾਵਤੋ. ‘‘ਅਭੇਜ੍ਜਂ…ਪੇ… ਰੁਹਤੀ’’ਤਿ ਉਭਯਮ੍ਪਿ ਅਨਵਸੇਸਪ੍ਪਹਾਨਮੇਵ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਹਿ ਹੇਟ੍ਠਿਮਮਗ੍ਗੇਹਿਪਿ ਪਹੀਯਮਾਨਾ ਕਿਲੇਸਾ ਤੇਨ ਤੇਨ ਓਧਿਨਾ ਅਨਵਸੇਸਮੇਵ ਪਹੀਯਨ੍ਤਿ, ਯੇ ਪਨ ਅਵਸਿਟ੍ਠਾ ਭਿਨ੍ਦਿਤਬ੍ਬਾ, ਤੇ ਲੋਭਾਦਿਕਿਲੇਸਭਾਵਸਾਮਞ੍ਞਤੋ ਪੁਨ ਵਿਰੁਲ਼੍ਹਾ ਵਿਯ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗੇ ਪਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਨ ਏਵਂ ਅਵਸਿਟ੍ਠਾਭਾਵਤੋ. ਤਦੁਪਚਾਰੇਨ ਨਿਸ੍ਸਯਵੋਹਾਰੇਨ. ਕੁਸਲੇਹਿ ਤਾਪੇਤਬ੍ਬਾਤਿ ਵਾ ਤਪਨਿਯਾ, ਤਦਙ੍ਗਾਦਿਵਸੇਨ ਬਾਧਿਤਬ੍ਬਾ ਪਹਾਤਬ੍ਬਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਮਾਨਤ੍ਥਾਨਿ ਅਧਿਵਚਨਾਦੀਨਂ ਸਙ੍ਖਾਦਿਭਾਵਤੋ. ‘‘ਸਬ੍ਬੇਵ ਧਮ੍ਮਾ ਅਧਿਵਚਨਪਥਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਅਧਿਵਚਨਾਦੀਨਂ ਵਿਸਯਭਾਵੇ ਨ ਕੋਚਿ ਧਮ੍ਮੋ ਵਜ੍ਜਿਤੋ, ਵਚਨਭਾਵੋ ਏਵ ਚ ਅਧਿਵਚਨਾਦੀਨਂ ਵਕ੍ਖਮਾਨੇਨ ਨਯੇਨ ਯੁਜ੍ਜਤੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨਾਹ ‘‘ਸਬ੍ਬਞ੍ਚ ਵਚਨਂ ਅਧਿਵਚਨਾਦਿਭਾਵਂ ਭਜਤੀ’’ਤਿ.
੧੦੯-੧੧੮. ਅਞ੍ਞਂ ਅਨਪੇਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਸਯਮੇਵ ਅਤ੍ਤਨੋ ਨਾਮਕਰਣਸਭਾਵੋ ਨਾਮਕਰਣਟ੍ਠੋਤਿ, ਤੇਨ ਅਰੂਪਧਮ੍ਮਾਨਂ ਵਿਯ ਓਪਪਾਤਿਕਨਾਮਤਾਯ ਪਥਵੀਆਦੀਨਮ੍ਪਿ ਨਾਮਭਾਵੋ ਸਿਯਾਤਿ ਆਸਙ੍ਕਾਯ ਨਿਵਤ੍ਤਨਤ੍ਥਂ ‘‘ਨਾਮਨ੍ਤਰਾਨਾਪਜ੍ਜਨਤੋ’’ਤਿ ਆਹ. ਨ ਹਿ ਵਿਨਾ ਪਥਵੀਆਦਿਨਾਮੇਨਪਿ ਰੂਪਧਮ੍ਮਾ ਵਿਯ ਕੇਸਾਦਿਨਾਮੇਹਿ ਵਿਨਾ ਵੇਦਨਾਦਿਨਾਮੇਹਿ ਅਞ੍ਞੇਨ ਨਾਮੇਨ ਅਰੂਪਧਮ੍ਮਾ ਪਿਣ੍ਡਾਕਾਰਤੋ ਵੋਹਰੀਯਨ੍ਤੀਤਿ. ਯਂ ਪਨ ਪਰਸ੍ਸ ਨਾਮਂ ਕਰੋਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਾਪੇਕ੍ਖਂ ਨਾਮਕਰਣਨ੍ਤਿ ਨਾਮਕਰਣਸਭਾਵਤਾ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਸਾਮਞ੍ਞਨਾਮਾਦਿਕਰਣਾਨਂ ਨਾਮਭਾਵੋ ਨਾਪਜ੍ਜਤਿ. ਯਸ੍ਸ ਚਞ੍ਞੇਹਿ ਨਾਮਂ ਕਰੀਯਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਨਾਮਕਰਣਸਭਾਵਤਾਯ ਅਭਾਵੋਯੇਵਾਤਿ ਨਤ੍ਥਿ ਨਾਮਭਾਵੋ. ਯੇ ਪਨ ਅਨਾਪਨ੍ਨਨਾਮਨ੍ਤਰਾ ਸਭਾਵਸਿਦ੍ਧਨਾਮਾ ਚ, ਤੇ ਵੇਦਨਾਦਯੋਵ ਨਾਮਂ ਨਾਮਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਤ੍ਤਨਾਵਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਫਸ੍ਸਾਦੀਨਂ ਆਰਮ੍ਮਣਾਭਿਮੁਖਤਾ ਤਂ ਅਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਯੇਵਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਅਵਿਨਾਭਾਵਤੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਧਿਵਚਨਸਮ੍ਫਸ੍ਸੋ ਮਨੋਸਮ੍ਫਸ੍ਸੋ, ਸੋ ਨਾਮਮਨ੍ਤਰੇਨ ਗਹੇਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯਤਾਯ ਪਾਕਟੋਤਿ ਨਿਦਸ੍ਸਨਭਾਵੇਨ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਰੁਪ੍ਪਨਸਭਾਵੇਨਾਤਿ ਨਿਦਸ੍ਸਨਮਤ੍ਤਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਪਕਾਸਕਪਕਾਸਿਤਬ੍ਬਭਾਵੇਨਪਿ ਹਿ ਵਿਨਾਪਿ ਨਾਮੇਨ ਰੂਪਧਮ੍ਮਾ ਪਾਕਟਾ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ. ਅਥ ਵਾ ਪਕਾਸਕਪਕਾਸਿਤਬ੍ਬਭਾਵੋ ਵਿਸਯਿਵਿਸਯਭਾਵੋ ਚਕ੍ਖੁਰੂਪਾਦੀਨਂ ਸਭਾਵੋ, ਸੋ ਰੁਪ੍ਪਨਸਭਾਵੇ ਸਾਮਞ੍ਞੇ ਅਨ੍ਤੋਗਧੋਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ.
੧੧੯-੧੨੩. ਇਤੋ ਪੁਬ੍ਬੇ ਪਰਿਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਵੁਟ੍ਠਾਨਕੁਸਲਤਾ ਵਿਯ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਕੁਸਲਤਾਪਿ ਝਾਨਲਾਭੀਨਂਯੇਵ ਹੋਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਵਿਯ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ‘‘ਇਤਰੇਸਮ੍ਪਿ ਅਨੁਸ੍ਸਵਵਸੇਨ ਸਮਾਪਤ੍ਤੀਨਂ ਅਪ੍ਪਨਾਪਰਿਚ੍ਛੇਦਪਞ੍ਞਾ ਲਬ੍ਭਤੀ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ ਸੀਲਵਿਸੋਧਨਾਦਿਨਾ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਂ ਅਪ੍ਪੇਤੀਤਿ ਜਾਨਨਕਪਞ੍ਞਾ ਸਹ ਪਰਿਕਮ੍ਮੇਨ ਅਪ੍ਪਨਾਪਰਿਚ੍ਛੇਦਜਾਨਨਕਪਞ੍ਞਾ’’ਤਿ ਕੇਚਿ. ਵੁਟ੍ਠਾਨੇ ਕੁਸਲਭਾਵੋ ਵੁਟ੍ਠਾਨਵਸਿਤਾ. ਪੁਬ੍ਬੇਤਿ ਸਮਾਪਜ੍ਜਨਤੋ ਪੁਬ੍ਬੇ.
੧੨੪-੧੩੪. ਸੋਭਨੇ ਰਤੋ ਸੁਰਤੋ, ਤਸ੍ਸ ਭਾਵੋ ਸੋਰਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਸੋਭਨਕਮ੍ਮਰਤਤਾ’’ਤਿ. ਸੁਟ੍ਠੁ ਵਾ ਓਰਤੋ ਵਿਰਤੋ ਸੋਰਤੋ, ਤਸ੍ਸ ਭਾਵੋ ਸੋਰਚ੍ਚਨ੍ਤਿ. ਅਯਂ ਪਨਤ੍ਥੋ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤੋ ਏਵ. ਅਪ੍ਪਟਿਸਙ੍ਖਾਨਂ ਮੋਹੋ. ਕੁਸਲਭਾਵਨਾ ਬੋਧਿਪਕ੍ਖਿਯਧਮ੍ਮਾਨਂ ਵਡ੍ਢਨਾ. ਸਞ੍ਞਾਣਂ ਉਪਲਕ੍ਖਣਂ. ਸਵਿਗ੍ਗਹਂ ਸਬਿਮ੍ਬਕਂ. ਉਪਲਕ੍ਖੇਤਬ੍ਬਾਕਾਰਂ ਧਮ੍ਮਜਾਤਂ, ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਵਾ. ਅਵਿਕ੍ਖੇਪੋਤਿ ਚਿਤ੍ਤਵਿਕ੍ਖੇਪਪਟਿਪਕ੍ਖੋ. ਉਜੁਵਿਪਚ੍ਚਨੀਕਤਾਯ ਹਿ ਪਹਾਨਵੁਟ੍ਠਾਨੇਨ ਚ ਅਵਿਕ੍ਖੇਪੋ ਵਿਕ੍ਖੇਪਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਤਿ, ਪਵਤ੍ਤਿਤੁਂ ਨ ਦੇਤੀਤਿ.
੧੩੫-੧੪੨. ਕਾਰਣਸੀਲਂ ਲੋਕਿਯਂ. ਫਲਸੀਲਂ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਂ ਤੇਨ ਸਿਜ੍ਝਤੀਤਿ ਕਤ੍ਵਾ, ਲੋਕਿਯਸ੍ਸਪਿ ਵਾ ਸੀਲਸ੍ਸ ਕਾਰਣਫਲਭਾਵੋ ਪੁਬ੍ਬਾਪਰਭਾਵੇਨ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸਮੁਦਾਯਸ੍ਸ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਸਮੂਹਸ੍ਸ. ਅਕੁਸਲਾ ਸੀਲਾ ਅਕੁਸਲਾ ਸਮਾਚਾਰਾ. ਸੀਲਸਮ੍ਪਦਾ ਸੀਲਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਸੀਲਗੁਣਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਹੋਤ੍ਤਪ੍ਪਂ ਞਾਣਨ੍ਤਿ ਓਤ੍ਤਪ੍ਪਸ੍ਸ ਞਾਣਪ੍ਪਧਾਨਤਂ ਆਹ, ਨ ਪਨ ਞਾਣਸ੍ਸ ਓਤ੍ਤਪ੍ਪਸਹਿਤਤਾਮਤ੍ਤਂ. ਨ ਹਿ ਓਤ੍ਤਪ੍ਪਰਹਿਤਂ ਞਾਣਂ ਅਤ੍ਥੀਤਿ. ਅਧਿਮੁਤ੍ਤਤਾ ਅਭਿਰਤਿਵਸੇਨ ਨਿਰਾਸਙ੍ਕਾਪਵਤ੍ਤਿ. ਨਿਸ੍ਸਟਤਾ ਵਿਸਂਯੁਤ੍ਤਤਾ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਅਧਿਮੁਤ੍ਤਤਾਨਿਸ੍ਸਟਤਾਵਚਨੇਹਿ ਤਦੁਭਯਪਰਿਯਾਯਾ ਦ੍ਵੇ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਯੋ ਏਕਸੇਸਨਯੇਨ ਇਧ ‘‘ਵਿਮੁਤ੍ਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਤਥਾ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਚ ਅਧਿਮੁਤ੍ਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਞ੍ਚਾ’’ਤਿ. ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਉਪ੍ਪਾਦੋ, ਨ ਉਪ੍ਪਾਦੋਤਿ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦੋ, ਤਬ੍ਭੂਤੇ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਵਿਮੋਕ੍ਖਨ੍ਤੇ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦਸ੍ਸ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਵਾ ਅਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨਸ੍ਸ ਪਰਿਯੋਸਾਨੇਤਿ ਠਾਨਫਲੇਹਿ ਅਰਿਯਫਲਮੇਵ ਉਪਲਕ੍ਖੀਯਤੀਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ.
ਮਾਤਿਕਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.