੮. ਰੂਪਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ
੫੮੩-੪. ਸਬ੍ਬਮ੍ਪੀਤਿ ਤਿਵਿਧਮ੍ਪਿ. ‘‘ਮੁਤ੍ਤਾ ਮਣਿ ਵੇਲ਼ੁਰਿਯੋ ਸਙ੍ਖੋ’ਤਿਆਦਿ ਪਨ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਰਾਜਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ‘ਨ ਵਟ੍ਟਤੀ’ਤਿ ਪਸਙ੍ਗਤੋ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਸਰੂਪਤੋ ਪਨ ਆਪਤ੍ਤਿਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ ਸਕਟ੍ਠਾਨੇਪਿ ਵਤ੍ਤੁਮਾਰਦ੍ਧ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਥਮੇਤਂ? ਮੁਤ੍ਤਾਦੀਨਂ ਸਕਟ੍ਠਾਨਂ ਜਾਤਂ, ਨ ਹਿ ਤਾਨਿ ਇਧ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਦਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀਤਿ ਇਮਸ੍ਸ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ, ਰਾਜਸਿਕ੍ਖਾਪਦਸ੍ਸਪਿ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਾਨੀਤਿ. ਨ ਕੇਵਲਂ ਹਿਰਞ੍ਞਸੁਵਣ੍ਣਮੇਵ, ਅਞ੍ਞਮ੍ਪਿ ਖੇਤ੍ਤਵਤ੍ਥਾਦਿਕਂ ‘‘ਅਕਪ੍ਪਿਯਂ ਨ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਸਾਮਞ੍ਞੇਨ, ਨ ਸਰੂਪਤੋ. ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਪਨ ਸਰੂਪਤੋ ‘‘ਚੀਵਰਚੇਤਾਪਨ੍ਨਂ ਨਾਮ ਹਿਰਞ੍ਞਂ ਵਾ ਸੁਵਣ੍ਣਂ ਵਾ ਮੁਤ੍ਤਾ ਵਾ ਮਣਿ ਵਾ’’ਤਿ ਏਤ੍ਤਕਮੇਵ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਰਾਜਸਿਕ੍ਖਾਪਦਮੇਵਸ੍ਸ ਸਕਟ੍ਠਾਨਂ. ਮੁਤ੍ਤਾਮਣਿਗ੍ਗਹਣੇਨ ਚੇਤ੍ਥ ਤਜ੍ਜਾਤਿਯਗ੍ਗਹਣਂ ਸਿਦ੍ਧਮੇਵਾਤਿ ਨਾਗਤੋ ਇਮਸ੍ਸ ਪਠਮਮੇਵ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਯਦਿ ਏਵਂ ਇਧ ਅਨਾਗਤਤ੍ਤਾ ਕਤਰਂ ਨੇਸਂ ਸਕਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ? ਇਦਮੇਵ ਅਤ੍ਥਤੋ, ਨੋ ਸਰੂਪਤੋ.
ਕਥਂ? ਏਤਾਨਿ ਹਿ ਰਤਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਵਤ੍ਥੂਨਿ, ਦੁਕ੍ਕਟਵਤ੍ਥੂਨਿ ਚ ਏਕਤੋ ‘‘ਰਤਨ’’ਨ੍ਤਿ ਆਗਤਾਨਿ, ‘‘ਰਤਨਸਮ੍ਮਤ’’ਨ੍ਤਿ ਕਪ੍ਪਿਯਵਤ੍ਥੁ ਆਗਤਂ. ਤੇਸੁ ਚ ਦਸਸੁ ਰਤਨੇਸੁ ਰਜਤਜਾਤਰੂਪਦ੍ਵਯਂ ਇਧ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਵਤ੍ਥੁ, ਅਵਸੇਸਂ ਦੁਕ੍ਕਟਵਤ੍ਥੂਤਿ ਸਿਦ੍ਧਂ. ਇਧ ਚ ਸਿਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਏਵ ਰਤਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦਸ੍ਸ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਵਾਰੇ ‘‘ਰਤਨਸਮ੍ਮਤਂ ਵਿਸ੍ਸਾਸਂ ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਤਾਵਕਾਲਿਕਂ ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਪਂਸੁਕੂਲਸਞ੍ਞਿਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਰਤਨਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਤ੍ਤਵਿਧਧਞ੍ਞਦਾਸਿਦਾਸਖੇਤ੍ਤਾਦਿ ਪਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮਜਾਲਾਦਿਸੁਤ੍ਤਵਸੇਨ (ਦੀ. ਨਿ. ੧.੧ ਆਦਯੋ) ਅਕਪ੍ਪਿਯਨ੍ਤਿ ਸਿਦ੍ਧਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਇਧ ਦੁਕ੍ਕਟਵਤ੍ਥੂਤਿ ਸਿਦ੍ਧਂ, ਤੇਨੇਵ ਅਨੁਯੋਗਵਤ੍ਤੇ ‘‘ਧਮ੍ਮਂ ਜਾਨਾਤਿ, ਧਮ੍ਮਾਨੁਲੋਮਂ, ਵਿਨਯਂ, ਵਿਨਯਾਨੁਲੋਮਂ ਜਾਨਾਤੀ’’ਤਿ (ਪਰਿ. ੪੪੨) ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਥਾ ਆਮਕਮਂਸਮ੍ਪਿ ਦੁਕ੍ਕਟਵਤ੍ਥੁਂ ਆਪਜ੍ਜਤੀਤਿ? ਨ, ਇਧ ਵਿਨਯੇ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਮਨੁਸ੍ਸਿਕਾਬਾਧੇ ਆਮਕਮਂਸ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ (ਮਹਾਵ. ੨੬੪), ਤਸ੍ਮਾ ਨ ਆਮਕਮਂਸਂ ਸੁਤ੍ਤੇ ਆਗਤਮ੍ਪਿ ਦੁਕ੍ਕਟਵਤ੍ਥੁ ਹੋਤਿ, ਤਥਾਪਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਰਿਭੋਗਤ੍ਥਾਯ ਪਟਿਗ੍ਗਹਣੇ ਦੁਕ੍ਕਟਮੇਵਾਤਿ ਨੋ ਤਕ੍ਕੋਤਿ ਆਚਰਿਯੋ. ‘‘ਇਧ ਨਿਕ੍ਖਿਪਾਹੀ’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਉਪਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸਾਦਿਯਨਮੇਵ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ‘‘ਅਕਪ੍ਪਿਯਵਿਚਾਰਣਾ ਏਵ ਨ ਵਟ੍ਟਤੀਤਿ ਚੇ? ਕਪ੍ਪਿਯਞ੍ਚ ਅਕਪ੍ਪਿਯਞ੍ਚ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਠਿਤਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਤਂ ਸਯਂ ਅਪਰਿਭੋਗਾਰਹਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤਦਗ੍ਘਨਕਂ ਕਪ੍ਪਿਯਭਣ੍ਡਂ ਪਰਿਭੋਗਾਰਹਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਠਿਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ’’ਤਿ ਲਿਖਿਤਂ, ‘‘ਪਂਸੁਕੂਲਭਾਵੇਨ ਠਿਤਤ੍ਤਾ, ਗੁਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨਾਚਿਕ੍ਖਨਸ੍ਸ ਕਪ੍ਪਿਯਤ੍ਤਾ ਚ ਕਪ੍ਪਿਯਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਠਿਤਂ. ‘ਇਦਂ ਗਣ੍ਹਾ’ਤਿਆਦਿਨਾ ਵਦਨ੍ਤਸ੍ਸ ਅਕਪ੍ਪਿਯਤ੍ਤਾ ਅਕਪ੍ਪਿਯਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਠਿਤ’’ਨ੍ਤਿ ਚ. ਏਵਮ੍ਪਿ ਕਪ੍ਪਿਯਞ੍ਚ ਅਕਪ੍ਪਿਯਞ੍ਚਾਤਿ ‘‘ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਓਕਾਸੇ ਠਪਿਤਂ, ਕਿਂ ਨ ਪਸ੍ਸਸੀਤਿ ਛੇਕਤਰੇ ਇਮੇਵ ਕਹਾਪਣੇ’’ਤਿਆਦਿਵਚਨਸ੍ਸ ਕਪ੍ਪਿਯਤ੍ਤਾ ਕਪ੍ਪਿਯਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਠਿਤਂ. ‘‘ਇਦਂ ਗਣ੍ਹਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਦੁਬ੍ਬਿਚਾਰਿਤਤ੍ਤਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਕਪ੍ਪਿਯਤ੍ਤਾ ਤਤੋ ਆਗਤਂ ਅਕਪ੍ਪਿਯਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਠਿਤਮੇਵ ਹੋਤਿ. ‘‘ਇਦਂ ਗਣ੍ਹਾ’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਤੇਨ ਗਹਿਤੇ ‘ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਾਪੇਯ੍ਯ ਵਾ’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਵਿਧਿਂ ਨ ਪਾਪੁਣਾਤਿ, ਕੇਵਲਂ ਦੁਬ੍ਬਿਚਾਰਿਤਤ੍ਤਾ ਤਸ੍ਸੇਵ ਤਂ ਅਕਪ੍ਪਿਯਂ ਹੋਤਿ, ਮੂਲਪਟਿਗ੍ਗਹਣਸ੍ਸ ਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਪਰਤੋ ਪਤ੍ਤਚਤੁਕ੍ਕੇ ਤਤਿਯਪਤ੍ਤੋ ਵਿਯਾਤਿ ਚ ਏਵਂ ਉਪਤਿਸ੍ਸਤ੍ਥੇਰੋ ਵਦਤੀ’’ਤਿ ਅਨੁਗਣ੍ਠਿਪਦੇ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਿਂ ਬਹੁਨਾ, ਵਿਸੁਦ੍ਧਾਗਮਤ੍ਤਾ ਕਪ੍ਪਿਯਂ. ਦੁਬ੍ਬਿਚਾਰਣਾਯ ਸਤਿ ਅਕਪ੍ਪਿਯਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਠਿਤਂ ਹੋਤੀਤਿ ਨੋ ਤਕ੍ਕੋਤਿ ਆਚਰਿਯੋ. ‘‘ਏਵਂ ਸਙ੍ਘਗਣਾਦੀਨਮ੍ਪਿ ਅਤ੍ਥਾਯ ਪਰਿਚ੍ਚਤ੍ਤੇਪਿ ਤੇਨ ਸਮਾਨਗਤਿਕਤ੍ਤਾ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਆਪਤ੍ਤਿਵਿਸੇਸ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
ਨ ਕਿਞ੍ਚਿ ਕਪ੍ਪਿਯਭਣ੍ਡਂ ਚੇਤਾਪਿਤਨ੍ਤਿ ਚੇਤਾਪਿਤਞ੍ਚੇ, ਉਪਾਯਾਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ‘‘ਉਪਨਿਕ੍ਖੇਪਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਸਚੇ ਸੋ ਉਪਾਸਕੋ ‘ਅਤਿਬਹੁਂ ਏਤਂ ਹਿਰਞ੍ਞਂ, ਇਦਂ ਭਨ੍ਤੇ ਅਜ੍ਜੇਵ ਨ ਵਿਨਾਸੇਤਬ੍ਬ’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਸਯਂ ਉਪਨਿਕ੍ਖੇਪਦੇਸੇ ਠਪੇਤਿ, ਅਞ੍ਞੇਨ ਵਾ ਠਪਾਪੇਤਿ, ਏਤਂ ਉਪਨਿਕ੍ਖੇਪਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਲਦ੍ਧਂ ਉਦਯਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤੋ ਸਙ੍ਘੋ ਪਚ੍ਚਯੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
੫੮੫. ਅਯਂ ਕਿਰ ਇਤ੍ਥਂਲਕ੍ਖਣਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਉਕ੍ਕਂਸਤੋ. ਏਵਂ ਅਙ੍ਗਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋਪਿ ਅਪਰਭਾਗੇ ਲੋਭਵਸੇਨ ਵਾ ਅਞ੍ਞੇਨ ਵਾ ਕਾਰਣੇਨ ਸਚੇ ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਾਤੇਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਸੇਨਾਸਨਮ੍ਪਿ ਪਰਿਭੋਗੇ ਪਰਿਭੋਗੇਤਿ ਪਵੇਸੇ ਪਵੇਸੇ. ਸੋ ਹਿ ਕਾਰਣਨ੍ਤਰੇਨ ਰੁਕ੍ਖਮੂਲਿਕਸ੍ਸ, ਅਬ੍ਭੋਕਾਸਿਕਸ੍ਸਪਿ ਵਟ੍ਟਤਿ ਏਵ, ਠਾਨਨਿਸਜ੍ਜਾਦਿਵਸੇਨ ਨਿਵਾਸਾਧਿਪ੍ਪਾਯੇ ਸਤਿ ਪਰਿਭੋਗੇ ਪਰਿਭੋਗੇ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬਂ. ਭੇਸਜ੍ਜਸ੍ਸ ਸਤਿਪਚ੍ਚਯਤਾ ਸਬ੍ਬਕਾਲਮ੍ਪੀਤਿ ਏਕੇ. ਅਸਨ੍ਨਿਹਿਤਸ੍ਸ ਪਚ੍ਛਾਭਤ੍ਤਮੇਵ, ਸਨ੍ਨਿਹਿਤਸ੍ਸ ਪੁਰੇਭਤ੍ਤਮ੍ਪੀਤਿ ਨੋ ਤਕ੍ਕੋਤਿ ਆਚਰਿਯੋ. ‘‘ਯਾਮਕਾਲਿਕਂ ਸਤ੍ਤਾਹਕਾਲਿਕਂ ਯਾਵਜੀਵਿਕਂ ਆਹਾਰਤ੍ਥਾਯ…ਪੇ… ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸ. ਅਜ੍ਝੋਹਾਰੇ ਅਜ੍ਝੋਹਾਰੇ ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾ’’ਤਿ (ਪਾਚਿ. ੨੪੪) ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਦੁਕ੍ਕਟਞ੍ਹਿ ਵਿਕਾਲਭੋਜਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ਆਗਤਂ ਵਿਕਾਲੇ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਨੋ ਕਾਲੇ ਆਹਾਰਕਾਲਤ੍ਤਾ, ਸਨ੍ਨਿਧਿਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ਆਗਤਂ ਪਨ ਕਾਲੇਪਿ ਸਨ੍ਨਿਧਿਜਾਤਤ੍ਤਾ, ਤੇਨੇਵ ਤਤ੍ਥ ਸਤ੍ਤਾਹਕਾਲਿਕਯਾਵਜੀਵਿਕਦ੍ਵਯਮੇਵ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ‘‘ਸਤਿ ਪਚ੍ਚਯੇ’’ਤਿ ਵਚਨਤੋ ਨਾਯਂ ਵਿਸੇਸੋ ਲਬ੍ਭਤੀਤਿ ਚੇ? ਨ, ਅਨਿਟ੍ਠਪ੍ਪਸਙ੍ਗਤੋ, ਵਚਨਾਨਿਯਮਤੋ ਚ. ਸਨ੍ਨਿਧਿਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ਹਿ ‘‘ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਯਾਵਕਾਲਿਕਂ ਯਾਵਕਾਲਂ ਨਿਦਹਿਤ੍ਵਾ ਭੁਞ੍ਜਤਿ. ਯਾਮਕਾਲਿਕਂ ਯਾਮੇ ਨਿਦਹਿਤ੍ਵਾ ਭੁਞ੍ਜਤੀ’’ਤਿ (ਪਾਚਿ. ੨੫੬) ਏਤ੍ਥ ਵਚਨਪ੍ਪਮਾਣਤੋ ਯਾਮਕਾਲਿਕਂ ਨ ਪੁਰੇਭਤ੍ਤੇ, ਨ ਪਚ੍ਛਾਭਤ੍ਤੇ, ਨ ਦਿਵਸੇ, ਨ ਰਤ੍ਤਿਯਂ ਯਾਮਮੇਵ ਨਿਦਹਿਤ੍ਵਾ ਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਸ੍ਸ ਅਨਾਪਤ੍ਤੀਤਿ ਅਨਿਟ੍ਠਪ੍ਪਸਙ੍ਗੋ. ਤਥਾ ਤਤ੍ਥੇਵ ‘‘ਯਾਮਕਾਲਿਕਂ ਯਾਮਂ ਨਿਦਹਿਤ੍ਵਾ ਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਸਤ੍ਤਾਹਕਾਲਿਕਂ ਸਤ੍ਤਾਹਂ ਨਿਦਹਿਤ੍ਵਾ ਭੁਞ੍ਜਤੀ’’ਤਿ ਏਤ੍ਤਕਮੇਵ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਸਤਿ ਪਚ੍ਚਯੇ’’ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਤਿਪਚ੍ਚਯ-ਵਚਨਂ ਕਤ੍ਥਚਿ ਹੋਤਿ, ਕਤ੍ਥਚਿ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਵਚਨਾਨਿਯਮਤੋ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾਪਿ ਅਨਿਯਮੋ ਸਿਯਾ. ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਪਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਦੁਕ੍ਕਟਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ ਏਵ. ਨ ਅਨਾਹਾਰਪ੍ਪਯੋਜਨਤ੍ਤਾ ਯਾਮਕਾਲਿਕਾਦੀਨਨ੍ਤਿ ਚੇ? ਨ, ਸਪ੍ਪਿਆਦਿਮਿਸ੍ਸਭੋਜਨਸ੍ਸ ਪਣੀਤਭੋਜਨਭਾਵਪ੍ਪਤ੍ਤਿਤੋ. ਅਪਿਚ ਸਬ੍ਬਕਾਲਿਕੇਸੁ ਯਾਵਕਾਲਿਕਂ ਓਲ਼ਾਰਿਕਂ, ਤਂ ਆਹਾਰਤ੍ਥਾਯ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਸ੍ਸ ਕਾਲੇ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਪਗੇਵ ਅਨੋਲ਼ਾਰਿਕਂ ਯਾਮਕਾਲਿਕਾਦਿਂ, ਆਹਾਰਤ੍ਥਾਯ ਏਵ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਤ੍ਤਾ. ਯਾਵਕਾਲਿਕੇ ਏਵ ਅਨਾਪਤ੍ਤੀਤਿ ਚੇ? ਨ, ਅਨਾਹਾਰਤ੍ਥਾਯ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿਸਮ੍ਭਵਤੋ ਇਤਰਂ ਆਹਾਰਤ੍ਥਾਯ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਸ੍ਸ ਵਿਯ, ਤਸ੍ਮਾ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਮੇਵੇਤ੍ਥ ਸਨ੍ਨਿਟ੍ਠਾਨਂ ਪਾਲ਼ਿਂ, ਯੁਤ੍ਤਿਞ੍ਚ ਅਨੁਲੋਮੇਤੀਤਿ.
ਦੇਸਨਾਸੁਦ੍ਧੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਦੇਸਨਾ ਨਾਮ ਵਿਨਯਕਮ੍ਮਂ, ਤੇਨ ਵੁਟ੍ਠਾਨਮ੍ਪਿ ਦੇਸਨਾ ਏਵ ਨਾਮ ਹੋਤੀਤਿ. ‘‘ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤੀ’’ਤਿ ਅਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਪਟਿਸੇਵਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਪਟਿਗ੍ਗਹਣੇ ਪਨ ਸਤਿਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੋਗੇ ਕਰੋਨ੍ਤਸ੍ਸ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ. ਖੀਣਾਸਵਾ ਕਤਕਿਚ੍ਚਤ੍ਤਾ ਵਿਭਤ੍ਤਦਾਯਾਦਾ ਵਿਯ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤੇਨ ਤੇਸਂ ਸਾਮਿਪਰਿਭੋਗਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਅਞ੍ਞਥਾ ਯਾਵਕਾਲਿਕਭਾਵਂ ਅਨਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਤ੍ਤਾ ਵਿਰੁਜ੍ਝਤਿ. ਇਣਪਰਿਭੋਗੋ ਨ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਭੇਸਜ੍ਜੇ ਆਪਤ੍ਤਿਤੋ, ਇਤਰਸ੍ਮਿਂ ਅਯੁਤ੍ਤਪਰਿਭੋਗਤੋ, ਇਣਂ ਵਿਯ ਅਨਨੁਞ੍ਞਾਤਭੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਚ. ‘‘ਆਦਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਹਿ ਅਲਜ੍ਜੀ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਨ ਕੋਚਿ ਸਙ੍ਕਿਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ ਲਿਖਿਤਂ. ਭਾਰਭੂਤਾ ਸਦ੍ਧਿਵਿਹਾਰਿਕਾਦਯੋ. ਯਥਾਦਾਨਮੇਵ ਗਹਿਤਤ੍ਤਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ‘‘ਅਤ੍ਤਨੋ ਹਤ੍ਥੇਨ ਚੇ ਦੇਤਿ, ਨ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ‘‘ਅਤਿਰੇਕਭਾਗਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪੁਨਦਿਵਸੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਥਾਯ ਉਦ੍ਧਟਭਾਗਂ ਤਤ੍ਥੇਵ ਦਾਪੇਤਿ, ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਚ. ਪਰਿਵਤ੍ਤਕਂ ਦੇਤਿ, ਧਮ੍ਮਿਯਞ੍ਚੇ, ਵਟ੍ਟਤਿ. ਨੋ ਅਧਮ੍ਮਿਯਂ. ‘‘ਤਂ ਧਮ੍ਮਾਨੁਗ੍ਗਹੇਨ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਿਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕੇਨ ਲੇਸੇਨਾਤਿ ਚੇ? ‘‘ਅਲਬ੍ਭਮਾਨਾਯ ਸਾਮਗ੍ਗਿਯਾ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਸਮ੍ਭੋਗੇ ਸਂਵਾਸੇ’’ਤਿ (ਮਹਾਵ. ੧੩੦) ਇਮਿਨਾ ਉਪਸਮ੍ਪਦਕ੍ਖਨ੍ਧਕਵਚਨਲੇਸੇਨ.
੫੮੬. ਅਸ੍ਸਤਿਯਾ ਦਿਨ੍ਨਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ‘‘ਅਸ੍ਸਤਿਯਾ ਦਿਨ੍ਨਂ ਨਾਮ ਅਪਰਿਚ੍ਚਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਦੁਸ੍ਸਨ੍ਤੇ ਬਦ੍ਧਕਹਾਪਣਾਦੀਨਿ ਸਤਿਂ ਪਟਿਲਭਿਤ੍ਵਾ ਦਾਯਕਾ ਚੇ ਪੁਨ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ, ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਮੇਵ ਦੇਸੇਤਬ੍ਬਂ. ਤੇਨ ਅਕਪ੍ਪਿਯਭਣ੍ਡੇਨ ਤੇ ਚੇ ਦਾਯਕਾ ਸਪ੍ਪਿਆਦੀਨਿ ਕਿਣਿਤ੍ਵਾ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਦੇਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਸਪਿ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਕਪ੍ਪਤਿ ਦਾਯਕਾਨਂਯੇਵ ਸਨ੍ਤਕਤ੍ਤਾ. ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਹਿ ‘ਵਤ੍ਥਂ ਗਣ੍ਹਾਮੀ’ਤਿ ਵਤ੍ਥਸਞ੍ਞਾਯ ਏਵ ਗਹਿਤਂ, ਨ ਰੂਪਿਯਸਞ੍ਞਾਯ. ਇਦਞ੍ਚ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਥਾਯ ਉਗ੍ਗਹਣਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਚ ਤੇਨ ਤਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਥਾਯ ਪਰੇਸਂ ਵਾ ਅਤ੍ਥਾਯ ਗਹਿਤਂ. ਅਥ ਤੇ ਦਾਯਕਾ ਨੋ ਚੇ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ, ਦਾਯਕੇ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਥਾਯ ਚੇ ਪਰਿਚ੍ਚਤ੍ਤਂ, ਸਙ੍ਘੇ ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੇਸੇਤਬ੍ਬਾ. ਨੋ ਚੇ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਏਵ ਦੇਸੇਤਬ੍ਬਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਪੁਬ੍ਬਾਪਰਵਿਰੁਦ੍ਧਂ. ਆਪਤ੍ਤਿਦੇਸਨਾਯ ਹਿ ਸਤਿ ਰੂਪਿਯਂ ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ ਸਿਦ੍ਧਂ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਿਦ੍ਧੇ ‘‘ਤਤੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਤਸ੍ਸਪਿ ਕਪ੍ਪਤੀ’’ਤਿ ਇਦਂ ਨ ਯੁਜ੍ਜਤੀਤਿ. ਕਪ੍ਪਤਿ ਏਵਾਤਿ ਚੇ? ਨ, ਵਤ੍ਥੁਂ ਅਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੇਸੇਤਬ੍ਬਾਤਿ ਨ ਯੁਜ੍ਜਤਿ. ਅਚਿਤ੍ਤਕਤ੍ਤਾ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਸ੍ਸ ਯੁਜ੍ਜਤੀਤਿ ਚੇ? ਨ, ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ‘‘ਰੂਪਿਯਂ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤੀ’’ਤਿ ਵਚਨਤੋ. ‘‘ਰੂਪਿਯਂ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤੀ’’ਤਿ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਅਞ੍ਞਥਾ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ‘‘ਰੂਪਿਯ’’ਨ੍ਤਿ ਪਦਂ ਨਿਰਤ੍ਥਕਂ ਹੋਤਿ ਵਿਨਾਪਿ ਤੇਨ ਤਦਤ੍ਥਸਿਦ੍ਧਿਤੋ. ਅਨੇਨ ਚ ਵਤ੍ਥਂ ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਂ, ਦਾਯਕੇਨ ਚ ਵਤ੍ਥਮੇਵ ਦਿਨ੍ਨਂ, ਵਤ੍ਥਗਤਮ੍ਪਿ ਰੂਪਿਯਂ ਥੇਯ੍ਯਚਿਤ੍ਤੇਨ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ ਪਦਵਾਰੇਨ ਕਾਰੇਤਬ੍ਬੋ. ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਞ੍ਚ ‘‘ਰੂਪਿਯੇ ਅਰੂਪਿਯਸਞ੍ਞੀਤਿ ਸੁਵਣ੍ਣਾਦੀਸੁ ਖਰਪਤ੍ਤਾਦਿਸਞ੍ਞੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਰੂਪਿਯਂ ਪਟਿਗ੍ਗਣ੍ਹਾਤੀ’’ਤਿ ਵਚਨਵਸੇਨ.
‘‘ਅਪਿਚ ਪੁਞ੍ਞਕਾਮਾ’’ਤਿਆਦਿ ਪਨ ਵਿਧਾਨਨ੍ਤਰਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤੇਨੇਵ ਹਿ ‘‘ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਗੇਹੇ ਇਦਂ ਲਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਞ੍ਞਥਾ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖਣੇ ਵਿਮਤਿਵਸੇਨ, ਵਿਮਤਿਯਾ ਚ ਸਤਿ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਮੇਵ ‘‘ਰੂਪਿਯੇ ਵੇਮਤਿਕੋ’’ਤਿਆਦਿ ਵਚਨਤੋਤਿ. ਇਦਂ ਵਿਧਾਨਂ ਨਿਰਤ੍ਥਕਮੇਵ ਆਪਜ੍ਜਤਿ, ਨ ਚ ਨਿਰਤ੍ਥਕਂ. ਕਸ੍ਮਾ? ਦੁਸ੍ਸਨ੍ਤੇ ਬਦ੍ਧਕਹਾਪਣਾਦਿ ਅਸ੍ਸਤਿਯਾ ਦਿਨ੍ਨਂ ਵਤ੍ਥਸਞ੍ਞਾਯ ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਞ੍ਚ, ਤਤੋ ਨ ਰੂਪਿਯਂ ਦਿਨ੍ਨਞ੍ਚ ਹੋਤਿ ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਞ੍ਚਾਤਿ. ਏਤ੍ਥ ਆਪਤ੍ਤਿਦੇਸਨਾਕਿਚ੍ਚਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਤਂ ਪਨ ਦਾਯਕਾਨਮੇਵ ਪਟਿਦਾਤਬ੍ਬਂ. ਤਤੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਕਪ੍ਪਿਯਭਣ੍ਡਞ੍ਚ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਕਪ੍ਪਤੀਤਿ ਇਮਸ੍ਸ ਵਿਧਾਨਨ੍ਤਰਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ‘‘ਅਪਿਚ ਪੁਞ੍ਞਕਾਮਾ’’ਤਿਆਦੀਤਿ ਨੋ ਤਕ੍ਕੋਤਿ ਆਚਰਿਯੋ.
ਰੂਪਿਯਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.